[u-ar stin unu enruk korþi^ ^m^ik]
… stein Unu/Unnu. … gerði mik.
… stæin Unu/Unnu. … gærði mik.
”… Un(n)u's stone(?). … made me.”
[…(r)^ii^ ^m^iar stin unu enruk korþi^ ^m^ik]
Þrjár(?) meyjar(?) stein unnu. Henrik(?) gerði mik.
Þrea(?) møyaʀ(?) stæin unnu. Henrik(?) gærði mik.
”Three(?) maidens(?) produced the stone. Henrik(?) made me.”
+ þer ⁓ liker ⁓ æln ⁓ siata · totiʀ +
Þar liggr Elín, Sétta dóttir.
Þar liggʀ Elin, Siatta dottiʀ.
”There lies Elín, Sétti's daughter.”
[hævðen : þe ⁓ mera ⁓ mik ⁓ givit : þt ⁓ u^æret ⁓ bætar ⁓ skivit]
Hafði þeir meira mik gefit, þá verit betr skrifat.
Hafðin þæiʀ mæiʀa mik gefit, þa veʀit bætr skrifit.
”Had they given me more, then (this) would be better written.”
[anastasius · andre…]
Anastasius. Andre[as](?)
”Anastasius. Andreas(?)”
fuþorkh
<fuþorkh>
”<fuþorkh>”
§A nþu(t)^s- §B þ-…-ola^un
§A … §B …
”§A … §B …”
…tin kuna hia…b… …
… … … …
”…”
iohanes : --…-ena
Jóhannes …
Iohannes …
”Jóhannes …”
io^n -afr ⁓ smið
Jón/Jónn [h]efir smíðat.
Ion/Ionn [h]efiʀ smiðat.
”Jón/Jónn has crafted.”
§A fuþ(o)rk(h)nias §B (i)þboet(æ)-…
§A <fuþorkhnias> §B …
”§A <fuþorkhnias> §B …”
§A …-a^l ¶ …-(l)ius ¶ …- sbiri¶¶… §B …kt^us ¶ …(n)m- ¶ …--
§A … [fi]lius(?) … spiri[tus §B san]ctus … …
”… son(?) … holy spirit …”
”… sonen(?) … den helige anden …”
§A e^riku- --- §B gus hus gatt
§A Ericu[s] … §B Guðs hús gátt(?)
§A Ericu[s] … §B Guðs hus gatt(?)
”§A Ericus … §B Protect(?) God's house.”
a(b)cdefghiklmno(p)k(r)(s)----…
<abcdefghiklmnopqrs…>
”<abcdefghiklmnopqrs…>”
§A …s ⁓ elieeliu…þ ⁓ uentus ¶ … nunc ⁓ kristus ⁓ §B …næs × -----
§A … … uentus … nunc Christus §B … …
”§A … uentus … nunc Christus §B …”
”§A … kommen … nu Kristus §B …”
:+: h(i)ær · ligær · aɴ(d)… … [biþeom · (v)ara · pat(a)r ·] …ær · ha[ns · sial · til · ro · ok · til ·] n(a)þ(i) [:+:] ok · raþborh[a]^r [·] sia^l :+: guþ · gævi · þera · sial · himiriki … uta^n · æɴda
Hér liggr And[res](?) … Biðjum vára Pater [nost]er hans sál til ró ok til náða ok Ráðborgar sál. Guð gefi þeira sál himinríki/himinríkis … útan enda.
Hiar liggʀ And[res](?) … Biðium vara Pater [nost]er hans sial til ro ok til naða ok Raðborgaʀ sial. Guð gefi þæiʀa sial himinriki/himinrikis … utan ænda.
”Here lies Andres(?) … May we pray our paternoster for the peace and mercy of his soul and Raðborg's soul. May God give heaven their soul … without end.”
”Här ligger Andreas(?) … Låt oss bedja vårt fadervår till ro och nåd för hans själ och för Radborgs själ. Gud give deras själ himmelriket(s) … (för)utan ände.”
[ehr ⁓ ligr ⁓ brutt^e ⁓ a ih⁓nastatum ⁓ ok ⁓ kiløh ⁓ biþhum ⁓ uara ⁓ bat^r n⁓oster ⁓ þera s⁓ha^l ⁓ til ⁓ ro ⁓ ok ⁓ til ⁓ n^aþa o^k ⁓ a^llum ⁓ kristn-m ⁓ sha^llum]
Hér liggr Broddi í Hringstǫðum(?) ok Gillaug. Biðjum vára Pater noster þeira sál til ró ok til náða ok ǫllum kristn[u]m sálum.
Her liggʀ Broddi i Hringstaðum(?) ok Gillaug. Biðium vara Pater noster þæiʀa sal til ro ok til naða ok allum kristn[u]m salum.
”Here lies Broddi in Hringstaðir(?) and Gillaug. May we pray our paternoster for the peace and mercy of their soul and of all Christian souls.”
[+ ges : krist : þn ¶ alt ma :] siali : (æ)(s)(u) [sial] ¶ i þn nistiaa : i ste(n)n lik a ka
Jésús Kristr, sá alt má, sæli(?) Ásu sál. Í <þn> <nistiaa>, í stein lík á ganga.
Iesus Kristr, þenn allt ma, siæli(?) Æsu sial. I <þn> <nistiaa>, i stæin lik a ganga.
”Jesus Christ, who is capable of all, may bless Ása's soul. In <þn> <nistiaa>, into the stone the corpse have to go.”
asmuntær (:) gæþi : tʀr þasar (:)
Ásmundr gerði dyrr þessar.
Asmundr gærði dyrr þessaʀ.
”Ásmundr made this door.”
§A þætt^æ| |ær| |refen ¶ h? §B r ¶ ?
§A Þetta er rifin … §B … …
§A Þetta eʀ rifin … §B … …
”§A This is the ribs … §B …”
-(u)þ (b)a- -i(k)o ufæ^r
[G]uð(?) ba[r]/ba[ð] … yfir.
”God(?) prayed(?) … over.”
§A in montæ sei-on ⁓ et in siuiuatæ ⁓ afesio^r(u)m ⁓ ibi ⁓ (r)ekuiesku¶nt ⁓ s(æ)ptem ⁓ sankti ⁓ do^rmientes ⁓ ma^rlkus ' ma(x)eki¶mianus ⁓ markianus ⁓ dion(i)sius ⁓ serapion ⁓ konsana¶rius ⁓ (i)hohannes ⁓ sik ' rekuieskat hik famula §B do¶¶mini ⁓ nosst^ri gesu ⁓ kristi b(æ)diktæ (+)⁓ a mo^rbo -ss¶so kum o^bæt in nomine ⁓ patris et filii et spiritus ¶ sankti ⁓ amin
§A In monte Se[l]ion et in civitate Efesiorum ibi requiescunt septem sancti dormientes Malchus, Maximianus, Martinianus, Dionysius, Serapion, Constantinus, Johannes. Sic requiescat hic famula §B Domini nostri Iesu Christi Benedicta, a morbo … … … In nomine patris et filii et spiritus sancti, amen.
”§A In monte Selion et in civitate Efesiorum ibi requiescunt septem sancti dormientes Malchus, Maximianus, Martinianus, Dionysius, Serapion, Constantinus, Johannes. Sic requiescat hic famula §B Domini nostri Iesu Christi Benedicta, a morbo … In nomine patris et filii et spiritus sancti, amen.”
bon^tʀ/bot^nʀ/bot^nʀ -o--a---
Bóndi/Botni/Bótný …
Bondi/Botni/Botny …
”Bóndi/Botni/Bótný …”
olavr ⁓ -miðr
Ólafr [S]miðr.
Olafʀ [S]miðr.
”Ólafr (the) Smith.”
agga^la laga ga^lla
agla/gala laga galla
”agla/gala laga galla ('agla'= Thou art strong in eternity, Lord)”
fuþ
<fuþ[ork]>/fuð(?)
”<fuþork>/cunt(?)”
{IES[US] NA¶ZAREN[US]} ¶ re{X} iude¶orum
{Jesus Nazarenus} re{x} Judæorum.
{Iesus Nazarenus} re{x} Judæorum.
”{Jesus of Nazareth,} king of the Jews.”
[sun · talrkior]
… …
”…”
[: giærmun · kiærþæ : mik :]
Geirmundr gerði mik.
Gæiʀmundr gærði mik.
”Geirmundr made me.”
· hik ⁓ lo^kus ⁓ illo^rum ⁓ kui ⁓ ka^nta^nt ⁓ no^n · alio^rum :
Hic locus illorum, qui cantant. Non aliorum.
”This place (is) for those who sing. Not for others.”
ma^r--
Mar[ía]
Mar[ia]
”Mary”
ulafr ritluþlitsku
Ólafr <ritluþlitsku>.
Olafʀ <ritluþlitsku>.
”Ólafr <ritluþlitsku>.”
-iuolokikaþbiokiuf-ʀk--
…
”…”
suni
Soni
Suni
”Soni”
”Sune”
… -alabæ fastn-
… [h]jalpi(?) Fastn[ý](?)
… [h]ialpi(?) Fastn[y](?)
”… may help(?) Fastny(?)”
§A pæ §B io^n §C ion §D ing §E ink §F rasi
§A Pétr(?) §B Jón §C Jón §D Ingi(?) §E Ingi(?) §F …
§A Petr(?) §B Ion §C Ion §D Ingi(?) §E Ingi(?) §F …
”§A Pétr(?) §B Jón §C Jón §D Ingi(?) §E Ingi(?) §F …”
s-n mikæ-
S[a]nct(?) Mikjá[ll](?)
S[a]nct(?) Mikae[l](?)
”Saint(?) Michael(?)”
§A iulfriþ sih¶ne þik guþ ges… ¶ maria skata mi-… §B aue maria gra… ¶ agla e--(g)…--m… ¶ siþ benedikt… ¶ domus æki---…
§A Ígulfríðr. Signi þik Guð. Jés[ús](?) María. Sankta … §B Ave Maria gra[tia](?) Agla. … sit benedict[us](?) Domus …
§A Igulfriðr. Signi þik Guð. Ies[us](?) Maria. Sankta … §B Ave Maria gra[tia](?) Agla. … sit benedict[us](?) Domus …
”§A Ígulfríðr. Bless you God. Jesus(?) Mary. Saint … §B Ave Maria gratia(?) Agla ('agla'= Thou art strong in eternity, Lord). Blessed be (?) … House …”
betiir likuloa^us
Petrus. Nikolaus.
”Petrus. Nikolaus.”
”Peter. Nikolaus.”
§A + {QI · LEGET · ET · NESCIT · VIR · NOBILIS · HIC · REQIESCIT ·⁓· SIT MVNDVS · SORDE · BIORN : DICTV XPE PRE[C]OR TE} ⁓ §B [k]ar[l +] (k)[æ](r)(þ)(i) ⁓ stin + i(f)[(t)]iʀ + biorn + fren[t]a + sæn + su[en]s + sun + -k + [be](n)k(f)ri[þa +] i ha[im]a[rbu] + §A ---(u)bu (+) hans + ha(r) + [lik](r) [+] han + yn(t)i + s[t]eni + þei[m]i + bank(f)riþi a[t] (+) [k]a(r)-h----[r + su]n sin +
§A {Qui leget et nescit, vir nobilis hic requiescit. Sit mundus sorde Bjǫrn, dictu Kristus, precor te.} §B Karl gerði stein eptir Bjǫrn, frænda sinn, Sveins son [o]k Bænkfríðar í Hamarbý, §A … hans. Hér liggr hann undir steini þeima. Bænkfríðr at … son sinn.
§A {Qui leget et nescit, vir nobilis hic requiescit. Sit mundus sorde Biorn, dictu Kristus, precor te.} §B Karl gærði stæin æftiʀ Biorn, frænda sinn, Svæins sun [o]k Bænkfriðaʀ i Hamarby, §A … hans. Her liggʀ hann undir stæini þæima. Bænkfriðr at … sun sinn.
”§A {Qui leget et nescit, vir nobilis hic requiescit. Sit mundus sorde Biorn, dictu Kristus, precor te.} §B Karl made the stone in memory of Bjǫrn, his kinsman, Sveinn's son and Bænkfríð's in Hamarbýr, §A … his. Here he lies under this stone. Bænkfríðr in memory of … her son.”
”§A {Qui leget et nescit, vir nobilis hic requiescit. Sit mundus sorde Biorn, dictu Kristus, precor te.} §B Karl gjorde stenen efter Björn, sin frände, Svens och Bänkfrids son i Hammarby, hans … Här ligger han under denna sten. Bänkfrid efter … sin son.”
muʟløg
mundlaug
”wash-basin”
”Handfat.”
+ øþu(l)fær : (k)ærþe ki(r)(i)k(i)(u)
Auðulfr gerði kirkju.
Auðulfʀ gærði kirkiu.
”Auðulfr made the church.”
”Ödulv gjorde kyrkan.”
????????¶????????
…
”…”
§A maria ma^þþiei ma^rce filii bene ma^ria §B ma^ria ma^g ia+ko^b o^la^vr la^urencius ma^ria ba^rþo^lomei egidi maria ko^rs ma^þþei mikael
§A Maria Mathie Marce(?) filii(?) Bene[dicti] Maria §B María Magdalena Jacop Óláfr Laurencius María Bartholomei Egidii María kross Mathei Mikjáll
§A Maria Mathie Marce(?) filii(?) Bene[dicti] Maria §B Maria Magdalena Iacop Olafʀ Laurencius Maria Bartholomei Egidii Maria kross Mathei Mikael
”§A Mary, Matthew, Mark(?), son's(?), Benedictus, Mary, §B Mary Magdalene, Jacob, Óláfr, Laurencius, Mary, Bartholomew, Egidii, Mary, cross, Matthew, Michael.”
a^b^rrbm^n^ʀt^u^(l)^(t)-…
…
”…”
§A kruhs markus (s)u--io-(b) ¶ --(u)(h)(s) (m)aþ(e)(u)s -- §B (k)ruhs iohanæs ¶ (k)ruhs (l)(u)k-- --
§A Crux, Marcus, … [cr]ux, Matthæus, … §B crux, Johannes, crux, Luc[as] …
”§A Crux, Marcus, … crux, Matthæus, … §B crux, Johannes, crux, Lucas …”
§A agla ¶ ga^la … ¶ (l)(a)ga^ ^ga^la ¶ laga ¶ teus meus ¶ a^gla ga^la ¶ la^ga a^gla ¶ t^(e) (a)^mu -… §B ?þ?? ?^þ?^þyþ?bh ¶ a-n-… ¶ ????^þ þ?^þ?þ^??i ¶ (n)þ
§A Agla gala … laga gala laga. Deus meus. Agla gala laga agla. Te amo(?) … §B … … … … … …
”§A Agla ('agla'= Thou art strong in eternity, Lord) gala … laga gala laga. My God. Agla gala laga agla. I love you(?) … §B …”
”§A Agla gala … laga gala laga. Min Gud. Agla gala laga agla. Jag älskar dig(?) … §B …”
i(o)(n)l ' i?bi
… …
”…”
margareta a mik
Margréta/Margaréta á mik.
Margareta a mik.
”Margréta/Margaréta owns me.”
§A [fuþ(o)r(k)hia(s)tbml(ʀ)] §B [sial]
§A <fuþorkh[n]iastbmlʀ> §B Selr.
§A <fuþorkh[n]iastbmlʀ> §B Siælʀ.
”§A <fuþorkhniastbmlʀ> §B Seal.”
(t)-(f)a · a mk
T[ó]fa á mik.
T[o]fa a mik.
”Tófa owns me.”
§A …(r)khnialstbmʀ §B sihfiriþ ⁓ mi a
§A <[fuþo]rkhniastbm[l]ʀ> §B Sigfríðr mik(?) á(?).
§A <[fuþo]rkhniastbm[l]ʀ> §B Sigfriðr mik(?) a(?).
”§A <fuþorkhniastbmlʀ> §B Sigfriðr owns(?) me(?).”
auæ
Ave(?)
”Hail(?)”
⁓ fiɴviþir hiog þæta kar : a : diura:biærh:e
Finnviðr hjó þetta ker á Dýrabergi.
Finnviðr hiogg þetta kar a Diuʀabergi(?).
”Finnviðr cut this font on Dýraberg.”
”Finnvid högg detta kar på Djuraberg.”
bosi : tlhi ¶ kirki ¶ bosi : ta^lh`þ´i sten ¶ til skatma ¶ kirkiu
Bósi telgði kirkju. Bósi telgði stein til skatamanna/skatheima kirkju.
Bosi tælgði kirkiu. Bosi tælgði stæin til skatamanna/skathæima kirkiu.
”Bósi shaped the church. Bósi shaped the stone for the church of the inhabitants of Skatelöv.”
”Bose täljde kyrkan. Bose täljde stenen till skatelövbornas kyrka.”
fuþoʀkhmi
<fuþoʀkhmi>
”<fuþoʀkhmi>”
fuþorkhf ¶ þorkhf
<fuþorkhf þorkhf>
”<fuþorkhf þorkhf>”
[irolios ⁓ uari min smi ⁓ lrfiriþ e miltanta ⁓]
Eiríkus(?) var minn smiðr. María(?) sú(?) mildasta(?).
Æirikus(?) vaʀ minn smiðr. Maria(?) su(?) mildasta(?).
”Eiríkus(?) was my smith. Mary(?) the(?) mildest(?).”
”Erik(?) var min smed. Maria(?) mycket nådefull(?).”
afe maria : gracia broþir sbbi : gesus kristus
Ave Maria. Gratia. Bróðir Sibbi. Jésús Kristus.
Ave Maria. Gratia. Broðir Sibbi. Iesus Kristus.
”Ave Maria. Gratia. Brother Sibbi. Jesus Christ.”
”Ave Maria gratia / Var hälsad Maria, (full av ) nåd. Broder Sibbe. Jesus Kristus.”
gabreæl :
Gabriel
”Gabriel”
”Gabriel.”
h-- art(u)…--(s)----- ¶ (s)ihmunder : sk(þ)e ¶ f(u)s
H[ér](?) … Sigmundr skrifaði oss.
H[er](?) … Sigmundr skrifaði oss.
”Here(?) … Sigmundr wrote us.”
”Här … Sigmund skrev oss.”
brubao
…
”…”
el kirk þusn ¶ i hakʀuþ trn
El[gjaholts] kirkja Þorsteinn(?) í Hagrjóð …
Æl[giahults] kirkia Þorstæinn(?) i Hagriuð …
”Elgjaholt's church Þorsteinn(?) in Hagrjóðr …”
”Älghults kyrka. Torsten i Hagreda …”
mahnus : þehe(u)(s) kiorþe mek guþ shni þen
Magnús Diakonus gerði mik. Guð signi þann.
Magnus Diakonus gærði mik. Guð signi þenn.
”Magnús Diakonus made me. God bless him.”
”Magnus diakon gjorde mig. Gud signe honom!”
[a^u^æ : ma^ræi : kra^kia :] plæna : þominus : t^æ^kum : bænæþ[ikta : -^- : in muliæribus -… … …-ukt^-(s) : -^æn-^ris tui]
Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta [tu] in mulieribus, [et] … [fr]uct[u]s [v]en[t]ris tui.
”Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus, et … fructus ventris tui.”
”Ave Maria, gratia plena. Dominus tecum. Benedicta [tu] in mulieribus [et] … fructus ventris tui / Var hälsad Maria, full av nåd. Herren vare med dig. Välsignad är du bland kvinnor och … din livsfrukt.”
+ annus · inkannacionis : domini : millesimus · ducentisimus : tris^cesimus : oktauus : erat : fakta · ak kampana : bero : s^crp·sit
Anno incarnationis Domini millesimo ducentesimo tricesimo octavo erat facta hæc campana. Bero scripsit.
”Anno incarnationis Domini millesimo ducentesimo tricesimo octavo erat facta hæc campana. Bero scripsit.”
”Anno incarnationis Domini millesimo ducentesimo tricesimo octavo erat facta hæc campana. Bero scripsit. / År 1238 efter Herrens födelse tillverkades denna klocka. Björn gjorde inskriften.”
: arinbiorn ⁓ gørthe ⁓ mi(k) ⁓¶ uitku^nder ⁓ prest^er ⁓ skref : m(i)(k) :¶ ok ⁓ hær ⁓ skal : um ⁓ st^u^nd ⁓ stanta ⁓
Arinbjǫrn gerði mik, Víðkunnr prestr skrifaði mik, ok hér skal um stund standa.
Arinbiorn gærði mik, Viðkunnr præstr skræif mik, ok her skal um stund standa.
”Arinbjǫrn made me, Víðkunnr the priest wrote me, and here shall I stand for a while.”
”Arinbjörn gjorde mig, Vidkunn präst skrev mig, och här ska (jag) stå en tid.”
guþ gøme · h : igibrʀhtso(n) ¶ sial : a^n : knutær ¶ hiar likær
Guð geymi H[erra] Engibriktssonar sálu. Hann Knútr hér liggr.
Guð gøymi H[erra] Engibriktssunaʀ sial. Hann Knutr hiar liggʀ.
”God may protect Herra Engibriktsson's soul. He Knútr lies here.”
”Gud bevare herr Ingebrekts sons själ. Han Knut ligger här.”
asti ⁓ guþ
… Guð
”… God”
”… Gud.”
ku inri
Guð. INʀI.
”God. INʀI.”
”Gud. INʀI.”
kum her magnus
… Herra Magnús.
… Herra Magnus.
”… Master Magnús.”
”… herr Magnus.”
mahno ¶ fuþorkhniastm(l)(ʀ) ¶ k(i)(u)(r)kh---(l)m ¶ frof------
Magno <fuþorkhniast[b]mlʀ> … …
”Magno <fuþorkhniastbmlʀ> …”
”… Magnus …”
…uþor--uþor(b)(h)fu…-rk…þorkh---…
…
”…”
iag maþr
Ek maðr(?).
Iak maðr(?).
”I man(?).”
”Jag karl(?).”
lagmaþr
lagmaðr
lagmaðr
”lawman”
”Lagman.”
[kuþs : srrs-er : eifin : þnita : skref : a keuk ·]
Guðs prestr(?) Alfvin(?) þetta skrifaði á <keuk>.
Guðs præstr(?) Alfvin(?) þetta skræif a <keuk>.
”God's priest(?) Alfvin(?) wrote this on <keuk>.”
”Guds präst(?) Älvin(?) skrev detta på …”
[tika^nt ⁓ omaia^n a^ue maria ⁓ grazia ⁓ plina ⁓ tominus ⁓ tekum ⁓ benetikta t^u ⁓ i mulieribus ⁓ æþ benetikt^us fruktus ⁓ uænt^ris t^ui amæn ⁓]
Dicant omnia: Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus et benedictus fructus ventris tui. Amen.
”Dicant omnia: Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus et benedictus fructus ventris tui. Amen.”
”Dicant omnia: Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus et benedictus fructus ventris tui. Amen. / Alla må säga: Var hälsad, Maria, full av nåd. Herren är med dig. Välsignad är du bland kvinnor och välsignad är din livsfrukt. Amen.”
faþiʀ · ok : moþi- : þrn þr · (n)u-sobr : -k---- sunar : dyþ : hn : ht : guþmundr · guþ : hialbi : sialu · an--
Faðir ok móði[r] <þrn> <þr> <nu-sobr> … sonar dauð. Hann hét Guðmundr. Guð hjalpi sálu han[s].
Faðiʀ ok moði[ʀ] <þrn> <þr> <nu-sobr> … sunaʀ dauð. Hann het Guðmundr. Guð hialpi salu han[s].
”Father and mother … son's death. He was called Guðmundr. May God help his soul.”
”Fader och moder … sonens död. Han hette Gudmund. Gud hjälpe hans själ.”
§A krist[us o-n ⁓ kristus ⁓ kon ⁓ kristus ⁓ (s)on] §B iokis srif mik a ⁓ o^la^fs ⁓ tah ⁓ l¶ærækomræ-þium ⁓ f[il] ⁓ þisræ-þium(i) ¶ guþ mik signi ¶ [gu]ri §C [siæ-t^u^kbis m]illæs[æ^sæ^s]m[o] t^usska^nnti(s)(s)æ… …
§A Kristus Do[mi]nus(?), Kristus kon[ungr](?), Kristus sonr §B <iokis> skrifaði mik á Ólafs degi … … … Guð mik signi … §C … millesimo ducentesi[mo] …
§A Kristus Do[mi]nus(?), Kristus kon[ungʀ](?), Kristus sunn §B <iokis> skræif mik a Olafs dagi … … … Guð mik signi … §C … millesimo ducentesi[mo] …
”§A Kristus Dominus(?), Christ the king(?), Christ the son §B <iokis> wrote me on Ólaf's day … God may bless me … §C … millesimo ducentesimo …”
”Kristus Dominus(?) / Herren(?), Kristus konungen(?), Kristus sonen … skrev mig på Olovs dag … Gud välsigne mig … (året) tolvhundra …”
{HIC ⁓ IA[C]ET MAGNUS ET ⁓ HELENA LEGE ⁓ A} au(æ) [mauia krakia ⁓ klænt ⁓] (d)om(i)(u)s ⁓ tekum ⁓ bænætikta ⁓ tu ⁓ in ⁓ muliæribus
{Hic iacet Magnus et Helena. Lege A[ve]}. Ave Maria gratia plena. Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus.
”{Hic iacet Magnus et Helena. Lege Ave}. Ave Maria gratia plena. Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus.”
”Hic iacet Magnus et Helena. Lege A[ve]}. Ave Maria gratia plena. Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus. / Här ligger Magnus och Helena. Läs. Var hälsad Maria, full av nåd. Herren är med dig. Välsignad är du bland kvinnor.”
[…sus nasareius]
[Je]sus Nazarenus
[Ie]sus Nazareius
”Jesus of Nazareth”
”Jesus från Nasaret.”
[…s kud : mariu ⁓ son ⁓ signæ ⁓ hustru : mariu ¶ iæu : af : asl⁓boþum]
… Guð, Maríu sonr, signi hústrú Maríu sál af Áslabúðum.
… Guð, Mariu sunn, signi hustru Mariu sal af Aslaboðum.
”… God, Mary's son, may bless housewife Maria's of Áslabúð soul.”
”… Gud, Marias son, välsigna hustru Marias i Åslebo själ.”
æstreþ
Ástríðr
Æstriðr
”Ástríðr”
”Estrid.”
ia^rnsto^rp
Jarnstorp
Iarnstorp
”Jarnstorp”
”Järstorp.”
ioha^n
Jóhan
Iohan
”Jóhan”
”Johan.”
asmutær · kærþi · tʀr þa^r · lafri ·
Ásmundr gerði dyrr þessar <lafri>.
Asmundr gærði dyrr þessaʀ <lafri>.
”Ásmundr made this door <lafri>.”
”Åsmund gjorde denna dörr …”
{HIC : IACET : TURGILLUS} : hærræ : guɴmuɴdæ : sun : gas : gak : ei : fra : stat : o^k : sia : o^k : læsin : iðræʀ : bøniʀ : firi : þyrhilsær : siæl : a:ve : ma:ria : graccia : ple:na : do:mi:nus : te:kum : benedikta : tu in mulieribus : æð benediktus : fruktus væɴtris : tui : amn : in manus tuas : d
{Hic iacet Turgillus}, Herra Gunnmundar sonr Gás. Gakk ei frá, statt ok sé ok lesið yðrar bœnir fyrir Þorgíslar sálu. Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui. Amen. In manus tuas D[omine].
{Hic iacet Turgillus}, Herra Gunnmundaʀ sunn Gas. Gakk æi fra, statt ok se ok lesin iðraʀ bøniʀ fyriʀ Þorgislaʀ sial. Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui. Amen. In manus tuas D[omine].
”{Hic iacet Turgillus}, Master Gunnmundr's son Gás. Do not go from here, stay and look (at this) and read your prayers for Þorgisl's soul. Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui. Amen. In manus tuas Domine.”
”Hic iacet Turgillus / Här ligger Tyrgil, son till Gudmund Gås. Gå inte härifrån, stanna och se/se härpå och läs era böner för herr Tyrgils själ. Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui. Amen. In manus tuas D[omine] / Var hälsad Maria, full av nåd. Herren är med dig. Välsignad vare du bland kvinnor och välsingnad din livsfrukt. Amen. I dina händer Herre(?).”
[fuþorkhni… …þor-…]
<fuþorkhni[as]> …
”<fuþorkhnias> …”
[-- + suni ⁓ risti runiʀ ¶ ti(u)u {VN}]
… Soni risti rúnar … {…}
… Suni risti runaʀ … {…}
”… Soni carved the runes … {…}”
”… Sune ristade runorna …”
fuþorkhniastblmʀ …??
<fuþorkhniastblmʀ> …
”<fuþorkhniastblmʀ> …”
kæʀbiar : a mik
Geirbjǫrn á mik.
Gæiʀbiorn a mik.
”Geirbjǫrn owns me.”
”Gerbjörn äger mig.”
iak : biþ : þik : b…-- : at : þu : biþ : na^fnleka : fyrer : þæn : man : s^um : m…k : gio^rþe : ia^ko^b : het : h-…
Ek bið þik … at þú biðr nafnliga fyrir þann mann, sem m[i]k gerði. Jakob hét h[ann].
Iak bið þik … at þu biðr nafnliga fyriʀ þenn mann, sum m[i]k gærði. Iakob het h[ann].
”I beg you … that you pray for that man, and mention his name, who made me. Jakob was his name.”
”Jag ber dig … att du ber för den man som gjorde mig och nämner hans namn. Jakob hette han.”
…fuþokrhtamiskmtm… …fuþokrhlamisam ⁓ tifuofi…
… … …
”…”
§A …miko §B …(n)us
§A … §B …
”§A … §B …”
§A fnsutlʀ §B þia hor
§A … §B … …
”§A … §B …”
ma ⁓ skref ⁓ mik
Mey skrifaði mik.
Ma skræif mik.
”Mey wrote me.”
”Mö skrev mig.”
§A nnt(i)na §B …-þo--h--…-blmʀ
§A … §B <[fu]þo[rk]h[niast]blmʀ>
”§A … §B <fuþorkhniastblmʀ>”
”…”
fuor
<fu[þ]or[k]>
”<fuþork>”
kuþ : …l-al^an
Guð/Guð- …
”God/Guð- …”
”Gud/Gud- …”
[… …rka : steina · iuesi …]
… [ma]rka steina þessa(?) …
… [ma]rka stæina þessa(?) …
”… mark this stone …”
”… rista dessa stenar …”
tho^rsten ⁓ bri(a)s(t)(e)r
Þorsteinn prestr.
Þorstæinn præstr.
”Þorsteinn the priest.”
”Torsten präst.”
[+ fuþori · k(h)ias + tblmʀ·]
<fuþor[k hn]ias tb[ml]ʀ>
”<fuþork hnias tbmlʀ>”
”<fruþokhniastbmʀ>”
+ gunnur : øþ(g)er +
Gunnvǫr. Auðgeirr.
Gunnur. Auðgæiʀʀ.
”Gunnvǫr. Auðgeirr.”
”Gunnur. Ödger.”
+ m…--ræs--…æ : -…ris…
… …
”…”
ik ¶ ik ¶ uhn(e)
… … …
”…”
??????? ????? ????????
… … …
”…”
[· hær : ligr aur mattiosa · sun : af · føtto-]
Hér liggr Ávarr(?), Mattiasar sonr, af <føtto->.
Her liggʀ Avæiʀʀ(?), Mattiasa sunn, af <føtto->.
”Here lies Ávarrr(?), Mattias' son, of <føtto->.”
”Här ligger Åver(?), Mattias son, från …”
hær (·) ---…
Hér …
Her …
”Here …”
”Här(?) …”
hær ⁓ ligær ⁓ kallo -…i ⁓ af suntr-… :
Hér liggr <kallo> … af Sundr[ál](?).
Her liggʀ <kallo> … af Sundr[al](?).
”Here lies <kallo> … of Sundral(?).”
”Här ligger <kallo> … från Synnerål(l).”
mik a : þolfær : hær : ligæ(r) …(i)s--…
Mik á Þólfr. Hér liggr …
Mik a Þolfʀ. Her liggʀ …
”Me owns Þólfr. Here lies …”
”Mig äger Tolv. Här ligger …”
+ mi(k) : a …kbr : i(f)(a)rs --- …-(k)…n--r : (r)…n +
Mik á …kanpr(?) Ívars [sonr](?) … …
Mik a …kanpʀ(?) Ivars [sunn](?) … …
”Me owns …-kanpr(?) Ívarr's son(?) …”
”Mig äger … -kamp(?) Ivarsson(?) …”
[s]uen : gislar:sun : let : gira : bro þæsa firir : sial : sina ok · [--þur sins :] þat ær : re(t) : h[-ær]ium : a^t^ ^biþia : bat[ær]
Sveinn Gíslarsonr lét gera brú þessa fyrir sál sína ok [fǫ]ður síns. Þat er rétt h[v]erjum at biðja pater[noster].
Svæinn Gislaʀsunn let gærva bro þessa fyriʀ sial sina ok [fa]ður sins. Þat eʀ rett h[v]ærium at biðja pater[noster].
”Sveinn Gisl's son had this bridge made for his soul and his father's. That is right for everyone to pray paternoster.”
”Sven Gislarsson lät göra denna bro för sin och sin faders själ. Envar bör (här) bedja Pater (noster) / Fader (vår).”
[…-rn : kerþi : stin : gnumante …(e)þer : sinum]
[Bjǫ]rn gerði stein <gnumante>, [f]ǫður(?) sínum.
[Bio]rn gærði stæin <gnumante>, [f]aður(?) sinum.
”Bjǫrn made the stone <gnumante> his father(?).”
”Björn gjorde stenen åt <gnumante> sin broder.”
ben(d)ikt · romfarari : let (g)era : hualf : þenna : ifir · ma(g)nus · (k)oþan dræ(g) · ------s… ¶ ok : d(o) : (h)(a)n om nat : firir · þeira : postla : messo(a)ftan : simonis : æð iute : in þat er · ret · hu… …
Bendikt Romfarari lét gera hvalf þenna yfir Magnús, góðan dreng … Ok dó hann um nátt fyrir þeira postla messuaptan Simonis et Juda. En þat er rétt hv[erjum] …
Bendikt Romfarari let gæra hvalf þenna yfiʀ Magnus, goðan dræng … Ok do hann um natt fyriʀ þæiʀa postla messuaftan Simonis et Juda. En þat eʀ rett hv[ærium] …
”Bendikt Rome-traveller had this vault made over Magnus, a good valiant man … And he died in the night before the eve of the mass of the apostles Simonis et Juda. And that is right for everyone …”
”Benedikt romfarare lät göra denna gravvård över Magnus, en god ung man … Och han dog under natten före apostlarna Simons och Judas' mässafton. Envar bör (här bedja Pater noster).”
[sihni · tik · ir]
… … …
”…”
pætær · girþi mik
Pétr gerði mik.
Petr gærði mik.
”Pétr made me.”
”Peter gjorde mig.”
: haraldær : gæþ- -ualf (þ)(æ)nna : i(f)(i)(r) : s-…(u)a(r)- : {A} :+ ¶ + {AVE} {MARIA} : grati{A} ⁓ plena : lat : f…ær :
Haraldr gerð[i] [h]valf þenna yfir … {A}[men]. {Ave} {Maria}, grati{a} plena. Lát …
Haraldr gærð[i] [h]valf þenna yfiʀ … {A}[men]. {Ave} {Maria}, grati{a} plena. Lat …
”Haraldr made this vault over … Amen. {Ave} {Maria}, gratia plena.”
”Harald gjorde denna gravvård över S… A(men). Ave Maria, gratia plena / Var hälsad, Maria, full av nåd. Låt …”
…-uþ… …rk(i)-…
… …
”…”
-(e)idir : au : b(a)^rne : do : kona ¶ andræsa : præst :
[H]eiðr(?). Af barni dó kona Andresar prests.
[H]æiðr(?). Af barni do kona Andresa præsts.
”Heiðr. Of childbirth died the wife of Andrés the priest.”
”Hed(?). I barnsäng dog Andreas prästs hustru.”
+: rani · læt · gæra : sten : þænna : ¶ : a : pætar : faþur : sin :
Hrani lét gera stein þenna at Pétr, fǫður sinn.
Rani let gæra stæin þenna at Petr, faður sinn.
”Rani had this stone made in memory of Petr, his father.”
”Rane lät göra denna sten efter Peter, sin fader.”
+ þrir : liggia : mænn : undir : þæmma :+ ¶ + stene : gunna^rr : sihvat^r : ha^llstenn +
Þrír liggja menn undir þeima steini, Gunnarr, Sighvatr, Hallsteinn.
þriʀ liggia mænn undiʀ þæima stæini, Gunnarr, Sighvatr, Hallstæinn.
”Three men lie under this stone, Gunnarr, Sighvatr, Hallsteinn.”
”Tre män ligga under denna sten, Gunnar, Sigvat, Hallsten.”
{HARALDVS : ME : FECIT : MAHISTER ¶ REGINMOT · LET · GERA · HVALF :¶ IFIR : GVNNAR : ESBEORNAR : SON} ¶ rehinmoþ : læt · gæra : hualf : ifir · gunnar : æsbeorna^r · so^n :
{Haraldus me fecit magister. Reginmóð lét gera hvalf yfir Gunnar Ásbjarnar son.} Reginmóð lét gera hvalf yfir Gunnar Ásbjarnar son.
{Haraldus me fecit magister. Reginmoð let gæra hvalf yfiR Gunnar ÆsbiarnaR sun.} Reginmoð let gæra hvalf yfiʀ Gunnar Æsbiarnaʀ sun.
”{Haraldus me fecit magister. Reginmóð had the vault made over Gunnarr Ásbjǫrn's son.} Reginmóð had the vault made over Gunnarr Ásbjǫrn's son.”
”Reginmod lät göra denna gravvård över Gunnar, Åsbjörns son.”
…--ʀr… …-rþi · s-…
… [ge]rði(?) s[tein](?)
… [gæ]rði(?) s[tæin](?)
”… made(?) this(?) stone(?)”
”… gjorde(?) stenen(?)”
[bæroþer : læt : gæra : sten : þænnæ : a^(l) : ¶ : þʀrhils : nu : biþær : han : þæs : bat¶ærnostær : þʀrhils : gerora : son : ok ¶ sʀstur:son : bærroþors : {BENE ES}]
Bróðir lét gera stein þenna at Þorgísl. Nú biðr hann þess/les paternoster Þorgísl Geirvarar(?) son ok systurson Bróðurs. {Bene es.}
Broðiʀ let gæra stæin þenna at Þorgisl. Nu biðr hann þess/les paternoster Þorgisl Gæiʀvaraʀ(?) sun ok systursun Broðurs. {Bene es.}
”Bróðir had this stone made in memory of Þorgísl. Now he prays that/read paternoster Þorgisl Geirvǫr's(?) son and sisterson of Broðir. {Bene es.}”
”Broder lät göra denna sten åt Tyrgils. Nu beder han detta/läs Pater noster / Fader vår (för) Tyrgils, Gervors son och Broders systerson. Du har det gott. {Bene es.}”
gerfor : læt : gæ… … ulf : so^n : sin : ok : siht-… …u :
Geirvǫr lét ge[ra] … Ulf(?), son sinn, ok Sigt[rygg] …
Gæiʀvor let gæ[ra] … Ulf(?), sun sinn, ok Sigt[rygg] …
”Geirvǫr had … made … Ulfr(?), her son, and Sigtryggr …”
”Gervor lät göra … Ulv, sin son, och Sigtrygg …”
[hnr : ligr : þaranþ · min]
Hér liggr Þróndr minn.
Her liggʀ Þrandr minn.
”Here lies my Þróndr.”
”Här ligger min Trand.”
… (k)onuærsus ⁓ s-…
… conversus …
”… conversus …”
”… conversus / lekmannabroder …”
[…m…t…æsæiaæ… ¶ hans · sæl · haui · himinflæþi · æmæn ·]
… Hans sál hafi himingleði. Amen.
… Hans sal hafi himinglæði. Amen.
”… His soul may have delight in heaven. Amen.”
”… Hans själ må ha himlens glädje. Amen.”
(æ)skil : læt st(i)n : þ(æ)--- -(p)ris---(i)su(i)þurs---rasi---(u)------m · i(o)^nipris(þ)fil--þ(i)(s)p--r(þ)us --tti þim : til r(o) :
Áskell lét stein þe[nna] … … [lé]tti(?) þeim til ró.
Æskell let stæin þe[nna] … … [le]tti(?) þæim til ro.
”Áskell had this stone … may relieve them to peace.”
”Eskil lät … denna sten … förläne dem ro.”
[þorþær ¶ {IC IAC(E)… THO(R)…} ¶ biærn : let gæræ · sten]
Þórðr. {Hic iacet Thor[do]}. Bjǫrn lét gera stein.
Þorðr. {Hic iacet Thor[do]}. Biorn let gæra stæin.
”Þórðr. {Hic iacet Þórðr}. Bjǫrn had this stone made.”
”Tord. Hic iacet Thordo / Här vilar Tord. Björn lät göra stenen.”
+ hær ⁓ liggia ⁓ faþhar ⁓ tuer ⁓ ¶ hiþinn ⁓ ok (⁓) enarr ⁓ hæto ⁓ þer +
Hér liggja feðgar tveir. Heðinn ok Einarr hétu þeir.
Her liggia fæðgaʀ tvæiʀ. Heðinn ok Æinarr hetu þæiʀ.
”Here lie father and son twosome. They were called Heðinn and Einarr.”
”Här ligger far och son, de två. Hedin och Enar, de hette så.”
… firir : biþia …
… fyrir biðja …
… fyriʀ biðia …
”… pray for …”
”… be för …”
+ ragnildr +
Ragnhildr
”Ragnhildr”
”Ragnhild.”
+ hær ⁓ ligr ⁓ þorkel ⁓ ʀnksti + ¶ + son ⁓ dahlanks ⁓ ok ⁓ steno +
Hér liggr Þorkell, yngsti sonr Daglangs ok Steinu.
Her liggʀ Þorkell, yngsti sunn Daglangs ok Stæinu.
”Here lies Þorkell, the youngest son of Daglangr ok Steina.”
”Här ligger Torkel, Daglångs och Stenas yngste son.”
+ bʀrr ⁓ ligr ⁓ innan ⁓ þæssi ⁓ þro ⁓ guþ ⁓ ¶ givi ⁓ sial : hans ⁓ glæþi ⁓ ok (⁓) ro +
Byrr liggr innan þessi þró. Guð gefi sál hans gleði ok ró.
Byrr liggʀ innan þessi þro. Guð gefi sial hans glæði ok ro.
”Byrr lies in this stone coffin. May God give his soul delight and peace.”
”Byrr ligger i denna kista. Gud give hans själ glädje och ro.”
f(æ) ¶ f(æ)b-…hiʀ ¶ -?l--f(h)
… … …
”…”
[{HARALDV : ME : FECIT ¶ BEORN : HVESA : SON : LET : GERA : HVALF ¶ DENNA : EFTIR : MARGARETI : FELAHA SIN} beorn : høsa : son : læt : kera : hualf : þænna : æftir ma^r¶kæræti : fælah(a) : sin :]
{Haraldus me fecit. Bjǫrn Hǫsva sonr lét gera hvalf þenna eptir Margaréti, félaga sinn.} Bjǫrn Hǫsva sonr lét gera hvalf þenna eptir Margaréti, félaga sinn.
{Haraldus me fecit. Biorn Hosva sunn let gæra hvalf þenna æftiR Margareti, felaga sinn.} Biorn Hosva sunn let gæra hvalf þenna æftiʀ Margareti, felaga sinn.
”{Haraldus me fecit. Bjǫrn Hǫsvi's son had this vault made in memory of Margaréta, his partner.} Bjǫrn Hǫsvi's son had this vault made in memory of Margaréta, his partner.”
”Björn, Hösses son, lät göra denna gravvård efter Margareta, sin maka.”
[… faþþr : sin : gan…]
… fǫður sinn …
… faður sinn …
”… his father …”
”… sin fader …”
[… …ri : sten … sun …]
… [ge]ra(?) stein … son …
… [gæ]ra(?) stæin … sun …
”… the stone made … son …”
”… göra sten … son …”
+ hæra ⁓ guþ : biþ : iak : signa + … sigru- …-þiær : uæra + …
Herra Guð bið ek signa … Sigrø[ð]/Sigþrú[ð] … vera …
Herra Guð bið iak signa … Sigrø[ð]/Sigþru[ð] … veʀa …
”I beg God the Lord to bless … Sigrøð/Sigþrúð … to be …”
”Herren Gud beder jag välsigna … Sigröd/Sigrud … vara …”
{BOTILDER : LET GERA (:) HVALF : DENNA : IF¶IR : SVEN : DEV…OSON : AVE MARIA · GRATIA} ¶ botildær : læt : gæra : hua(l)f : þænna : ifir : sue¶n : dʀrmoson : haraldær : stenmæstari : gærþi :
{Bóthildr lét gera hvalf þenna yfir Svein Dý[rm]óðsson. Ave Maria gratia.} Bóthildr lét gera hvalf þenna yfir Svein Dýrmóðsson. Haraldr steinmeistari gerði.
{Bothildr let gæra hvalf þenna yfiR Svæin Dy[rm]oðssun. Ave Maria gratia.} Bothildr let gæra hvalf þenna yfiʀ Svæin Dyrmoðssun. Haraldr stæinmæistari gærði.
”{Bóthildr had this vault made over Sveinn Dýrmóðsson. Ave Maria gratia.} Bóthildr had this vault made over Sveinn Dýrmóðsson. Harald the stone master made (it).”
”Bothild lät göra denna gravvård över Sven Dyrmodsson. Harald stenmästare gjorde (den). {Bothild lät göra denna gravvård över Sven Dyrmodsson. Ave Maria gratia.}”
…? · ?? · ????
… … …
”…”
[mikus alik þ ikiær ka : rþei]
… … … … … …
”…”
+ i…uk · f(u)-…þ +
… …
”…”
+ gunbiorn : li(t) : g(i)r(a) : (s)(t)(i)n : þin(a) : (i)uir : i-----(a)neg : broþir : si…
Gunnbjǫrn lét gera stein þenna yfir …, bróður sinn.
Gunnbiorn let gæra stæin þenna yfiʀ …, broður sinn.
”Gunnbjǫrn had this stone made over …, his brother.”
”Gunnbjörn lät göra denna sten över …, sin broder.”
taviþær kæi
Dáviðr …/gerði(?)
Daviðr …/gærði(?)
”Dáviðr …/made(?)”
”David gjorde(?)”
ylfa abraham
Ylfa(?) Abraham
Ylva(?) Abraham
”Ylfa(?) Abraham”
”Ylva(?) Abraham”
[sær : ma(g)a^l trab ormin : suen ant^ræs]
Sér: Mikjáll drap orminn. Sveinn. Andreas.
Ser: Mikael drap orminn. Svæinn. Andreas.
”See: Mikjáll killed the snake. Sveinn. Andreas.”
”Se: Mikael dräpte ormen. Sven. Andreas.”
fruþokhniastbmʀ
<fruþokhniastbmʀ>
”<fruþokhniastbmʀ>”
anudær : iunc:fru : ær : min : ro : un(c) :^ ^(a)t : uiþhær : mit : sotali : i anudær : mæstara:maþr ' uæra
Ǫnundr. Jungfrú er mín ró. … … viðr(?) mitt(?) … … Ǫnundr meistaramaðr vera(?)
Anundr. Iungfru eʀ min ro. … … viðr(?) mitt(?) … … Anundr mæstaramaðr veʀa(?)
”Ǫnundr. The maiden is my peace. … my(?) … Ǫnundr master to be?”
”Anund. Jungfrun är min ro. … Anund mästare …”
[fuþorkhniastʀm]
<fuþorkhniastʀm>
”<fuþorkhniastʀm>”
frþor(k)hniastʀm
<frþorkhniastʀm>
”<frþorkhniastʀm>”
mar-
Mar[ía]
Mar[ia]
”Mary”
”Maria”
⁓ þa : iak : uar : gør : þa : uar : þushundraþ : tu : hu^ndraþ : tiuhu : uintr : ok : atta : fra : bʀrþ : gus :+ a+g+l+a+ ⁓ ¶ ⁓ aue ⁓ maria ⁓ gracia ⁓ plena ⁓ ¶ ⁓ dionisius : siþ ⁓ benediktus ⁓
Þá ek var gǫr, þá var þúshundrað tvau hundrað tjogu vetr ok átta frá byrð Guðs. Agla. Ave Maria gratia plena. Dionysius sit benedictus.
þa iak vaʀ gar, þa vaʀ þushundrað tu hundrað tiugu vintr ok atta fra byrð Guðs. Agla. Ave Maria gratia plena. Dionysius sit benedictus.
”When I was completed, then there were thousand two hundred twenty winters and eight from the birth of God. Agla ('agla'= Thou art strong in eternity, Lord). Ave Maria gratia plena. Dionysius sit benedictus.”
”Då jag var gjord, då var (det) ettusentvåhundratjugu vintrar och åtta från Guds börd. AGLA. Ave Maria gratia plena / Var hälsad Maria, full av nåd. Dionysius sit benedictus / Dionysius vare välsignad.”
ui + ki
<ui> <ki>
”<ui> <ki>”
tumi
Tummi
”Tummi”
”Tumme”
magnus : a mik : ho
Magnús á mik <ho>.
Magnus a mik <ho>.
”Magnús owns me <ho>.”
”Magnus äger mig …”
-s-n---(c)(n)-s…
…
”…”
+ {S} · {GOBBE} · {STRET} · ¶ ku
{S[igillum]} {Gubbi} {<stret>}. <ku>
”{Sigillum} {Gubbi} {<stret>}. <ku>”
kal anda uiþr kankla uiþr riþa(n)da uiþ ¶ uiþr rinanda uiþr s--ianda uiþ¶r sikn--a uiþr f-r(a)(n)da uiþr (f)liuh¶(a)^n(d)a s-- a(l)(t) fu--na uk um du-a
Gal anda viðr, gǫngla viðr, ríðanda viðr, viðr rinnanda, viðr s[it]janda, viðr sign[and]a, viðr f[a]randa, viðr fljúganda. S[kal] alt fy[r]na ok um dey[j]a.
Gal anda viðr, gangla viðr, riðanda viðr, viðr rinnanda, viðr s[it]ianda, viðr sign[and]a, viðr f[a]randa, viðr fliuganda. S[kal] allt fy[r]na ok um døy[i]a.
”(I) practice witchcraft against the spirit, against the walking (spirit), against the riding, against the running, against the sitting, against the sinking, against the travelling, against the flying. Everything shall loose its vitality and die.”
”Jag galdrar mot anden, mot den (ande) som är benägen att gå,mot den ridande, mot den rännande, mot den sittande, mot den segnande, mot den farande, mot den flygande. Allt skall förlora sin livskraft och dö.”
[biriki ⁓ birita ⁓ batar ⁓ ok ⁓ akhi ⁓ kyrþi kirkuh ⁓ asur ⁓ ok ⁓ skuli ⁓ ok ⁓ þorþr ⁓ ok ⁓ ku^nar ⁓ i siua---sta ⁓]
Bjargi Birita. Pétr ok Áki gerði kirkju. Ǫzurr ok Skúli ok Þórðr ok Gunnarr í Sigva[ld]stǫðum.
Biargi Birita. Petr ok Aki gærði kirkiu. Assurr ok Skuli ok Þorðr ok Gunnarr i Sigva[ld]staðum.
”May Birita save (us). Pétr and Áki made the church. Ǫzurr and Skúli and Þórðr and Gunnarr in Sigvaldstaðir.”
”Bärge (oss) Brigida. Peter och Åke gjorde kyrkan. Assur och Skule ooh Tord och Gunnar i Sjogerstad.”
[fþorkhniastbmʀ]
<fþorkhniastbmʀ>
”<fþorkhniastbmʀ>”
+ gesus guþ skialdolfor : han gøt mik : ok mahnnus : ok bion : skar mik : provasta^r han
Jésús. Guð. Skjǫldulfr, hann gaut mik, ok Magnús. Ok Bjǫrn skar mik, prófastr [er] hann.
Iesus. Guð. Skialdulfʀ, hann gaut mik, ok Magnus. Ok Biorn skar mik, profastr [eʀ] hann.
”Jesus. God. Skjǫldulfr, he cast me, and Magnus. And Bjǫrn cut me, he is a dean.”
”Jesus. Gud. Sköldulv, han göt mig, och Magnus. Och Björn skar mig; prost (är) han.”
asmutær : gærþi : tʀr
Ásmundr gerði dyrr.
Asmundr gærði dyrr.
”Ásmundr made the door.”
”Asmund gjorde dörren.”
{AVE ⁓ MARIA ⁓ GACIA ⁓ PLENA ⁓ DOMINUS ⁓ TECV ⁓¶ BENEDICTA ⁓ TV : IN ⁓ MVLIERIBVS ⁓ ET ⁓ BENEDICTVS ⁓ FRVCTS VENTIS TVI ¶ SANCTA : CATERINA} ¶ sun(o) ⁓
{Ave Maria gratia plena Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus et benedictus fructus ventris tui. Sancta Catarina.} Suno.
”{Ave Maria gratia plena Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus et benedictus fructus ventris tui. Sancta Catarina.} Soni.”
”Sune”
a^u^æ maria ⁓ iæssus + {HAQUINUS MASISTER}
Ave Maria Jesus {Haquinus magister}.
Ave Maria Iesus {Haquinus magister}.
”Ave Maria Jesus {Haquinus magister}.”
”Ave Maria / Var hälsad Maria. Iesus. {Haquinus magister}.”
… …(k) olobr k(a)r¶-- …irkiu
… [o]k(?) Ólafr ger[ði]/ger[ðu] [k]irkju.
… [o]k(?) Olafʀ gær[ði]/gær[ðu] [k]irkiu.
”… and(?) Ólafr made the church.”
”… och(?) Olov gjorde kyrkan.”
- : - : c : or : m…ʀ : ka : æ · …u…i
… … … … … … … …
”…”
+ {S ASE : KOPMAN} ¶ s
{S[igillum] Ási Kaupmaðr} <s>
{S[igillum] Asi Kaupmaðr} <s>
”{Sigillum Ási Merchant} <s>”
”{S[igillum] Ase Kopman} <s>”
av(e) : maria grakia
Ave Maria gratia
”Ave Maria gratia”
”Ave Maria gratia / Var hälsad Maria (full av) nåd.”
uin(f)(r)(i)…
Vinfrí[ðr]
Vinfri[ðr]
”Vinfríðr”
”Vinfrid”
· a · a^·^u ·
… …
”…”
(l)o^þa^f-/(l)o^þa^f-i
…
”…”
un marka
Una marca.
”Una marca.”
”En mark.”
…(b)(æ)(s)(t)æ ¶ …þæris ¶ …uþsiro
… … …
”…”
§A hælhæ : a mik §B hælga
§A Helga á mik. §B Helga
§A Hælga a mik. §B Hælga
”§A Helga owns me. §B Helga”
”§A Helga äger mig. §B Helga.”
§A erikus a mik §B (g)iho(r)(þ) §C …--
§A Ericus á mik. §B gjǫrð §C …
§A Ericus a mik. §B giorð §C …
”§A Ericus owns me. §B girth §C …”
”§A Ericus äger mig. §B gjord.”
(p)nm(u)ninþ(p)hh
…
”…”
þorbon : brason : brattr þo-
Þorbjǫrn Brattssonr. Brattr Þo[r]…
Þorbiorn Brattssunn. Brattr Þo[r]…
”Þorbjǫrn Brattssonr. Brattr Þor-…”
”Torbjörn Brattsson. Bratt Tor-(?).”
þo^rgel : na^kt^æga^l : risti : ru^nir : þeser : i : o^la^us : kiriki
Þorkell Naktergal risti rúnar þessar í Ólafs kirkju.
Þorkell Naktergal risti runiʀ þessaʀ i Olafs kirkiu.
”Þorkell Naktergal carved these runes in Ólaf's church.”
”Torkel näktergal ristade dessa runor i Olovs kyrka.”
a^la^r sia^la^r : hær d^o^pazs i ⁓ þiuþ ⁓ føri : mik ⁓ skal
Allar sálir hér deypask í þjóð fyrir mik, skál.
Allaʀ sialaʀ her døypas i þiuð fyriʀ mik, skal.
”Here all the souls are baptized into the congregation through me, the bowl.”
”Alla själar här döpas in i församlingen genom mig, skålen.”
a^u^æ : maria ⁓ iæssus {MAGISTER HAQVINVS}
Ave Maria Jesus {magister Haquinus}
Ave Maria Iesus {magister Haquinus}
”Ave Maria Jesus {magister Haquinus}”
”Ave Maria gratia / Var hälsad Maria (full av) nåd. Jesus. {magister Haquinus}.”
+ þormoþr : giarþi bofi
Þormóðr gerði. Bófi.
Þormoðr gærði. Bofi.
”Þormóðr made. Bófi.”
”Tormod gjorde. Bove.”
a^u^æ ⁓ maria ⁓ iæssus + {ANNO : DOMINI : MO : CCCO : XLO : QUINTO : DECIMO : SEPTIMO : KLAS : AUGUSTI : CURATO : ECCLEIE : DOMINO : OLAUO : TUTORIBUS : ECCLEIE : GEDSTAUO : ET : NICHOLAO : HAQUINUS : FUDIT : HANC : CAMPANAM : MAGNO : REGE : SUECIE : DNO : SIGGONE : EPISCOPI : SCARENSI} : +
Ave Maria Jesus. {Anno Domini millesimo trecentesimo sexagesimo quinto decimo septimo kalendas augusti curato ecclesiae Domino Olauo tutoribus ecclesiae Gedstauo et Nicholao Haquinus fudit hanc campanam Magno rege Sueciae Domino Siggone episcopo Scarensi.}
Ave Maria Iesus. {Anno Domini millesimo trecentesimo sexagesimo quinto decimo septimo kalendas augusti curato ecclesiae Domino Olauo tutoribus ecclesiae Gedstauo et Nicholao Haquinus fudit hanc campanam Magno rege Sueciae Domino Siggone episcopo Scarensi.}
”Ave Maria Jesus. {Anno domini millesimo trecentesimo sexagesimo quinto decimo septimo kalendas augusti curato ecclesiae domino Olauo tutoribus ecclesiae Gedstauo et Nicholao Haquinus fudit hanc campanam Magno rege Sueciae domino Siggone episcopo Scarensi.}”
”Ave Maria gratia / Var hälsad Maria (full av) nåd. Jesus. {Anno Domini millesimo trecentesimo sexagesimo quinto decimo septimo kalendas augusti curato ecclesiae Domino Olauo tutoribus ecclesiae Gedstauo et Nicholao Haquinus fudit hanc campanam Magno rege Sueciae Domino Siggone episcopo Scarensi.} / I Herrens år 1345 16 juli (då) herr Olov var kyrkoherde och Gustav och Nils kyrkvärdar göt Håkan denna klocka, (då) var Magnus Sveriges kung och herr Sigge Skaras biskop.”
+ dat ⁓ kterina ⁓ sonum ⁓ fideli ⁓ populo ⁓ bonum + + ik ⁓ sonus ⁓ auditur ⁓ ik ⁓ mens ⁓ turbata ⁓ blandidur
Dat Katerina sonum fideli populo bonum. Hic sonus auditur, hic mens turbata blanditur.
”Dat Katerina sonum fideli populo bonum. Hic sonus auditur, hic mens turbata blanditur.”
”Dat Katerina sonum fideli populo bonum. Hic sonus auditur, hic mens turbata blanditur. / Välljud ger Katarina åt en trofast menighet. Här höres klangen, här stillas ett oroligt sinne.”
bræþa^rʀuþ
Breiðarjóðr
Bræiðariuð
”Breiðarjóðr”
”Bredared”
atreos : -æe
Andreas [g]erði(?).
Andreas [g]ærði(?).
”Andreas made(?).”
”Andreas gjorde(?).”
antreos : kærþe kaʀ
Andreas gerði ker.
Andreas gærði kaʀ.
”Andreas made font.”
”Andreas gjorde karet.”
+ a^u^æ maria ⁓ iæssus + {HAQUINUS} +
Ave Maria Jesus {Haquinus}
Ave Maria Iesus {Haquinus}
”Ave Maria Jesus {Haquinus}”
”Ave Maria gratia / Var hälsad Maria (full av) nåd. Jesus. {Haquinus}.”
§A kuþ §B as(u)-…
§A Guð §B Ás…
§A Guð §B As…
”§A God §B Ás-…”
”§A Gud §B Ås-… S”
a^u^æ ma^ria g^rasia
Ave Maria gratia
”Ave Maria gratia”
”Ave Maria gratia / Var hälsad Maria (full av) nåd.”
fuþorkh
<fuþorkh>
”<fuþorkh>”
ales : tales arfales
Ales tales arvales?
”You shall nourish these farmers(?).”
”Ales tales arvales? / Du ska föda dessa bönder(?).”
hkli
Helgi(?)
Hælgi(?)
”Helgi(?)”
”Helge(?)”
§A tibi sol(i) pækaui æþ m(a)lom koram ti fici uþ iustifi… … §B (s)iribusm t^uis æþ finkas kom iutikaris
§A Tibi soli peccavi et malum coram te feci, ut iustifi[ceris in] §B sermonibus tuis et vincas cum iudicaris.
”§A Against Thee, Thee only, have I sinned, and done this evil in Thy sight; that Thou mightest be justified when Thou speakest, and be clear when Thou judgest.”
”§A Tibi soli peccavi et malum coram te feci, ut iustifi[ceris in] §B sermonibus tuis et vincas cum iudicaris. / Mot dig, bara mot dig har jag syndat, jag har gjort det som är ont i dina ögon. Du har rätt när du ställer mig till svars, den dom du fäller är rättvis.”
mi-inau ¶ k-(t)-
… …
”…”
§A tomine gesu … ¶ ibera te ingi-… … §B liberasti tes … ¶ te kamino ihnis · s-…
§A Domine Jesu [Christe, l]ibera de igni[bus sicut] §B liberasti tres [pueros] de camino ignis …
§A Domine Iesu [Christe, l]ibera de igni[bus sicut] §B liberasti tres [pueros] de camino ignis …
”§A Lord Jesus Christ, save (our souls) from the flames, §B as You saved the three boys from the burning oven …”
”§A Domine Iesu [Christe, l]ibera de igni[bus sicut] §B liberasti tres [pueros] de camino ignis … / Herre Jesus Kristus, rädda (mig) från elden såsom du räddade de tre ynglingarna i den brinnande ugnen.”
§A late genito^r §B uæ
§A Late genitor! §B Væ!(?)
”§A Hide, father! §B Alas!(?)”
”§A Late genitor! §B Væ!(?) / §A Håll dig gömd, far! §B Ve(?)”
þorilte^r
Þorhildr.
”Þorhildr.”
”Torhild”
ru(k)i
Ruggi.
”Ruggi.”
”Rugge”
§A b(æ)(t)a ⁓ pa-iæ(a)-ia… §B …-ibot------r--(a)
§A … … §B …
”§A … §B …”
§A fuþorkhniastblmʀ ??? §B iiiiississsisiissiiisiissi §C sssssiisiiisissiisssissiis §D ffffʀʀʀʀʀffʀfffʀfʀʀffʀ
§A <fuþorkhniastblmʀ> … §B … §C … §D …
”§A <fuþorkhniastblmʀ> … §B … §C … §D …”
fa mer
Fá mér/meir!?
Fa meʀ/mæiʀ!?
”Get me/more!?”
”Giv mig/mer(?)”
{P}rhl
{P}regill.
{P}rægill.
”Swingle.”
”slaga”
ru(a)r
Hróarr.
Hroarr.
”Hróarr.”
”Roar”
…uuu^uuff…uffff-…
…
”…”
fuþ(o)r…hnias ¶ þþæþþþæææþþææþæ(æ)
<fuþor[k]hnias> …
”<fuþorkhnias> …”
§A … §B …
§A … §B …
”§A … §B …”
…------u- · kanþ : isuo^kamko…
… … …
”…”
§A mun : þu · mik : man : þik : un : þu : m(e)r : an : þʀr §B brmʀ mk
§A Mun þú mik, man þik! Unn þú mér, ann þér! §B Barmi(?) mik(?)!
§A Mun þu mik, man þik! Unn þu meʀ, ann þeʀ! §B Barmi(?) mik(?)!
”§A Think of me, I think of you! Love me, I love you! §B Have mercy(?) on me(?)!”
”§A Tänk du på mig, jag tänker på dig. Älska du mig, jag älskar dig. §B Må du(?) förbarma (dig) över mig(?).”
§A (u)ær þu · uin min · arnfintir · læk- … §B …-lek þit · hua · kenke
§A Ver þú vinr minn, Arnfinnr! Legg(?) … §B … þitt/þít hvárr(?)/hverr(?) gengi(?).
§A Veʀ þu vin minn, Arnfinnr! Lægg(?) … §B … þitt/þit hvaʀ(?)/hværr(?) gængi(?).
”§A Be my friend, Arnfinnr! Lay(?) … §B … wherever(?)/whoever(?) would go(?).”
”§A Var du min vän, Arnfinn! Lägg(?) … §B Vem(?)/vart(?) … ginge.”
þno/þ^n^oþ^n^oþ^n^o nnn ooo
Þ[urs], n[auð], ó[ss]?
Þ[urs], n[auð], o[ss]?
”Giant, need, god?”
”Jätte, nöd, asagud(?)/turs nöd os(?)”
--(u)(o)(n)(a) (:) r-…
… …
”…”
oootttaaarrr oootttaaarrr
Óttarr. Óttarr.
Ottarr. Ottarr.
”Óttarr. Óttarr.”
”Ottar. Ottar.”
§A fuþorkhniastblmʀ §B boi : n
§A <fuþorkhniastblmʀ> §B Búi á(?).
§A <fuþorkhniastblmʀ> §B Boi a(?).
”§A <fuþorkhniastblmʀ> §B Búi owns(?).”
”§A <fuþorkhniastblmʀ> §B Boe äger(?).”
{ALEXANDER ¶ GVNVR ¶ HAR(A)(L)(D)} ¶ harraldæ(r)
{Alexandr Gunnvǫr Haraldr} Haraldr
{Alexandr Gunnur Haraldr} Haraldr
”{Alexandr Gunnvǫr Haraldr} Haraldr”
gerþe aruiþr
Gerði Arnviðr.
Gærði Arnviðr.
”Arnviðr made.”
”Arnvid gjorde.”
auæ maria
Ave Maria.
”Hail Mary.”
”Ave Maria. / Var hälsad Maria.”
… mar…
… Mar[ía](?).
… Mar[ia](?).
”… Mary(?).”
”… Maria(?).”
§A (k)atoi + (u^k)ana + ¶ + aia + ragara §B + aia + ra(k)ar
§A … … … … §B … …
”§A … §B …”
§A (h)agormr hialgar-r (l)i-unski-l-… §B … þunt bloþ or rin or æ-r : bloþ or : rin or æ--
§A Hagormr(?), … … §B … þunnt blóð ór renn ór … blóð ór renn ór …
§A Hagormʀ(?), … … §B … þunnt bloð uʀ rinn uʀ … bloð uʀ rinn uʀ …
”§A Hagormr(?), … §B … thin blood, run out, out of … blood, run out, out of …”
”… tunt blod, ur rinn, ur …! Blod, ur rinn, ur… !”
…-tlns a mik
… á mik.
… a mik.
”… owns me.”
”… äger mig.”
kaus
Gauts(?)/Gauss(?).
”Gautr's(?)/Gauss(?).”
”Göt(?)/Gös(?)”
§A …-nl kistil lai §B …-n : lai : kistil : ma…
§A … kistill … §B … … kistill …
”§A … casket … §B … casket …”
”§A … skrin … §B … skrin …”
§A fuþork(h)… §B a-a ast sin ot…
§A <fuþorkh[nias]>… §B … ást sín …
§A <fuþorkh[nias]>… §B … ast sin …
”§A <fuþorkhnias>… §B … his love …”
”§A <fuþorkhnias>… §B … sin kärlek …”
§A …-----hbbh^mbhhhbbb-… §B sii
§A … §B …
”§A … §B …”
§A …--stu · niþir · ok · raþ · runur · si §B <raþ> <þat>
§A [Se]ztu niðr ok ráð rúnar … §B Ráð þat!
§A [Sæ]ztu niðr ok rað runaʀ … §B Rað þat!
”§A Sit down and interpret the runes … §B Interpret that/this!”
”§A Sätt dig ned och tyd runor … §B Tyd detta!”
§A a^u^e §B a^r-- §C yr §D kar §E guþ o^k ua^r (f)r- … §F k(a)… §G (i)(p)? §H ka(r)
§A Ave §B … §C … §D Kárr(?) §E Guð ok vár fr[ú] … §F … §G … §H Kárr(?)
§A Ave §B … §C … §D Karr(?) §E Guð ok var fr[u] … §F … §G … §H Karr(?)
”§A Ave §B … §C … §D Kárr(?) §E God and Our Lady … §F … §G … §H Kárr(?)”
”§A Ave §B … §C … §D Kår(?) §E Gud och vår fru … §F … §G … §H Kår(?)”
fþ ulfr tuti
… Ulfr Toti(?).
… Ulfʀ Tuti(?).
”… Ulfr Snout(?).”
…-at- ¶ …f--…
… …
”…”
§A r-ror(n)rr(o)r-r… ¶ -rra^(r)rsrarrn §B …r-… ¶ …rn-
§A … … §B … …
”§A … §B …”
+ petar a mik iohannes risti mik
Pétr á mik. Jóhannes risti mik.
Petr a mik. Iohannes risti mik.
”Pétr owns me. Johannes carved me.”
”Peter äger mig. Johannes ristade mig.”
§A + fþbuha… §B ?
§A … §B …
”§A … §B …”
--------------------
…
”…”
§A gortin : gorta^n §B æþ gorta^n §C ufau ' ufai ' ufao
§A Chorda, chorda §B et chorda? §C … … …
”§A String, string §B and string? §C …”
iggeborg ⁓ filia : ermundi ⁓ iacet : hic : ?
Ingeborg filia Ermundi iacet hic …
”Ingeborg filia Ermundi iacet hic …”
…--u[iþatrik + o]k [gio]kuif[r] þøn litu kiar mirki i(f)(t)ir ar-- -tur[æiþ] : [oæ]…
<…--uiþatrik> ok <giokuifr> þau létu gera merki eptir <ar--> <-turæiþ> <oæ…>.
<…--uiþatrik> ok <giokuifr> þaun letu gærva mærki æftiʀ <ar--> <-turæiþ> <oæ…>.
”… they had the landmark made in memory of …”
an(d)ur ⁓ (t)elht(i) þinna fakra sten : host '
Andórr telgði þenna fagra stein …
Andorr tælgði þenna fagra stæin …
”Andorr/Arnþórr shaped this fair stone …”
[dafiþ] (t)ælhdi
Dávið telgði.
David tælgði.
”Dávið shaped.”
+ obmnþi(s)a : kl(f)ai?i : is--lþ^ʀiʀ : iahþþ ¶ ⁓ (o)þntiuilki(f) : ¶ ⁓ iklʀþ(f)
… … … … … …
”…”
kuþlef · uk · sihuiþr : altulfs^rf · s · a^rfæi- · litu · hakua · sten · æftir : fa^þur : sin : ok : sihbo^rh mo^þo^r : hans :
Guðleifr ok Sigviðr, Aldulfs … arfa[r], létu hǫggva stein eptir fǫður sinn ok Sigborg, móður hans.
Guðlæifʀ ok Sigviðr, Aldulfs … arfa[ʀ], letu haggva stæin æftiʀ faður sinn ok Sigborg, moður hans.
”Guðleifr and Sigviðr, Aldulf's … heirs, had the stone cut in memory of their father and Sigborg, his mother.”
…isu × si-(r)aþu- × …k × -…r × --raki(m)(þ)… …ima × sim-- × þia- × -…
… … … … … … … … …
”…”
: tomas : ligær : unt:ir : þæma : steni :+ han uarþar : ulueþin ioan : i : brunnum : han risti : runir : þøsa^r :
Thomás liggr undir þeima steini. Hann varðar Ulfheðin. Jóan í Brunnum hann risti rúnar þessar.
Tomas liggʀ undiʀ þæima stæini. Hann varðaʀ Ulfheðin. Ioan i Brunnum hann risti runiʀ þessaʀ.
”Thomás lies under this stone. Ulfheðinn wards him (ie made the gravestone). Jóhan of Brunnar, he carved these runes.”
[ar]nua[i-] i[or]uidr
Arn… Jǫrundr
Arn… Iorundr
”Arn-… Jǫrundr”
bouæ ¶ (b)ouæ
Bófa(?) Bófa(?)
Bofa(?) Bofa(?)
”Bófi(?) Bófi(?)”
§A (i)kakukris-i[u]iko-þ^(ʀ)tum-num ¶ [o]yrþæ^lami(æ)---tskin ¶ sifg-(u)inu-m ?? §B [??] × ik þ sik þ^rio × [nøþ]-ʀ ni- [?] ¶ ? ui-----… ¶ …
§A … … … … §B … Ek(?) þurs(?) seg(?) þrjú(?), nauðr(?) ní[u](?). … … … …
§A … … … … §B … Ek(?) þurs(?) seg(?) þriu(?), nauðr(?) ni[u](?). … … … …
”§A … §B … I say three giants, nine needs (?). …”
”§A … §B … Jag säger tre þurs, nio nöder (?). …”
§A rhisʀtrhri ¶ frhisʀtrhri ¶ frhisʀtr(h) + §B (r)(h)i(s)(r)trh + ¶ (r)hisʀ(t)rhri ¶ fr(h)isʀtr(h)ri
§A … … … §B … … …
”§A … §B …”
§A …-tiberoseaua^sioru-… §B …-----…
§A … §B …
”§A … §B …”
§A (a)imarmorfai ¶ hlfakrimifa ¶ -kih-iiift §B -rsrstikfra ¶ atol(a)lristikf ¶ rsaorirmkif ¶ f-----s----
§A … … … §B … … … …
”§A … §B …”
i(æ)rl : i(l^n)is : l(a)toh : uøi
… … … …
”…”
andrus : ris…
Andreas ris[ti]
”Andreas carved”
”Andreas ristade”
§A t^u^sak^a^tomenk… ¶ … -ater in manu¶… … … sbiritu¶¶m §B meum (s)… ¶ t^n^amiu^stut^sanf… ¶ …m(i)(s)ti m^(n)(i) tom(i)
§A … … [P]ater, in manu[s tuas commendo] spiritum §B meum … … [Redi]misti me Domi[ni].
”§A … Pater, in manus tuas commendo spiritum §B meum … Redimisti me Domini.”
§A (f)uþ sinniþik §B i guþ gæti ' (i)tþ(i)inatui--i guþ
§A fuð(?) … §B … Guð gæti … Guð
”§A cunt(?) … §B … May God protect … God”
”§A fitta(?) … §B … Gud må skydda … Gud”
------------
…
”…”
§A … : kiarþi … : b…uk… : §B (r)(þ) §C …
§A … gerði … … §B … §C …
§A … gærði … … §B … §C …
”§A … made … §B … §C …”
§A bintikaþ te burker teus bater kustatiaþ te ias kriistu §B istiberoseausiorumamenileþu-inuminaþtefurtusku
§A Benedicat te, Borggeir, Deus Pater, custodiat te Iesus Christus §B …
§A Benedicat te, Borggæiʀ, Deus Pater, custodiat te Iesus Christus §B …
”§A Bless you, Borggeirr, God Father, Guard you Jesus Christ. §B …”
fuþorkh-iastb(l)mʀ ??? ----
<fuþorkhniastblmʀ> … …
”<fuþorkhniastblmʀ> …”
…laf-u- sta^fbʀ ha^n · ligær h…
… Stafbý, hann liggr h[ér].
… Stafby, hann liggʀ h[er].
”… (in) Stafbýr, he lies here.”
”… (i) Staby, han ligger här.”
a^u^e ma^ria
Ave Maria
”Hail Mary.”
fuþorkhnias(t)bʀ --
<fuþorkhniastb[ml]ʀ> …
”<fuþorkhniastbmlʀ> …”
þora ¶ --(a)tik fita
Þóra … fitta(?).
Þora … fitta(?).
”Þóra … cunt(?).”
fuþork
<fuþork>
”<fuþork>”
…-- a mik
… á mik.
… a mik.
”… owns me.”
kati
Káti(?)
Kati(?)
”Káti(?)”
§A -uf-h-m §B þoʀ¶-nr
§A … §B …
”§A … §B …”
---þ^ʀ---
…
”…”
§A <…-uþh ⁓ raþ| |þþ ⁓ runar> §B … …(k)s · ieæsus ⁓ iiæsus : ieæsus ⁓ ka^lka^ns ⁓ ga^rd^u(ʀ) ⁓ ieæsus ⁓ ieæ(s)… …
§A … ráð þú rúnar. §B … [cru]x(?). Jésús, Jésús, Jésús, kalkans <garduʀ>. Jésús, Jés[ús] …
§A … rað þu runaʀ. §B … [cru]x(?). Iesus, Iesus, Iesus, kalkans <garduʀ>. Iesus, Ies[us] …
”§A … interpret the runes! §B … cross(?). Jesus, Jesus, Jesus, the (communion) chalice's <garduʀ>. Jesus, Jesus …”
kir-s -…
Kyr[io]s(?) …
”Lord(?) …”
”Herre(?) …”
§A …-(h)aþist^n-… §B …(t)ʀt^ns(oe)(ø)(n)
§A … §B …
”§A … §B …”
ri(ø) (n)oþs
… …
”…”
ikiu(a)^t
Ingihvatr(?)
”Ingihvatr(?)”
”Ingevat(?)”
§A kruks : markus : kruks : lukus : kruks : ma(þ)--… §B …-- -oanas : kruks : maria : matra : tomina
§A Crux Marcus. Crux Lucas. Crux Matth[æus](?). §B [Crux(?) J]ohannes(?). Crux Maria, mater(?) Domini(?).
”§A Cross Mark. Cross Luke. Cross Matthew(?). §B Cross(?) John(?). Cross Mary, mother of God (?).”
liku a knif
Likko(?)/Liko(?)/Linko(?) á kníf.
Likko(?)/Liko(?)/Linko(?) a knif.
”Likko(?)/Liko(?)/Linko(?) owns the knife.”
§A ??þþþ §B þ(y)
§A … §B …
”§A … §B …”
§A fuþorkhinastb--ʀ §B -- ba ba
§A <fuþorkh[ni]astb[ml]ʀ> §B … … …
”§A <fuþorkhniastbmlʀ> §B …”
§A r : r : riruþ- §B l +
§A … … … §B …
”§A … §B …”
§A raþ nu en þu … §B rom(i)
§A Ráð nú, en þú … §B …
§A Rað nu, en þu … §B …
”§A Interpret now, and you … §B …”
”§A Tyd nu, och du … §B …”
§A mari · selti · rif a fe mest · ¶ aff ¶ asa §B kunukr : iaʀ : matr : bestr : han : a f mest : han iaʀ þekili
§A Mari(?) seldi rif, á fé mest. … Ása(?) §B Konungr er maðr(?) beztr. Hann á fé mest. Hann er þekkiligr.
§A Mari(?) seldi rif, a fe mæst. … Asa(?) §B Konungʀ eʀ mandr(?) bæztr. Hann a fe mæst. Hann er þekkiligʀ.
”§A Mari(?) gave the rib-bone. (He) owns the most wealth. … Ása(?) §B The king is the best man(?). He owns the most wealth. He is agreeable.”
§B kunukr : iaʀ : matr : bestr : han : a f mest : han iaʀ þekil i
§B Konungr er maðr beztr. Hann á fé mest. Hann er þengill æ.
§B Konungʀ eʀ mandr bæztr. Hann a fe mæst. Hann er þengill æi.
”§B A king is the best man. He owns the most wealth. He is ever ruler.”
…us sanctu… ¶ …-lfa et o …
[spirit]us sanctu[s] [a]lfa et o …
”Holy Spirit alpha and o …”
§A haralt §B si s^a^s| |sik^h^ s^a i s^a^ sik^ s^a i| |is
§A Harald(r) §B Sé. Sá('s) sik sá í sá sik sá í ís(i).
§A Harald(r) §B Se. Sa('s) sik sa i sa sik sa i is(i).
”§A Haraldr Look! He who saw himself in the tub, he saw himself in the ice.”
liþþþþþþþissi…-a…-
…
”…”
bofe
Bófi
Bofi
”Bófi”
ʀbnia ¶ fuþorkhninstbmlʀ
… <fuþorkhniastbmlʀ>
”… <fuþorkhniastbmlʀ>”
funi
Funi(?)/funi(?)
”Funi(?)/flame(?)”
fþ
<f[u]þ[ork]>(?)
”<fuþork>(?)”
rifi
rif/rifj[abeinn]
rif/rifi[abæinn]
”rib/rib-bone”
rifbin trr---…
rifbeinn …
rifbæinn …
”rib-bone …”
f(u)ma
Fumma(?)
”Fumma(?)”
fuþ
<fuþ[ork]>(?)/fuð(?)
”<fuþork>(?)/cunt(?)”
þu : iuika^l/iuikl^a/iska^l/iskl^a
Þú …
Þu …
”You …”
… …it : tafast : rista : runir
… [l]ét Tafeist rista rúnar.
… [l]et Tafæist rista runiʀ.
”… had Tafeistr to carve the runes.”
hulma · gierþi · at · sihtrygs · i · esi · þita
Holma gerði at Sigtryggs í <esi> þetta.
Holma gærði at Sigtryggs i <esi> þetta.
”Holma made this at Sigtyggr's [place] in <esi>.”
§A --a fuþorkhnisatbʀlm ʀoþat §B mbut rema þara abab þo
§A … <fuþorkhnisatbʀlm> … §B … … … … …
”§A … <fuþorkhnisatbʀlm> … §B …”
§A <k(ʀ)slk…> §B <…-rl>/<…-kl>
§A … §B …
”§A … §B …”
§A … …(⁓)a⁓þ| |þ⁓u⁓ r⁓u⁓n⁓a⁓r : §B …
§A … [r]áð þú rúnar. §B …
§A … [r]að þu runaʀ. §B …
”§A … interpret the runes. §B …”
…(t)-rgar a knif
… á kníf.
… a knif.
”… owns the knife.”
…(t)-r gara knif
… gera kníf.
… gæra knif.
”… make the knife.”
hera : nikala… …
Herra Nikulá[s] …
Hærra Nikula[s] …
”Sire Nikulás …”
§A nnnikbo?þm §B ????kn-
§A … §B …
”§A … §B …”
-aþtuai/-aþa^nuai
…
”…”
…--b-þi--aaa-…
…
”…”
fuþorkhniastbkmlʀ
<fuþorkhniastbkmlʀ>
”<fuþorkhniastbkmlʀ>”
o^r ¶ o^r ¶ o^r ¶ o^r
… … … …
”…”
§A hæra lin ⁓ þæs kana a h^ok bæsæl k^øt hana g^ærit- hær §B agneta guþ sihni mik a^kneta sit bænekikta
§A Herra <lin> þessa kannu á, ok Pæsel(?) gaut hana. Geirarðr(?) … §B Agneta. Guð signi mik. Agneta sit benedicta.
§A Hærra <lin> þæs kanna a, ok Pæsel(?) gøt hana. Gærið(?)/Gerhard(?) … §B Agneta. Guð signi mik. Agneta sit benedicta.
”§A Sire <lin> this tankard owns, and Pæsel(?) cast her. Geirarðr(?) … §B Agneta. God bless me. Blessed be Agneta.”
§A skiftum : skiþut §B skift ¶ lyst · kata · a · bein
§A Skiptum … §B Skipt. Ljóst Káta á bein!
§A Skiftum … §B Skift. Lyst Kata a bæin!
”§A … §B …”
{AIHN/AIMN +} ¶ lþu
… …
”…”
fuþorkhniistbmlʀ
<fuþorkhniastbmlʀ>
”<fuþorkhniastbmlʀ>”
§A fal-ala(l) ¶ (a)a-alf §B -…l- ¶ -…f
§A … … §B … …
”§A … §B …”
[-uþfk- kob- ahfus]
… … …
”…”
[fuþork fuþoro-k hk-b]
<fuþork> … …
”<fuþork> …”
…þ a^u^e m
… Ave M[aria].
”… Ave Maria.”
guþ ⁓⁓ siɴe ⁓⁓ iþær ⁓⁓ mæstær ⁓⁓ ruþinger ⁓: ok ⁓ bo ⁓ fris ⁓⁓ o ⁓ alfa ⁓
Guð signi yðr, meistar Rauðingr ok Búi Fríss. O, Alfa
Guð signi iðar, mæistar Rauðingʀ ok Boi Friss. O, Alfa
”God may bless you, master Rauðingr and Búi Fríss. O, Alfa”
”Gud signe er, mäster Röding och Bo fris. O, Alfa.”
fuþorkhnias(t)b-ʀm ??? fu-
<fuþorkhniastbmlʀ> … …
”<fuþorkhniastbmlʀ> …”
henrikus
Henricus
”Henricus.”
fu(þ)orkhn(i)…
<fuþorkhni[as]>
”<fuþorkhnias>”
blæzar se sa er mik ber kui
Blezaðr sé sá er mik berr, Gýi(?).
Blezaðr se sa er mik berr, Gyi(?).
”That one may be blessed who wears me, Gýi(?).”
blæzar sesa er mik ber kui
Blezar sesa(?) er mik berr Guð.
Blezar sesa(?) er mik berr Guð.
”God blesses the one who wears me.”
…-ra…-a…-------… l…(t) gæra sten ifir sif- … auiþr r(i)st ru…ur guþ gæti ant -… sa(l) …-…
… l[é]t gera stein yfir Sef[a](?). Áviðr(?) reist rú[n]ar. Guð gæti ǫnd [ok] sál [hans].
… l[e]t gæra stæin yfiʀ Sef[a](?). Aviðr(?) ræist ru[n]aʀ. Guð gæti and [ok] sal [hans].
”… had then stone made over Sefi(?). Áviðr(?) carved the runes. May God protect his spirit and soul.”
”… lät göra stenen över Seve(?). Åvid(?) ristade runorna. Gud tage [hans] ande och själ i sin vård.”
tiu i
<tiu i>
”<tiu i>”
sator ¶ ar(æ)po ¶ tænæt
sator arepo tenet
”Sator, Arepo, Tenet (= from the 'Devil's Square' palindrome: Sator, Arepo, Tenet, Opera, Rotas)”
§A ma^riia p(æ)tær §B pætær
§A Maria. Pater(?) §B Pater(?)
”§A Mary. Father(?) §B Father(?)”
--(m)--(o)
…
”…”
fuþorkhniastblmʀ fuþ…
<fuþorkhniastblmʀ fuþ…>
”<fuþorkhniastblmʀ fuþ…>”
{IHS} petrus ⁓ kuratus ⁓
{Jesus} Petrus curatus
{Iesus} Petrus curatus
”{Iesus} Petrus curatus”
+ kristin a mi{K}
Kristin á mik.
Kristin a mik.
”Kristin owns me.”
§A r-ua §B isonb--un-(n)… §C æþ--tu…
§A … §B … §C …
”§A … §B … §C …”
§A lukæs ma^kn §B þulm-
§A Lucas(?) Magn[ús](?) §B …
§A Lucas(?) Magn[us](?) §B …
”§A Lucas(?) Magnús(?) §B …”
”§A Lukas(?) Magnus(?) §B …”
sia : ma : þu : a · mkh : æi : ma þu : fa : mik : kunnar : kærþi : mik : kirkain : a · mkh : s[æ]luk maria
Sjá má þú á mik, ei má þú fá mik. Gunnarr gerði mik. Kirkjan á mik. Sálug María.
Sea ma þu a mik, æi ma þu fa mik. Gunnarr gærði mik. Kirkian a mik. Salug Maria.
”You may look at me, you may not get me. Gunnar made me. The church owns me. Blessed Mary.”
§A fu §B fuþ §C fuþo §D fuþor §E fuþork
§A <fu[þork]> §B <fuþ[ork]> §C <fuþo[rk]> §D <fuþor[k]> §E <fuþork>
”§A <fuþork> §B <fuþork> §C <fuþork> §D <fuþork> §E <fuþork>”
mku(l)--s^asim- ¶ (n)usaaon----
… …
”…”
+ aue ma^ri- grakia (p)l…na dominu(s) tekum +¶ bænædikta tu in muliæribus æt pænediktus ¶ fruktus uentris tui amen + alfa æt o aglla + ¶ deus ad(i)ua gæsus kristus dominus noster
Ave Mari[a], gratia pl[e]na, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus et benedictus fructus ventris tui. Amen. Alfa et o[mega]. Agla. Deus adiuva. Jesus Christus Dominus noster.
Ave Mari[a], gratia pl[e]na, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus et benedictus fructus ventris tui. Amen. Alfa et o[mega]. Agla. Deus adiuva. Iesus Christus Dominus noster.
”Hail Mary, full of grace. The Lord is with Thee: blessed art Thou among women, and blessed is the fruit of your womb. Amen. Alpha and omega. 'Agla'. (= Thou art strong in eternity, Lord) God, help! Jesus Christ, our Lord.”
birhir bunt
Birgir Bunt
Birgiʀ Bunt
”Birgir Bunt”
”Birger Bunt”
hataitn
…
”…”
hata · iain
… …
”…”
orus
Orus
Orus
”Orus”
”Orsa”
fuþarkhnis-mlʀ
<fuþorkhni[a]s[tb]mlʀ>
”<fuþorkhniastbmlʀ>”
+ pahs portanti ⁓ salus abænt(i) ⁓ ingiua^(l)tr
Pax portanti, salus habenti. Ingivaldr.
”Peace to the wearer, prosperity to the owner. Ingivaldr.”
…ria
[Ma]ría
[Ma]ria
”Mary”
ma^ria mær h[ia^l]be þæim er þena stæin kerþe
María mær hjalpi þeim er þenna stein gerði.
”Mary the maid may help him who made this stone.”
raþe sa er kan namn orklaski<þorbiarn> k^r^a^k(?)
Ráði sá er kann nafn Þorbjǫrn Krák(?)
”Interpret he who can the name Þorbjǫrn Krák(?).”
suæn : kærþe <m>
Sveinn gerði m[ik](?).
”Sveinn made me(?).”
mkfþk-k-f
…
”…”
mk fþ k(r)k(r) f
M[i]k[it] f[œ]ð[ir] Gr[e]g[o]r[ius] f[é].
”Much feed Gregorius' possessions.”
fuþor{K}hniastbmlyøkhp : ion : a mik
<fuþor{k}hniastbmlyøqxp> Jón á mik.
”<fuþorkhniastbmlyøqxp> Jón owns me.”
ro(l)aikr : lit : giara : (s)(t)(a)(i)[n] : ok : skia^ra : yfir : rofin : broþor : sin
Hróðleikr lét gera stein ok skera yfir Hróðfinn, bróður sinn.
Hroðlæikʀ let gæra stæin ok skæra yfiʀ Hroðfinn, broður sinn.
”Hróðleikr had the stone made and chiselled over Hróðfinnr, his brother.”
”Rolaik lät göra stenen och skära den över Rofinn, sin broder.”
[+ beþa^r : marþa] : [liþ] : gera : þinna : sþa^n : yifir : sina : kuno : o^k : sin : ba^rn :
Pétar <marþa> lét gera þenna stein yfir sína konu ok sín bǫrn.
Petar <marþa> let gæra þenna stæin yfiʀ sina konu ok sin barn.
”Pétar <marþa> had this stone made over his wife and his child.”
”Peter <marþa> lät göra denna sten över sin hustru och sina barn.”
[… …garþum : lit : geara : mi]k : yfir : sina : (h)(u)(s)proiiu : ha^ldiia^uþu : hua^r : sum : biiþur : fyrri : henna… …
… …gǫrðum/Västergårde(?) lét gera mik yfir sína húsfreyju Hallþjóðu. Hverr sem biðr fyrir henna[r] …
… …garðum/Västergårde(?) let gæra mik yfiʀ sina husfrøyiu Hallþiuðu. Hværr sum biðr fyriʀ hænna[ʀ] …
”… of …-garðir/Västergård(?) had me made over his housewife Hallþjóð. Whosoever prays for her …”
”… -gårda lät göra mig över sin hustru Haldjaud. Den som beder för hennes (själ) …”
[+ iuan : i : nora : lit : giara : þinna : stain : yfir : sina : moþur : haluiu]
Jóhan í Nora/Nore lét gera þenna stein yfir sína móður Hallvéu.
Iohan i Nora/Nore let gæra þenna stæin yfiʀ sina moður Hallviu.
”Jóhan in Nora/Nore had this stone made over his mother Hallvé.”
”Johan i Nora lät göra denna sten över sin moder Hallvi.”
[…uir : uk : boriaukr : litu · gera : stain · hinna : yuir : sigfriþ ok : boþfriþ : i : oaboi : fiþir : sina : hua^r : sum : -unir : ra^þir · biþin : furi þaim amin]
… ok <boriaukr> létu gera stein þenna yfir Sigfreð ok Bótfreð í Eyjabó/Öja(?), feðr sína. Hverr sem [r]únar(?) ráðr biðið fyrir þeim. Amen.
… ok <boriaukr> letu gæra stæin þenna yfiʀ Sigfrið ok Botfrið i Öyabo/Öja(?), fæðr sina. Hværr sum [r]uniʀ(?) raðr biðin fyriʀ þæim. Amen.
”… and <boriaukr> had this stone made over Sigfreðr and Bótfreðr in Eyjabó/Öja(?), their fathers. Whosover interprets the runes(?), pray for them. Amen.”
”… och … lät göra denna sten över Sigfrid och Botfrid i Öjabo(?), sina fäder. Envar som kan tyda runor(?) bedje för dem. Amen.”
[… : k…o…þ…r : raka…ub : af…biþr : a…]
… … … … …
”…”
[hualf : lit … ufir : tar : fadur : simun …]
Hvalf lét … yfir þeira(?) fǫður Símon …
Hvalf let … yfiʀ þæiʀa(?) faður Simon …
”… had the vault [made] … over their father Símon …”
”Ett gravvalv lät … över deras(?) fader Simon …”
olafr : (s)uþr · giarþi us
Ólafr Suðr/Suders(?) gerði oss.
Olafʀ Suðr/Suders(?) gærði oss.
”Ólafr of Suðr/Suders(?) made us.”
”Olav söder(?) gjorde oss.”
[…k : stulpa : a(k)s nano…]
… stolpa … …
”… pillar …”
”… stolpe (el. stolpar) …”
[…k : stulpa : afs-n-]
… stolpa …
”… pillar …”
[+ nikulas : lit : giara : stain : yfir : auþualt : sin : faþur : ok : sin : broþur : ok : sina : syni : kunu… fyri : þair- : sial : lulug : ianlmi ·]
Nikulás lét gera stein yfir Auðvald, sinn fǫður, ok sinn bróður ok sína sonu … fyrir þeir[a] sál … …
Nikulas let gæra stæin yfiʀ Auðvald, sinn faður, ok sinn broður ok sina syni … fyriʀ þæiʀ[a] sial … …
”Nikulás had the stone made over Auðvaldr, his father, and [over] his brother and his sons … for their souls …”
”Nikulas lät göra stenen över Audvald, sin fader, och sin broder och sina söner … för deras själ …”
[+ bitr : li- keara : stan : --na : yfir : -utaiþu : o-… …r : …þur : … …r…r]f : f : bri[m:st… ritu… …o : i : ta-runi : biþ-n : bunir : …]
Pétar lé[t] gera stein [þe]nna yfir [B]ótheiðu … … … … … f prímst[afr] … … í ta[f]lunni(?). Bið[i]ð bœnir …
Petar le[t] gæra stæin [þe]nna yfiʀ [B]othæiðu … … … … … f primst[afʀ] … … i ta[f]lunni(?). Bið[i]n bøniʀ …
”Pétar had this stone made over Bótheiðr … F [was] the prime-stave … in the table(?). Pray prayers …”
”Peter lät göra denna sten över Botaid … <f> primstav … raden (?) … i tavlan. Bedjen böner …”
iakoub[ar : … kiara : s]tain : biþin : [bynir : iþrar : fyrir : sealu …þuiar : k… : …f]i : kaira : [s-a(s)l- : …n… …fb…tekum :] binidikta : in [m(u)… …sk risti mik]
Jakobr … gera stein. Biðið bœnir yðrar fyrir sálu [Hró]ðvéar(?) … … … … … … benedicta in mu[lieribus] … risti mik.
Iakobr … gæra stæin. Biðin bøniʀ iðrar fyriʀ sialu [Hro]ðviaʀ(?) … … … … … … benedicta in mu[lieribus] … risti mik.
”Jakobr … the stone made. Pray your prayers … for the soul of Hróðvé(?) … blessed among women … carved me.”
”Jakob (lät) göra stenen. Bedjen edra böner för Rudvis(?) själ … benedicta in mu(lieribus) … ristade mig.”
[+ sial : synkr : litu : a--o : ki… aktr : r--] faþur : [… + guþ : han : barma : sik …þk…anl…rþas : s :· siman : ier…]
<sial> <synkr> létu … ge[ra] eptir … fǫður … Guð hann barmi sik … … … …
<sial> <synkr> letu … gæ[ra] æftiʀ … faður … Guð hann barmi sik … … … …
”M <sial> <synkr> had … made in memory of … father … May God have compassion …”
”Sju söner lät göra (stenen) efter …, sin fader … Gud han förbarme sig …”
[o^llaf : lit · kiara · stain … alum · himiriki : amin]
Ólafr lét gera stein … ǫllum himinríki. Amen.
Olafʀ let gæra stæin … allum himinriki. Amen.
”Ólafr had the stone made … all the heavens. Amen.”
”Olav lät göra stenen … (give) alla himmelriket. Amen.”
[… faþur : sen …]
… fǫður sinn …
… faður sinn …
”… his/her father …”
”… sin fader …”
[…arfa…]
…
”…”
…u-r : i-þ…
… …
”…”
mat^us : s^kris
… …
”…”
⁓ iakaubs : synir : a burh : litu : g(i)(a)(r)a : stain : yvir : faþur : sen : ok : [b]roþur : sen : hera : [ni]kulas : sum : (o)ra : (k)irkiu : ati : men : guþ : uildi : biþ[i]n : fyri : þ(a)ira : sialum : ok : hehualdi : … : syni : þair : huilas : hier : undir · o^le : (l)uþa^r : gia^rþi : mik
Jakobs synir á Burg/Burge létu gera stein yfir fǫður sinn ok bróður sinn, herra Nikulás, sem vára kirkju átti, men Guð vildi. Biðið fyrir þeira sálum ok Hegvaldi, … syni. Þeir hvílask hér undir. Óli/Olli <luþar> gerði mik.
Iakobs syniʀ a Burg/Burge letu gæra stæin yfiʀ faður sinn ok broður sinn, hærra Nikulas, sum vara kirkiu atti, men Guð vildi. Biðin fyriʀ þæiʀa sialum ok Hægvaldi, … syni. Þæiʀ hvilas hiar undir. Oli/Olli <luþar> gærði mik.
”Jakobr of Burg/Burge's sons had the stone made over their father and their brother, Sire Nikulás, who owned our church (= was its paster) while God willed it. Pray for their souls and for Hegvaldr … son. They are resting hereunder. Óli/Olli <luþar> made me.”
”Jakobs söner på Burg lät göra stenen över sin fader och sin broder, herr Nikulas, som ägde vår kyrka (dvs. var kyrkoherde vid vår kyrka), så länge Gud ville. Bedjen för deras själar och för Hägvald, … son. De vilar här under. Ole <luþar> gjorde mig.”
[+ hiar : huilis : untir : rinm:untr :] i [o]yu : biþin [: aler : furir … herra : naþ : hab… sial … kiara : beta(r) : hinsarfa :] … ok : …h : am[e(n)]
Hér hvílisk undir …mundr í Eyju/Öja. Biðið allir fyrir … herra náð … sál … gera Pétar Hinsarfa/Hinsarve. … ok … amen.
Hiar hvilis undir …mundr i Öyu/Öja. Biðin alliʀ fyriʀ … hærra nað … sial … gæra Petar Hinsarfa/Hinsarve. … ok … amen.
”Hereunder rests …-mundr in Eyjr/Öja. All pray for … Lord's grace … soul … Pétar (of) Hinsarfr/Hinsarfi made. … and … amen.”
”Här under vilar …-mund i Öja. Bedjen alla för … Herres nåd … själ … göra Peter Hinsarve.”
[⁓ kani : itok : osten…]
… … …
”…”
… sta-- y---r sen : s…
… ste[in] y[fi]r sinn s[on].
… stæ[in] y[fi]ʀ sinn s[un].
”… the stone over his/her son.”
”… stenen över sin son …”
⁓ …kl : ai--era-…tae… : …k--…
… … …
”…”
…al--…ri… ok b--a^r kiarþu mik
… ok P[ét]ar(?) gerðu mik.
… ok P[et]ar(?) gærðu mik
”… and Pétar(?) made me.”
”… och … gjorde mig.”
(h)(e)(h)laikr : kiarþ:i stan (þ)ani [: …(r)(i)(n) :] ok : auþulfr :: þaiʀ litu : g[i(a)^(r)… …]
Hegleikr gerði stein þenna. [Kat]rín(?) ok Auðulfr þeir létu ger[a] …
Hæglæikʀ gærði stæin þenni. [Kat]rin(?) ok Auðulfʀ þæiʀ letu gær[a] …
”Hegleikr made this stone. Katrín(?) and Auðulfr, they had (it) made …”
”Häglaik gjorde denna sten … Katrin(?) och Audulv de lät göra …”
[⁓ þessan : stain : lit : kiera : rarin : si:trigs : buir : butaþu : sina : totur :]
Þenna stein lét gera Karin, Sigtryggs, yfir Bótheiðu, sína dóttur.
Þessan stæin let gæra Karin, Sigtryggs, yfiʀ Bothæiðu, sina dottur.
”Karin, Sigtryggr's (wife?) had this stone made over Bótheiðr, her daughter.”
”Denna sten lät Karin Sigtryggs dotter göra över Botaid, sin dotter.”
[…iþ ok …]
… ok …
”… and …”
”… och …”
§A ihesus : na(s)arenus ¶ iacobus ¶ lu (l)aurencius ¶ m(u)ttonmu- §B olauir §C þauþi : i braiþu^ki(u)(m)
§A Jesus nasarenus Jacobus … Laurentius … §B Ólafr §C Þjóði í Breíðukvíum/Bredkvie.
§A Iesus nasarenus Iacobus … Laurentius … §B Olafʀ §C Þiuði i Bræiðukvium/Bredkvie.
”§A Jesus of Nazareth, Jacob … Laurentius … §B Ólafr §C Þjóði in Breíðukvíum/Bredkvie.”
”§A Jesus nasarenus. Jacobus. … Laurentius … §B Olav. §C Tjaude i Bredkvide.”
…o : sunutahr … …--…
… sunnudagr … …
… sunnudagʀ … …
”… Sunday …”
”… <o> söndag (dvs. söndagsbokstav för året) …”
+ ruþui : af ronum : hehuiþa burna : i hangnasteþu- : (h)(a)(n) lit gera stain : yuir sen : husbonda botulf (o)k o^laf sen su^n biþin firi þaira sialum
Hróðvé af Ronum/Rone, Hegviða borna í Hagnastǫðu[m]/Hagnestäde, hon lét gera stein yfir sinn húsbónda Bótulf ok Ólaf sinn son. Biðið fyrir þeira sálum.
Hroðvi af Ronum/Rone, Hægviða borna i Hagnastæðu[m]/Hagnestäde, hon let gæra stæin yfiʀ sinn husbonda Botulf ok Olaf sinn sun. Biðin fyriʀ þæiʀa sialum.
”Hróðvé of Ronir/Rone, child of Hegviðr in Hagnastaðir/Hagnestäde, she had the stone made over her husband Bótulfr and Ólafr, her son. Pray for their souls.”
”Rudvi från Rone, dotter till Hägvid i Hagnestäde, hon lät göra stenen över sin man Botulv och sin son Olav. Bedjen för deras själar.”
+ -ik-(i)(þ)(r) : kr-k(u)-(r)fi h-- lit gera hua-… …þiauþu : sina : husfruy… … synir : … : (k)---uiþi… +
[L]ík[nv]iðr(?) Kr[á]ku[a]rfi(?) h[ann] lét gera hva[lf] …þjóð, sína húsfreyju … synir … …
[L]ik[nv]iðr(?) Kr[a]ku[a]rfi(?) h[ann] let gæra hva[lf] …þiuð, sina husfrøyiu … syniʀ … …
”Líknviðr(?) Krákuarfi(?)/Kråkarve(?), he had the vault made … …-þjóð, his wife … sons …”
”… Han lät göra gravvalv … -djaud , sin hustru … söner …”
×· katrin : ioans : husfyra : i sundru : han : lit : giara : þina : stain : yfir : moþur sina : botiauþu : iak[o]bs : kunu : sihlaihs:arf(a) : biþin : f(i)(r)(i) (h)enar : sial : bater : noster :×
Katrín, Jóhans húsfreyja í Sundru/Sundre, hon lét gera þenna stein yfir móður sína Bótþjóðu, Jakobs konu Sigleiksarfa/Sigsarve. Biðið fyrir hennar sál pater noster.
Katrin, Iohans husfrøyia i Sundru/Sundre, hon let gæra þenna stæin yfiʀ moður sina Botþiuðu, Iakobs konu Siglæiksarfa/Sigsarve. Biðin fyriʀ hænnaʀ sial pater noster.
”Katrín, Jóhan in Sundr/Sundre's housewife, she had this stone made over her mother Bótþjóð, wife of Jakobr of Sigleiksarfr/Sigleiksarfi. Pray Our Father for her soul.”
”Katrin, Johans husfru i Sundre, hon lät göra denna sten över sin moder Botdjaud, hustru till Jakob, Siglaiks arvinge. Bedjen för hennes själ Pater noster.”
[+ b(o)tair mais(t)eri : kiarþi : stain : epter : bo]taaþi : ho^usfreu sina : iakus : burnu l : uetabrhum : uar hera : naþi : þaira sial : (a)ltra : [me(n)is--air(a)] oli : hiak r:unir þisar : þesun : buais
Bótgeirr meistari gerði stein eptir Bótheiðu, húsfreyju sína, Jakobs bornu í Vetaborgum/Vätaburg. Várr herra náði þeira sál allra mannis[kj]anna.(?) Óli/Olli hjó rúnar þessar, þysonr(?) Bótgeirs(?).
Botgæiʀʀ mæstari gærði stæin æftiʀ Bothæiðu, husfrøyiu sina, Iakobs bornu i Vetaburgum/Vätaburg. Varr hærra naði þæiʀa sial allra mænnis[ki]arna.(?) Oli/Olli hiogg runiʀ þessaʀ, þysunʀ(?) Botgæiʀs(?).
”Master Bótgeirr made the stone in memory of Bótheiðr, his housewife, child of Jakobr in Vetaborg/Vätaburg. May Our Lord be gracious to all of their souls, all persons'(?). Óli/Olli cut these runes, the slave's son of Bótgeirr(?).”
”Botair mästare gjorde stenen efter Botaid, sin hustru, dotter till Jakob i Vetaborg. Vår Herre vare nådig alla deras själar … Ole högg dessa runor …”
§A [kesus ⁓ naþi alhlum : krisnum : sialum : amen fuþokh-- gesus · naþi : h… … otars : sial … …ien… iuan …hyraʀ fuþorkhn…blmʀ ??? olafr … guþ aþi si… raþi fuþorkhnias----- fuiatoie : þuuiaoie : rytoie] §B […-gusar-sþiuʀ · ki… …olr…iua^n…uitnu · mai…]
§A Jésús náði ǫllum kristnum sálum. Amen. <fuþo[r]k…> Jésús náði … … Óttars(?) sál … … Jóhan … <fuþorkhn[iast]blmʀ> … Ólafr … Guð náði sá[l](?). Ráði <fuþorkhnias…> … … … §B … … … …
§A Iesus naði allum kristnum sialum. Amen. <fuþo[r]k…> Iesus naði … … Ottars(?) sial … … Iohan … <fuþorkhn[iast]blmʀ> … Olafʀ … Guð naði si[al](?). Raði <fuþorkhnias…> … … … §B … … … …
”§A May Jesus be gracious to all Christian souls. Amen. <fuþork…> May Jesus be gracious … Óttarr's(?) soul … Jóhan … <fuþorkhniastblmʀ> … Ólafr … May God be gracious to the soul(?). Interpret <fuþorkhnias…> … §B …”
”§A Jesus nåde alla kristna själar. Amen. <fuþo[r]kh - ->. Jesus nåde … Ottars(?) själ … Johan … <fuþorkhn[iast]blmʀ???> [= gyllental]. … Olav … Gud nåde själ(?) … Tyd! … <fuþorkhnias> … [syllabarium] §B … Johan(?) …”
[hihu----]
…
”…”
[× butaiþr : ha^n : lit : kara : hin : st… ufr : …]
Bótheiðr hon lét gera þenna st[ein] yfir …
Bothæiðr hon let gæra þenna st[æin] yfiʀ …
”Bótheiðr, she had this stone made over …”
”Botaid hon lät göra denna sten över …”
⁓ k(a)t^rin : vestir:ga^rdum : (l)i[t] : gi[a]^ra : tinna : stai(n) : yvir : sina : modur : but^uiu : si-[t]rihks : …
Katrín Vestrgǫrðum/Västergårde lét gera þenna stein yfir sína móður Bótvéu, Si[g]tryggs …
Katrin Vestrgarðum/Västergårde let gæra þenna stæin yfiʀ sina moður Botviu, Si[g]tryggs …
”Katrín of Vestrgarðir/Västergårde had this stone made over her mother Bótvé, Sigtryggr's …”
”Katrin i Västergårda lät göra denna sten över sin moder Botvi, Sigtryggs …”
…(u)[þ ·] n[aþe] : hena^r : [sial] : (b)[iþ]… …---ri…-[t]ur… [f]yri : (h)(i)… …(t)(a)-…
[G]uð náði hennar sál. Bið[ið] … fyrir … …
[G]uð naði hænnaʀ sial. Bið[in] … fyriʀ … …
”May God be gracious to her soul. Pray … for … May God be gracious to her soul. Pray … for …”
”… Gud nåde hennes själ. Bedjen … för henne …”
[+ akopk : liat : kira …nabu : þan : sum : biþin : furir : imiana : itin : balir : -ni : runa : atbik : botuiþi : -uli :]
<akopk> lét gera … Þann sem biðr fyrir … … pater(?) … … … Bótviði …
<akopk> let gæra … Þann sum biðr fyriʀ … … pater(?) … … … Botviði …
”<akopk> had made … He who prays for … Father(?) … Bótviðr …”
”… lät göra … Den som beder för … Pater noster … Botvid …”
---ai(f)(r) …- (l)i(t) : gia(r)[a] : sain : eftiʀ : kun[u : s]in[a : e]striþi : ok · [m]…
[Sigr]eifr(?) … lét gera stein eptir konu sína Ástríði ok …
[Sigr]æifʀ(?) … let gæra stæin æftiʀ konu sina Æstriði ok …
”Sigreifr(?) … had the stone made in memory of his wife Ástríðr and …”
”… lät göra stenen efter sin hustru Estrid och …”
i(a)kaubr --- ok a(u)þraif- …
Jakobr … ok Auðreif[r] …
Iakobr … ok Auðræif[ʀ] …
”Jakobr … and Auðreifr …”
”Jakob … och Audraiv …”
§A [arum ⁓ …bti(r) ⁓ …u… ⁓ biyrþ ⁓ þusinn ⁓ ithuntraþ ⁓ at ⁓ ok ⁓ sekstih ⁓ … … ⁓ kirkia] malaþ ⁓ bu ⁓ ra [?ur ⁓ sif…na ⁓ kari ⁓ (a)-l(e) ⁓ na^uþ] §B [i(r)a^l ru--r]
§A Árum [e]ptir [G]u[ðs] byrð þúsund þryhundrað eitt ok sextigi [þá var] kirkja málað … … … … … … … §B … …
§A Arum [æ]ftiʀ [G]u[ðs] byrð þusind þryhundrað æitt ok sækstigi [þa vaʀ] kirkia malað … … … … … … … §B … …
”§A The church [was] painted one thousand, three hundred and sixty-one years after God's birth … §B …”
”§A År 1361(?) efter Guds födelse då blev kyrkan målad … §B …”
§A [-i--in ⁓ fyrir ⁓ nikulasa ⁓ sial] §B [it(o) uiki pad---]
§A [B]i[ð]ið fyrir Nikulásar sál. §B … … …
§A [B]i[ð]in fyriʀ Nikulasa sial. §B … … …
”§A Pray for Nikulás' soul. §B …”
”Bedjen för Nikulas' själ.”
olaus : iacobi : … ¶ : m : d : l- : u :
Olavus Jacobi … … … … …
Olavus Iacobi … … … … …
”Olav. Jacob …”
”Olaus Jacobi … 1565.”
…-uiþarfi : a mik
…arfi á mik.
…arfi a mik.
”…-arfi owns me.”
”…-arve äger mig.”
§A […] §B [raþ runar -pti- (h)armbraþhum] §C · k(s) · statr hoar : kuz nri §D maria iuan-
§A … §B Ráð rúnar [e]pti[r] harmbrǫgðum §C … … … … … §D María, Jóhann[es](?)
§A … §B Rað runaʀ [æ]fti[ʀ] harmbragðum §C … … … … … §D Maria Iohann[es](?)
”§A … §B Interpret the rune according to the grief-rows / in memory of the grieved (one) §C … §D Mary, John(?)”
”§A … §B Tyd runorna efter sorgeraderna/den sorgtyngde(?). §C … §D Maria. Johannes(?).”
⁓ bo--- : oka…-…s(a)rfa : h-- : l-t : (h)-ga : hina : stan : yvir : (b)udaitu : af hah:h-b- k : til : aukarsarfa + ta en : iak : uar · (s)krivaþ : (t)a uar : (h)ahal · sunudah:r · untir-aþr : b-imstafr ++ i tolf:te : r(a)(d)(u) taflu + betar · aukar·sarfa · han skr-if mik · amen ·
Bó[t]… Auðge[ir]sarfa/Ocksarve(?) h[ann]/h[on] l[é]t h[ǫ]ggva þenna stein yfir Bótheiðu(?) af Hag[e]b[ý] ok til Auðgeirsarfa/Ocksarve. Þá en ek var skrifað, þá var hagal sunnudagr, undir[m]aðr p[r]ímstafr í tolfti raðu taflu. Pétar Auðgeirsarfa/Ocksarve hann skrifaði mik. Amen.
Bo[t]… Auðgæ[iʀ]sarfa/Ocksarve(?) h[ann]/h[on] l[e]t h[a]ggva þenna stæin yfiʀ Bothæiðu(?) af Hag[e]b[y] ok til Auðgæiʀsarfa/Ocksarve. Þa en iak vaʀ skrivað, þa vaʀ hagal sunnudagʀ, undir[m]aðr p[r]imstafʀ i tolfti raðu taflu. Petar Auðgæiʀsarfa/Ocksarve hann skr[æ]if mik. Amen.
”Bót-… Auðgeirsarfr/Ocksarve(?) he/she had this stone cut over Bótheiðr(?) of Hagebýr and (owner of) Auðgeirsarfr/Ocksarve. When I was written, then Hail was the Sunday(-stave); Under-Man the Prime-stave in the twelfth row of the table. Pétar of Auðgeirsarfr/Ocksarve, he wrote me. Amen.”
”Bot-… från Oxarve(?) han (hon?) lät hugga denna sten över Budaid(?) från Hageby och till Oxarve. Då jag blev skriven, då var hagall söndagsbokstav, undirmaðr primstav i tolfte raden på tavlan. Peter i Oxarve han skrev mig. Amen.”
fuþorkhfuþorkh fuþorkhfuþorkhfuþorkhfuþorkhfuþorkh fuþorkhfuþorkhfuþorkhfuþorkhfuþork fuþorkhfuþorkhfuþork fuþorkhfuþorkhfuþorkhfu fuþorkhfuþorkhfuþork
<fuþorkh fuþorkh fuþorkh fuþorkh fuþorkh fuþorkh>
”<fuþorkh fuþorkh fuþorkh fuþorkh fuþorkh fuþorkh>”
”<fuþorkh fuþorkh> etc.”
[katrin : ok : botuir : ok : nikulaas :⁓ þaun : litu : giara : þina : stain : yfir : faþur : koþ ⁓ lit : orar : byni : ok : pater : noster : ok : afe : maria : botfosar : sial : til : goþa ⁓] [⁓ goþr : sial : -em … botfosar : by : þan : sum : biþr : fyrir : hanum : þa : niautin : baþir : hans : byna :]
Katrín ok Bótviðr(?) ok Nikulás þau létu gera þenna stein yfir fǫður góðan. Les(?) várar bœnir ok pater noster ok ave Maria Bótfúsar sál til góða. Góðr sál [s]em … Bótfosar bý. Þann sem biðr fyrir honum, þá njótið báðir hans bœna.
Katrin ok Botviðr(?) ok Nikulas þaun letu gæra þenna stæin yfiʀ faður goðan. Les(?) varaʀ bøniʀ ok pater noster ok ave Maria Botfosaʀ sial til goða. Goðr sial [s]um … Botfosaʀ by. Þann sum biðr fyriʀ hanum, þa niutin baðiʀ hans bøna.
”Katrín and Bótviðr(?) and Nikulás, they had this stone made over (their) good father. Read(?) our prayers and Our Father and Hail Mary for the good of Bótfúss' soul. The good soul which … Bótfoss' estate. He who prays for him, they shall both enjoy his prayers.”
”Katrin och Botvid(?) och Nikulas de läto göra denna sten över en god fader. Läs(?) våra böner och Pater noster och Ave Maria till godo för Botfos' själ. Den goda själ, som … Botfos' by. Om någon beder för honom, då må båda hava gott av hans böner.”
… botkair … kiara …
… Bótgeirr/Bótgeir … gera …
… Botgæiʀʀ/Botgæiʀ … gæra …
”… Bótgeirr … made …”
”… Botgair … göra …”
[⁓ s-r : uk : …þai(m) : b… : -y- : (o)k : pater : noster : ok : afe : maria : ioan …]
… ok … … … ok pater noster ok ave Maria. Jóhan …
… ok … … … ok pater noster ok ave Maria. Iohan …
”… and … Our Father and Hail Mary. Jóhan …”
”… och Pater noster och Ave Maria. Johan …”
: fa^rgair : lit : mik : [(g)]iea^ra : (y)fer : s[in : fa^þ]ur : u[k] : moþ[o]r [:] b[ot]frir : [ok] : [ruþui : ok : auþuatr] : ok : mik :[+] (k)[rist]r : ma[i]u : sun na^þi : a^lum : sum : hiea^r : huila^s : uair : uk aʟum : krisnum : si(a)[l+]um
Fargeirr lét mik gera yfir sinn fǫður ok móður Bótfreðr ok Hróðvé, ok Auðhvatr/Auðvaldr hjó mik. Kristr, Maríu sonr, náði ǫllum sem hér hvílask undir, ok ǫllum kristnum sálum.
Fargæiʀʀ let mik gæra yfiʀ sinn faður ok moður Botfriðr ok Hroðvi, ok Auðhvatr/Auðvaldr hiogg mik. Kristr, Mariu sunn, naði allum sum hiar hvilas undir, ok allum kristnum sialum.
”Fargeirr had me made over his father and mother Bótfreðr and Hróðvé, and Auðhvatr/Auðvaldr cut me. Christ, son of Mary, be gracious to all who rest hereunder, and to all Christian souls.”
”Fargair lät göra mig över sin fader och moder Botfrid och Rudvi, och Audvat (el. Audvald) högg(?) mig. Krist, Marias son, vare nådig mot alla, som här under vilar, och mot alla kristna själar.”
(b)(i)(þ)(h)(i)(n) fyri bot^uiþha : si^al r… ¶ (r)(a)(n)(g)(u)(a)(l)(s)(a)(r)(u)(a)
Biðið fyrir Bótviða sál … Ragnvaldsarfa/Rangsarve.
Biðin fyriʀ Botviða sial … Ragnvaldsarfa/Rangsarve.
”Pray for Bótvíðr's soul … Ragnvaldsarfr/Rangsarve's.”
”Bedjen för Botvids, Ragnvalds arvinges, själ.”
⁓ boluiþr : i : snoþu : (l)i(t) : giara : hualf : yfir : sen faþur : (u)[k] moþur :: naþi : guþ : þaira : sial : allra : sum : hiar : huilis : under ⁓ auþualtr : kauli : giarþi : -ua lis(t)ana
Bótviðr í Snoðu/Snoder lét gera hvalf yfir sinn fǫður ok móður. Náði Guð þeira sál allra, sem hér hvílask undir. Auðvaldr Gauti(?) gerði [t]vá líksteina(?).
Botviðr i Snoðu/Snoder let gæra hvalf yfiʀ sinn faður ok moður. Naði Guð þæiʀa sial allra, sum hiar hvilis undir. Auðvaldr Gauti(?) gærði [t]va likstæina(?).
”Bótviðr Snoðr/Snoder had the vault made over her father and mother. May God be gracious to all their souls, those who rest hereunder. Auðvaldr Gauti(?) made two tomb-stones(?).”
”Botvid(?) i Snoder lät göra valv över sin fader och sin moder. Gud vare nådig alla deras själar, som vilar här under. Audvald göte(?) gjorde två likstenar(?).”
…uiþr : i : snoþu : lit : giara : stan : hi-- : yfir : sin : barn : -aþi : guþ :+ þ-ira : sial : aldra : sum : hi-r : huil-- : -ndir + mibggl- …r---…-n----u…-- : sir…----…
[Bót]viðr(?) í Snoðu/Snoder lét gera stein þe[nna] yfir sín bǫrn. [N]áði Guð þ[e]ira sál allra, sem hér hvíl[ask u]ndir … … …
[Bot]viðr(?) i Snoðu/Snoder let gæra stæin þe[nna] yfiʀ sin barn. [N]aði Guð þ[æ]iʀa sial allra, sum hi[a]r hvil[is u]ndir … … …
”Bótviðr(?) in Snoðr/Snoder had this stone made over his child. May God be gracious to all their souls, who rest hereunder …”
”…-vid i Snoder lät göra denna sten över sina barn. Gud vare nådig alla deras själar, som vilar härunder …”
⁓ r[u]þuiþr : a burh : lit : giara : stain : yvir : sen faþur : botulf : a burh naþi : ---(þ) þaira : sial : aldra : sum : hiar : huilas : undir : biþin : patenostu : þair : si+al : sum hi(e)li-
Hróðviðr á Burg/Burge lét gera stein yfir sinn fǫður Bótulf á Burg/Burge. Náði [Gu]ð þeira sál allra, sem hér hvílask undir. Biðið paternoster þeira sál sem …
Hroðviðr a Burg/Burge let gæra stæin yfiʀ sinn faður Botulf a Burg/Burge. Naði [Gu]ð þæiʀa sial allra, sum hiar hvilas undir. Biðin paternoster þæiʀa sial sum …
”Hróðviðr of Burg/Burge had the stone made over his father Bótulfr of Burg/Burge. May God be gracious to all their souls, who rest hereunder. Pray Our Father for the souls of those who …”
”Rudvid på Burg lät göra stenen över sin fader Botulv på Burg. Gud vare nådig alla deras själar, som vila här under. Bedjen Pater noster alla de som …”
airikr : lit [giara stan : yfir : sina :] --(t)ur : naþi : guþ : sial : -l-…
Eiríkr lét gera stein yfir sína [dó]ttur. Náði Guð sál …
Æirikʀ let gæra stæin yfiʀ sina [do]ttur. Naði Guð sial …
”Eiríkr had the stone made over his daughter. May God be gracious to her soul …”
”Airik lät göra stenen över sin dotter. Gud vare [hennes] själ nådig …”
sihraifr : giarþi : iohan : lit : gi(a)(r)(a)
Sigreifr gerði. Jóhan lét gera.
Sigræifʀ gærði. Iohan let gæra.
”Sigreifr made. Jóhan had (it) made. Sigreifr made. Jóhan had (it) made.”
”Sigraiv gjorde (stenen). Johan lät göra.”
+ beta^r : [y](f)(i)r:guða^rfa : han : lit : gerra : (t)issan : mur : o^k [: s]t^uvona : o^k : pa^þe : sendr : lyfta^þ : a : to^s·dahinom : fy : kat^rino:mes[o] : ta^ ^ua^r : f : sunudahr · o^k : l : brim : i : fiurtando : rado : i ta^fo^ne
Pétar Yfir-Guðarfa/Urgude hann lét gera þenna múr ok stofuna, ok bæði sendr lyktað á þórsdeginum fyrir Katrínumessu. Þá var f sunnudagr ok l prím í fjórtándu raðu í taflunni.
Petar Yfiʀ-Guðarfa/Urgude hann let gæra þessan mur ok stuvuna, ok baði sændr lyktað a þorsdaginum fyriʀ Katrinumæssu. Þa vaʀ f sunnudagʀ ok l prim i fiurtandu raðu i taflunni.
”Pétar (of) Yfir-Guðarfr/Urgude, he had this wall and cottage(?) made, and both (were) finished on the Thursday before Katherine's mass. Then F was the Sunday[-stave] and L the prime-stave in the fourteenth row in the table.”
”Peter i Urgude han lät göra denna (spis)mur och stugan, och båda (blevo) på en gång färdiga på torsdagen före Katarinamässan. Då var (runan) <f> söndagsbokstav och (runan) <I> primstav i fjortonde raden på (påsk)tavlan.”
[botuarþr i snoþu han lit giara þina stain yfir sina husfroiu butaiþu til aista]
Bótviðr(?) í Snoðu/Snoder hann lét gera þenna stein yfir sína húsfreyju Bótheiðu til Eiksta/Eksta.
Botviðr(?) i Snoðu/Snoder hann let gæra þenna stæin yfiʀ sina husfrøyiu Bothæiðu til Æiksta/Eksta.
”Bótviðr(?) in Snoðr/Snoder, he had this stone made over his housewife Bótheiðr of Eiksta/Eksta.”
”Botvard i Snoder lät göra denna sten över sin husfru Botaid till Eksta.”
[þinkin usl : dmln-m : kumedum · sbiritum : meum : retimitn : me^ktohina : ius · feritatis h…]
… … … … spiritum meum redimisti … … veritatis …
”… you have redeemed my spirit … of truth …”
”[I dina händer], Herre, lämnar jag min ande. Du har förlossat mig, Herre, sanningens Gud.”
[dominum : kumetum : sbiritum : meum : retemisti : me tomine : teus : feritatis :]
Dominum … spiritum meum redimisti me Domine deus feritatis
”Lord … you have redeemed my spirit for me, Lord God … of savagery.”
…ek…b--u…
…
”…”
§A …-tr · lit · yfiʀ · botiauþu · k… §B …- moþur · ofaihr · kierþ… …
§A … lét yfir Bótþjóðu … §B … móður. Ófeigr gerð[i] …
§A … let yfiʀ Botþiuðu … §B … moður. Ofæigʀ gærð[i] …
”§A … had (made) over Bótþjóð … §B … mother. Ófeigr made …”
”… lät över Bottjaud … moder. Ofaig gjorde …”
[⁓ … lit : kiera : ufir …ifnobur…katþunkr : stain : ufir : koþi… sial : ok : kuþ : naþi : þaim : ukn…r…su…]
… lét gera yfir … stein yfir … sál ok Guð náði þeim …
… let gæra yfiʀ … stæin yfiʀ … sial ok Guð naði þæim …
”… had made over … the stone over … soul and may God be gracious to those …”
”… lät göra över … stenen över … själ och Gud vare dem nådig …”
× botmundr : kullanz : han : lit : gerra : hila : mur:uerk : o^k : sia^lvr : gerde ¶ trri:uirk : stuvu : o^k : sumar:hus : o^k : ta uar : h : sunudahr o^k : k : brim:stavr : i : tretando ¶ rado : o^k : lyfþadis : a : santa : simi iute : afton ¶ ma^rkit : hit : hustrun
Bótmundr Kullands hann lét gera þetta múrverk ok sjalfr gerði tréverk stofu ok sumarhús. Ok þá var h sunnudagr ok k prímstafr í þrettándu raðu. Ok lyktaðis á sankta Simi Jude aptan. Margit hét hústrún.
Botmundr Kullands hann let gæra þetta murværk ok sialfʀ gærði træværk stuvu ok sumarhus. Ok þa vaʀ h sunnudagʀ ok k primstafʀ i þrettandu raðu. Ok lyktaðis a sankta Simi Iude aptan. Margit het hustrun.
”Bótmundr, Kullandr's (son), he had this wall made, [and he] himself made woodwork for the cottage and summerhouse. And then H was the Sunday[-stave] and K … in the thirteenth row. And it was finished on Santi Sime Jude evening. (His) wife was called Margit.”
”Botmund Kullans han lät göra detta murverk, och han gjorde själv träverket till stugan och sommarhuset. Och då var runan <h> söndagsbokstav och runan <k> primstav i trettonde raden. Och det blev färdigt på Simons och Judas' afton. Margit hette hustrun.”
§A -uþ : s(i)hni : -ik §B bo---(f)r §C ol[i] … §D […- ⁓ nika…]
§A Guð signi mik. §B Bó[tulf]r §C Olli(?)/Ola[fr](?) … §D … …
§A Guð signi mik. §B Bo[tulf]ʀ §C Olli(?)/Ola[fʀ](?) … §D … …
”§A God bless me. §B Bótulfr §C Olli(?)/Olafr(?) … §D …”
”§A Gud signe mig. §B Botulv. §C Ole(?) …”
§A … §B kuþ : hafi butui(a) : sial §C fuþo--n btþa muroainb(l)ydain
§A … §B Guð hafi Bótvéar sál. §C … … …
§A … §B Guð hafi Botviaʀ sial. §C … … …
”§A … §B May God have (= take) Bótvé's soul. §C …”
”§A … §B Gud må hava Botvis själ. §B <fuþo[rkh]>(?) …”
… : lit : giera : m…
… lét gera …
… let gæra …
”… had made …”
”… lät göra …”
§A [h(a)r sum : hita lisa : -a : bar : han : pris … h-r … … … … …] §B […iar-a^ubolaki- : a^(r)ua]
§A Hverr sem þetta lesa, [þ]á berr hann prís … Hv[e]rr … … … … … §B … …
§A Hværr sum þetta læsa, [þ]a berr hann pris … Hv[æ]rr … … … … … §B … …
”§A Whosoever reads this, then he gets the praise … Whosoever … §B …”
”§A … §B Envar som läser detta, då bär han pris. … §C …”
§A ma^ria §B …
§A María §B …
§A Maria §B …
”§A Mary §B …”
”§A Maria. §B …”
⁓ bil
…
”…”
far-th
…
”…”
urad^þit
óraðit(?)
oraðit(?)
”…”
”Orådet(?).”
huatr : let kear- · futkar bos
Hvatr lét ger[a] fontker. <bos>
Hvatr let gær[a] fontkar. <bos>
”Hvatr had the font made. <bos>”
”Vat lät göra … dopfunt.”
⁓ iaka^upr · i · litla^ronum · ha^n · lit · gia^ra þinna · stain · yvir · fa^þu^r · sin · o^la^f · o^k · bro^yþr · sina · liknuiþ · o^k · simo^n · biþim · f(i) þaim · o^k · a^llum · krisnum · sia^lum · o^k · þa · ua^r · liþit a^f · guz · by^rþ · fiu^rta^n · hu^nt^ra^þ · a^r o^k · ainu · are · minna · þen · {V}·tihi · a^r · o^k · i · þi · a^ri · brima^þi · k · o^k · r · su^nudahr · i · {(X)I} · ra^þu
Jakobr í Litlaronum/Lillrone hann lét gera þenna stein yfir fǫður sinn Ólaf ok brœðr sína Líknvið ok Símon. Biðim fyrir þeim ok ǫllum kristnum sálum. Ok þá var liðit af Guðs byrð fjórtán hundrað ár ok einu ári minna en fimtigi ár. Ok í því ári prímaði k ok r sunnudagr í {elliftu} raðu.
Iakobr i Litlaronum/Lillrone hann let gæra þenna stæin yfiʀ faður sinn Olaf ok brøðr sina Liknvið ok Simon. Biðim fyriʀ þæim ok allum kristnum sialum. Ok þa vaʀ liðit af Guðs byrð fiurtan hundrað ar ok æinu ari minna þæn femtigi ar. Ok i þy ari primaði k ok r sunnudagʀ i {elliftu} raðu.
”Jakobr in Litlaronr/Lillrone, he had this stone made over his father lafr and his brothers Líknviðr and Símon. Pray for them and for all Christian souls. And then fourteen hundred years and one year less than fifty years had passed since God's birth. And in that year K was the prime-stave and R the Sunday[-stave] in the {eleventh} row.”
”Jakob i Lilla Rone han lät göra denna sten över sin fader Olav och sina bröder Liknvid och Simon. Må vi bedja för dem och alla kristna själar. Och då hade förlidit från Guds födelse fjorton hundra år och ett år mindre än femtio år. Och i det året var runan <k> primtal och runan <r> söndagsbokstav i elfte raden.”
⁓ þinna · sten : þa · lit · husfru · ru^þvi · giera · yfir sin · bo^nda · ia^ko^p · i · ma^na^ga^rd^um · sum · skutin · ua^rþ · ihel · miþ · en : pyrsu·stin · a^f · uis·bo^rh · þa · en · ku^nuu^ng · erik · ua^r · bi·sta^lla^þ · pa · þi · fo^r·nemda · slot · en · þa ·· ua^r · liþit · a^f · guz · by^r(þ) · fiu^rta^n · hu^nd^ra^þ : a^r · o^k · ainu : a^ri · minna · þen : fem(t)igi : a^r · biþium · þet : et · guþ : na^þi · ha^nz · sia^l · o^k · a^llum · krisnum · sia^lum : amen
Þenna stein þá lét húsfreyja Hróðvé gera yfir sinn bónda Jakob í Managǫrðum/Mannegårde, sem skotin varð ihel með ein byrsustein af Visborg, þá en konungr Eiríkr var bestallað á því fornefnda slot. En þá var liðit af Guðs byrð fjórtán hundrað ár ok einu ári minna en fimtigi ár. Biðjum þet at Guð náði hans sál ok ǫllum kristnum sálum. Amen.
Þenna stæin þa let husfrøyia Hroðvi gæra yfiʀ sinn bonda Iakob i Managarðum/Mannegårde, sum skutin varð ihel með æin byrsustæin af Visborg, þa en konungʀ Æirikʀ vaʀ bestallað pa þy fornæmnda slot. En þa vaʀ liðit af Guðs byrð fiurtan hundrað ar ok æinu ari minna þæn femtigi ar. Biðium þet at Guð naði hans sial ok allum kristnum sialum. Amen.
”Housewife Hróðvé had this stone made over her husbandman Jakobr in Managarðir/Mannegård, who was shot to pieces with a gun at Visborg, when King Eiríkr was stationed at the aforementioned castle. And then fourteen hundred years and one year less than fifty years had passed since God's birth. Let us pray that God be gracious to his soul and to all Christian souls. Amen.”
”Denna sten lät husfru Rudvi göra över sin man, Jakob i Mannagården, som blev skjuten ihjäl med en bössosten från Visborg, då konung Erik var belägrad på nämnda slott. Och då hade lidit från Guds födelse fjorton hundra år och ett år mindre än femtio år. Vi bedja, att Gud vare nådig mot hans själ och alla kristna själar. Amen.”
⁓ gairual^tr : i : lyum : han : lit gera : hua-- : (h)-ta : yfir : [sin : sun : iakaubr : roþui]la:arfi --sn … …nhnuiþr : þair : lut[u : ep]tir : han : gairual^t : i : lyom
Geirvaldr í Lyum/Lye hann lét gera hva[lf] þ[e]tta yfir sinn son Jakobr Hróðvilaarfi/Rotarve … … [Ra]gnviðr þeir lutu eptir hann Geirvald í Lyum/Lye.
Gæiʀvaldr i Lyum/Lye hann let gæra hva[lf] þ[e]tta yfiʀ sinn sun Iakobr Hroðvilaarfi/Rotarve … … [Ra]gnviðr þæiʀ lutu æftiʀ hann Gæiʀvald i Lyum/Lye.
”Geirvaldr in Lyr/Lye, he had this vault made over his son Jakobr of Hróðvilaarfr/Rotarve … Ragnviðr, they inherited from him, Geirvaldr in Lyr/Lye.”
”Gairvald i Lye han lät göra detta gravvalv över sin son. Jakob i Rotarve … och Ragnvid de fick arv efter Gairvald i Lye.”
: botolfr : megensa^rfa : li(t) : giara : stain : [hissan : o^k : leggþi : yfir] : petar : fadur : sen^a :
Bótulfr Meginsarfa/Megensarve lét gera stein þenna ok lagði yfir Pétar, fǫður sinn.
Botulfʀ Mæginsarfa/Megensarve let gæra stæin þessan ok lagði yfiʀ Petar, faður sinn.
”Bótulfr Meginsarfr/Megensarve had this stone made and laid over Pétar, his father.”
”Botulv i Megensarve lät göra denna sten och lade den över Peter, sin fader.”
⁓ [iuan] : i mana:gar[þ]um : han : l[it] : ger[a] : hin[na] : s[ta]in : yfir : si[n] : faþ[u- :] (b)[o]tu[lf] : [ok] : hans : [m---] : bo:t…o : ok : r[o]þu[iþ : -- : ---]k : gerin : uel [: ok] : biþin : fyri : þai[ra] : sial : aldra [… i : kuþ:i : … : u…] mik
Jóhan í Managǫrðum/Mannegårde hann lét gera þenna stein yfir sinn fǫðu[r] Bótulf ok hans m[ága](?). Bót… ok Hróðvið … … Gerið vel ok biðið fyrir þeira sál allra … í Guði(?) … … mik.
Iohan i Managarðum/Mannegårde hann let gæra þenna stæin yfiʀ sinn faðu[r] Botulf ok hans m[aga](?), Bot… ok Hroðvið … … Gærin vel ok biðin fyriʀ þæiʀa sial allra … i Guði(?) … … mik.
”Jóhan in Managarðir/Mannegårde, he had this stone made over his father Bótulfr and his kinsmen-by-marriage(?), Bót-… and Hróðviðr … Be so good and pray for all their souls … in God(?) … me.”
”Johan i Mannagården han lät göra denna sten över sin fader Botulv och hans fränder(?) Bot-… och Rodvid … Gören väl och bedjen för alla deras själar. …”
§A syto hera : gesus : kristus : giak : biþr : þik : firi : þa sy[n-]h : ok : toryyfilsi : þinn suyta : mo^ ^fru ma^ria : mo^uy ¶ -------na-s-þa---t §B fuþ-rkhnia §C (h)elb mari- ---- §D …na : tema sat §E (h)elb m-(r)--- §F h armabi §G tenna · om · konst §H [fuþork-…stb…]
§A Søta herra Jésús Kristus, ek biðr þik fyrir þá synd(?) ok drøvilsi þín søta móður frú María mær. … §B <fuþ[o]rkhnia[s]> §C Hjalp Marí[a] … §D … … … §E Hjalp M[a]r[ía] §F … … §G … … … §H <fuþork[hnia]stb[mlʀ]>
§A Søta hærra Iesus Kristus, iak biðr þik fyriʀ þa synd(?) ok drøvilsi þin søta moður fru Maria møyu. … §B <fuþ[o]rkhnia[s]> §C Hialp Mari[a] … §D … … … §E Hialp M[a]r[ia] §F … … §G … … … §H <fuþork[hnia]stb[mlʀ]>
”§A Sweet Lord Jesus Christ, I pray to you for your sweet mother Lady Mary the maid that sin and distress. … §B <fuþorkhnias> §C Help, Mary … §D … §E Help, Mary … §F … §G … §H <fuþorkhniastbmlʀ>”
”§A Söte Herre Jesus Kristus, jag beder dig för din söta moders, fru Maria mös … och bedrövelse. §B <fuþ[o]rkhnia[s]> §C Hjälp Maria … §D … §E Hjälp Maria. §F … §G … §H <fuþork[hnia]stb[mlʀ]>”
§A m---- : ia^lppi os ¶ …lisai : ¶ m^a^rla ¶ ma…a… : gyri os §B o^la^f o^k ia^ko^b ¶ uakada
§A M[aría] hjalpi oss … María … <gyri> <os> §B Ólafr ok Jakobr <uakada>.
§A M[aria] hialpi oss … Maria … <gyri> <os> §B Olafr ok Iakobr <uakada>.
”§A May Mary help us. … Mary … <gyri> <os> §B M Ólafr and Jakobr <uakada>.”
”§A Maria hjälpe oss. … <gyri> <os> §B M Olof och Jakob. <uakada>.”
miskuni + us guþ k þa^un helg- ' kirk--
Miskunni oss Guð ok sú heilag[a] kirk[ja].
Miskunni oss Guð ok þaun hæilag[a] kirk[ia].
”May God and the holy church have mercy on us.”
”Misskunde oss Gud och den heliga kyrkan.”
ia(k)up ¶ þimes-e ¶ guz : na^þ : ha^n - : sto^r
Jakob <þimes-e> Guðs náð hon [er] stór.
Iakob <þimes-e> Guðs nað hon [eʀ] stor.
”Jakobr <þimes-e> God's grace is great.”
”Jakob. <þimes-e> Guds nåd hon (är) stor.”
§A afi maria : gratia : plena dommenos : tegkum : benateka tu … ¶ ilar §B gloria : patri : (e)t filiu : et : spir… ¶ pirf----- §C utr(n)khal ¶ trik-h §D iak ar : (a)(i)n a^rm syntih menniska (t)^(r)(n) §E drairkir §F alir : ir : ua(r)(i)n : uelkum:nir til tals : sum rintin hisun : kirkiu(n) (k)i(h)(a) iaþis k(u)þ … §G ra^þ run-- o^k a^blir--mabr · a^uhum §H uel--aþr §I fuþorkhniastbml… ¶ --- r(u)nir enþu-- §J k · uirs ¶ gessus^ ^na:sa^renus ¶ blar ¶ nulpu §K ma^rria ¶ k--- : (r)iaaa(h) lia----ooofaina · i alar no(b)i(r) ¶ sant- maria ¶ --ka^ubr : maist-ri : ¶ fuþorkhni-s
§A Ave Maria gratia plena. Dominus tecum. Benedicta tu … … §B Gloria patri et filio et spir[itu] … §C … … §D Ek er ein arm syndig manneskja … §E … §F Allir ér verið velkomnir til tals sem <rintin> þessun kirkjun kíka <iaþis> Guð … §G Ráð rún[ar] <ok> <ablir--mabr> <auhum> §H … §I <fuþorkhniastbml[ʀ]> … rúnar(?) … §J … … Jesus nasarenus … … §K María … … … … … … sankt[a] María [Ja]kobr meist[a]ri <fuþorkhni[a]s>
§A Ave Maria gratia plena. Dominus tecum. Benedicta tu … … §B Gloria patri et filio et spir[itu] … §C … … §D Iak eʀ æin arm syndig mænniskia … §E … §F Alliʀ iʀ vaʀin velkomniʀ til tals sum <rintin> þessun kirkiun kika <iaþis> Guð … §G Rað run[iʀ] <ok> <ablir--mabr> <auhum> §H … §I <fuþorkhniastbml[ʀ]> … runiʀ(?) … §J … … Iesus nasarenus … … §K Maria … … … … … … sankt[a] Maria [Ia]kobr mæst[a]ri <fuþorkhni[a]s>
”§A Hail Mary full of grace. The Lord is with Thee. Blessed art Thou … §B Glory to the Father and the Son and the (holy) Spirit … §C … §D I am a poor, sinful person … §E … §F All are being welcome to speech who <rintin> this church peep <iaþis> God … §G Interpret the runes … §H … §I <fuþorkhniastbmlʀ> … runes(?) … §J … Jesus of Nazareth … §K Mary … saint Mary. Master Jakobr <fuþorkhnias>”
”§A Ave Maria, gratia plena. Dominus tecum. Benedicta tu … §B Gloria Patri et Filio et Spir(itu) … §C … §D Jag är en arm, syndig människa … §E … §F I alla varen välkomna till (sam)tal … Denna kyrkan … <iaþis> Gud … §G Tyd runorna … §H … §I <fuþorkhniastbmlʀ> … runor(?) … §J … Jesus Nasarenus. … §K Maria … Sankta Maria. Mäster Jakob <fuþorkhnias>”
§A sa^nta : maria : moþer : go… §B … o^k laiþa --er oar… …
§A Sankta María móðir gó[ð] §B … ok leiða … vár[n](?) …
§A Sankta Maria moðir go[ð] §B … ok læiða … var[n](?) …
”§A Saint Mary mother good §B … and lead our(?) …”
”§A Sankta Maria, moder god … §B … och leda vår(?) …”
§A he(l)b maria iu--- §B mathis ¶ iohannes ma-iksen ¶ hans mariksen
§A Hjalp María … §B Mattis, Jóhannes Ma[r]iksen, Hans Mariksen
§A Hialp Maria … §B Mattis, Iohannes Ma[r]iksen, Hans Mariksen
”§A Help, Mary. §B Matthew, Jóhannes Mariksen, Hans Mariksen …”
”§A Hjälp, Maria … §B Mattias, Johannes Mariksen, Hans Mariksen.”
olafer : robbe(r)n:a^rua
Ólafr Hróðbjarnarfa/Robbenarve
Olafʀ Hroðbiærnarfa/Robbenarve
”Ólafr (of) Hróðbjarnarfr/Robbenarve”
”Olav från Robbenarve.”
§A galda · kirk… …-n (a)^f o-om : kirk--a (o)^(k) þa^r hava uarit magir peræstær b-dan fyr nikulasa sial ---ou : ulufs §B -kk-biþ- §C … §D uir : haffum : rist : ibtir laurfian :
§A Garða/Garde kirk[ja] [ei]n af v[ár]um kirk[j]um. Ok þar hafa verit margir prestir. B[i]ðið fyrir Nikulásar sál … Ólafs(?). §B … §C … §D Vér hafum rist eptir <laurfian>.
§A Garða/Garde kirk[ia] [æi]n af v[ar]um kirk[i]um. Ok þar hafa vaʀit margiʀ præstiʀ. B[i]ðin fyriʀ Nikulasa sial … Olafs(?). §B … §C … §D Viʀ hafum rist æftiʀ <laurfian>.
”§A Garðr/Garde church, one of our churches. And there been many priests there. Pray for Nikulás' soul. Ólafr's(?) … §B … §C … §D We have carved in memory of <laurfian>.”
”§A Garda kyrka … [en] av våra kyrkor. Och där hava varit många präster. Bedjen för Nikulas' själ. … Olovs. §B … §C … §D Vi har ristat efter … <laurfian>.”
§A hialpi : u(s) : -aun : -(e)lh(a) (k)irki(a) maria §B …sau… kirkia : …a^lfs…h-ibok m b-a…
§A Hjalpi oss [s]ú [h]eilaga kirkja. María. §B … kirkja … … …
§A Hialpi oss [þ]aun [h]æilga kirkia. Maria. §B … kirkia … … …
”§A May the holy church help us. Mary. §B … church …”
”§A Hjälpe oss den heliga kyrkan. Maria. §B … kyrka …”
⁓ gesus : krist : na^þi : ha^luia : sia^l : u^nga^ga^na : husbra^ya : a^ngua:smis : dot^r hu(l)ls : hier : huer : sum : a^sir : biþi : pata^no^st^u : firi : haluia : sia^l : ma^gista^s : (g)efs : gerþi : mik : bot^uiþr : smiþr : lit : gera mik : (a)…-m ⁓ (i)…- naþi : us : sihþa^þ : ha^ns : husbryia : sum : … bi(þ)-…
Jésús Krist náði Hallvéar sál! Unga-Ganna húsfreyja Anga-smiðs dóttir hvílisk hér. Hverr sem ásér biði paternoster fyrir Hallvéar sál. Magister Gæfr(?) gerði mik. Bótviðr smiðr lét gera mik … … náði oss. Sigþjóð, hans húsfreyja, sem … bið[ið](?)
Iesus Krist naði Hallviaʀ sial! Unga-Ganna husfrøyia Anga-smiðs dottiʀ hvilis hiar. Hværr sum aseʀ biði paternoster fyriʀ Hallviaʀ sial. Magister Gæfʀ(?) gærði mik. Botviðr smiðr let gæra mik … … naði oss. Sigþiuð, hans husfrøyia, sum … bið[in](?)
”May Jesus Christ be gracious to Hallvé's soul! Young-Ganni's housewife, Anga-smiðr's daughter rests here. Whosoever looks on, pray Our Father for Hallvé's soul. Master Gæfr(?) made me. Bótviðr the smith had me made. … be gracious to us. Sigþjóð, his wife, who … pray”
”Jesus Krist vare Hallvis själ nådig! Unga-Gannes(?) husfru, Anga-Smeds dotter vilar här. Envar som ser härpå bedje Pater noster för Hallvis själ. Magister <gefs> gjorde mig. Botvid smed lät göra mig … vare oss nådig. Sigtjaud(?), hans husfru, som …”
⁓ folkar : i : austerpy ⁓: han : lhit : kera mik : yvir : sin : sun : rohlla⁓ik : gesus : kristus : naþ(i) : hans : sial : o^k : allum : krisnum · sialum : amen : amen ⁓
Folkarr í Austrbý/Österby hann lét gera mik yfir sinn son Hróðleik. Jésús Kristus náði hans sál ok ǫllum kristnum sálum. Amen, amen.
Folkarr i Austrby/Österby hann let gæra mik yfiʀ sinn sun Hroðlæik. Iesus Kristus naði hans sial ok allum kristnum sialum. Amen, amen.
”Folkarr in Austrbýr/Österby, he had me made over his son Hróðleikr. May Jesus Christ be gracious to his soul and to all Christian souls. Amen, amen.”
”Folkar i Österby han lät göra mig över sin son Rolaik. Jesus Kristus vare hans själ nådig och alla kristna själar. Amen, amen.”
--o : ger(þ)(u) …ʀ kirkiu : þisa : hehmu^ndr : miþ : fiau--m : eykium : ok liknuiþr miþ tuaim eykium : ok hehuiþr miþ … botuiþr miþ ainum : eyk : ok : ahnmundr likuiþr miþ : ainum eyk : : ok fargaiʀ : miþ : tuaim : eykiu:m roeaikr miþ ainum : eyk : ok ioan miþ tuaim : eykium : ok : hahuer miþ : ainum : eyk : ok sihulfr miþ : tuaim : eykium ok roþualr miþ : ainum : eyk : ok ronuiþr miþ tuaim eykium : ok haluatr miþ : ainum eyk ok : alt þit : fulk : sum : hiar : hafr : arfuþi : haft : baþi : nemt : ok : onemt : þa : misku-i : þaim : guþ : baþi : lifanti : ok : dauþum
… gerðu [þei]r(?) kirkju þessa, Hegmundr með fjó[ru]m eykjum ok Líknviðr með tveim eykjum ok Hegviðr með … Bótviðr með einum eyk ok Agnmundr [ok] Líknviðr með einum eyk ok Fargeirr með tveim eykjum, Hróðleikr(?) með einum eyk ok Jóhan með tveim eykjum ok Hegvér með einum eyk ok Sigulfr með tveim eykjum ok Hróðvaldr með einum eyk ok Ronviðr með tveim eykjum ok Hallhvatr með einum eyk. Ok allt þat folk, sem hér hefr arfoði haft, bæði nefnt ok ónefnt, þá misku[nn]i þeim Guð, bæði lifandi ok dauðum.
… gærðu [þæi]ʀ(?) kirkiu þessa, Hægmundr með fiu[ru]m øykium ok Liknviðr með tvæim øykium ok Hægviðr með … Botviðr með æinum øyk ok Agnmundr [ok] Liknviðr með æinum øyk ok Fargæiʀʀ með tvæim øykium, Hroðlæikʀ(?) með æinum øyk ok Iohan með tvæim øykium ok Hægveʀ með æinum øyk ok Sigulfʀ með tvæim øykium ok Hroðvaldr með æinum øyk ok Ronviðr með tvæim øykium ok Hallhvatr með æinum øyk. Ok allt þet folk, sum hiar hafiʀ arfoði haft, baði næmnt ok onæmnt, þa misku[nn]i þæim Guð, baði lifanti ok dauðum.
”… they(?) made this church, Hegmundr with four oxen and Líknviðr with two oxen and Hegviðr with … Bótviðr with one ox and Agnmundr [and] Líknviðr with one ox and Fargeirr with two oxen, Hróðleikr(?) with one ox and Jóhan with two ox and Hegvér with one ox and Sigulfr with two oxen and Hróðvaldr med one ox and Ronviðr with two oxen and Hallhvatr with one ox. And all those people, who have had … here, both named and unnamed, then may God have mercy on them, both living and dead.”
”… gjorde denna kyrka, Hägmund med fyra ök och Liknvid med två ök och Hägvid med … Botvid med ett ök och Agnmund (och) Liknvid med ett ök och Fargair med två ök, Rolaik(?) med ett ök och Johan med två ök och Hägvid(?) med ett ök och Sigulv med två ök och Rodvald med ett ök och Ronvid med två ök och Hallvat med ett ök. Och allt det folk, som här haver arbete haft , både nämnt och onämnt, då misskunne dem Gud, både levande och döda.”
þaun : litu : gera : limnink : þisa : fyriʀ : liknuiþaʀ : sial ok fyriʀ : botliknaʀ sial tygia : syskyna sialiʀ haluarþr : gerþi : han : iʀ s^kultr minas : þaiʀa
Þau létu gera limning þessa fyrir Líknviðar sál ok fyrir Bótliknar sál, tveggja systkina sálir. Hallvarðr gerði. Hann er skyldr minnas þeira.
Þaun letu gæra limning þessa fyriʀ Liknviðaʀ sial ok fyriʀ Botliknaʀ sial, tvæggia systkina sialiʀ. Hallvarðr gærði. Hann eʀ skyldr minnas þæiʀa.
”They had this painting made for Líknviðr's soul and for Bótlikn's soul, two fortunate sisterlings. Hallvarr made. He is obliged to remember them.”
”De läto göra denna målning för Liknvids själ och för Botlikns själ, tvenne syskons själar. Hallvard gjorde. Han är skyldig att minnas dem.”
⁓: hier : huilis : hera : ioan : raþa^rs : sun : af : at^ligabo · bi
Hér hvílisk herra Jóhan Raðars sonr, af Atlingabó/Atlingbo …
Hiar hvilis hærra Iohan Raðars sunn, af Atlingabo/Atlingbo …
”Here lies Sire Jóhan, Raðarr of Atlingabó/Atlingbo's son …”
”Här vilar herr Johan, son till Radar, från Atlingbo …”
…[n :] rouar : ---a-uiu… siat : pegia feiga : auþuatr : gerþi · þita hualf : gaiʀualr : i ueskini : ris…
… Hróarr(?) … sál, beggja feðga. Auðhvatr/Auðvaldr gerði þetta hvalf. Geirvaldr í Vestkindi/Väskinde ris[ti].
… Hroarr(?) … sial, bæggia fæðrga. Auðhvatr/Auðvaldr gærði þetta hvalf. Gæiʀvaldr i Vestkindi/Väskinde ris[ti].
”… Hróarr(?) … soul, both father and son. Auðhvatr/Auðvaldr made this vault. Geirvaldr in Vestkindr/Väskinde carved.”
”… Roar(?) … de bådas själar, faderns och sonens. Audvat (el. Audvald) gjorde detta gravvalv. Gairvald i Västkinde ris(tade) …”
bedin · fyri · iakobs · sial · nik¶karfua · han · do · fæm · daha ¶ fyri · sante · lafranz · dag ¶ ta · uar · f · sundahr · ok · m · ¶ primst-f(u)-r · i · fimtand- ¶ ra(t)…
Biðið fyrir Jakobs sál Nikkarfa/Nickarve. Hann dó fimm daga fyrir sankti Lafranz dag. Þá var f sunnudagr ok m prímst[a]fr í fimtánd[a] rað[u].
Biðin fyriʀ Iakobs sial Nikkarfa/Nickarve. Hann do fem daga fyriʀ sankte Lafranz dag. Þa vaʀ f sunnudagʀ ok m primst[a]fʀ i femtand[a] rað[u].
”Pray for Jakobr of Nikkarfr/Nickarve's soul. He died five days before Saint Lafranz' day, when F was the Sunday[-stave] and M the prime-stave in the fifteenth row.”
”Bedjen för Jakobs själ i Nickarve. Han dog fem dagar före Sankt Lars dag. Då var (runan) <f> söndagsbokstav och (runan) <m> primstav i femtonde raden.”
…tik : ilu : --r : ut : b :
… … … … …
”…”
potolbar : karassa : han : kaup:te : messo:haku:lin : i : takn :
Bótulfr Krassa/Krasse hann kaupti messuhǫkulin í Takn/Aachen.
Botulfʀ Krassa/Krasse hann kaupti mæssuhakulin i Takn/Aachen.
”Bótulfr of Krassa/Krasse, he bought the chasuble in Aachen.”
”Botulv i Krasse han köpte mässhaken i Aachen.”
afe maraa : garasia : p(l)ena
Ave Maria, gratia plena.
”Hail Mary, full of grace.”
”Ave Maria, gratia plena./Var hälsad Maria, full av nåd.”
[uil]lin ir : lyþa : hut : iak : uil : gerra : (l)egia : -ug-abrr-(t) : likit : ikinn : … [skulin … : nn] : s(y)ika : uir : biþ:um : us : i…
Vilið ér hlýða hvat ek vil gera, liggja(?) … … … … Skulið … … svíkja/sœkja. Vér biðjum oss …
Vilin iʀ lyða hvat iak vil gæra, liggia(?) … … … … Skulin … … svikia/søkia. Viʀ biðium oss …
”Do you want to listen to what I want to do, lie(?) … would betray/seek. We pray for us …”
”Viljen I hörsamma vad jag vill göra … Skolen I svika. Vi bedja oss i …”
[beten fyr bot(o)-(f)a^r sia^l huntenkia sum hia^r to ⁓ ta · ua^r f · n · brim : i fiurta^nto rato]
Biðið fyrir Bóto[l]far(?) sál Hundengja/Hunninge, sem hér dó. Þá var f [sunnudagr] n prím í fjórtándu raðu.
Biðin fyriʀ Boto[l]faʀ(?) sial Hundengia/Hunninge, sum hiar do. Þa vaʀ f [sunnudagʀ] n prim i fiurtandu raðu.
”Pray for Bótolfr(?) of Hundengja/Hunninge's soul, who died here. Then F was [the Sunday-stave and] N the prime-stave in the fourteenth row.”
”Bedjen för Botaids(?) i Hunninge själ; hon dog här. Då var runan <f> (söndagsbokstav), runan <n> primtal i fjortonde raden.”
§A [fuþor] §B [maria oul keredunmen liga · ker · lak · nils] §C [ukni]
§A <fuþor[k]> §B Maria … … … … … … §C …
”§A <fuþork> §B Mary … §C …”
”§A <fuþork> §B Maria … §C …”
§A suþr §B (u)(e)st^rnor §C a^ust^r⁓nor §D a^u⁓su §E statiri §F statiri
§A suðr §B vestrnorðr §C austrnorðr §D austrsuðr §E standari §F standari
§A suðr §B vestrnorr §C austrnorr §D austrsuðr §E standari §F standari
”§A south §B northwest §C northeast §D southeast §E prop (standing timber) §F prop (standing timber)”
”§A Söder. §B Nordväst. §C Nordöst. §D Sydöst. §E Ståndare. §F Ståndare.”
⁓ biðin firi : iakaups : sial : i : annuhanenkium sum : nikulas : uaah
Biðið fyrir Jakobs sál í <annuhanenkium> sem Nikulás vá.
Biðin fyriʀ Iakobs sial i <annuhanenkium> sum Nikulas vag.
”Pray for Jakobr in <annuhanenkium>'s soul, whom Nikulás slaughtered.”
”Bedjen för Jakobs själ i Annuganänge(?), som Nikulas slog ihjäl.”
botuiþr : i (u)(i)[(k)(u)] + (b)e(d)ers arfi
Bótviðr í Víku(?)/Vikare(?), Pétars arfi.
Botviðr i Viku(?)/Vikare(?), Petars arfi.
”Bótviðr Vík(?)/Vikare(?), Pétar's heir.”
”Botvid i Vikers(?), Peters arvinge.”
…r · ok · h(a)… …af… hualf …
… ok … … hvalf …
”… and … the vault …”
”… och … gravvalv …”
§A si up at a^uhun : run §B … §C …
§A Sé upp at augun rón. §B … §C …
§A Se upp at augun ron. §B … §C …
”§A Look up that your eyes may have peace. §B … §C …”
”§A Se upp, på det att ögonen må finna ro. §B … §C …”
… um to^lf mark
… um tolf mark.
”… about twelve marks.”
”… om tolv mark.”
§A fuþorkhniastblm⁓ʀ a^l… §B maria : moder : gus : … : aall(e) ua^r §C beto : k-m(b)(s) §D fu… §E -uþ(o)rkh… §F (f)uþ(o)r-h---(s)--lm §G … risti · mik §H beto kumb… §I fuþorkhfuþorkh-
§A <fuþorkhniastblmʀ> … §B María, móðir Guðs … allra várr. §C Péto K[a]mbs §D … §E <[f]uþorkh[nias]> §F <fuþor[k]h[nia]s[tb]lm[ʀ]> §G … risti mik. §H Péto Kumb[li]/Kumble. §I <fuþorkfuþork…>
§A <fuþorkhniastblmʀ> … §B Maria, moðiʀ Guðs … allra var. §C Peto K[a]mbs §D … §E <[f]uþorkh[nias]> §F <fuþor[k]h[nia]s[tb]lm[ʀ]> §G … risti mik. §H Peto Kumb[li]/Kumble. §I <fuþorkfuþork…>
”§A <fuþorkhniastblmʀ> … §B Mary, mother of God … all of our. §C Péto Kamb. §D … §E <fuþorkhnias> §F <fuþorkhniastblmʀ> §G … carved me. §H Péto Kumbli/Kumble. §I <fuþorkfuþork…>”
”§A <fuþorkhniastblmʀ?…> [=gyllental]. §B Maria, Guds och allas vår moder. §C Peto Kambs. §D … §E <fuþorkh> §F <fuþor[k]h[nia]s[tb]lm[ʀ]> §G … ristade mig. §H Peto Kumble. §I <fuþorkhfuþorkh>”
uaum(n)tar
Vémundr(?)
Vemundr(?)
”Vémundr(?)”
”Vämund(?).”
sator are(b)o teneþ o(b)era rotas
Sator arepo tenet opera rotas.
”Sator arepo tenet opera rotas. {from the 'Devil's Square' palindrome}”
”Sator arepo tenet opera rotas.”
sia^li kriuaþi runir (g)-
Sjali(?) skrifaði rúnar …
Siali(?) skrivaði runiʀ …
”Sjali(?) wrote the runes …”
”Själe(?) skrev runor …”
sihlaivir · a mik
Sigleifr á mik.
Siglæifʀ a mik.
”Sigleifr owns me.”
”Siglaiv äger mig.”
þioki · kaupi · a mik
Þjokki Kaupi á mik.
Þiokki Kaupi a mik.
”Þjokki Kaupi owns me.”
”Tjocke köpman äger mig.”
satoraret potenet operarotas
… … …
”…”
”Sator arepo tenet opera rotas.”
botuiþr af alsku a mk
Bótviðr af Alskóg á mik.
Botviðr af Alskog a mik.
”Bótviðr of Alskóg owns me.”
”Botvid från Alskog äger mig.”
iakaupr ⁓ ok ⁓ rol--n ⁓ litu ⁓ gera ⁓ þina stain ⁓ eptirʀ ⁓ altuiþ ⁓ sin ⁓ sun
Jakobr ok Hróðl[ík]n(?) létu gera þenna stein eptir Aldvið, sinn son.
Iakobr ok Hroðl[ik]n(?) letu gæra þenna stæin æftiʀ Aldvið, sinn sun.
”Jakobr and Hróðlíkn(?) had this stone made in memory of Aldviðr, their son.”
”Jakob och Ro(d)likn(?) lät göra denna sten efter Aldvid, sin son.”
§A butuiþer i akebu §B biþin : firir : allum : krist^num : sialum §C herra ⁓ iua^n ⁓ lundi : han atti : mik : um : tiu : aar
§A Bótviðr í Eikibý/Ekebys. §B Biðið fyrir ǫllum kristnum sálum. §C Herra Jóhan Lundi/Lunde, hann átti mik um tíu ár.
§A Botviðr i Æikiby/Ekebys. §B Biðin fyriʀ allum kristnum sialum. §C Hærra Iohan Lundi/Lunde, hann atti mik um tio ar.
”§A Bótviðr in Eikibýr/Ekebys. §B Pray for all Christian souls. §C Sire Jóhan Lundi/Lunde, he owned me for ten years.”
”§A Botvid i Ekebys. §B Bedjen för alla kristna själar! §C Herr Johan (från) Lunde, han ägde mig (dvs. var sockenpräst) i tio år.”
§A fuþo §B fuþ
§A … §B …
”§A … §B …”
[fullkuiþr : …h--…]
Folkviðr …
”Folkviðr …”
”Folkvid …”
gaʀualtr · iarnnaþi · tur
Geirvaldr jarnaði dyrr.
Gæiʀvaldr iarnaði dyrr.
”Geirvaldr made the iron on the the door.”
”Gairvald järnbeslog dörren.”
…-l : skialtar : auk : isakr : au… …
… Skjaldar(?) ok Ísakr o[k](?) …
… Skialdaʀ(?) ok Isakr o[k](?) …
”… Skjaldar(?) and Isakr and(?) …”
”… Skölds(?) …, och Isak …”
§A hier h[u]ili- kair(u)atr : -…-a…---t--oa-o…lir- §B -…þ-…a--h…o… §C …(k)… §D kairuat^r u…-…-r(i)---ok-…--…ti(r) ha^n kuam firi kunu^nk ok irkibiskub ok oa^rn bisku(b) ----…-----l-----(i)r so uilt(i) kuþ ha^num -(l) so la^ku ua^r sta^nka^r sum þors uar §E su^nut-hr ok lahr bri-þi §F …-o…
§A Hér hvíli[sk] Geirhvatr … §B … §C … §D Geirhvatr … hann kvam fyrir konung ok erkibiskup ok várn biskup … Svá vildi Guð honum [ve]l(?). Svá langu var stankar(?) sem þurs var §E sunnud[a]gr ok lǫgr prí[ma]ði. §F …
§A Hiar hvili[s] Gæiʀhvatr … §B … §C … §D Gæiʀhvatr … hann kvam fyriʀ konung ok ærkibiskup ok varn biskup … Sva vildi Guð hanum [ve]l(?). Sva langu vaʀ stankar(?) sum þurs vaʀ §E sunnud[a]gʀ ok lagʀ pri[ma]ði. §F …
”§A Here rests Geirhvatr … §B … §C … §D Geirhvatr … he came before the king and the archbishop and our bishop … Thus God wished him well. The years of misery were so long, when Giant was §E the Sunday[-stave] and Water the prime-stave. §F …”
”Här vilar Gairvat … Gairvat … han kom inför konungen och ärkebiskopen och vår biskop … Så ville Gud honom väl(?). Så längesedan var jämmeråret(?) som <þ> var söndag(sruna) och <I> primade (dvs. var primruna) …”
§A huatr huatar huatar §B benedikter §C iakoper skraðare §D iringils ⁓ -
§A Hvatr, Hvatr, Hvatr §B Benedikter §C Jakobr Skraddari §D Arngísl …
§A Hvatr, Hvatr, Hvatr §B Benedikter §C Iakobr Skraðari §D Ærngisl …
”§A Hvatr, Hvatr, Hvatr §B Benedikter §C Jakobr the Tailor §D Arngísl …”
”§A Vat. Vats. Vats. §B Benedikt. §C Jakob skräddare. §D Ärngisl.”
+ [o]l-(f) : [… litu : kiara : stain : þana : ufir : sin : sun : b]u(t)a(i)[- u]-------s-afiþi… -(o)þur ruþu(i)- … bat-rn(o)(s)…ur : firir þaira (s)ial ---…u--…---…----- -l-n…--a--- :
Ól[a]fr … létu gera stein þenna yfir sinn son Bótgei[r](?) … [m]óður Hróðvé[u] … pat[e]rnos[te]r fyrir þeira sál … …
Ol[a]fʀ … letu gæra stæin þenna yfiʀ sinn sun Botgæi[ʀ](?) … [m]oður Hroðvi[u] … pat[e]rnos[te]r fyriʀ þæiʀa sial … …
”Ólafr … had this stone made over their son Bótgeirr(?) … mother Hróðvé … Our Father for their souls …”
”Olav … lät göra denna sten över sin son Botair(?) … Rodvi … Pater noster för deras själar …”
iuan h r
Jóhan <h> <r>
Iohan <h> <r>
”Jóhan <h> <r>”
”Johan.”
+ iuan uk butair : (l)itu giara kiaʟera : botmundr maisteri : af siaunaim · giarði mik
Jóhan ok Bótgeirr létu gera kjallara. Bótmundr meistari af Sjónheim/Sjonhem gerði mik.
Iohan ok Botgæiʀʀ letu gæra kællara. Botmundr mæstari af Sionhæim/Sjonhem gærði mik.
”Jóhan and Bótgeirr had the cellar made. Master Bótmundr of Sjónheimr/Sjonhem made me.”
”Johan och Botair läo göra källaren. Botmund mästare från Sjonhem gjorde mig.”
:+: miþ naþum guz : roþualdr : af · hundingium : hafr : fiavit : …[da : dail : fyri : sin : sial : ok : sinz : faþur : sial : ok : aluaz : sial :]
Með náðum Guðs. Hróðvaldr af Hundingjum/Hunninge hefr gefit [tíun]da deil fyrir sinni sál ok síns fǫður sál ok Hallhvats sál.
Með naðum Guðs. Hroðvaldr af Hundingium/Hunninge hafiʀ gefit [tiun]da del fyriʀ sinni sial ok sins faður sial ok Hallhvats sial.
”With the grace of God. Hróðvaldr of Hundingjum/Hunninge has given a tenth part for his soul and his father's soul and Hallhvatr's soul.”
”Med Guds nåd. Rodvald från Hunninge har givit [tion]dedelen (av sin jordegendom) för sin själ och sin faders själ och Hallvats själ.”
… herra : iakaufs : moþir : ok : hehuiþar +
… herra Jakobs móðir ok Hegviðar.
… hærra Iakobs moðiʀ ok Hægviðaʀ.
”… Sire Jakobr's mother and Hegviðr.”
”… herr Jakobs moder och Hägvids.”
+ iuan : smiðrinn : ganuiða:arvi : uiþr : riða:nes : biþin : byn : ok : ba^lir : nostru : firi : þair[a : s]-…
Jóhan, smiðrinn, Gagnviðararfa/Gannarve viðr Riðanes/Ridanäs. Biðið bœn ok pater noster fyrir þeira s[álum](?)
Iohan, smiðrinn, Gagnviðararfa/Gannarve viðr Riðanes/Ridanäs. Biðin bøn ok pater noster fyriʀ þæiʀa s[ialum](?)
”Jóhan the smith, of Gagnviðararfr/Gannarve at Riðanes/Ridanäs. Pray a prayer and Our Father for their souls.”
”Johan, smeden, (i) Gannarve vid Ridanäs. Bedjen bön och Pater noster för deras (själar) …”
+ (g)(e)su(s) [kr](i)[st]us naþ : botuiþa : si(a)l [: k…l-…(u)]…(u)…- til byn[a] …
Jésús Kristus náð Bótviða sál … til bœna …
Iesus Kristus nað Botviða sial … til bøna …
”May Jesus Christ be gracious to Bótviðr's soul … to prayers …”
”Jesus Kristus vare nådig mot Botvids själ …”
[+ gesus : kristus : na^þi : a^uþraifs : sia^l : a^f : sno^y:krin:t:um : bata : nosta^r : a^fi : mari(a) furriir · krisnr : sia^lir :]
Jésús Kristus náði Auðreifs sál af Snægrindum/Snögrinde. Pater noster, ave Maria fyrir kristnir sálir.
Iesus Kristus naði Auðræifs sial af Snøygrindum/Snögrinde. Pater noster, ave Maria fyriʀ kristniʀ sialiʀ.
”May Jesus Christ be gracious to Auðreifr of Snægrindr/Snögrinde's soul. Our Father, Hail Mary for Christian souls.”
”Jesus Kristus vare nådig mot Audraivs själ från Snögrinde. (Bedjen) Pater noster, Ave Maria för alla kristna själar!”
…-af s…(u)k…n…-u… :
… …
”…”
+ betin · fyrre · petars sia^l ka^upa^rfa : ha^n : to : sia^u nat^um efder ny ta^ ^ua^r : o : o^k : k : prim : i : fiurta^ndo rato
Biðið fyrir Pétars sál Kauparfa/Kauparve. Hann dó sjau náttum eptir ný. Þá var o ok k prím í fjórtándu raðu.
Biðin fyriʀ Petars sial Kauparfa/Kauparve. Hann do siu nattum æftiʀ ny. Þa vaʀ o ok k prim i fiurtandu raðu.
”Pray for Pétar of Kauparfr/Kauparve's soul. He died seven nights after New [Year]. Then O and K were prime[-staves] in the fourteenth row.”
”Bedjen för Peters (i) Kauparve själ. Han dog sju dygn efter (påsk)nyet. Då var <o> (söndagsruna) och <k> prim(runa) i fjortonde raden (på påsktavlan).”
[+ kirkia^n : bra^n : a : beleþes:byrd : la^uga:dahe : ta : ua^r : h : sunnu:tahr : o^k : s : prim : i : t^reta^ndo : ra^þo]
Kirkjan brann á bíletisbyrð laugardegi. Þá var h sunnudagr ok s prím í þrettándu raðu
Kirkian brann a bilætisbyrð laugaʀdagi. Þa vaʀ h sunnudagʀ ok s prim i þrettandu raðu
”The church burnt on the Saturday "Bearing of the statue" (saint's procession). They H was the Sunday[-stave] and S the prime-stave in the thirteenth row.”
”Kyrkan brann under en procession (eg. bildbärande) på (påsk)lördagen. Då var <h> söndag(sruna) och <s> prim(runa) i trettonde raden (på påsktavlan).”
+ ingema^r : o^k o^la^f · de : suensko : men : tair : guto : tisa : kllo : alo
Ingimarr ok Ólafr þeir svensku menn, þeir gutu þessa klokku ǫllu.
Ingimarr ok Olafʀ þæiʀ svænsku mænn, þæiʀ gutu þessa klokku allu.
”Ingimarr and Ólafr, these Swedish men, they cast this bell wholly.”
”Ingemar och Olav, svenska män, de göt denna klocka helt och hållet.”
…iþr : botulfs : moþir : af uestr:huetium : ok ⁓ botaiþr : hanz : husfroia : mundualz : systir : a^f rigaim : huer sum : þita -…
… Bótulfs móðir af Vestrhvetjum/Västerväte ok Bótheiðr, hans húsfreyja, Mundvalds systir af Ringheim/Ringome. Hverr sem þetta …
… Botulfs moðiʀ af Vestrhvetium/Västerväte ok Bothæiðr, hans husfrøyia, Mundvalds systiʀ af Ringhæim/Ringome. Hværr sum þetta …
”… Bótulfr of Vestrhvetjir/Västerväte's mother and Bótheiðr, his housewife, Mundvaldr of Ringheim/Ringome's sister. Whosoever … this …”
”… mor till Botulv från Västerväte, och Botaid, hans hustru, syster till Mundvald från Ringome. Envar som detta …”
+ hust^ru ga^rt^rt^ud e(t)-…-… : bo^ren : i : melno : ha^n : lit : ha^ga : t(i)-sa stain : yvir : sen : bo^nða :
Hústrú Gertruð … borin í Mylnu/Mölner, hon lét hǫggva þe[nn]a stein yfir sinn bónda.
Hustru Gertruð … borin i Mylnu/Mölner, hon let haggva þe[s]sa stæin yfiʀ sinn bonda.
”The wife Gertruð … born in Myln/Mölner, she had this stone cut over her husbandman.”
”Hustru Gertrud … född i Mölner, hon lät hugga denna sten över sin make.”
hik rekuies(c)i(t) (o)-
Hic requiescit O[lavus].
”Here rests Olavus.”
”Hic requiescit O(lavus)/Här vilar Olav.”
+ i namn : gies- …-þr þa bynir : fa-…
Í nafn Jés[ú] … … bœnir …
I namn Ies[u] … … bøniʀ …
”In the name of Jesus … prayers …”
”I Jesu namn … böner …”
: bro^þir ⁓ ia^ko^pr ⁓ a^f ⁓ s-hom(i) ⁓
Bróðir Jakobr af Isomi/Isome.
Broðiʀ Iakobr af Isomi/Isome.
”Brother Jakobr of Isomi/Isome”
”Broder Jakob från Isome.”
hkþooo^rrrnnn ¶ -(k)þooo^rrrn--
horn/korn/þorn [h]orn/kor[n]/þor[n]
”horn/corn/thorn horn/corn/thorn”
”horn/korn/törne horn/korn/törne”
iakobus
Jacobus
Iacobus
”Jacobus”
”Jacobus.”
+ iuan : i : grenium : han : gaf : þisa : krunnu : fyrst : guði : ok : uari : frru : ok : þairi : helhu : kirkiu : senni : sial : til : þarfa : ok : sið(a)… …
Jóhan í Grenjum/Gräne hann gaf þessa krúnu fyrst Guði ok várri frú ok þeiri heilagu kirkju sinni sál til þarfa ok síða[n] …
Iohan i Grænium/Gräne hann gaf þessa kronu fyrst Guði ok vari fru ok þæiʀi hæilgu kirkiu sinni sial til þarfa ok siða[n] …
”Jóhan in Grenjir/Gräne, he gave this crown first to God and our Lady and their holy church, for his soul's need, and then …”
”Johan i Gräne han gav denna krona först till Gud och Vår fru och Den heliga kyrkan sin själ till gagn och sedan …”
§A a^u a^u §B maria §C mar
§A Ave(?). Ave(?). §B María. §C Mar[ía].
§A Ave(?). Ave(?). §B Maria. §C Mar[ia].
”§A Hail(?). Hail(?) §B Mary §C Mary”
”§A Ave(?). Ave(?). §B Maria. §C Mar(ia).”
+ butaiþr · i beligabo + lit þina sta[in] (k)era + ifir : olaf : sin : h… + i þu ari : þa uar : ha:hal [: sun]u(t)ahr : h : og : lahr : l : (b)rimstafr : i si…u(t)u raþu i -afluni + biþin : firi + o[laafs : s]ial + i beligabo (k)(u)þ (k)[efi : siali : þin…] …-- : miþ alu- kr-snum : sialum
Bótheiðr í Bellingabó/Bällings lét þenna stein gera yfir Ólaf sinn h[úsbónda](?). Í því ári þá var hagal sunnudagr h ok lǫgr l prímstafr í sjundu raðu í [t]aflunni. Biðið fyrir Ólafs sál í Bellingabo/Bällings. Guð gefi sálu þinn[i] … með ǫllu[m] kr[i]stnum sálum.
Bothæiðr i Bællingabo/Bällings let þenna stæin gæra yfiʀ Olaf sinn h[usbonda](?). I þy ari þa vaʀ hagal sunnudagʀ h ok lagʀ l primstafʀ i siundu raðu i [t]aflunni. Biðin fyriʀ Olafs sial i Bællingabo/Bällings. Guð gefi siali þinn[i] … með allu[m] kr[i]stnum sialum.
”Bótheiðr in Bellingabó/Bällings had this stone made over Ólafr, her husbandman(?). In that year H, Hail, was the Sunday[-stave] and L, Water, the prime-stave in the seventh row in the table. Pray for Ólafr in Bellingabo/Bällings's soul. May God give your soul … with all Christian souls.”
”Botaid i Bällingabo lät göra denna sten över Olav, sin (make?) … I det året var <h> söndag(sruna) och <I> primstav i sjunde raden på (påsk)tavlan. Bedjen för Olavs i Bällingabo själ. Gud give din själ … med alla kristna själar.”
⁓ þi-þ-u… : -… …aim : sum : biþ…a : f(u)ri : ua^ri : sia^l : nikula^sa^r o^k kairuia^r : minin(s)
Þj[ó]ð[m]u[ndr] … [þ]eim sem bið[j]a fyrir vári sál, Nikulásar ok Geirvéar. Minnizk.
Þi[u]ð[m]u[ndr] … [þ]æim sum bið[i]a fyriʀ vari sial, Nikulasaʀ ok Gæiʀviaʀ. Minnins.
”Þjóðmundr … those who pray for our souls, Nikulás and Geirvé. Remember.”
”Tjaudmund … dem som bedja för vår(a) själ(ar), Nikulas' och Gairvis. Tänken på (oss).”
k suntahr tir brim o^k i treta^ntu rato
k sunnudagr týr prím ok í þrettándu raðu.
k sunnudagʀ tyʀ prim ok i þrettandu raðu.
”K (was) the Sunday[-stave] and Tyrr the prime-stave in the thirteenth row.”
”<k> söndag(sruna) och <t> prim(runa) i trettonde raden (på påsktavlan).”
n(u)-hr
…
”…”
in tabernakulis
in tabernaculis
”in the tabernacle”
”In tabernaculis.”
tabern(a)lis
tabernaculis(?)
”tabernacle(?)”
”In tabernaculis.”
moyar : hafin : iþra : byn : reta
Meyjar, hafið yðra bœn rétta.
Møyaʀ, hafin iðra bøn retta.
”Maidens, have your prayers (said) rightly.”
”Flickor, förrätta er bön på ett riktigt sätt.”
… …rin · þ-ir · bigu i -…-yil … sunudager ok - · prim · … …(i)m(a)fr-y · miþ sinum · guþi · ok · þingat · kumin · aʟlir · þa… …
… [Kat]rín(?). Þ[e]ir bjuggu í [Fre]yjil/Fröjel(?) … sunnudagr ok … prím … [h]imnafrygð(?) með sínum Guði. Ok þingat komið allir þe[ir] …
… [Kat]rin(?). Þ[æ]iʀ byggu i [Frø]yil/Fröjel(?) … sunnudagʀ ok … prim … [h]imnafr[ø]ygð(?) með sinum Guði. Ok þingat komin alliʀ þæ[iʀ] …
”… Katrin(?). They live in Freyjil/Fröjel(?) … Sunday[-stave] and … prime-stave … heavenly peace with his God. And thither all their …”
”… (Kat)rin(?). De bodde i Fröjel(?). … (Då var) … söndag(sruna) och … prim(runa) … himlafröjd(?) hos sin Gud. Och dit må alla de komma …”
§A …uþork…f…orkhfuþ…rkhfuþorkhf…rkhf…khfuþ…þor… §B ambrosii m-… vit… nikomedis (b)rimi …-r(n)abe …h-nn-(s) (b) …-essi §C …uþ…þo…(o)r… §D …n…(r)ii -(a)(r)----
§A <fuþorkh> §B Ambrosii, M[arci], Vit[alis], Nicomedes, Primi, [Ba]rnabe, [Jo]h[a]nn[e]s P[auli], [Proc]essi §C … §D … …
”§A <fuþorkh> §B Ambrosius, Marcus, Vitalus, Nicomedus, Primus, Barnabus, Johannes, Paulus, Processus. §C … §D …”
”§A <fuþorkh> §B Ambrosius, Marcus, Vitalus, Nicomedus, Primus, Barnabus, Johannes, Paulus, Processus.”
§A + biþin : f(i)(r)i : sihþia^uþa^r : sial : bot^uiþa^r huspʀoyiu : nikur : fa : lh…- §B ha^n (k)-nz : hera :
§A Biðið fyrir Sigþjóðar sál, Bótviðar húsfreyju, Nikulásar(?) … … §B hon(?) … herra.
§A Biðin fyriʀ Sigþiuðaʀ sial, Botviðaʀ husfrøyiu, Nikulasaʀ(?) … … §B hon(?) … hærra.
”§A Pray for Sigþjóð's soul, Bótviðr's houswife, Nikulás'(?) … §B she(?) … Sire.”
”Bedjen för Sigtjauds själ, Botvids hustrus, …”
sihþiauþ nikulas
Sigþjóð, Nikulás
Sigþiuð, Nikulas
”Sigþjóð, Nikulás”
”Sigtjaud, Nikulas.”
+ h-----l…--a---…l--…-…--a…-…-…--era…---- bolikn h-…
… Bótlíkn …
… Botlikn …
”… Bótlíkn …”
”… Botlikn …”
+ ku[þ]--(e)-ke-…--… : … : ---…u…-… …- : likmun-ar : - : b--mu[n]-[ar] : bon-… …------ka…- --… …----r : -a u…r : - : … : (s)u-ud…- : o^k : pri- …
… … … … Líknmun[d]ar … B[ót]mun[d]ar bón[da] … … … [þ]á v[a]r … … su[nn]ud[agr] ok prí[m] …
… … … … Liknmun[d]aʀ … B[ot]mun[d]aʀ bon[da] … … … [þ]a v[a]ʀ … … su[nn]ud[agʀ] ok pri[m] …
”… Líknmundr … Bótmundr's husbandman … Then … was the Sunday[-stave] and the prime-stave …”
”… Likmunds och Botmunds … make … Då var … söndag(sruna) och … prim(runa) …”
+ friþgaiʀ · ok · alualdʀ · ok · ro[þai]þʀ · litu · gieʀa · stain·hualf · þis[- eftiʀ roþurm · faþ… sin (b)-þ-…] …- · sia[l] · hans · saktus · barþolimeus · irni · miskunaʀ · sialu roþ--ms · a-e- ------… saksi -iek runaʀ
Friðgeirr ok Alvaldr ok Hróðheiðr létu gera steinhvalf þess[a] eptir Hróðorm, fǫð[ur] sinn. B[i]ð[ið](?) … sál hans. Sanktus Bartolomeus árni miskunnar sálu Hróð[or]ms. A[m]e[n](?) … Saxi [h]jó rúnar.
Friðgæiʀʀ ok Alvaldr ok Hroðhæiðr letu gæra stæinhvalf þess[a] æftiʀ Hroðorm, fað[ur] sinn. B[i]ð[in](?) … sial hans. Sanktus Bartolomeus ærni miskunnaʀ sialu Hroð[or]ms. A[m]e[n](?) … Saxi [h]iogg runaʀ.
”Friðgeirr and Alvaldr and Hróðheiðr had this stone-vault made in memory of Hróðormr, their father. Pray(?) … his soul. May Saint Bartholomew obtain mercy for Hróðormr's soul. Amen(?) … Saxi cut the runes.”
”Fridgair och Alvald och Rodaid lät göra denna gravvård av sten efter Rodorm, fader … hans själ. Må Sankt Bartolomeus utverka misskund åt Rodorms själ. Amen(?) … Saxe högg runorna.”
ha^lt[ia]uþ · a^uþualtz : [enkia : -]tliks : han lit : hualf : otki[era] · yfir : sin : sun : boztan · ok han : baþ : [l]a- : biþia : fyr[ir] ha^ns ·: sial · iakau[b]r : gierþi : stain : r^oþmas:a^rfi
Hallþjóð, Auðvalds ekkja [A]tlings, hon lét hvalf atgera yfir sinn son Bótstein, ok hon bað: Lá[t] biðja fyrir hans sál! Jakobr gerði stein, Hróðmarsarfi/Rodmarsarve.
Hallþiuð, Auðvalds ænkia [A]tlings, hon let hvalf atgæra yfiʀ sinn sun Botstæin, ok hon bað: La[t] biðia fyriʀ hans sial! Iakobr gærði stæin, Hroðmarsarfi/Rodmarsarve.
”Hallþjóð, widow of Auðvaldr of Atling, she had the vault made over her son Bótsteinn, and she ordered: Pray for his soul! Jakobr of Hróðmarsarfi/Rodmarsarve made the stone.”
”Halldjaud, änka efter Audvald (i) Atlings, hon lät göra gravvården över sin son Botstain, och hon bad: Låt bedja för hans själ! Jakob (i) Rodmarsarve(?) gjorde stenen.”
+ ulafr : i : himunafi : han : kaf : hit : i-i : sin : ban : botuiþ : ok : bulaiþu : f : kanuiþ : ok : ruþaiþu
Ólafr í <himunafi> hann gaf þet(?) e[pt]ir(?) sín bǫrn Bótvið ok Bótheiðu ok(?) Gagnvið ok Hróðheiðu.
Olafʀ i <himunafi> hann gaf þet(?) æ[ft]iʀ(?) sin barn Botvið ok Bothæiðu ok(?) Gagnvið ok Hroðhæiðu.
”Ólafr in <himunafi>, he gave this(?) in memory of his child Bótviðr and Bótheiðr and(?) Gagnviðr and Hróðheiðr.”
”Olav i <himunafi> han gav detta till minne av sina barn Botvid och Botaid och(?) Ganvid och Rodaid.”
fuþor
<fuþor[k]>
”<fuþork>”
+ hier : likr : kairualtr : i berhi : ok : hans : hus:froya
Hér liggr Geirvaldr í Bergi/Bjärs ok hans húsfreyja.
Hiar liggʀ Gæiʀvaldr i Bergi/Bjärs ok hans husfrøyia.
”Here lies Geirvaldr in Bergi/Bjärs and his housewife.”
”Här ligger Gairvald i Bjärs och hans hustru.”
[…------s-- · ub----bala^uh--n…(u)kbru- lit kira stain (u)fir io]-n k-…þ---rþ-…þ-…
… … lét gera stein yfir Jóh[a]n …
… … let gæra stæin yfiʀ Ioh[a]n …
”… had the stone made over Jóhan …”
”… lät göra stenen över Johan …”
[: ia^lbi : undr : isairi]…(u)nir : ok : kerþi : stain :
… … … ok gerði stein.
… … … ok gærði stæin.
”… and made the stone.”
”… och gjorde stenen.”
[…þiuþ- : ufir : ---a- : iki--r · þisi k…-en : sin]
… yfir … … … … …
… yfiʀ … … … … …
”… over …”
”… över …”
hailui : lit : giera : stain : ok : botulfr : yftiʀ : olaf : ok : bo-… (s)(y)ni : sina
Heilvé lét gera stein ok Bótulfr eptir Ólaf ok Bo[tti], sonu sína.
Hæilvi let gæra stæin ok Botulfʀ æftiʀ Olaf ok Bo[tti], syni sina.
”Heilvé had the stone made, and Bótulfr, in memory of Ólafr and Bottir, their sons.”
”Hailvi lät göra stenen, och Botulv, efter Olav och Botte, sina söner.”
§A nikulas : skraif : mik : in : s[--]rin e-[-]-b--r [--]rgretu ¶ mariu:messu:dah : … s : uar : brim : o^k [:] … …-r : sunnudah §B rannal(t) : berno
§A Nikulás skrifaði mik en … … [Ma]rgrétu Maríumessudag … s var prím ok … [va]r sunnudagr. §B Ragnvaldr. Berno.
§A Nikulas skræif mik en … … [Ma]rgretu Mariumæssudag … s vaʀ prim ok … [va]ʀ sunnudagʀ. §B Ragnvald. Berno.
”§A Nikulás wrote me but … Margréta day of Mary's-mass. Then S was the prime-stave and … was the Sunday[-stave]. §B Ragnvaldr. Berno.”
”§A Nikulas skrev (ristade) mig … Margareta på Mariemässodagen, [då] <s> var prim(runa) och … söndag(sruna). §B Ragnvald. Berno.”
§A … kirki… §B fuþo
§A … kirkj[a]/kirkj[u] §B <fuþo[rk]>
§A … kirki[a]/kirki[u] §B <fuþo[rk]>
”§A … church §B <fuþork>”
”§A … kyrka §B <fuþork>”
§A …-tʀs rasmus §B baa §C ---dtib-a §D raþ §E iakaubar
§A … Rasmus(?) §B … §C … §D … §E Jakobr
§A … Rasmus(?) §B … §C … §D … §E Iakobr
”§A … Rasmus(?) §B … §C … §D … §E Jakobr”
”§A … Rasmus(?). §B … §C … §D … §E Jakob.”
… skr--f : i skruþkufa
… skr[i]faði í skrúðkofa.
… skr[æi]f i skruðkufa.
”… wrote in the sacristy.”
”… skrev(?) i sakristian.”
…- : lit × kiera × s-(a)… [y]btir × sun s(e)n …
… lét gera s[t]e[in] eptir son sinn …
… let gæra s[t]æ[in] æftiʀ sun sinn …
”… had this stone made in memory of his son …”
”… lät göra stenen efter sin son …”
§A ma- §B maria §C iohanes §D markus §E luks last gearf : a:posu-i
§A … §B María §C Jóhannes §D Marcus §E Lúkas … … apostu[l]i(?).
§A … §B Maria §C Iohannes §D Marcus §E Lukas … … apostu[l]i(?).
”§A … §B Mary §C John §D Mark §E Luke … apostles(?)”
”§A … §B Maria. §C Johannes. §D Marcus. §E Lukas. … apostlar(?)”
[fuþork]
<fuþork>
”fuþork”
”<fuþork>”
+ sihfriþr : i : alfin- : lit : gera : stain : hisan : yvir : butaiþi : dotur : sina : ok yvir : aulaif : ok botlini : i norþrgarþum
Sigfríðr í Alvin[a]/Alvne lét gera stein þenna yfir Bótheiði, dóttur sína, ok yfir Auðleif(?) ok Bótlíkni í Norðrgarðum/Norrgarde.
Sigfriðr i Alvin[a]/Alvne let gæra stæin þenna yfiʀ Bothæiði, dottur sina, ok yfiʀ Auðlæif(?) ok Botlikni i Norðrgarðum/Norrgarde.
”Sigfríðr in Alvina/Alvne had this stone made over Botheiði, her daughter, and over Auðleif(?) and Bótlikni in Norðrgarðum/Norrgarde.”
”Sigfrid i Alvne lät göra denna sten över sin dotter Botaid och över Audlaiv och Botlikn i Norrgarde.”
+ olavr : bingil : lit : gera : mik : yvir : hera^ ^peta^r
Ólafr Bingil lét gera mik yfir Herra Pétar.
Olafʀ Bingil let gæra mik yfiʀ Herra Petar.
”Ólafr Bingil had me made over Master Pétar.”
”Olav bingil lät göra mig över herr Peter.”
[… lit : gera : stin : þina : yfir : ula : faþr : (b)(o)(t)--f… …]
… lét gera stein þenna yfir Óla/Olla, fǫður Bót[ul]f[s] …
… let gæra stæin þenna yfiʀ Ola/Olla, faður Bot[ul]f[s] …
”… had this stone made over Óli/Olli, father of Bótulfr …”
”… lät göra denna sten över Ole, Botulvs(?) fader …”
[+] b(u)---- : i : bierum : li- : gera : s[a]-[n þ--- : yfir : sen faþur : --ulf ----- o]k : mo- sin : ok : betar b-ta : --n : [o]k : li[kat : ok : yfir : hehuat : aþ-ky--a--- : -y-- : ----- ¶ iakub : i : …] k[---- : ----]
… í Bjergum/Bjerge lé[t] gera ste[i]n þ[enna] yfir sinn fǫður …ulf … ok mó[ður](?) sína(?) ok Pétar b[ó]nda [si]nn ok Líknhvat(?) ok yfir Heghvat … … … Jakobr í … … …
… i Biærgum/Bjerge le[t] gæra stæ[i]n þ[enna] yfiʀ sinn faður …ulf … ok mo[ður](?) sina(?) ok Petar b[o]nda [si]nn ok Liknhvat(?) ok yfiʀ Hæghvat … … … Iakobr i … … …
”… in Bjergum/Bjerge had this stone made over his father -ulf … and his(?) mother(?) and Pétar her husbandman and Líknhvatr(?) and over Heghvatr … Jakobr in …”
”… i Bjärge lät göra denna sten över sin fader … -ulv … och … och Petar, sin man(?), och Likn(v)at(?) och över Hegvat … Jakob i …”
§A þ--ʀh §B s-t---u-f---…-yiþr §C st---(n) …(l)--r §D maria §E --uf §F - (s)krifa-
§A … §B … §C st[ofa]n(?) … §D María §E … §F … skr[i]fa[ði](?)
§A … §B … §C st[ufa]n(?) … §D Maria §E … §F … skr[i]fa[ði](?)
”§A … §B … §C the cottage(?) … §D Mary §E … §F … wrote(?)”
”§A … §B … §C stugan(?) … §D Maria. §E … §F … skrev(?).”
halfriþr
Hallfríðr/Hallfreðr
Hallfriðr/Hallfreðr
”Hallfríðr/Hallfreðr”
”Hallfrid/Hallfred.”
§A [heʀ] bot^ub : kaubarfa i…(a)t^um · sanktus : ba^ ^sank:tus : pa^ulus sank:ta · ma^ria · miskuni o^s §B …--…- (a)(u) mari §C …-(s)(b)-(r)-…
§A Herra Bótulfr(?) Kauparfa/Kauparve … sanktus … sanktus Paulus, sankta María miskunni oss. §B … Ave(?) María(?). §C …
§A Herr Botulfr(?) Kauparfa/Kauparve … sanktus … sanktus Paulus, sankta Maria miskunni oss. §B … Ave(?) Maria(?). §C …
”§A Sire Bótulfr(?) Kauparfa/Kauparve … Saint … Saint Paul, Saint Mary may have mercy upon us. §B … Ave(?) María(?). §C …”
”§A Herr Botulv(?) Kauparve … sankte … sankte Paulus, sankta Maria misskunne oss. §B … Ave(?) Maria(?). §C …”
§A […oiri sia(l) (o) : rai] §B [kir(r)(i)þi(u)]
§A … sál(?) … … §B …
§A … sial(?) … … §B …
”§A … soul(?) … §B …”
”§A … själ(?) … §B …”
a mik : hina : kamb ¶ niku^la^s
Á mik, þenna kamb, Nikulás.
A mik, þenna kamb, Nikulas.
”Nikulás owns me, this comb.”
”Nikulas äger mig, denna kam.”
⁓ nikulas : i : rink[e] : [a mi]k
Nikulás í Ringi/Rings á mik.
Nikulas i Ringi/Rings a mik.
”Nikulás in Ringi/Rings owns me.”
”Nikulas i Rings äger mig.”
⁓: gairuatr : af · norþrby : huilis hiar : ok · hans [·] husbroia : ruþiauþ : gerin uel · (o)k · biþin · firi · þaim · þaun u-ru · þet · sum · iʀ iarin · nu · ok · iʀ · uarþi(n) · þet · sum · þa^un · iaru · nu
Geirhvatr af Norðrbý/Norrbys hvílisk hér ok hans húsfreyja Hróðþjóð. Gerið vel ok biðið fyrir þeim. Þau v[á]ru þat sem ér eruð nú ok ér verðið þat sem þau eru nú.
Gæiʀhvatr af Norðrby/Norrbys hvilis hiar ok hans husfrøyia Hroðþiuð. Gærin vel ok biðin fyriʀ þæim. Þaun v[a]ʀu þet sum iʀ eʀin nu ok iʀ verðin þet sum þaun eʀu nu.
”Geirhvatr of Norðrbýr/Norrbys rests here and his housewife Hróðþjóð. Be so kind and pray for them. They were that which you are now and you will become that which they are now.”
”Gairvat från Norrbys vilar här och hans hustru Rudiaud. Gör väl och bed för dem. De var det som ni är nu och ni blir det som de är nu.”
[⁓ hehualdr : huilis : hiar : af : suþrby : sum : þaira : faþir : uar : sum| |mik : litu gera ma--irs · ok · iakaubs · ok · botuiþar]
Hegvaldr hvílisk hér af Suðrbý/Söderbys, sem þeira faðir var sum mik létu gera Ma[lg]eirs(?) ok Jakobs ok Bótviðar.
Hægvaldr hvilis hiar af Suðrby/Söderbys, sum þæiʀa faðiʀ vaʀ sum mik letu gæra Ma[lg]æiʀs(?) ok Iakobs ok Botviðaʀ.
”Hegvaldr of Suðrbýr/Söderbys rests here, who was their father, who had me made Malgeir's(?) and Jakobr's and Bótviðr's.”
”Hägvald vilar här från Suderbys, som var deras fader som mig lät göra, Malgairs(?) och Jakobs och Botvids.”
[+ iuan : iaka^ubs : arfi : huilis : hiar : af : norþa^rby : betar : ok : iakaupr : litu : gera : mik]
Jóhan, Jakobs arfi, hvílisk hér af Norðrbý/Norrbys. Pétr ok Jakobr létu gera mik.
Iohan, Iakobs arfi, hvilis hiar af Norðrby/Norrbys. Petar ok Iakobr letu gæra mik.
”Jóhan of Norðrbýr/Norrbys, Jakobr's heir, rests here. Pétr and Jakobr had me made.”
”Johan, Jakobs arvinge från Norrbys, vilar här. Petar och Jakob lät göra mig.”
[…ui--smukiiʀ af suþrby : sum kybabroþir · ak · -o^utuit^þar…]
… af Suðrbý/Söderby, sem … … …
… af Suðrby/Söderby, sum … … …
”… of Suðrbýr/Söderby, who …”
”… från Söderby, som …”
[+ butulfr : … : …s…r : butuiþr : ok : iakaupr : ok : olafr : …]
Bótulfr … … Bótviðr ok Jakobr ok Ólafr …
Botulfʀ … … Botviðr ok Iakobr ok Olafʀ …
”Bótulfr … Bótviðr and Jakobr and Ólafr …”
”Botulv … Botvid, och Jakob och Olov …”
§A haimaltr §B hai §C botuiþr §D haimaltr : a §E haim §F hnim
§A Heimaldr §B Heimaldr(?) §C Bótvíðr §D Heimaldr á §E Heimaldr(?) §F Heimaldr(?)
§A Hæimaldr §B Hæimaldr(?) §C Botviðr §D Hæimaldr a §E Hæimaldr(?) §F Hæimaldr(?)
”§A Heimaldr §B Heimaldr(?) §C Bótvíðr §D Heimaldr owns §E Heimaldr(?) §F Heimaldr(?)”
”§A Haimald. §B Haimald(?). §C Botvid. §D Haimald äger §E Haimald(?). §F Haimald.”
þeta : ier · uitni : kirkiur:pre-…- : ok : sokna:manna : et : halhuis⁓boar ⁓ aihu ⁓ kauptan ⁓ meþ ⁓ einn ⁓ kirkiur⁓faueh ⁓ ginum ⁓ litlu ⁓ folboa ⁓ garþa
Þetta er vitni kirkjupre[sts]/kirkjupre[sta] ok sóknamanna, at Hellvisbóar eigu kauptan með einn kirkjufarveg gegnum lítlu Folbóa garða.
Þetta eʀ vitni kirkiupræ[sts]/kirkiupræ[sta] ok soknamanna, at Hellvisboaʀ æigu kauptan með æinn kirkiufarveg gegnum litlu Folboa garða.
”This is the witness of the church-priest and the men of the parish, that the inhabitants of Hellvi own the right of passage to church through little Folbó farm.”
”Detta är kyrkoprästernas (eller prästens) och sockenmännens vittnesbörd, att Hellvisborna äga, medelst köp, för all framtid(?) kyrkoväg genom Lilla Foles gårdar(gärden).”
…in… …biarn : -n uar : kar…þ…s…f : kuþi …
… …bjǫrn … var(?) … Guði(?) …
… …biorn … vaʀ(?) … Guði(?) …
”… …-bjǫrn … was(?) … God(?) …”
”…-björn … var(?) … Gud(?) …”
§A + tak ' hiʀ krist · (e)yratr · hafir · kart ' klukhera · sun ' amen §B letabuintus
§A Þǫkk(?), herra(?) Kristr. Eyrhvatr(?) hefr gert, klokkara sonr. Amen. §B Laetabundus.
§A Þakk(?), herra(?) Kristr. Øyrhvatr(?) hafiʀ gært, klokkara sunn. Amen. §B Laetabundus.
”§A Thank-you(?), Lord(?) Christ. Eyrhvatr(?) has made, son of the sexton. Amen. §B Jubilant.”
”Tack Herre(?) Kristus. Eyrvat(?) har gjort (föremålet), klockarens son. Amen. Lætabundus.”
⁓ biþin : furi : ola^fs : sia^l : iuha^s : a^rfi : e : etligi : sum : hir : legr : hans : ankia : bo[t]ia^uþ : but^kar…s : bo^rn- : e : oit-hium : l-t^r : stainin : hka : þina
Biðið fyrir Ólafs sál, Jóhans arfi í Ýtlingi/Ytlings, sem hér liggr. Hans ekkja Bótþjóð, Bótgeirs(?) born[a] í Úteyjum/Utoje, l[æ]tr steininn hǫggva þenna.
Biðin fyriʀ Olafs sial, Iohans arfi i Ytlingi/Ytlings, sum her liggʀ. Hans ænkia Botþjuð, Botgæiʀs(?) born[a] i Utøyum/Utoje, l[a]tr stæininn haggva þenna.
”Pray for Ólafr's soul, Jóhan's heir in Ýtlingi/Ytlings, who lies here. His widow Bótþjóð, Bótgeirr's daughter in Úteyjum/Utoje, has this stone cut.”
”Bedjen för Olavs själ, Juhans arvinge i Ytlings, som här ligger. Hans änka, Botiaud, Butgairs(?) dotter i Utoje(?), låter hugga denna sten.”
§A … §B fuþor…
§A … §B <fuþor[k]>
”§A … §B <fuþork>”
[l^n^ʀbrfʀsl]
…
”…”
fuþorkhnia
<fuþorkhnia[s]>
”<fuþorkhnias>”
fir : fis¶kæra : korsit
Fyrir fiskara krossit.
Fyriʀ fiskara krossit.
”For fishermen the cross.”
”För fiskarekorset.”
… -fiiʀ × a(u)þ(b)-(r)n × sun × sen
… [y]fir/[e]ptir Auðb[jǫ]rn, son sinn.
… [y]fiʀ/[æ]ftiʀ Auðb[io]rn, sun sinn.
”… over/in memory of Auðbjǫrn, his/her son.”
”… efter/över Audbjarn, sin son.”
??????
…
”…”
guþ · sihni · þen · sum| |mik · gierði
Guð signi þann sem mik gerði.
Guð signi þenn sum mik gærði.
”God bless him who made me.”
”Gud signe den som gjorde mig.”
[+ hkir : rullis : raneulfr : sniaual… …]
Hér hvílir(?) Randulfr(?) Snjóvald[s] …
Hiar hviliʀ(?) Randulfʀ(?) Snjovald[s] …
”Here rests(?) Randulfr(?) Snjóvaldr's …”
”Här vilar Randulv(?) Snjovalds …”
§A fuþ… §B fuþorhkan… §C m---… ¶ fran-…
§A <fuþ[ork]> §B <fuþork…> §C … …
”§A <fuþork> §B <fuþork…> §C …”
…r…-… : … : … : … : … : … : ¶ …-- : ---…-… : -fr--du : ok : -ldra : þaira : ¶ --re--- : --- : --- : -- : -------- : … : … : …-…
… … … … … … … … … ok [a]llra þeira … … … … … … … …
… … … … … … … … … ok [a]llra þæiʀa … … … … … … … …
”… and all of their …”
”… och alla deras …”
botair + lit + gera + o…
Bótgeirr lét gera …
Botgæiʀʀ let gæra …
”Bótgeirr had (this) made …”
”Botair lät göra …”
[…-isk…aut…]
…
”…”
§A × in| |nomini tomini nostri asu kr-×¶×sti × kuþloh × tomini batris × ¶ iþ fili × kuþloh -biritus ¶ × sakti kuþloh × amin × kruks ¶ × ti batar × kruks ti filius × §B × kruks ti sbiritus × ¶ × sakti × kuþloh × amin × ¶ × kristus rihnaþ × kristu×¶×s × kuþloh × finsiþ × kristus × ¶ × imbiraþ × amin ×
§A In nomine Domini nostri Jesu Chr[i]sti, Guðlaug, Domini patris et filii, Guðlaug, [s]piritus sancti, Guðlaug, Amen. Crux [Chris]ti pater, crux [Chris]ti filius, §B crux [Chris]ti spiritus sancti, Guðlaug, amen. Christus regnat, Christus, Guðlaug, vincit, Christus imperat. Amen.
§A In nomine Domini nostri Iesu Chr[i]sti, Guðlaug, Domini patris et filii, Guðlaug, [s]piritus sancti, Guðlaug, amen. Crux [Chris]ti pater, crux [Chris]ti filius, §B crux [Chris]ti spiritus sancti, Guðlaug, amen. Christus regnat, Christus, Guðlaug, vincit, Christus imperat. Amen.
”§A In nomine Domini nostri Iesu Christi, Guðlaug, Domini Patris et Filii, Guðlaug, Spiritus Sancti, Guðlaug, Amen. Crux Christi Pater, Crux Christi Filius, §B Crux Christi Spiritus Sancti, Guðlaug, Amen. Christus regnat, Christus, Guðlaug, vincit, Christus imperat, Amen.”
”I vår Herres Jesu Kristi, Gudlög, Herrens, Faderns och Sonens, Gudlög, (och) Den helige Andes namn, Gudlög. Amen. Kristi kors: Fadern, Kristi kors: Sonen, Kristi kors: Den helige Ande, Gudlög, Amen. Kristus har herraväldet, Kristus segrar, Kristus härskar, Amen.”
⁓ i:r biþin : kos : fyri : marhitu : sial : af [otaim : a : mik]
Ér biðið góðs fyrir Margítu sál af Otheim/Othem, á mik.
Iʀ biðin goðs fyriʀ Margitu sial af Othæim/Othem a mik.
”Pray to God for Margíta of Otheimr/Othem's soul, (who?) owns me.”
”Må ni bedja om godhet (dvs. nåd) för Margits själ från Othem (hon) äger mig.”
⁓ i:r biþin : fyri : haluars : sial : bontanz i [a]khnabo : su[m] : [ie]ar : unir : ui[l]as
Ér biðið fyrir Hallvarðs sál, bóndans í Agnabó/Angelbos, sem hér undir hvílisk.
Iʀ biðin fyriʀ Hallvarðs sial, bondans i Agnabo/Angelbos, sum hiar undir hvilas.
”Pray for Hallvarr's soul, the husbandman in Agnabó/Angelbos, who lies hereunder.”
”Må ni bedja för Halvar(d)s själ, bonden i Angelbos, som här under vilar.”
+ biþin kos : firi nikulas : sial : af k-ite : sum er uilis uti
Biðið góðs fyrir Nikulásar sál af K[l]inti/Klints(?), sem hér hvílisk úti.
Biðin goðs fyriʀ Nikulasaʀ sial af K[l]inti/Klints(?), sum hiar hvilis uti.
”Pray to God for Nikulás of Klinti/Klints' soul, who lies out here.”
”Bedjen om godhet (dvs. nåd) för Nikulas själ från Klints, som här vilar uti.”
[+ biþin : firi : linata : sial : i filum]
Biðið fyrir Líknhvatar(?) sál í Fílum/File.
Biðin fyriʀ Liknhvataʀ(?) sial i Filum/File.
”Pray for Líknhvatr in Fílum/File's soul.”
”Bedjen för Li(k)nats själ i File.”
[…a---…rirslilakie : i…ili…iriþirmfi…]
… …
”…”
⁓ biþin : fir(i) [: b]u[t]u[lf]s : sia[l] : a[f] legiu :
Biðið fyrir Bótulfs sál af Lengju/Lengjum.
Biðin fyriʀ Botulfs sial af Lengiu/Lengjum.
”Pray for Bótulfr of Lenju/Lengjum's soul.”
”Bedjen för Botulvs själ från Längers.”
⁓ [biþin] : fir[i · þair-- -i]al : [s]um -iar · …u[-las] : bu-…aʀ- · …[k · han]… …[usb]…yu : ho…--u [:] ok : botual[d]a : ok [:] han- husbroyu katr--u …u-- : af hambri
Biðið fyrir þeir[a] [s]ál sem [h]ér [h]v[í]lask, Bó[tg]eir[s] [o]k han[s] [h]úsf[re]yju … ok Bótvalda ok han[s] húsfreyju Katr[ín]u … af Hambri/Hammars.
Biðin fyriʀ þæiʀ[a] [s]ial sum [h]iar [h]v[i]las, Bo[tg]æiʀ[s] [o]k han[s] [h]usf[rø]yiu … ok Botvalda ok han[s] husfrøyiu Katr[in]u … af Hambri/Hammars.
”Pray for the souls of those who rest here, Bótgeirr and his housewife … and Bótvaldi and his housewife Katrína … af Hambrir/Hammars.”
”Bedjen för deras själar som här vila, Butairs och hans hustrus … och Botvaldes och hans hustru Katrinas … från Hammars.”
⁓ b[u]þi : huili[s] : [-ir] · ga^na dotiʀ · a hamb[ri ·] biþin : [firi ·] --…---- [mini…s] þe[t et · ha^n ur · þ]et [s]u[m] i[ʀ] · ir- …u [-^k] iʀ ua^rþ-n þe[t] …m h[a^n i]r -u ·
Bǫðvé(?) hvílisk [h]ér, Ganna dóttir á Hambri/Hammars. Biðið fyrir … Minnizk þet at hon var þat sem ér er[u] [n]ú [o]k ér verð[i]ð þet [se]m hon er [n]ú.
Byðvi(?) hvilis [h]iar, Ganna dottiʀ a Hambri/Hammars. Biðin fyriʀ … Minni[n]s þet at hon vaʀ þet sum iʀ eʀ[u] [n]u [o]k iʀ verð[i]n þet [su]m hon eʀ [n]u.
”Bǫðvé(?) rests here, daughter of Ganni of Hambrir/Hammars. Pray for … Remember that she was as you are now and you will be as she is now.”
”<buþi> vilar här, dottern till Ganne på Hammars. Bedjen för hennes själ(?). Minnens att hon var det som ni äro nu(?) och ni bliva det som hon är nu!”
lafranz botuiðar sun maistera gerði kirkiu þisa : af yskilaim
Lafranz, Bótviðar sonr meistara, gerði kirkju þessa, af Áskelheim/Eskilhem.
Lafranz, Botviðaʀ sunn mæstara, gærði kirkiu þessa, af Æskelhæim/Eskilhem.
”Lafranz, son of Master Bótviðr, made this church, of Áskelheimr/Eskilhem.”
”Lafrans från Eskelhem, son till mästare Botvid, gjorde denna kyrka.”
+: kuþ : naþi : nikula[sa] : sial : ok botiauþar : sial : ok : roþiauþur : sial : botulfr : i a(h)lu-u : l-t : mik : g-ra
Guð náði Nikulásar sál ok Bótþjóðar sál ok Hróðþjóðar sál. Bótulfr í <ahlu-u> l[e]t mik g[e]ra.
Guð naði Nikulasaʀ sial ok Botþiuðaʀ sial ok Hroðþiuðaʀ sial. Botulfʀ i <ahlu-u> l[é]t mik g[æ]ra.
”May God be gracious to Nikulás' soul and Bótþjóð's soul and Hróðþjóð's soul. Bótulfr in … had me made.”
”Gud nåde Nikulas själ och Botdjauds själ och Roddjauds själ. Botulv i <a(h)lu-u> lät göra mig.”
[guþ : naþi : hehuars : sial : sum : h--… …u : gera fem þuseɴd :] ar : ok : ainu : a… mina : en : tu : huɴdra… -r : uaru : af : adami : ok : ti- : -uz : byrþ : et þusend : ar : ok : þry : huɴdr-þ ar : ok fimtihi : ar : uar : af : guz : byrþ : ok til : tihra : dauþa-… ¶ -----r-- : -- : - : r--afr-- : -… : …-…
Guð náði Hegvarðs sál sum … … gera fim þúsund ár ok einu á[ri] minna en tvau hundra[ð á]r váru af Adami ok ti[l G]uðs byrð, eitt þúsund ár ok þrjú hundr[a]ð ár ok fimtigi ár var af Guðs byrð ok til digra dauða[ns]. … … … … … …
Guð naði Hægvarðs sial sum … … gæra fim þusund ar ok æinu a[ri] minna en tu hundra[ð a]r varu af Adami ok ti[l G]uðs byrð, eitt þusund ar ok þry hundr[a]ð ar ok fimtigi ar var af Guðs byrð ok til digra dauða[ns]. … … … … … …
”May God be gracious to Hegvarð's soul, which … do five thousand years and one year less then two hundred years were from Adam to God's birth, one thousand years and three hundred years and fifty years were from God's birth and to the Black Death. …”
”Gud vare nådig mot Hägvards själ som [här vilar?] … göra. Fem tusen år och ett år mindre än två hundra år var från Adam och till Guds födelse och ett tusen år och trehundra år och femtio var från Guds födelse och till digerdöden …”
⁓ bondin : olafr : i : aghnabo : ligr : hier : untir : h[an : a mik]
Bóndinn Ólafr í Agnabó/Angelbos liggr hér undir. Hann á mik.
Bondinn Olafʀ i Agnabo/Angelbos liggʀ hiar undir. Hann a mik.
”The husbandman Ólafr in Agnabó/Angelbos lies hereunder. He owns me.”
”Bonden Olav i Angelbos ligger här under. Han äger mig.”
+ biþin · koz · fyri · b[uta]iþa · sia(l) · af bierhi · sum · hier huilis
Biðið góðs fyrir Bótheiðar sál af Bjergi/Bjärs, sum hér hvílisk.
Biðin goðs fyriʀ Botheiðaʀ sial af Biergi/Bjärs, sum hiar hvilis.
”Pray well for Bótheið's soul of Bierg, who rests here.”
”Bedjen väl för Butaids själ från Bjärs, som vilar här.”
[… : fyri : …k : (m)(a)(r)…]
… fyrir … …
… fyriʀ … …
”… in memory of …”
”… för …”
[biþir : fyri : botliknnan : sial : i uik : sum : hen : huilis :]
Biðið fyrir Bótliknar sál í Vík/Vik, sum hér hvílisk.
Biðin fyriʀ Bótliknaʀ sial i Vik, sum her hvilis.
”Pray for Bótlikn's soul in Vík/Vik, who rests here.”
”Bedjen för Botlikns själ i Vikers som här vilar.”
[biþin : iþrar : bunir : firir : botulfs : sial : af : l… … sun : lit : mik : gera :]
Biðið yðrar bœnir fyrir Bótulfs sál af … … son lét mik gera.
Biðin iðraʀ bøniʀ fyriʀ Botulfs sial af … … sun let mik gæra.
”Pray your prayers for Bótulfr of … soul … sun had me made.”
”Bedjen edra böner för Botulvs själ från … son lät göra mig.”
[biþn : firi : botuiu : sum ------ : botuiþa : bora : iskaboi]
Biðið fyrir Bótvéu sum … Bótviðar borna(?) <iskaboi>.
Biðin fyriʀ Botviu sum … Botviðaʀ borna(?) <iskaboi>.
”Pray for Bótvé's, who … child(?) of Bótviðr …”
”Bedjen för Botvi som … Botvids dotter(?) i <skaboi>.”
[…i : kr:istus : naþi …]
… Kristus náði …
… Kristus naði …
”… may Christ be gracious …”
”… Kristus vare nådig …”
[i- : leþi… iuan : olafs : sun : er …]
… … Jóhan Ólafs son … …
… … Iohan Olafs sun … …
”… Jóhan Ólaf's sun …”
”… Johan, Olavs son …”
[…fis…]
…
”…”
§A [ano : -lsa- : {16…7} ¶ --o-- : o^n- : -þ :] §B [----------]
§A … … … … … … §B …
”§A … §B …”
[× gan]uiþr : o^k · botuiþr · [kaslla · o^k · þair] letu · haga · an stain · o^k · yfr · sin faþur · butair · aitin · guþ · alssualtuhr · hafi · þina · sial · o^k þa uar · l · o… pirimst^efr o^k fir sunutahr · o^k en ha do
Gagnviðr ok Bótviðr [í] Kassla/Kassle ok þeir létu hǫggva einn stein ok yfir sinn fǫður, Bótgeir heitinn. Guð allsvǫldugr hafi þína sál. Ok þá var l o[k](?) prímstafr ok fir sunnudagr ok en hann dó.
Gagnviðr ok Botviðr [i] Kassla/Kassle ok þæiʀ let haggva æin stæin ok yfiʀ sinn faður, Botgæiʀ hæitin. Guð allsvaldugʀ hafi þina sial. Ok þa vaʀ l o[k](?) primstafʀ ok fir sunnudagʀ ok en hann do.
”Gagnviðr and Bótviðr in Kassla/Kassle, and they had a stone cut over their father, he was called Bótgeirr. May all-powerful God have (= take) their souls. And then L and(?) (was) the prime-stave and Fir (= F-rune?) the Sunday(-stave) when he died.”
”Ganvid och Botvid (i) Kassla och de lät hugga en sten och över sin fader, 'salig' Botair. Den allsmäktige Gud må hava din själ. Och då var <l> och(?)… primstav och fir söndags(runa) och när han dog.”
[sihlaif · o^k · iakaupr · a^f · flina]uik · þair · [l-t]u · gira · mik · yf[ir · sui]n · faþur sir[iaf · o^k · þotr · o^k -…fr]
Sigleifr ok Jakobr af Flenavík/Flenvike þeir l[é]tu gera mik yfir Svein/sinn fǫður Sigreifr(?)/Sigreif(?) ok <þotr> ok …
Siglæifʀ ok Iakobr af Flenavik/Flenvike þæiʀ l[e]tu gæra mik yfiʀ Svæin/sinn faður Sigræifʀ(?)/Sigræif(?) ok <þotr> ok …
”Sigleifr and Jakobr of Flenavík/Flenvike, they had me made over Sveinn/their father Sigreifr(?) and <þotr> and …”
”Siglaiv och Jakob i Flenvike de lät göra mig över sin(?) fader Sigraiv(?) och <þotr> och …”
+ sihrafr : i : flinauik : ha[n : lit : mik : gera : yfir] : si[n] : …þur : iakaup : guþ : naþi : hans : sial : þa : uar : u[r : prim:stafr : ok : þos : sunut]ahr : en ha[n] : do
Sigreifr í Flenavík/Flenvike hann lét mik gera yfir sinn [fǫ]ður Jakob. Guð náði hans sál. Þá var úr prímstafr ok þurs sunnudagr en hann dó.
Sigræifʀ i Flenavik/Flenvike hann let mik gæra yfiʀ sinn [fa]ður Iakob. Guð naði hans sial. Þa vaʀ uʀ primstafʀ ok þurs sunnudagʀ en hann do.
”Sigreifr in Flenavík/Flenvike, he had me made over his father Jakobr. May God be gracious to his soul. Then Aurochs was the prime-stave and Giant the Sunday[-stave] when he died.”
”Sigraiv i Flenvike han lät mig göra över sin fader(?) Jakob. Gud nåde hans själ. Då var ur primstav och þors söndag(sruna) när han dog.”
⁓ guþ : naþi : iuans : sial : af : hiernum : haz : dytrir [:] litu : mik ¶ gera
Guð náði Jóhans sál af Hjarnum/Hjärne. Hans dœttr létu mik gera.
Guð naði Iohans sial af Hiærnum/Hjärne. Hans døttr letu mik gæra.
”May God be gracious to Jóhan of Hjarnum/Hjärne's soul. His daughters had me made.”
”Gud vare nådig Johans från Hjärne(?) själ. Hans döttrar lät göra mig.”
… : sial : af : uestrb- …
… sál af Vestrb[ý]/Västerbys …
… sial af Vestrb[y]/Västerbys …
”… of Vestrbýr/Västerbys' soul …”
”… själ från Västerbys(?) …”
--…-- : firi : i-…ubz : -… : …k-r-… : ok : hanz : hus-r-yu : s-al : b(a)t--
… fyrir J[ak]obs(?) … … ok hans hús[f]r[e]yju sál …
… fyriʀ I[ak]obs(?) … … ok hans hus[f]r[ø]yiu s[i]al …
”… for Jakobr's(?) … and his housewife's souls …”
”… för Jakobs(?) … och hans hustrus(?) själ …”
[⁓ nikulasa : iakn : firi : has sial : alta : oltkaþa ian hustryn ok : has synyr : aþla uiur : raibsui]
Nikulásar … fyrir hans sál … … … hústrún(?) ok hans synir … … …
Nikulasaʀ … fyriʀ hans sial … … … hustrun(?) ok hans syniʀ … … …
”Nikulás … for his soul … wife(?) and his sons …”
”Nikulas'… för hans själ … hustrun och hans söner …”
[…kirkaþ : …rhyu…]
… …
”…”
[+ guþ :] naþi : hehuata [si]al : sum : hier : huilis : han : gaf : et : oyris:la[ihi : i ær … þairi helhu : r… …rhet : lit …uata…beiær : … biþin firi : marheto : sial : botulfr : i : (m)iþium : (b)y fyrþi : mik : hit :]
Guð náði Heghvatar sál sum hér hvílisk. Hann gaf eitt eyrisleigi í ár(?) … þeiri heilagu … [Ma]rgét(?) lét … … Biðið fyrir Margétu sál. Bótulfr í miðjum bý/Medebys fœrði mik hingat.
Guð naði Hæghvataʀ sial sum hiar hvilis. Hann gaf eitt aurislaigi i ar(?) … þæiri hæilgu … [Ma]rget(?) let … … Biðin fyriʀ Margetu sial. Botulfʀ i miðium by/Medebys førði mik hit.
”May God be gracious to Heghvatr's soul, which rests here. He gave one the rent of an eyrir this year(?) … to the holy … Margét(?) had … Pray for Margíta's soul. Bótulfr in middle village/Medebys brought me here.”
”Gud vare nådig Hegvats själ som här vilar. Han gav ett öresleje i år … åt den heliga … (Ma)rgit(?) lät … Bedjen för Margits själ. Botulf i Medebys(?) förde mig hit.”
[…beiar : þaim : skal : sehias : sial:(m)(e)sa : huert : ar …]
… þeim skal segjas sálarmessa hvert ár …
… þæim skal sægias sialarmæssa hvært ar …
”… to them the soul's mass shall be said every year …”
”… för dem skall sägas själamässa varje år …”
si[h]tris : aruar[r] : litu : giera : st[a]en : yfir : auþu-l- : broþur : sin : a : finlandi : do : aglia ¶ …
Sigtryggs(?) arfar létu gera stein yfir Auðv[a]l[d](?), bróður sinn, á Finnlandi dó <aglia> …
Sigtryggs(?) arfaʀ letu gæra stæinn yfiʀ Auðv[a]l[d](?), broður sinn, a Finnlandi do <aglia> …
”Sigtryggr's(?) heirs had the stone made over Auðvaldr(?), their brother, who died in Finland …”
”Sigtryggs(?) arvingar lät göra stenen över Audvald(?), sin broder, som dog i Finland …”
…-t-…h…
…
”…”
…þ · kie[rþi… …]
… gerði …
… gærði …
”… made …”
”… gjorde …”
sihleiker : (l)i(t) : kiera : stei- …-iʀ : sihielm : faður : sin : (b)iðin : koos : (f)iriʀ : has sial
Sigleikr lét gera stei[n] [ept]ir Sighjalm, fǫður sinn. Biðið góðs fyrir hans sál.
Siglæikʀ let gæra stæi[n] [æft]iʀ Sighialm, faður sinn. Biðin goðs fyriʀ hans sial.
”Sigleikr had the stone made in memory of Sighjalmr, his father. Pray to God for his soul.”
”Sigleik lät göra stenen efter Sighjälm, sin fader. Bedjen om godhet (dvs. nåd) för hans själ.”
…--…---…-…-… hans sal : butaiþr a mik
… hans sál. Bótheiðr á mik.
… hans sal. Bothæiðr a mik.
”… his soul. Bótheiðr owns me.”
”… hans själ. Butaid äger mig.”
kisk---…
…
”…”
roþri(u)^þ onk---
Hróðþrúðr …
Roðþruðr …
”Hróðþrúðr …”
”Rodtrud(?) …”
la-rans : gierþi : s[t]ai(n) : (þ)-
La[f]ranz gerði stein þ[enna].
La[f]ranz giærði stæin þ[enna].
”Lafranz made this stone.”
”Lafrans gjorde denna sten.”
[…m] : lit- : gera : -ta[-- : --- : -…]
… lét[u](?) gera [s]te[in] … …
… let[u](?) gæra [s]tæ[in] … …
”… had(?) the stone made …”
”… lät(?) göra stenen…”
§A -þko-orr…-…- §B bþt bo §C --i -ouþir ---- §D þa^un helha ⁓ kirkia §E þko--------
§A hor[n]/þor[n]/ko[r]n §B … … §C … [B]ótviðr(?) … §D Sú heilaga kirkja. §E [h]orn/þorn/korn
§A hor[n]/þor[n]/ko[r]n §B … … §C … [B]otviðr(?) … §D Þaun hæilga kirkia. §E [h]orn/þorn/korn
”§A horn/thorn/corn §B … §C … Bótviðr(?) … §D The holy church. §E horn/thorn/corn”
”§A Horn, korn, törne. §B … §C … Botvid(?) … §D Den heliga kyrkan. §E Horn, korn, törne.”
§A huoaie : nuoaie : (s)…--(i)e §B fuoaie : þuoaie : ruoaie : (k)uoai(e) : §C f- fiaou- -rkhnir ruo-i(e) kuo(i)(e) §D fuþorkhniastbtmʀ ??? §E -ri- §F hkroþu… §G hþ-oo(o)rrrnn-
§A … … … §B … … … … §C … … … … … §D <fuþorkhniastblmʀ> … §E … §F <[f]uþorkh> §G horn/þorn/[k]or[n]
”§A … §B … §C … §D <fuþorkhniastblmʀ> … §E … §F <fuþorkh> §G horn/thorn/corn”
”§A … §B … §C … §D <fuþorkhniastblmʀ> … §E … §F Horn, korn, törne. §G Horn, korn, törne.”
§A her ulaf i rute {1[5]-3} ⁓ þie ¶ (f) ¶ b(a) §B iuan : klukeri §C sante · lafr-ns §D guþ ⁓ han ⁓ ier ⁓ goþer ⁓ þet ⁓ ier ⁓ s[a]nt §E roihie §F hþk(o)(o)-rr(r)--…
§A Herra Ólafr í Ruti/Rute {15[9]3(?)} … … … §B Jóhan klokkari. §C Sankt Lafr[a]nz. §D Guð hann er góðr. Þat er satt. §E … §F hor[n]/þor[n]/k[o]r[n]
§A Herra Olafʀ i Ruti/Rute {15[9]3(?)} … … … §B Iohan klokkari. §C Sankt Lafr[a]nz. §D Guð hann eʀ goðr. Þet eʀ satt. §E … §F hor[n]/þor[n]/k[o]r[n]
”§A Master Ólafr in Ruti/Rute {1593(?)} … §B Jóhan the sexton. §C Saint Lafranz §D God is good. That is true. §E … §F horn/thorn/corn”
”§A Herr Olav i Rute {1593(?)} … §B Johan klockare. §C Sankt Lafrans §D Gud är god. Det är sant. §E … §F Horn, korn, törne.”
§A f---r…hnia-…b-m §B f-au §C hþ-(o)(o)orrrnnn
§A <f[uþo]r[k]hnia[st]b[l]m[ʀ]> §B … §C horn/þorn/[k]orn
”§A <fuþorkhniastblmʀ> §B … §C horn/thorn/corn”
”§A <fuþorkhniastblmʀ> §B … §C Horn, korn, törne.”
+ kuþ [: na]þ[i : lafran]z[ar : si]a[l ok : nikul]a[s : hans : b]ro[þ]urs[unr : lit : mik] : kira : botu[lfr : sum : kirkiu : burti : h]an : kirþi : mik : gesus : kristus : naþi : alum [kristnum : sialum : sum : hiar : huilas : amen]
Guð náði Lafranzar sál ok Nikulás, hans bróðursonr, lét mik gera. Bótulfr, sem kirkju bygði, hann gerði mik. Jésús Kristus náði ǫllum kristnum sálum, sem hér hvílask. Amen.
Guð naði Lafranzaʀ sial ok Nikulas, hans broðursunʀ, let mik gæra. Botulfʀ, sum kirkiu bygði, hann gærði mik. Iesus Kristus naði allum kristnum sialum, sum hiar hvilas. Amen.
”May God be gracious to Lafranz' soul, and Nikulás, his brother's son, had me made. Bótulfr, who built the church, he made me. Jesus Christ be gracious to all the Christian souls which rest here. Amen.”
”Gud vare nådig mot Lafrans själ och Nikulas, hans brorson, lät göra mig. Botulv som byggde(?) kyrkan, han gjorde mig. Jesus Kristus vare nådig mot alla (kristna själar, som här vilar. Amen).”
[kuþ : naþi : butulfz : sial :]
Guð náði Bótulfs sál.
Guð naði Botulfs sial.
”May God be gracious to Bótulfr's soul.”
”Gud nåde Butulvs själ.”
[⁓ guþ : firi:lati us : orar : sidir : su sedi : petar: mura:maisþeri]
Guð fyriláti oss várar syndir, so sagði Pétar múrameistari.
Guð fyrilati oss varaʀ syndiʀ, so sagði Petar muramæstari.
”May God forgive us our sins, so said Pétar master-wallbuilder.”
”Gud förlåte oss våra synder, så sade Petar murarmästare.”
⁓ guþ : firi:lati us : orar : sitir : su sedi : pet-r : mura:maisþiri :
Guð fyriláti oss várar syndir, so sagði Pétr múrameistari.
Guð fyrilati oss varaʀ syndiʀ, so sagði Pet[a]r muramæstari.
”May God forgive us our sins, so said Pétar master-wallbuilder.”
”Gud förlåte oss våra synder, så sade Petar murarmästare.”
petar ⁓
Pétr
Petar
”Pétr”
”Petar.”
[· suen · hans·sen · ¶ · sge- · -el]
Sven Hanssen … …
”Sven Hanssen …”
”Sven Hanssen.”
… lit · kiera · stain · eft… …
… lét gera stein ept[ir] …
… let gæra stæin æft[iʀ] …
”… had the stone made in memory of …”
”… lät göra stenen efter …”
…???????????[?????? ⁓ ???????? ⁓ tan botuiþr : lit : kiira : …]
… … stein(?). Bótviðr lét gera …
… … stæin(?). Botviðr let gæra …
”… stone(?). Bótviðr had … made …”
”… sten(?). Botvid lät göra …”
…--- : -ft--nzbzrg : -…
… … …
”…”
intesede pro nobis semper : þ : sancta maria mater iacobi apostuli : þ : sancta maria maggalena : þ : salumee : þ : sancta caeri
Intersede pro nobis semper et sancta Maria, mater Jacobi apostuli, et sancta Maria Magdalena et Salome et sancta Catarina(?).
”Intercede for us always, and saint Mary, mother of Jacob the apostle, and saint Mary Magdalene and Salome and saint Catarina(?).”
”Bed ständigt för oss både Sankta Maria, Jakob apostelns moder, och Sankta Maria från Magdala och Salome och Sankta Katarina(?).”
þoriaþsbo
…
”…”
[ion : gan : …]
Jón … …
Ion … …
”Jón …”
”Jon …”
[sikuar]
Sigvarðr/Sigvǫr
”Sigvarðr/Sigvǫr”
”Sigvard/Sigvor.”
§A raþiauþ : kiarþi : mik : fyriʀ : ¶ sui : sin : liknuiar : (a) : mik §B b(i)rþakiʀ
§A Hróðþjóð gerði mik fyrir son sinn. Líknviðr(?) á mik. §B byrðingr
§A Roðþioð gærði mik fyriʀ sun sinn. Liknviðr(?) a mik. §B byrðingʀ
”§A Hróðþjóð made me for her son. Líknviðr(?) owns me. §B cargo-ship”
”Rodiaud gjorde mig för sin son. Liknvid(?) äger mig. Byrding.”
§A freas : kalt §B (p)at : (u)l
§A Frans(?) Kalt(?) §B … …
”§A Frans(?) Kalt(?) §B …”
§A dominus · te·ku(m) -… §B olfr
§A Dominus tecum … §B Ólafr
§A Dominus tecum … §B Olafʀ
”§A The Lord is with Thee … §B Ólafr”
”§A Dominus tecum… §B Olav.”
§A ol:lafr (o) §B nikolas ma^rg(o)ta^rua §C a^fi maria · gara--a : (a)^lt-nna : lokinne §D maria §E llifr(æ)(t)… §F m(t)-f-ast^(æ)--
§A Ólafr … §B Nikulás Margotarfa §C Ave Maria gra[ti]a(?) … … §D María §E … §F …
§A Olafr … §B Nikulas Margotarfa §C Ave Maria gra[ti]a(?) … … §D Maria §E … §F …
”§A Ólafr … §B Nikulás Margotarfr §C Ave Maria gratia(?) … §D Mary §E … §F …”
”§A Olav … §B Nigulas Margotarve(?). §C Ave Maria gratia(?) … §D Maria §E … §F …”
(r)(o)(t)--(þ)
Hróð[vi]ðr(?)
Roð[vi]ðr(?)
”Hróðviðr(?)”
”Rodvid(?).”
fuþor
<fuþor[k]>
”<fuþork>”
gisom
Jesum(?)
Iesum(?)
”Jesus(?)”
”Jesum(?).”
§A roþuisl : ha--- §B ola(f) §C matt------
§A Hróðvísl … §B Ólafr §C Matt[ias](?)
§A Hroðvisl … §B Olafʀ §C Matt[ias](?)
”§A Hróðvísl … §B Ólafr §C Mattias(?)”
”§A Rodvisl … §B Olav. §C Mattias(?) …”
§A bat^rnot^r §B iuli--
§A paternoster §B …
”§A Our Father §B …”
”§A Pater noster(?)/Fader vår(?). §B …”
§A -(a)(r)(u)(a)(a) §B h(a)(a)--- ⁓ (l)(a)(k)- §C (h)…-(r)--
§A … §B … … §C …
”§A … §B … §C …”
…k ⁑ ak--…
… …
”…”
ra--ia--uf-fran-
…
”…”
… : ista^n… ¶ …--s : …
… … … …
”…”
[hu- þina ¶ sia : ri · fa-ulmiþhisi ⁓ uaþ-na : ristalfr]
hjó(?) þenna(?) … … … … …
hio[gg](?) þenna(?) … … … … …
”cut(?) this (?) …”
”Högg(?) denna(?) …”
kaupi : skrifa^ði mik
Kaupi skrifaði mik.
”Kaupi wrote me.”
”Kaupe skrev mig.”
-u… fuþo-- …
… <fuþo[rk]> …
”… <fuþork> …”
ma^ria : gus mo^þir
María Guðs móðir.
Maria Guðs moðiʀ.
”Mary God's mother.”
”Maria Guds moder.”
ra ¶ kuluki ¶ -la^si-
… … …
”…”
regi(s)
Regis(?)/Rikin(?)/Reginn(?)
”Regis(?)/Rikin(?)/Reginn(?)”
”Regis(?)/Rikin(?)/Regin(?)”
… bot(a)r i g(a)r…
… Bótgeirr(?) í …
… Botgæiʀʀ(?) i …
”… Bótgeirr(?) in …”
”… Botgair i …”
§A ---is-o---a-i §B þ(u)s---her---þ · biþ--pi §C s- u(b) at u-----sun
§A … §B … … §C S[é](?) upp(?) at(?) …
§A … §B … … §C S[e](?) upp(?) at(?) …
”§A … §B … §C Look(?) up(?) that(?) …”
”§A … §B … §C Se(?) upp(?) på det att(?) …”
§A …-taþi §B b(a)lulfr · rþ(u)(i)`(þ)(s)´(a)^r kun maistira (f)iaþi þisa kirki¶u
§A … §B Bótulfr(?), Hróðviðar(?) sonr(?) meistara, fáði(?) þessa kirkju.
§A … §B Botulfʀ(?), Hroðviðaʀ(?) sunn(?) mæstara, faði(?) þessa kirkiu.
”§A … §B Bótulfr(?) son(?) of Master Hróðviðr(?) coloured(?) this church.”
”§A … §B Botulv(?) Rodvidsson … (son till) mästare (Rodvid?) målade(?) denna kyrka.”
lafran : tuar m- ¶ botul : þriar mar
Lafranz tvær merkr. Bótulfr þrjár merkr.
Lafranz tvaʀ markr. Botulfʀ þriaʀ markr.
”Lafranz two marks. Bótulfr three marks.”
”Lafrans två mark. Botulv tre mark.”
§A lambi §B iuan
§A Lambi §B Jóhan
§A Lambi §B Iohan
”§A Lambi §B Jóhan”
”§A Lambe. §B Johan.”
§A lafranz §B ma(r)ia
§A Lafranz §B María
§A Lafranz §B Maria
”§A Lafranz §B María”
”§A Lafrans. §B Maria.”
(a)ue ma
Ave Ma[ria]
”Ave Maria”
”Ave Maria.”
sikun
Sigunn.
”Sigunnr.”
”Siggun.”
§A olli §B i(a)-(a)br §C ssiaadab
§A Olli §B Ja[k]obr(?) §C …
§A Olli §B Ia[k]obr(?) §C …
”§A Olli §B Jakobr(?) §C …”
uil--mbr : hit : han : sum : u-r hier
Vill[ia]m hét hann sem v[a]r hér.
Vill[ia]m het hann sum v[a]ʀ hiar.
”Villiam was his name, who was here.”
”Vilhjalm hette han som var här.”
u--rh(n)
…
”…”
[æfli me -ecit]
Æfli me [f]ecit.
Efli me [f]ecit.
”Efli made me.”
”Evli lavede mig. [Källa: DK nr.: SlB 2]”
ketil urnæ ligir hir
Kætil Urnæ liggir her.
Ketill Urni liggr hér.
”Ketill Urni lies here.”
imi
Imi/Immi.
”Imi/Immi.”
(⁓) lomrikmitlr(þ) ¶ ⁓ {GVTTATERLEGMT ¶ ⁓ VGTTTTGTTG}
… … …
”…”
fuþorkhniastb
<fuþorkhniastb[mlʀ]>
”<fuþorkhniastbmlʀ>”
fin · ka^rþi (⁓)
Finn gærþi.
Finnr gerði.
”Finnr made.”
tuki
Tuki.
Tóki.
”Tóki.”
p : æ^s^birn ik : la^n^gs^um : k^u^b^a^þ : in : k^risto : r^ek^uiæ^scæ^ns
… Æsbærn hic Langsum cubat in Christo requiescens.
… Ásbjǫrn hic Langsum cubat in Christo requiescens.
”… Ásbjǫrn Slow here lies at rest in Christ.”
a^gnus (d)æi
Agnus dei.
”Lamb of God.”
[-ær(a) : likær þr : (k)(i)æ- æbbis sun]
[H]æra liggær … <kiæ-> Æbbis sun.
[H]ér liggr … <kiæ-> Ebbis sonr(?).
”Here lies … Ebbi's(?) son.”
a+s+æ+r
Azær
Ǫzurr
”Ǫzurr”
r+a+s+æ
Rasæ
Rasi
”Rasi”
§A (h)(æ)l(c)- …uil : … §B …u : er
§A … … … §B … …
”§A … §B …”
blomæ
Blomæ.
Blómi.
”Blómi.”
i--iæþik--
…
”…”
(g)uɴi ⁓ smiþ ⁓ ga^rþ ⁓ mæk
Gunni Smiþ garþ mæk.
Gunni Smiðr gerði mik.
”Gunni Smith made me.”
⁓ lai ⁓ ristæ ⁓
Lagi(?) ristæ.
Lagi(?) risti.
”Lagi(?) carved.”
lʀfætʀiø
…
”…”
furðik…
…
”…”
þurulfs · sati ' stain ' uftiʀ ' tuka ' tuka ' sun ¶ hin · usta · kuþ ' hialbi · hans ·
Þorulf satti sten æftiʀ Toka Toka sun, hin øzta. Guþ hialpi hans.
Þórulfr setti stein eptir Tóka Tóka son, hinn œzta. Guð hjalpi hans.
”Þórulfr placed the stone in memory of Tóki Tóki's son, the ultimate. May God help his.”
… … f(u)(r)-(æ)s------------ a ' hin dʀr ¶ … … h… … (þ)(i)t(g)ærni(k) ¶ hær (:) i sol : uir(æ) (:) so^þ(æ) (:) lat(-)(i) m-(h) …
… … … a hin dyr … … … … … hær(?) æ(?) skal(?) vera(?) … … … …
… … … á hin dyr … … … … … hér(?) æ(?) skal(?) vera(?) … … … …
”… on this door … here(?) ever(?) shall(?) be(?) …”
ua-- : tofa : su(n) ¶ rsþi : sten : þene × ¶ eftir : ɢyþu : moþ-¶r : sina ×⁓: ¶ (×) (e)--kil : h…
<ua-->, Tofa sun resþi sten þænne æftir Gyþu, moþ[u]r sina. …kell h[io].
<ua-->, Tófa sonr, reisti stein þenna eptir Gyðu, móð[u]r sína. …kell h[jó].
”<ua-->, Tófi's son, raised this stone in memory of Gyða, his mother. …-kell (cut).”
ha^r ¶ m
… …
”…”
auæ : ma : gracia : btæna : þominu ¶ {AV(E) (M)ARIA : O ¶ MR ACIA : PLENA} :
Ave Ma[ria] gratia plena, Dominus. {Ave Maria … … [Gr]atia plena}.
”Ave Maria full of grace, the Lord. {Ave Maria … full of (gr)ace}.”
isli
Isli
Ísli
”Ísli.”
§A --- §B -- §C --- §D ---
§A … §B … §C … §D …
”§A … §B … §C … §D …”
þmkrhli ¶ iklmrþh ¶ {A}-hþa
… … …
”…”
ke(t)il
Kætil.
Ketill.
”Ketill.”
… (-)æ(s)i
… …
”…”
[mahnus]
Magnus.
Magnús.
”Magnús.”
nikl^as
Niklas.
Nikulás.
”Nikulás.”
æsi + baþ + uahn + rist
Æsi baþ, Wagn rest.
Ási bað, Vagn reist.
”Ási ordered, Vagn carved.”
iuar · hio · runa · þesa · ʀvær · skalmi · broþær sin ·
Iwar hio runa þæssa yfær Skalmi, broþær sin.
Ívarr hjó rúnar þessar yfir Skalmi, bróður sinn.
”Ívarr cut these runes over Skalmir, his brother.”
-(a)^rn(f)(o)lkus… …æ ¶ … ⁓ …se…
… … … …
”…”
ingærþ
Ingærþ.
Ingigerðr.
”Ingigerðr.”
: loþæns : (g)raf :
Loþæns graf.
Loðins graf.
”Loðinn's grave.”
[??? ¶ ??? ¶ ??? ¶ ???]
… … … …
”…”
fuþorkhniastblmʀ
<fuþorkhniastblmʀ>
”<fuþorkhniastblmʀ>”
ʀfuþorkhniaslb
<fuþorkhniastb[ml]ʀ>
”<fuþorkhniastbmlʀ>”
b(e)þer : fo^r bo ¶ bo
Beþer for Bo. Bo.
Biðir fyrir Búa. Búi.
”Pray for Búi. Búi.”
+ guþlif · ge^rnif^n/gr^enin^f · e^rlo^fa^n^e¶t/r^el^ka^fe^n^a¶t
… … …
”…”
§A þuæþ ⁓ gæþi ⁓ þʀni ⁓ øæuf : ʀfæ : þʀriæ ⁓ æbi ⁓ sun ⁓ la^khæ §B (⁓) yis ⁓ beþ(i)(ʀ) ⁓ m[ar](i) : (n)aa^bisʀ^ll ⁓ niklaøs : gæti §C {HORDER}u{S}/{HO}r{DE}ru{S}
§A <þuæþ> gærþi þænni hwælf yfæ Þyrger Æbba sun Lagæ §B <yis> <beþiʀ> <mari> … Niklaos gæti. §C {Horder}u{s}/{Ho}r{de}ru{s}.
§A <þuæþ> gerði þetta hvalf yfir Þyrgeir Ebba son Lági §B <yis> <beþiʀ> <mari> … Nikulás gæti. §C {Horder}u{s}/{Ho}r{de}ru{s}.
”§A <þuæþ> made this vault over Þyrgeirr Short Ebbi's son. §B <yis> <beþiʀ> <mari> … May Nikulás protect. §C Horderus.”
[fuþruf : þa : ko- · anal]
… … … …
”…”
peder
Peder.
Pétr.
”Pétr.”
k : nik :
… …
”…”
§A um · · stæf · … i · (r)eiers · hus · suii · uii §B …(r)(i) (·) (u)nts · · (m)y
§A … … … i Ræiærs hus … … §B … … …
§A … … … í Hreiðars hús … … §B … … …
”§A … in Hreiðarr's house … §B …”
asir (o)p…
Azir …
Ǫzurr …
”Ǫzurr …”
[… …sti : runar : þ(e)…]
… [ri]sti runar …
… [ri]sti rúnar …
”… carved runes …”
[ysten : let : resa : sten : þena : for (:) siol × uþuakins : faþur : sins ×]
Østen let resa sten þænna for siol Uþwagins, faþur sins.
Eysteinn lét reisa stein þenna fyrir sál Óþvegins, fǫður síns.
”Eysteinn had this stone raised for the soul of Óþveginn, his father.”
§A ⁓ iakop ⁓ uulæ ⁓ skia^lm ⁓ gurþæ ⁓ ubi a^ra §B ibi o^kulus
§A Iakop wullæ, Skialm gørþæ. Ubi ara, §B ibi oculus.
§A Jakob olli, Skjalm gerði. Ubi ara, §B ibi oculus.
”§A Jakob commissioned, Skjalm made. Where the altar, §B there the eye.”
thru:iþt :
Þorgøt.
Þorgautr.
”Þorgautr.”
hær ligr ⁓ ¶ isulfr : þo¶r(g)ils : sun
Hær liggr Isulfr Þorgils sun.
Hér liggr Ísulfr Þorgísls sonr.
”Here lies Ísulfr Þorgísl's son.”
+ kir
Ger.
Geirr.
”Geirr.”
+ þorh ⁓ amdis ⁓ so^n ⁓ huil^er ⁓ hæræ ⁓
Þorþ Amdis son hwiler hæræ.
Þórðr Amdis sonr hvílir hér.
”Þórðr Amdir's son rests here.”
…s… ¶ ku- ¶ mario : … ¶ {THOR¶CHIL ¶ MERG¶RET}
… Gu[þ] Mario … {Thorchil Mergret}
… Gu[ð] Maríu … {Thorchil Mergret}
”… God, Mary … Thorchil, Mergret”
niklas
Niklas.
Nikulás.
”Nikulás.”
me feciþ ¶ nikotaus
Me fecit Nicolaus.
Me fecit Nikulás.
”Nikulás made me.”
§A kirkia : er : kriste : kænt : ma^nom §B suen : su^n : germu^nta^r × til : misgu^nta¶r
§A Kirkia ær Kriste kend, mannom, §B Swen sun Germundar, til miskundar.
§A Kirkja er Kristi kend, mǫnnum, §B Sveinn sonr Geirmundar, til miskundar.
”§A The church is dedicated to Christ, for mercy towards men. §B Sveinn, Geirmundr's son.”
§A mes·ter · t^ufi · me §B fecit · mit ·
§A Mæster Tofi me §B fecit …
§A Meistari Tófi me §B fecit …
”§A Master Tófi made §B me …”
+ ake maria : kpacia plena : tominus · tikum beneeedik^ta u : in : muliær(i)ibus : æ^þ : be^netiktus : fruktus fentrikis : tui : iskil afe maria : kr
Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum, benedicta [t]u in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui. Æskel. Ave Marie gr[atia].
Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum, benedicta [t]u in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui. Áskell. Ave Maria gr[atia].
”Hail Mary, full of grace, the Lord is with Thee: blessed art Thou among women, and blessed is the fruit of Thy womb. Áskell. Hail Mary, grace.”
kuþ
Guþ.
Guð.
”God.”
fuþor(k)
<fuþork>
”<fuþork>”
þorstæin bræ… ræist runar þessar a pikizdahum … han -af(þ)i mikit gama^n af tonom um mo^rhen(e)n þ(e)r
Þorstæin <bræ…> ræist runar þæssar a pikizdagum … han [h]afþi mikit gaman af tonom um morgenen þær.
Þorsteinn <bræ…> reist rúnar þessar á pikizdǫgum … hann [h]afði mikit gaman af tónum um morgininn þar.
”Þorsteinn <bræ…> carved these runes on Whitsunday … He had great joy of the tones on the morning there.”
þo^rstæ--
Þorste[nn].
Þorste[inn].
”Þorsteinn.”
mlbl(m)b mbl
… …
”…”
magistær : ia-(o)bus : ruffus : me feciþ : ⁓
Magister Ia[c]obus Rufus me fecit.
”Master Iacobus Red made me.”
ma^gist^æ^r ⁓ ia^ko^bus ⁓ ruffus ⁓ fabær ⁓ me feciþ ⁓ guþ ⁓ si
Magister Iacobus Rufus faber me fecit. Guþ si[gne].
Magister Iacobus Rufus faber me fecit. Guð si[gni].
”Master Iacobus Red, smith, made me. May God bless.”
+ mæst^æ^r røþ + kras da^bo^r toto diæ : sik(u)(e) : a^go : koti¶die
Mæstær Røþ. Cras dabor toto die, sicque ago quotidie.
Meistari Rauðr. Cras dabor toto die, sicque ago quotidie.
”Master Red. Tomorrow I will be supplied all day, and thus I work every day.”
+ mæst^æ^r : iako^p ⁓ ry^þ ⁓ a^f sinnæbu^uhr ⁓ gør^æ · mik : gesus krist
Mæstær Iakop Røþ af Swinæburg gørþæ mik. Iesus Krist.
Meistari Jakob Rauðr af Svineburg gerði mik. Jésús Kristr.
”Master Jakob Red of Svineburg made me. Jesus Christ.”
magistæ^r røþ
Magister Røþ.
Magister Rauðr.
”Master Red.”
+ gesus krt
Iesus Krist.
Jésús Kristr.
”Jesus Christ.”
: magis⁓tær ⁓ ia^ko^bus ⁓ ruffus ⁓ fabær : me fecit ⁓
Magister Iacobus Rufus faber me fecit.
Magister Jacobus Rufus faber me fecit.
”Master Jacobus Red the smith made me.”
+ magistær : iakobus : me fecit : toke : køptæ mik : mariia
Magister Iacobus me fecit. Toke køptæ mik. Maria.
Magister Jacobus me fecit. Tóki keypti mik. María.
”Master Jacobus made me. Tóki bought me. Mary.”
: mik : iækop rolut [gorte]
Mik Iækop Røllyt gørþæ.
Mik Jakob Rauðlitr gerði.
”Jakob Red-tinted made me.”
[mæstær : iakobus ruffus me fecit aufe maria kra]
Mæstær Iacobus Rufus me fecit. Ave Maria gra[tia].
Meistari Iacobus Rufus me fecit. Ave Maria gra[tia].
”Master Iacobus Red made me. Hail Mary, (full of) grace.”
makist^æ^r : iakobus : m ruffus (:) fa… … fecit : ugþ
Magister Iacobus … Rufus fa[ber] [me] fecit. Guþ(?).
Magister Iacobus … Rufus fa[ber] [me] fecit. Guð(?).
”Master Iacobus … Red the smith made [me]. God(?).”
+ mæst… … …þ : gørþæ : mik : ha^n : gifær : mik : þæn ¶ + hæ^l : rik · k-------tkr · kær : hus:rkø : mærut^æ : siul : guþ : sihnn : ¶ þæn : mik : kørþæ : aue maria^ ^grasia : plena : domi^n : t^i^kum · ¶ bentik:ta t^u : in : m^leri:irus : ebmʀæflnhi
Mæst[ær] [Iakop] [Rø]þ gørþæ mik. Han gifær mik þæn … … … kær husfrø Mærætæ siol. Guþ signe þæn mik gørþæ. Ave Maria, gratia pleno Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus. …
Meist[ari] [Jakob] [Rau]ðr gerði mik. Hann gefr mik þeim … … … kærrar húsfrú Meretu sál. Guð signi þann mik gerði. Ave Maria, gratia pleno Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus. …
”Master [Jakob] Red made me. He gives me to … dear wife Mereta's soul. God bless him who made me. Hail Mary, full of grace; the Lord is with Thee: blessed art Thou among women …”
+ su^en : sa¶zær suæn : ligær hæunde : helge ¶ diakææ^n : ri¶stæ mek : mæstær : bo : gyo^rþæ mk ::
Swen Sazær sun liggær hæunde. Hælge Diakæn ristæ mæk, mæstær Bo giorþæ mæk.
Sveinn Sassurs sonr liggr hérundir. Helgi Djákn risti mik, meistari Búi gerði mik.
”Sveinn Sassurr's son lies hereunder. Deacon Helgi carvedme, master Boi made me.”
astret : ikkrei : filius :
Astræþ <ikkrei> filius.
Ástráðr <ikkrei> filius.
”Ástráðr <ikkrei>'s son.”
-(a)rl mærge sg- a^u hæftæ a^ræ læ(k)æþe sgæ(f)(t)-
[K]arl mærke sk[ar] o hæftæ, Ari læmæþe/lengeþe skæft[æ].
[K]arl merki sk[ar] á hepti, Ari lamdi/lengði skept[i].
”Karl cut the mark(s) on the haft, Ari lamed (ie. castrated) / lengthened the shaft.”
§A m- · srnes-sn : urn^u^kb(h) -a^si ¶ s(n)rþmi : itssih(k)i × li §B isifuþrlak · iseʀa · li
§A … … … … … … … §B … … …
”§A … §B …”
kotæo------…
…
”…”
æskil i karþi skar sa¶mson han tarab ¶ tiur
Æskel i Garþi skar Samson. Han drap diur.
Áskell í Garði skar Samson. Hann drap dýr.
”Áskell in Garðr cut Samson. He killed the animal.”
a^rot^a ¶ a^gla g^ala ¶ laga
<arota> agla gala laga.
”<arota> agla gala laga. ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord)”
+ (u)nguænsinæ : pr(i)nsin + sal : kotolon ¶ anakristi : anapisti (k)ard--r : nardiar ¶ : ipodiar : kristus uinkit kristus ræg¶net : kristus imperat · kristus ab omni ¶ malo mæ asam : liparet : krux kristi ¶ sit : super me · asam · hik : æt ubikuæ · ¶ + khorda · + inkhorda + khord(a)i ¶ + agla + sanguis kristi signet me +
… … … … … … … … … Christus vincit, Christus regnat, Christus imperat, Christus ab omni malo me asam liberet, crux Christi sit super me asam, hic et ubique … … … agla sanguis Christi signet me.
… … … … … … … … … Christus vincit, Christus regnat, Christus imperat, Christus ab omni malo me asam liberet, crux Christi sit super me asam, hic et ubique … … … agla, sanguis Christi signet me.
”… Christ conquers, Christ reigns, Christ commands, Christ from all evil deliver me, Asa, the cross of Christ be over me, Asa, here and everywhere … 'agla' (Thou art strong in eternity, Lord) the blood of Christ bless me.”
æpisko^pus ' gisiko
Episcopus Gisico.
”Bishop Gisico.”
io^r(d)an risti runu ra^þi þæn ær kan
Iordan risti runu, raþi þæn ær kan.
Jórdan risti rúnu, ráði þann er kann.
”Jórdan carved runes: interpret (them), he who can.”
kʀyrþ : risti : nafn : sit ¶ ø --^nyr-(-) : mæsu
Giurþ risti nafn sit o … mæssu.
Gyrðr risti nafn sitt á … messu.
”Gyrðr carvedhis name on … mass.”
+ {BONDO FRISO ME FECIT ¶ ESGERVS RØTH ME FECIT : FIERI} ¶ fuþorkhniastblmʀ ???
{Bondo Friso me fecit Esgervs Røth me fecit. Fieri} <fuþorkhniastblmʀ> …
”{Bondo (the) Frisian made me, Esgervs Red had me made.} <fuþorkhniastblmʀ> …”
þes…
…
”…”
(t)irað : r(i)st
Tiraþ rest.
Tíráðr reist.
”Tíráðr carved.”
ulnoþ
Ulnoþ.
Ulfnoð.
”Ulfnoð.”
[+: frater : (t)oco : æfsa : kør(i) : mik : ¶ fratr : inkæma(-)(-)s : srips in : campana :]
Frater Toco <æfsa> gøri mik, frater Ingæma[ru]s scripsit in campana.
Frater Toco <æfsa> gerði mik, frater Ingema[ru]s scripsit in campana.
”Brother Toco <æfsa> made me, brother Ingemarus wrote on the bell.”
(k)(u)þ … fori:si ¶ -brit : sial (·) ha^n (:) ga^rþi st(i)(n)(a) ¶ … (k)iþuin : bu(r)- :
Guþ … forise …bræts sial, han gærþi stena … Eþwin(?) bro(?).
Guð … fyrisé …brets sál, hann gerði steina … Eðvin(?) brú(?).
”God … take care of …-bret's soul, he made the stones … Eðvin(?) bridge(?).”
kltiiæ(n)tn ¶ -…(m)
… …
”…”
toki · rist (·) a--uk (·) pa · ulsmisu · tah
Toki rest … pa olsmissu dag.
Tóki reist … uppá Ólafsmessu dag.
”Tóki carved … upon Ólafr's mass-day.”
toki ' to^k ' silf : at lani · af · ræhnldu ¶ + …
Toki tok silf at lani af Rægnildu …
Tóki tók silfr at láni af Ragnhildu …
”Tóki took silver in loan from Ragnhildr …”
ata(r)(a)
…
”…”
[a^ræhgs]
…
”…”
iuuuuhhhihht
…
”…”
fuþ…
<fuþ[ork]>
”<fuþork>”
§A siuærþ (u)^(u)^(u) (u)^(u)^(u)^bfk^ʀkt^(u)æ §B lufrþ-nt ' (s)-rrr ×
§A Siwærþ … … §B … …
§A Sigvarðr … … §B … …
”§A Sigvarðr … §B …”
§A uþuþuþuþuþuþuþuuþuþuþu(u) §B uþuþuþþuþuþuþuþuþuþuþu §C uþuþu(-)(u)þuþuþuþuþ¶uþuþuþuþu §D (þ)uþuþuþuþ(þ)(u)(þ)u-(-)-uþuþuþu
§A … §B … §C … §D …
”§A … §B … §C … §D …”
al(-)naet : ri
<al-naet> re[st](?)
<al-naet> rei[st](?)
”<al-naet> carved(?)”
liþ(r)s/liþ(r)(a)^(k) ¶ funþ ¶ ʀ
… … …
”…”
a^u^æ ma^ria
Ave Maria.
”Hail Mary”
þæn : fyrst^æ
Þæn fyrstæ.
Þann fyrsti.
”The first.”
…uhob(i)uknioiti(i)
…
”…”
[pær krusis ok sihnum : fgiaþ : ¶ : prokul : omne : malihnum +]
Per crucis hoc signum fugiat procul omne malignum.
”With this sign of the cross will all evil flee far away.”
”Per crucis hoc signum fugiat procul omne malignum./Med detta korsets tecken må all ondska fly långt iväg.”
bri ⁓ tiæ ⁓ iærlæ ⁓ føl
… … … …
”…”
§A fuþorkhniastbmlʀ §B æfkar
§A <fuþorkhniastbmlʀ> §B Æfkar/Afkar.
§A <fuþorkhniastbmlʀ> §B Efkar/Afkar.
”§A <fuþorkhniastbmlʀ> §B Efkarr/Afkarr.”
”§A <fuþorkhniastbmlʀ> §B Efkar/Afkar.”
bin is þita bin is þt(o)
Ben æs þætta, ben æs þætta.
Bein er þetta, bein er þetta.
”This is bone, this is bone.”
”Ben är detta, ben är detta.”
arngun × (g)af (×) mær × kab
Arngun gaf mær kamb.
Arngunnr gaf mér kamb.
”Arngunnr gave me (the) comb.”
”Arngunn gav mig kammen.”
…nus
[Mag]nus(?).
[Mag]nús(?).
”Magnús(?).”
”Magnus(?).”
§A pætær ⁓ gæd min §B -(r)no^n(i)nanm §C pæta^r
§A Pætær gæd min §B … §C Pætar.
§A Pétr gæt mín §B … §C Pétr.
”§A Pétr protect me. §B … §C Pétr.”
”§A Peter vakta mig. §B … §C Peter.”
tøfaɴa · skefniɢ
Tofa-Anna skæfning.
Tófa-Anna skefningr.
”Tófi's Anni(=Anni Tófisson)'s glove-needle.”
mæ(n)isi
…
”…”
[inuk(a)^(l)uþ(k)rs +]
…
”…”
…m…/…ʀ…
…
”…”
[þr-s · nstn--ut^u ¶ -r- þi]
… … … …
”…”
+ marten : mik : giarþe +
Marten mik giarþe.
Marteinn mik gerði.
”Marteinn made me.”
”Mårten gjorde mig.”
+ marten ⁓ mik ⁓ giarþi ⁓+
Marten mik giarþi.
Marteinn mik gerði.
”Marteinn made me.”
”Mårten gjorde mig.”
+ marten ⁓ mik ⁓ giarþe ⁓+
Marten mik giarþe.
Marteinn mik gerði.
”Marteinn made me.”
”Mårten gjorde mig.”
+ marten ⁓ mik ⁓ giarþe +
Marten mik giarþe.
Marteinn mik gerði.
”Marteinn made me.”
”Mårten gjorde mig.”
+ marten : mik : giarþe :+
Marten mik giarþe.
Marteinn mik gerði.
”Marteinn made me.”
”Mårten gjorde mig.”
[au(e) : maria : gragia : þominus : tækum : bænæþikta : tu : in : muliæribus : æt : bænæþiktus : fruktus : uæntris : tui : amæn : hær : ligr : hilþulf : suin : sun : uoþær :]
Ave Maria, gratia, Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui. Amen. Hær liggr Hildulf Swen sun undær.
Ave Maria, gratia, Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui. Amen. Hér liggr Hildulfr Sveins sonr undir.
”Hail Mary, (full of) grace. The Lord is with Thee; blessed art Thou among women and blessed the fruit of Thy womb. Amen. Hereunder lies Hildulfr Sveinn's son.”
”Var hälsad Maria, (full av) nåd, Herren är med dig, välsignad är du bland kvinnor, och välsignad din livsfrukt. Amen. Här under ligger Hildulv, Svens son.”
[anima : famuli : tui : benedikti : tekum : sine ¶ fine : rekuieskat : in : pace : amen ·]
Anima famuli tui Benedicti tecum sine fine requiescat in pace. Amen.
”May thy servant Benedict's soul rest eternally in peace with thee. Amen.”
”Anima famuli tui Benedicti tecum sine fine requiescat in pace. Amen./Må din tjänare Benedikt vila med dig i evighet (utan slut). Amen.”
gʀla
Gyla.
Gylla.
”Gylla.”
[…kr …an sin auft … kuþ]
… … … … … …
”…”
+ krist ⁓ mario ⁓ sun ⁓ hiapi ⁓ þem : ær ⁓ kirku ⁓ þ(e)-… -erþ(o)/-erþi ⁓ absalon ⁓ ærki⁓biskup ⁓ ok ⁓ æsbiorn muli ⁓
Krist Mario sun hialpi þem, ær kirkiu … [g]ærþo/[g]ærþi, Absalon ærkibiskop ok Æsbiorn Muli.
Kristr Maríu sonr hjalpi þeim, er kirkju … [g]erðu/[g]erði, Absalon erkibiskup ok Ásbjǫrn Múli.
”May Christ son of Mary help those who made the church, archbishop Absalon and Ásbjǫrn the Muzzle.”
”Krist, Marias son, hjälpe dem som gjorde denna kyrka, Ärkebiskop Absalon och Äsbjörn Mule.”
in manus tuas domine komændo spiritum ¶ tuum : asa :
In manus tuas, Domine, commendo spiritum tuum, Asa.
In manus tuas, Domine, commendo spiritum tuum, Ása.
”Into Thy hands, O Lord, I commend thy spirit, Ása.”
”I dina händer, Herre, lämnar jag din ande, Åsa.”
: hiar : (l)(i)(g)ær : ennar : arnbiornar : sun : guþ
Hiar liggær Enar Arnbiornar sun. Guþ.
Hér liggr Einarr Arnbjarnar sonr. Guð.
”Here lies Einarr Arnbjǫrn's son. God.”
”Här ligger Enar, Arnbjörns son. Gud (…)”
§A rantr (·) (l)i(t) : ræisa · stain · þ… ¶ æ-… ¶ toi a(k)ia---- §B æinar · iok · ru…
§A Randr let ræisa stæin … … … … §B Æinar hiog ru[nar].
§A Randr lét reisa stein … … … … §B Einarr hjó rú[nar].
”§A Randr had the stone raised … §B Einarr cut the runes.”
”§A Rand lät resa denna sten … §B Enar högg runorna.”
[(æ)(i)(n)ar iok]
Æinar hiog.
Einarr hjó.
”Einarr cut.”
”Enar högg.”
fuþork(h)niastblm
<fuþorkhniastblm[y]>
”<fuþorkhniastblmy>”
[touæ : giorþæ : mik : ok : niklif ⁓ mik : ¶ to(u)æ ¶ gorþæ : mik : ¶ moruþ :]
Towæ giorþæ mik ok <niklif> mik. Towæ giorþæ mik …
Tófi gerði mik ok <niklif> mik. Tófi gerði mik …
”Tófi made me and <niklif> me. Tófi made me …”
”Tove gjorde mig och … mig. Tove gjorde mig …”
ødmar ⁓ ok · reinmod
Odmar ok Ræinmoþ.
Auðmarr ok Reginmóð.
”Auðmarr and Reginmóð.”
”Ödmar och Reginmod.”
[{ANO} þ{NI M¶CCCX(I)} asio(m)(i) lo](t) gøræ þen(æ) [siææn ¶ aaeiokʀ ¶ þusi]n au- føþø[ir urkræiæeer]
{An[n]o} D[omi]{ni MCCCXI} … lot gøræ þænnæ sten … … o[k] foþor/Foþor …
{An[n]o} D[omi]{ni MCCCXI} … lét gera þenna stein … … o[k] fǫður/Fǫður …
”{Anno} Domini {MCCCXI} … had this stone made … and father/Faðir …”
[{ANO} þ{NI M¶CCCX} i asio (m)(i) lo](t) gøræ þen(æ) [siææn ¶ aaeiokʀ ¶ þusi]n au- føþø[ir urkræiæeer]
{An[n]o} D[omi]{ni MCCCX} i Asio M[ann]i(?) lot gøræ þænnæ sten … … o[k] foþor/Foþor …
{An[n]o} D[omi]{ni MCCCX} í Ásjó M[ann]i(?) lét gera þenna stein … … o[k] fǫður/Fǫður …
”{Anno} Domini {MCCCX} in Ásjór M[ann]i(?) had this stone made … and father/Faðir …”
eko : sum : la^pis
Ego sum lapis.
”I am a stone.”
pa⁓ulus ¶ tofi : gio¶erþi
Paulus. Tofi giørþi.
Paulus. Tófi gerði.
”Paulus. Tófi made.”
þita : iʀ : saɴti gabrel : ok : sehþi : saɴta mari(a) : at han sku¶ʟdi : barn : (f)yþa : þita : iʀ : elizabeþ : ok : maria : ok : hailsas ¶ : hiar : huilis : maria sum ¶ : han : barn : fydi : skapera : himiz : ok : iorþaʀ : sum os : le¶yst(i) ¶ þita : iʀu : þaiʀ : þriʀ : kunuɢaʀ : (s)um : (f)y(r)sti : giarþu : ofr : u¶arum : drotɴi : hiar : tok : (h)aɴ (u)(i)(þ)r : (k)(u)(n)(u)(ɢ)a : o(f)ri : uar drotiɴ ¶ hiar : riþu : þaiʀ : burt : þriʀ : kunuɢaʀ : ¶ siþan þaiʀ : ofra(t) : ---a : (o)rum · drotɴi ¶ þa iʀ : þet : hi(a)(r) : fram : s--(u) : (i)(o)þaʀ : toku ¶ uarn : drotin : ok -(-)(ɴ)(d)(-) (:) (-)(-)(ɴ) : uiþ- -re : ok : (g)etu ¶ siþan : ladu : (þ)(a)iʀ : haɴ : burt : þiaþa(n) : buɴdiɴ ¶ ok : nehldu : hiar : ioþaʀ : iesus : a krus : si : fram : a þita ¶ sihraf(ʀ) : (m)e--e-(i) :
Þitta iʀ santi Gabrel ok segþi santa Maria, at han skuldi barn fyþa. Þitta iʀ Elizabeþ ok Maria ok hailsas. Hiar hwilis Maria, sum han barn fyddi, skapera himinz ok iorþaʀ, sum os leysti. Þitta iʀu þaiʀ þriʀ kunungaʀ, sum fyrsti giarþu offr warum drotni. Hiar tok han wiþr kununga offri, war drottin. Hiar riþu þaiʀ burt þriʀ kunungaʀ, siþan þaiʀ offrat [haf]a orum drotni. Þa iʀ þet hiar fram s[ag]u(?). Ioþaʀ toku warn drottin ok [bu]nd[u] [ha]n wiþ[r t]re ok gettu. Siþan laddu þaiʀ han burt þiaþan bundin, ok negldu hiar ioþaʀ Iesus a krus. Si fram a þitta. Sigrafʀ me[st]e[r]i.
Þetta er sankti Gabriel ok sagði sankta María, at hon skuldi barn fœða. Þetta er Elisabet ok María ok heilsask. Hér hvílisk María, sem hon barn fœddi, skapara himins ok jarðar, sem oss leysti. Þetta eru þeir þrír konungar, sem fyrst gerðu offr várum dróttni. Hér tók hann viðr konunga offri, várr dróttinn. Hér riðu þeir burt þrír konungar, síðan þeir offrat [haf]a várum dróttni. Þá er þat hér fram s[ǫg]u(?). Júðar tóku várn dróttin ok [bu]nd[u] [ha]nn við[r t]ré ok gættu. Síðan leiddu þeir hann burt þaðan bundinn, ok negldu hér júðar Jésús á kross. Sé fram á þetta. Sigreifr mei[st]a[r]i.
”This is Saint Gabriel and he said to Saint Mary that she would bear a child. These are Elisabeth and Mary and they greet each other. Here Mary rests, as she bore the child, Creator of Heaven and Earth, who redeemed us. These are the Three Kings, who first made offerings to Our Lord. Here He accepted the Kings' offerings, Our Lord. Here the Three Kings rode away, after they had made offerings to Our Lord. Then it is this far in the story(?). Jews took Our Lord and bound him to a tree and protected him. Then they led him away bound from there, and here the Jews nailed Jesus to the cross. Look ahead to this. Master Sigreifr.”
§A {IE[SV]S NAZAREN[VS] REX IVDEORV[M] ¶ VITA ¶ MORS ¶ ECCLESIA S[AN]C[T]A ¶ SYNAGOGA} §B + {VIDETE ' -ANVS ' MEAS ' ET ' PEDES ' MEOS (') DIC[IT] D[OMI]N[V]S ¶ V^ENIT^E BEN^EDICTI PATRIS MEI ¶ DICEDIT^E A^ ^M^E M^ALEDICTI I[N] IGN^E^M ¶ PAT[ER] H^ABRAHA^M MISERERE M^EI [ET] MITT^E LAZAR[VM] VT -[-]TINGV^AT EXT^REMV[M] D^IGITI SVI I[N] AQVA[M] VT REFRIG ¶ FILI RECO^RDA^RE Q^[V]^IA RECEPISTI BON^A I[N] VITA TVA} §C gun(h)ild ¶ {Q^[V]^I M^E CERNIT ' P[RO] H^ELENA ' MAGNI ' SV^EONIS REGIS ' FILIA ' CHR[ISTV]M ' ORET ' QVE ¶ M^E AD M^EMORIA[M] D[OMI]NICE PASSIO[N]IS PARARI FECE[R]AT} §D {Q^[V]^I I[N] CHR[ISTV]M CRVC^IFIXV[M] CRED[UN]T LIVTGERI MEMO--A[M] ' ORAN^DO FAC^IA[N]T Q^[V]^I M^E SCULPSERAT ' ROGA ¶ TV H^ELEN^E QVE ET GVNHILD VOCAT--}
§A {Iesus Nazarenus rex judeorum vita mors ecclesia sancta synagoga} §B {Videte [m]anus meas et pedes meos dicit Dominus venite benedicti patris mei dicedite a me maledicti in ignem pater Habraham miserere mei et mitte Lazarum ut [in]tinguat extremum digiti sui in aquam ut refrig fili recordare quia recepisti bona in vita tua} §C Gunhild {qui me cernit pro Helena magni Sueonis regis filia Christum oret que me ad memoriam Dominice passionis parari fecerat} §D {Qui in Christum crucifixum credunt Liutgeri memo[ri]am orando faciant qui me sculpserat roga tu Helene que et Gunhild vocat[ur].}
§A {Jesus Nazarenus rex judeorum vita mors ecclesia sancta synagoga} §B {Videte [m]anus meas et pedes meos dicit Dominus venite benedicti patris mei dicedite a me maledicti in ignem pater Habraham miserere mei et mitte Lazarum ut [in]tinguat extremum digiti sui in aquam ut refrig fili recordare quia recepisti bona in vita tua} §C Gunnhildr {qui me cernit pro Helena magni Sueonis regis filia Christum oret que me ad memoriam Dominice passionis parari fecerat} §D {Qui in Christum crucifixum credunt Liutgeri memo[ri]am orando faciant qui me sculpserat roga tu Helene que et Gunhild vocat[ur].}
”§A {Jesus of Nazareth, king of the Jews, Life, Death, the Holy Church, the Synagogue} §B {Regard my hands and my feet says the Lord. Come here, into my Father's blessing, go away from me, you accursed, to (eternal) fire. Father Abraham, take pity on me and send Lazarus, that he may dip his finger in water and cool (my tongue). Son, remember that you have done good in your life} §C Gunnhildr {He who sees me shall pray to Christ for Helena, daughter of King Sueono Magnus, who has had me made in remembrance of the Lord's suffering} §D {Those who in the crucified Christ, shall in their prayers remember Liutgerus who carved me at the behest of Helena, who is also called Gunnhildr.}”
þor{K}æir ʀʀʀʀʀ
Þor{g}er …
Þor{g}eirr …
”Þorgeirr …”
i(o)(f)o^r-(e)s---u--a^b(k)(t) ⁓ …--m ⁓ a--(u)^ottiþit^a ⁓ ba^u---(l) : o(n)--
… … … … …
”…”
§A (m){(P)}--o(k)- §B (r)(k)-(m){(K)}-(k)
§A … §B …
”§A … §B …”
§A boþrpi ' ¶ b-rbr- ¶ þr-- ¶ ----------- §B þr-bþr ¶ b-þprh
§A … … … … §B … …
”§A … §B …”
§A … ¶ … §B … ¶ …
§A … … §B … …
”§A … §B …”
t t t^ak ' tuku
… … tak toku(?)
… … tak tóku(?)
”… take took(?)”
§A æ-ʀmhohtlanæ ¶ moutþf(h)laro-(-) §B ki-fia(ʀ)mʀlah ¶ laouþʀmohsi(f)
§A … … §B … …
”§A … §B …”
§A andres -ba:abaka(l)aba ¶ (a)bakala-rrariu(s) §B liber(a) -(a)fa + al(f)a + ¶ andres o +
§A Andres abracadabra(?) abracadabra(?) §B libera … alfa Andres o[mega].
”§A Andres abracadabra(?) abracadabra(?) §B liberate … alpha Andres omega.”
ubbi ⁓ urþ(a)-
Ubbi …
”Ubbi …”
a- maria
A[ve] Maria
”Hail Mary”
…-a^r(i)b(a)---
…
”…”
§A iuan ma-… ¶ maþeus … §B h(s)- ¶ …kisnm(k) ¶ … aga ga^la
§A Johannes Ma[rcus](?) Mattæus … §B … … … agla gala
§A Johannes Ma[rcus](?) Matthæus … §B … … … agla gala
”§A John Mark(?) Matthew … §B … agla gala ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord)”
⁓ ⁓ -sæl ⁓ (þ)(l)(f)
… …
”…”
§A …(m)(k)(i)t^n(f) : (t)g--on(-)o--(-)-(m)h- ¶ …o : pat^r(i)^s ----… ¶ ---(r)-gramato^n : krist--- … §B … ¶ … ¶ …
§A … … … patris … [tet]r[a]grammaton: Christ[us](?) … §B … … …
”§A … Father … Tetragrammaton: Christ(?) … §B …”
§A + --(-)---nes markus (l)ukas + §B + -t(a)(s)(n)sius : gr^amaton
§A [Johan]nes Marcus Lucas §B Dionysius(?) [tetra]grammaton.
”§A John, Mark, Luke. §B Dionysius(?) Tetragrammaton.”
§A … §B …
§A … §B …
”§A … §B …”
§A … §B …
§A … §B …
”§A … §B …”
§A a^yf^r? §B ????
§A … §B …
”§A … §B …”
+ (?)…(s)-(s)(i)(u)--(a)-(-)-(i) --(f)a o + --(-) (n)o--(-)--(?) ¶ s(u)sbiristæ (s)(t)(æ)(n)i(æ)(s)uæ no(m)inæ (s)b(i)(r)i ¶ mitius(æ)(o)ni fibri amæn akla (+) mari(a) +
… [al]fa o[mega] … no[mine](?) susbiristæ … nomine spiri[tus] mitiusæoani febris amen agla Maria
… [al]fa o[mega] … no[mine](?) susbiristæ … nomine spiri[tus] mitiusæoani febris amen agla María
”… alfa omega … nomine(?) susbiristæ … nomine spiritus mitiusæoani febris amen agla Mary”
§A × agla ' (l)(a)ga gala þru(h) (k)ruks luk-s -ruks markus -…-s iohni(i)s -… …--(s) (þ)(r)(u)- §B × artan : ga-(n)(i)-n(k) a^rta(n) krstu(-) kristu ræhnaþ (') -r(i)s(t)(u)s imp(e)r(a)þ kristus (a)^þ(r)(l)hun(n)u pænit(i)(n)
§A agla laga gala. <þruh> crux Luc[a]s [c]rux Marcus [crux](?) Johannes [crux](?) [Matthæu]s(?) <þru-> §B <artan> … <artan> Christu[s] Christus regnat [Ch]ristus imperat Christus … benedi[cat](?).
”§A agla laga gala. <þruh> crux Lucas crux Marcus crux(?) Johannes [crux](?) Matthæus(?) <þru-> §B <artan> … <artan> Christus Christus regnat Christus imperat Christus … benedicat(?).”
§A …r(æ)anæ(t)in(r)(o) ¶ …(t)isattæba(-)r ¶ …auitslu(m) §B …(t)(i)(a)(i)a-(l)(-)- · o(k) ¶ …ri-(t)ia(k)(u)un ¶ …(n)o--(k)n(t)ir(d)uæln
§A … … … §B … … … …
”§A … §B …”
?þ^(k)is??? ¶ po^þu (:) ?ssn
… … …
”…”
· aue · maria ·
Ave Maria.
”Ave Maria.”
§A (k)ruks kristi kruks (·) (-)…(-)(i)(s) §B u(s) kruks (·) iohan(u)s k(r)(u)(k)s §C k(r)-(k)s luk(u)s kr(u)ks (m)a-- §D (f)u(f)(i)us kristina
§A Crux Christi crux … §B … crux Johannes crux. §C Cr[u]x Lucas crux <ma…> §D <fufius>. Christina.
§A Crux Christi crux … §B … crux Johannes crux. §C Cr[u]x Lucas crux <ma…> §D <fufius>. Kristina.
”§A Crux Christi crux … §B … crux Johannes crux. §C Crux Lucas crux <ma…> §D <fufius>. Kristina.”
§A … -(æ)þ-(-)ti-us : (a)-…--… ¶ … : os : ræh(n)aþ : k(r)… ¶ …-…(l)(i)(s)l(æ)i : --ks(i) … §B …þ-(-)t…i… ¶ …-s : ræh… ¶ …-(s)l(æ)i : -…
§A … … … … <os> regnat Chr[istus](?) … … … §B … … reg[nat](?) … …
”§A … <os> regnat Christus(?) … §B … regnat(?) …”
rist utr mi- f
Rest Oddr mi[k] …
Reist Oddr mi[k] …
”Oddr carved me …”
riþsi
risti(?)
”carved(?)”
fuþo
<fuþo[rk]>
”<fuþork>”
§A floribus ⁓ æ^þ lignis ⁓ kþo⁓dam ⁓ mirabile vas ⁓ fit^þ §B iosep
§A Floribus et lignis quoddam mirabile vas fit §B Josef.
§A Floribus et lignis quoddam mirabile vas fit §B Jósep.
”§A A wondrous vessel was prepared for flowers and branches / of flowers and wood §B Jósep.”
§A ·⁓⁓⁓⁓ --þþ(i)kr(r)(r)-hh- ⁓⁓⁓ §B ----…-----
§A … §B …
”§A … §B …”
§A … ¶ … ¶ … ¶ … §B …
§A … … … … §B …
”§A … §B …”
§A …-æsusiæn-… ¶ …-(i)smut(u)-(b)-… ¶ …utu-(þ)mutusy-… ¶ …ftuukiþukni(u)… ¶ …--kurui---… §B …kunkr-… ¶ …-(h)mæ(i)usm(æ)--… ¶ …(u)s · luki-aiuh… ¶ …nis · untun(þ) · (s)-… ¶ …--t(u)us--…
§A … … … … … §B … … … … … … … …
”§A … §B …”
--- ¶ akla + kala + laka + ¶ --o-imi(k)(l)(i)(i)
… agla gala laga …
”… agla gala laga ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) …”
”… agla gala laga …”
+ co^niuro^ ^uos : s^æpt^(æ)(m) : so^ro^ræs (a)(t)--(a)r-------(s) : ræ(s)… ¶ (æ)^(l)ffrica : a^ffric^(e)a so^ria a^ffoca : a^ffricala : co^niuro uos æ^t co^n:t^æsto^r : pær patræm : ¶ æ^t filium æ^t spirit^um (:) sanct^um (:) (u)(t) n(o)^n ⁓ nocæatis ⁓ stam famulum : dæi : næquæ ¶ (i)n : hoculis : næquæ in mæmpris : næquæ in mædullis :: næc in ullo comp¶(-)(-)ine mæmbrorum æius : ut inhabit^æt : in te uirt^us cristi : al(t)iss(i)¶(m)(i) : eccæ crru(u)(c)(æ)m : (d)o^nmini (:) fukit(i) (:) pa^rt^(æ)s : (a)^duæ(r)s^æ : (u)i(c)(i)(t) (l)æ(o) : dæ t^r(i)b(u) (i)(u)¶da radi{X} : dauit : in nominæ pat^ris æt filii : æ^t spirit^us sa^nc^ti amæn ::(:) ¶ crist^us : uincit : crist^us : ræknit : crist^us : impæræt : crist^us : lipærat + ¶ crist^us t^æ bænædicat : a^b oomi : m^alo : (d)æfændat : a:k:l⁓a ⁓ bat^ær : nostær :+ -
Coniuro vos, septem sorores … … Elffrica(?) Affricca, Soria, Affoca, Affricala. Coniuro vos et contestor per patrem et filium et spiritum sanctum, ut non noceatis istam famulum Dei, neque in occulis neque in membris, neque in medullis, nec in ullo comp[ag]ine membrorum eius, ut inhabitat in te virtus Christi altissimi. Ecce crucem Domini, fugite partes adverse, vicit leo de tribu Juda, radi{x} David. In nomine patris et filii et spiritus sancti, amen. Christus vincit Christus regnat Christus imperat, Christus liberat, Christus te/et benedicit, ab omni malo defendat. Agla. Pater noster. …
”I invoke you, seven sisters … Elffrica(?) Affricca, Soria, Affoca, Affricala. I invoke and call you to witness through the Father, the Son and the Holy Spirit, that you do not harm this servant of God, neither in the eyes nor in the limbs nor in the marrow nor in any joint of his limbs, that the power of Christ Most High shall reside in you. Behold the cross of the Lord; flee, you hostile powers. The lion of the tribe of Juda, the root of David, has conquered. In the name of the Father, the Son and the Holy Spirit, Amen. Christ conquers, Christ reigns, Christ rules, Christ liberates, Christ blesses you, defends you from all evil. Agla (= Thou art strong in eternity, Lord). Our Father. …”
§A o^{K}nr/f^{K}nr §B -
§A … §B …
”§A … §B …”
… k(r)--(t)us æ ¶ …-tris …--ræh ¶ tu …-…---
… Chr[is]tus … [pa]tris … tu(?) …
”… Christ … of the father(?) … thou(?) …”
”… Kristus … faderens … du(?) …”
… ¶ …
… …
”…”
æsf : tþ
… …
”…”
uita -(-)-iþ
Vita(?) …
”Life(?) …”
sløku
…
”…”
auar : æ : irsta {LAR} ¶ laklaln : am ¶ æ--læsoæ
… … … … … … …
”…”
(æ)(ø)
…
”…”
§A f--- §B …
§A … §B …
”§A … §B …”
§A out(o) ¶ … §B …
§A … … §B …
”§A … §B …”
-on(i) tofa olaf eru lk(b)bfrtæorh(t)^(n)… …(u)so^umo---o^la^r(k)^(þ)bo^r(u)^(f)hsysso^(b){P}y^f-
… Tofa Olaf eru(?) … …
… Tófa Ólaf eru(?) … …
”… Tófa (and) Ólaf are(?) …”
(e)(r)m-(f)aæ
…
”…”
þprup/þ{K}ru{K}
…
”…”
[(u)æ^fm^yæ^(f)-(ø)-]
…
”…”
+ sasur : ris-… …
Sazur res[t]/res[þi] …
Sassurr reis[t]/reis[ti] …
”Sassurr carved/raised …”
…(u)þi(u)…uo(s)…(tna)
…
”…”
§A (æ)… §B ho-
§A … §B …
”§A … §B …”
§A (ø)þæ(r)--…rþa(ø)u ¶ …k au^(æ) ma-… …-m + §B …khu…(t)þh- ¶ nk…u…(s)f(þ)(m)…
§A … … Ave Ma[ria] … §B … …
”§A … Ave Maria … §B …”
+++ ¶ msphs
…
”…”
sanf(i)s--(þ)k ¶ …nrþ(i)(s)þuþ-…
… …
”…”
…ænh(i)l(a)li-(i)s- ¶ (t)(-)(r)…-…-(þ)…(a)-…
… …
”…”
bu : by + bi : be
… … … …
”…”
þeta : ræist ¶ rolfr : þorkis sun ¶ honom : uar : þa^| |^angar ¶ blandat : um þ^ha snæ¶huitu : snot
Þætta rest Rolfr Þorgers/Þorgisls sun, hanum was þa angr blandat um þa snehwitu snot.
Þetta reist Hrólfr Þorgeirs/Þorgísls sonr, honum var þá angr blandat um þá snæhvítu snót.
”This carved Hrólfr Þorgeirr's/Þorgísl's son, for him was then sorrow caused concerning the snow-white woman.”
----(a^k)(k)h
…
”…”
(n)^(n)(b)(p)rþi (×) i
… …
”…”
§A … +^ ^hra^l-(þ)… §B …r(n)^(n)ia^-(s)(a)…
§A … … §B …
”§A … §B …”
§A -hþmþrm (m)--uþrr (k)-(þ)m-þrþ-r §B --þ(r)r-r nkþ-þnþr …(þ)…
§A … … … §B … … …
”§A … §B …”
iiiþiiþiiiiiþiipiii
…
”…”
as(s)ir
Azir
Ǫzurr
”Ǫzurr”
pætar
Pætar
Pétr
”Pétr”
amen
Amen
”Amen”
[iesus nasarenus]
Iesus Nazarenus
Jesus Nazarenus
”Jesus of Nazareth”
[+ isu-------]
…
…
”…”
…(i)(u)-(i)(s)(i)(a)…
…
”…”
kandælabrum
candelabrum
”candelabrum”
u^uillælmus
Wilhelmus
”Wilhelmus”
iohai
Ioha[nnes]
Jóha[nnes]
”Jóhannes”
' tomas ' prest ' biþ ' fo^ri ' mik :
Tomas Præst biþ fyri mik.
Tomás Prestr bið fyrir mik.
”Priest Thomás pray for me.”
godefridus : nafuam
Godefridus <nafuam>
”Godefridus <nafuam>”
{D} iacobus ru/ry
{D[ominus]} Iacobus <ru/ry>
”{Dominus} Iacobus <ru/ry>”
kar
kar
ker
”vessel”
iako^b
Iakob
Jakob
”Jakob”
fuþorkhniast(b)ʀ--(-)
<fuþorkhniastb[mlʀ]>
”<fuþorkhniastbmlʀ>”
ræhni… …k kristina : s--ns … ¶ guþ : o^k : uor : fruha …m…
Ragnhild(?) … Kristina … … Guþ ok var fru …
Ragnhildr(?) … Kristína … … Guð ok vár frú …
”Ragnhildr(?) … Kristína … God and Our Lady …”
gesus k^rist ¶ -ni ⁓ þan ær mik ⁓ skref
Iesus Krist … þann ær mik skræif.
Jésús Kristr … þann er mik skrifaði.
”Jesus Christ … he who wrote me.”
topi
Topi
Tópi
”Tópi”
ni mess(i)- -- uim missam
Ni messi[t] [in/et] uim missam.
”unless he reaped the dispatched power(?)”
nimess(u)- (o)(u)(i)mmiss(a)m
… …
”…”
mnrin ' oun ' mnrin :
Maria ave Maria.
”Mary, hail Mary.”
oraba^þ iudas … …(?)
Orabat Judas … …
”Judas prayed …”
oraba(t) iutas -
Orabat Judas …
”Judas prayed …”
--a^r ' bæi---htæ (') sui
… … …
”…”
a^ue : m-r--
Ave M[a]r[ia].
”Hail Mary.”
uerbum {D}onumis
Verbum Domini.
”The word of God.”
nikula(-)
Nichola[us].
”Nicholaus.”
bæne(d)i(k)tis
Benedictus/benedictis.
”Benedictus/Blessed one/ of the blessed one.”
monakus
Monacus/Monacus.
”Monk/Monacus.”
(þ)ætte o^r ⁓ skr(e)fi(d) ¶ -f ba^ssæ
Þætta ær skrifit [a]f Bassi.
Þetta er skrifit [a]f Bassi.
”This is written by Bassi.”
as(o) ' r---s
… …
”…”
eb(s)esæ
…
”…”
g-i ⁓ si(f)---…
… …
”…”
s(u)-ia ' (t)--(s)
… …
”…”
(r)(a)--… ¶ (þ)^(u)ra
… Þora(?)
… Þóra(?)
”… Þóra(?)”
-- ma^ria (k)ra^kia
[Ave] Maria gratia.
”[Hail] Mary [full of] grace.”
pæ-(r)us
Pæ[t]rus
Pe[t]rus
”Petrus”
ruffus
Ruffus
”Ruffus”
auæ : ma^ria : gra^kia : plena …
Ave Maria gratia plena …
”Hail Mary full of grace …”
pet(r)us iohannes simen/s(e)mp- fib/(i)b
Petrus, Johannes, Simon/semp[er] …
”Peter, John, Simon/semper (always?) …”
…ko : simen : (e)st : --(f)usa (:) m-(k)-(a)
[Di]co Simon est … …
”I say Simon is …”
fuþørk h
<fuþork h[nias]>
”<fuþork hnias>”
(s)a micael
Sa[nct] Mikael
Sa[nct] Mikjáll
”Saint Michael”
riska : dit(æ)ma
… …
”…”
(t)u^r--e-(u)s
…
”…”
s(l)(a)^(k)at(u)us
…
”…”
fuþork
<fuþork>
”<fuþork>”
sa^nte ' o^lo^f biþ fyr mik
Sancti Olaf biþ fyr mik!
Sancti Ólafr bið fyrir mik!
”Saint Ólafr pray for me!”
o^lof ¶ o^lof
Olaf Olaf
Ólafr Ólafr
”Ólafr Ólafr”
fuþø(r)k(h)(a)
<fuþorkhn[ias]>
”<fuþorkhnias>”
tihlsten
teglsten
tiglsteinn
”brick”
fuþorkhn ¶ ⁓ þidrik
<fuþorkhn[iast]> Þiuþrik
<fuþorkhn[iast]> Þjóðrekr
”<fuþorkhniast> Þjóðrekr”
fuþor
<fuþor[k]>
”<fuþork>”
fuþørkhninstbm
<fuþorkhniastbm[ly]>
”<fuþorkhniastbmly>”
fuþorkhniastbmlʀ
<fuþorkhniastbmlʀ>
”<fuþorkhniastbmlʀ>”
fu
<fu[þork]>
”<fuþork>”
fuþnkhi
<fuþ[or]kh[nias]>
”<fuþorkhnias>”
k(l)aþkakkþkþk
…
”…”
øssa
ossa
”bones”
---(b)(u)
…
”…”
---- ---…
… …
”…”
uþo-
<[f]uþo[rk]>
”<fuþork>”
§A tutaþorere §B æ????ra???
§A … §B …
”§A … §B …”
§A kø(e)phlu(e)(æ)lit pø §B fkøkþr- pø
§A … Pai(?)/Boi(?) §B <f[uþ]o[r]k> Pai(?)/Boi(?)
§A … Pái(?)/Búi(?) §B <f[uþ]o[r]k> Pái(?)/Búi(?)
”§A … Pái(?)/Búi(?) §B <fuþork> Pái(?)/Búi(?)”
…(i)(t)ønkugi : urat funti
… vrat fundi(?)/funti(?)
”… shook (the) encounter(?)/font(?)”
§A …(a)rþi- · meþ · hesti · r^øþa… §B …hki · sbata · arkr (·) …
§A … meþ hæsti røþa §B … spat(?) argʀ(?) …
§A … með hesti rauða §B … spat(?) argr(?) …
”§A … with (a) red horse §B … spavin(?) maleficent(?) …”
fuorkhniastbmlʀ þork(æ)l/þork(e)-/þork-- ·
<fu[þ]orkhniastbmlʀ> Þork[æll]/Þorg[nyʀ]
<fu[þ]orkhniastbmlʀ> Þork[ell]/Þorg[nýr]
”<fuþorkhniastblmʀ> Þorkell/Þorgnýr”
aue : ma…
Ave Ma[ria].
”Hail Mary.”
§A bøui a §B k^hrifil
§A Bofi a §B grefil.
§A Bófi á §B grefil.
”§A Bófi owns §B (the) stylus.”
· skefnikr ·
skefningr
”glove-needle”
ræþ| |þu : runær : þer : bæ : risti
Raþ þu runaʀ þæʀ Pai risti.
Ráð þú rúnar þær Pái risti.
”Interpret the runes which Pái carved.”
tinbl:bein
tenben/…ben
teinbeinn/…beinn
”twining-bone /…-bone”
bikk^a^r ¶ fa^r ueʟ/uel/uæl
Bikar. Far vel!
Bikarr. Far vel!
”Beaker. Be well!”
in nomine patris æþ filii æþ spiri… …
In nomine patris et filii et spiri[tus] [sancti].
”In the name of the Father, the Son and the [Holy] Ghost.”
karm ¶ mail ¶ umail
… … …
… … …
”…”
garm ¶ -m(a)^(k)i a^l ¶ umal
Garm mæki all(?) umal.
Garmr mæki ǫll(?) ómál.
”Garmr (protect the) sword from all(?) curses(?).”
§A …--hrinsniþla^b(m)???? : li? ¶ ?? §B ?????? ?????????
§A … … … §B … …
§A … … … §B … …
”§A … §B …”
§A -- hrensliþ la^b(m)<tb(i)(a)^(u)>liᴅ ¶ þþ §B o^l^a^u/o^l^u^n o^l^a^u/o^l^u^n o^l^a^u/o^l^u^n o^l^a^u/o^l^u^n o^l^a^u/o^l^u^n o^l^a^u/o^l^u^n ????o??hu
§A … rensliþ … … §B Olaf(?)/olun(?) Olaf(?)/olun(?) Olaf(?)/olun(?) Olaf(?)/olun(?) Olaf(?)/olun(?) Olaf(?)/olun(?) …
§A … hreinslíðr … … §B Ólafr(?)/ǫlunn(?) Ólafr(?)/ǫlunn(?) Ólafr(?)/ǫlunn(?) Ólafr(?)/ǫlunn(?) Ólafr(?)/ǫlunn(?) Ólafr(?)/ǫlunn(?) …
”§A … (sword)sheath of reindeer … §B Ólafr(?)/mackerel(?) Ólafr(?)/mackerel(?) Ólafr(?)/mackerel(?) Ólafr(?)/mackerel(?) Ólafr(?)/mackerel(?) Ólafr(?)/mackerel(?) …”
§A + io^rþ ⁓ biþ a^k ⁓ ua^rþæ ⁓ o^k ⁓ uphimæn ⁓ so^l ⁓ o^k ⁓ sa^nt^æ maria ⁓ o^k ⁓ salfæn ⁓ gud| |drotæn ⁓ þæt han ⁓ læ mik ⁓ læknæs⁓ha^nd ⁓ o^k lif⁓tuggæ ⁓ at^ ^liuæ §B uiuindnæ ⁓ þær ⁓ botæ ⁓ þa^rf ⁓ or ⁓ ba^k ⁓ o^k or brʀst ⁓ or lækæ ⁓ o^k or lim ⁓ or øuæn ⁓ o^k or øræn ⁓ or ⁓ a^llæ þe ⁓ þær ⁓ ilt ⁓ kan i at §C kumæ ⁓ suart ⁓ hetær ⁓ sten ⁓ ha^n ⁓ stær ⁓ i ⁓ hafæ ⁓ utæ ⁓ þær ⁓ ligær ⁓ a ⁓ þe ⁓ ni ⁓ no^uþær ⁓ þæ¶r ⁓ l---r(a) ⁓ (þ)en-nþþæþeskulhuærki §D skulæ ⁓ huærki ⁓ søtæn ⁓ sofæ ⁓ æþ ⁓ uarmnæn ⁓ uakæ ⁓ førr æn ⁓ þu ⁓ þæssa ⁓ bot ⁓ biþær ⁓ þær ⁓ a^k o^rþ ⁓ at kæþæ ⁓ ro^nti ⁓ amæn ⁓ o^k þæt ⁓ se +
§A Iorþ biþ ak uarþæ ok uphimæn, sol ok santæ Maria ok sialfæn Guþ drottin, þæt han læ mik læknæshand ok lif-tungæ at liuæ §B biuianda ær bota þarf or bak ok or bryst, or likæ ok or lim, or øwæn ok or øræn, or allæ þe þær ilt kan i at §C kumæ. Svart hetær sten, han stær i hafæ utæ þær ligær a þe ni nouþær, þær … … §D skulæ huærki søtæn sofæ æþ uarmæn uakæ førr æn þu þæssæ bot biþær, þær ak orþ at kæþæ ronti. Amen ok þæt se.
§A Jǫrð bið ek varða ok upphimin, sól ok sankta Maríu ok sjalfan Guð dróttin, þet hann lé mik læknishǫnd ok lyf-tungu at lyfja §B bifanda er bóta þarf ór bak[i] ok ór brjóst[i], ór líki ok ór lim, ór augum ok ór eyrum, ór ǫllu því er ilt kann í at §C koma. Svartr heitir steinn, hann stendr í hafi úti, þar liggr á þær níu nauðir, þær … … §D skulu huárki sœtan sofa eða varman vaka fyrr en þú þessa bót bíðir, þar ek orð at kveða rúnti. Amen ok þat sé.
”§A I pray Earth to guard and High Heaven, the sun and Saint Mary and Lord God himself, that he grant me medicinal hands and healing tongue to heal §B the Trembler when a cure is needed. From back and from breast, from body and from limb, from eyes and from ears, from wherever evil can §C enter. A stone is called Svartr (black), it stands out in the sea, there lie upon it nine needs, who … §D shall neither sleep sweetly nor wake warmly until you pray this cure which I have proclaimed in runic words. Amen and so be it.”
uk … s(a)ul … a …
… … … … … …
”…”
a^u^e m^aria
Ave Maria.
”Hail Mary.”
ð-^rs^n : ku-(-)
… …
”…”
(n)a^nnaba^r(i)s---mo^t---- ⁓ ¶ (p)(a)(t)(æ)(r)
… pater.
”… Father.”
g^u^þ ⁓ g^(ø)-æ ⁓ t^ho^rlis^h ⁓ o^r ⁓ hæræ ⁓ s^tat ⁓ t^he^r ⁓ pet^(e)^r ⁓ s^(u)(a)^(l)^(e) ⁓ m^æ^s ⁓ s^s^re^f ⁓ a^m^(e)(n)
Guþ … Þorlek or Hæra. Stand þær! Pætær Svali mik skræif. Amen.
Guð … Þorleikr ór Hæra. Stand þar! Pétr Svali mik skrifaði. Amen.
”God … Þorleikr of Hær. Stand there! Pétr Swallow wrote me. Amen.”
ma^rgaræta '
Margareta
”Margareta”
(t)bar(e)æu
…
”…”
a^u^æ m^a^r a^fs^h^t(u)^k-
Ave Mar[ia] …
”Hail Mary …”
uþorkh
<[f]uþorkh[nias]>
”<fuþorkhnias>”
[…kiri-(s)o]
…
”…”
fuþ
<fuþ[ork]>
”<fuþork>”
fuþ
<fuþ[ork]>
”<fuþork>”
ʀþrrʀbn/mþ(b)(b)mb-
…/…
”…/…”
(u)tkl · æt · æ(s)(h)
… … …
”…”
fuþorkhniaslbm-
<fuþorkhniastbm[lʀ]>
”<fuþorkhniastbmlʀ>”
fuþorkh
<fuþorkh[nias]>
”<fuþorkhnias>”
fuþ
<fuþ[ork]>
”<fuþork>”
§A mmmmmmmmmmmmmmmmmm §B fuþ mmmmm(m)
§A … §B <fuþ[ork]>(?) …
”§A … §B <fuþork>(?) …”
i · fuþ ·
… <fuþ[ork]>
”… <fuþork>”
o^la^uus mæ pos(i)
Olavus me possi[det].
”Olavus owns me.”
þlunl(b)(k)i(i) + (l)nkþr(u)k(s)þ
… …
”…”
fuþo
<fuþo[rk]>
”<fuþork>”
a(u)kt/-ankt
…/[s]ankt.
”…/saint.”
nikolaus
Nicholaus.
”Nicholaus.”
§A nomina (s)-(i) ¶ f ' þt : m na §B r(æ)isokna
§A Nomina … … … … … §B …
”§A names … §B …”
bo
Boi
Búi
”Búi”
…-(t)u … … … (u)(t)(r) ·
… … … … …
”…”
krist
Krist
Kristr
”Christ”
kri-
Kri[str](?)
”Christ(?)”
§A mþ(y)r §B m(y)i
§A … §B …
”§A … §B …”
mahrns
Marinus(?)/Maurins(?)
”Marinus(?)/Maurins(?)”
+ fuþorkhniastbmlʀ ⁓
<fuþorkhniastbmly>
”<fuþorkhniastbmly>”
§A -- fuþorkhnias §B niastbmlʀ
§A … <fuþorkhnias> §B <[h]niastbmly>
”§A … <fuþorkhnias> §B <hniastbmly>”
olaf : ri
Olaf ri[sti].
Ólafr ri[sti].
”Ólafr carved.”
knif bar i
Knif bar i.
Knífr bar í.
”The knife conveyed/went to attack/brought on?”
knif bari
Knif <bari>.
Kníf <bari>.
”Knife <bari>.”
§A … §B …
§A … §B …
”§A … §B …”
kuþ anan
Guð …
Guð …
”God …”
kuþa nan
Gyða …
Gyða …
”Gyða …”
kuþan an
goðan …
góðan …
”good …”
…(u)ni- : ris(t)… … ¶ …--u-…
<…uni-> rist[æ](?) … …
<…uni-> rist[i](?) … …
”<…uni-> carved(?) …”
ø(r)¶bs¶þo¶(h)¶?¶hannmʀ¶(h)þa¶{N}n¶h¶(u)¶m¶?¶?
…
”…”
+ (s)han +
…
”…”
aikuis
<aikuis>
”<aikuis>”
+ pax paters æ^þ filii cristi cruci¶fixsi æ^þ spisus sancti sit p super ¶ omnes a^bitantes æ^þ manentes in oc lo^co ¶ æ^þ defensio crucis crucis crist^us + ¶ contra omnis aduersiones inmundi spi¶srisus in-o^stoi o-i + amen b-n¶diccat nos desus tesus noster bene¶dictat nos desus æ^þ meduent eum om¶nes fines tre + t + domine deus pa¶ter omnipo-ns famulos tuos æ^þ fa¶musas tue mages… …- purgectos ¶ per unicm filium tum in uirtute spi¶ris^us sancti binedic æ^þ protege ut ¶ ab omns ste scurii in tua iugiter ¶ laudi letentur amen + benidc¶cio æ^þ defeisio patris æ^þ filii æ^þ spi¶ritus| |sancti dicenda æ^þ super anc ¶ curiam æ^þ omnis abitantes in ea + ¶ amen +
Pax patris et filii Christi crucifixi et spiritus sancti sit p[erpetuo](?) super omnes habitantes et manentes in hoc loco et defensio crucis Christi(?) Christus contra omnes adversiones immundi spiritus in[i]usti(?) <o-i> Amen. B[e]nedicat nos Deus, Deus noster. Benedicat nos Deus et metuant eum omnes fines terrae. Te(?) [igitur](?) Domine Deus, pater omnipo[te]ns famulos tuos et famulas tuae maies[tatis](?) … purgatos(?) per unicum filium tuum in virtute spriritus sancti benedic et protege ut ab omn[ibu]s(?) <ste> securi in tua iugiter laude laetentur. Amen. Benedictio et defensio patris et filii et spiritus sancti dicenda et super hanc curiam et omnes habitantes in ea. Amen.
”Pax patris et filii Christi crucifixi et spiritus sancti sit perpetuo(?) super omnes habitantes et manentes in hoc loco et defensio crucis Christi(?) Christus contra omnes adversiones immundi spiritus iniusti(?) <o-i> Amen. Benedicat nos Deus, Deus noster. Benedicat nos Deus et metuant eum omnes fines terrae. Te(?) igitur(?) Domine Deus, pater omnipotens famulos tuos et famulas tuae maiestatis(?) … purgatos(?) per unicum filium tuum in virtute spriritus sancti benedic et protege ut ab omnibus(?) <ste> securi in tua iugiter laude laetentur. Amen. Benedictio et defensio patris et filii et spiritus sancti dicenda et super hanc curiam et omnes habitantes in ea. Amen.”
i?k(u)??ir--
…
”…”
rikæ ×
Riki(?)
Ríki(?)
”Ríki(?)”
m--(s)(-)(-)
…
”…”
… a mik
… a mik
… á mik
”… owns me”
?????
…
”…”
(-)(-)--- : -ui : p(a)lær-(i) : -- ¶ h(i)k lokus (')-… ¶ kantu : ti …(-)
… … … … hic locus … … …
”… this place …”
§A mat §B (m)at-rt §C kkkiii §D le(o^r) §E faki(l) : uiuæs
§A … §B … §C … §D … §E … …
”§A … §B … §C … §D … §E …”
§A þismas(m) r §B þis(m)(a)…-g(e)sm(i)s
§A … … §B …
”§A … §B …”
§A unrnurn §B (a)hua(m)--(-)
§A … §B …
”§A … §B …”
§A … gor(l)in · g¶n · æþ (i)gor(t)… … §B … ¶ …
§A … gordin(?) … et ingord[in](?) … §B … …
”§A … gordin(?) … et ingordin(?) … §B …”
§A ----(-)-st--(f)---fil-(-)(s)---(i)(þ) (:) ---…r(þ)t(u)(i)-(-) ¶ (-)-t(u)fks(þ)r-(g)--a(-)æn(i)lu- · (k)-----ark(i)l(u) ¶ -b-(f)(g)a(s)(t)(-)r-…-(m)--æt-mi(n)-m--(-) ¶ (-)-(b)t(i) (:) (-)-(k)(n)(t)(n)---tin(-)(m)(-)lkus(-) §B (a)g-…(t)imia(g)(-)…(g)u(þ)(g)(u)(n)…-(r)(u)----(k)--(s)(i)(æ)(-)(-) ¶ (a)mþænhælku(n)(-)(k)þorsok(þ)æ(-)grim(s)(o)k-gr(i)þ--(-) ¶ -----grim--…(i)gr(i)þo---nau(i)liþ(s)(æ)lf- : u(n)- ¶ (k)-…ær---…kætil(þ)(-)rhu-h-k : (i)orrr---
§A … … … … … … … §B … … … … … …
”§A … §B …”
§A + aue sanktisimæ maria kra-ia ¶ blena tominus tekum bænætik¶t^a tu in m(u)lieribus æþ bænæ¶tiktus fruktus -æntri(s) ¶ tui §B + in(k)r--tus patær + inmæn¶sus pætær --tærnus b(a)t-r ¶ ga^la a^kla ¶ a-la^ ^la-- §C kala a-la ¶ agla^ ^la--
§A Ave sanctissima Maria, gra[t]ia plena. Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus et benedictus fructus [v]entris tui. §B Incr[ea]tus pater. Immensus pater. [Ae]ternus pat[e]r. Gala agla a[g]la la[ga]. §C Gala a[g]la agla la[ga].
”§A Ave sanctissima Maria, gratia plena. Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus et benedictus fructus ventris tui. §B Increatus pater. Immensus pater. Aeternus pater. §B Gala agla agla laga. §C Gala agla agla laga. ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord)”
§A (s)…-(f)--…-…(n)(m)… ¶ …-(a)nknl(u)(s) (:) kau… ¶ …a(p)i-(h)lu(s)--tf… ¶ …- + in nomin(h) (+) patri- … ¶ … + m(æ)ri(c)(i)(n) + -s-i-(r)(r)… ¶ …t(u)---(s)an… §B …-- ¶ …u + ¶ …(u)
§A … … … … … In nomine patri[s] … … … … … §B … … … …
”§A … In nomine patris … §B …”
”§A … I Faderens navn … §B …”
§A …-…/…(it)--… ¶ …-…/(f)--(k)… ¶ …-…/(n)u(k)-… ¶ …--…/(u) §B … ¶ …(u)/-… ¶ …-um… ¶ …
§A … … … … §B … … … …
”§A … §B …”
§A … maria^ ^g(i)rasia pl-(-)na (d)omino(s) ---m(b) §B …(u)lieribus æþ binidita tus æþ muli(r) §C …(e)n : pæpæræ bo : olof : anderiu- … §D …(e)n : pæpæræ : bo : olof : anderiu(s) ----t §E …þigæri biuþæmi(o)d roþæn þir(i)(k)- §F … tapa uil (h)an sauþ (:) þæt mæl-- …
§A [Ave] Maria gratia pl[e]na Dominus [tecu]m §B [m]ulieribus et benedicta tu et mulier. §C [Sw]en Pipari, Boi, Olof Anderiu[s]/Andrea[s] … §D [Sw]en Pipari, Boi, Olof, Anderius/Andreas … §E [ø]þgæri biuþamioþ røþan Diþrik(?) §F [Ok]/[En] tapa vill han søþ(?). Þæt mæl[ti] …
§A [Ave] Maria gratia pl[e]na Dominus [tecu]m §B [m]ulieribus et benedicta tu et mulier. §C [Sv]einn Pípari, Búi, Ólafr Anderiu[s]/Andrea[s] … §D [Sv]einn Pípari, Búi, Ólafr, Anderius/Andreas … §E [au]ðgari bjóðamjǫð rauðan Diðrik(?) §F [Ok]/[En] tapa vill hann sauð(?). Þat mæl[ti] …
”§A [Hail] Mary full of grace: The Lord is with Thee; §B amongst women both blessed and woman. §C Sveinn Piper, Búi, Ólafr Anderius/Andreas … §D Sveinn Piper, Búi, Ólafr, Anderius/Andreas … §E he may offer more bountifully the red mead to Diðrikr(?) §F [And]/[But] he wants to lose a sheep(?). That spoke …”
§B …(u)lieribus æþ biniditatus æþ muli(r) §E …þigæri biuþæmi(o)d roþæn þir (i)(k)- §F … tapa uil (h)ans auþ (:) þæt mæl-- …
§B [m]ulieribus et benedictus et mulier. §E [ø]þgæri biuþamioþ røþan þeʀ … §F [Ok]/[En] tapa vill hans øþ(?). Þøt mæl[ti] …
§B [m]ulieribus et benedictus et mulier. §E [au]ðgari bjóðamjǫð rauðan þér … §F [Ok]/[En] tapa vill hans auð(?). Þat mæl[ti] …
”§B amongst women and blessed and woman. §E he may offer more bountifully the red mead to you … §F [And]/[But] he wants to lose his fortune(?). That spoke …”
ma^ria
Maria
María
”Mary”
m-(-)
M[aria](?)
M[aría](?)
”Mary(?)”
[… bonus … kuþ …]
… bonus(?) … Guð(?)/goð(?) …
”… good(?) … God(?)/good(?) …”
-þorkh
<[fu]þorkh>
”<fuþorkh>”
fuþork-
<fuþork[h]>
”<fuþorkh>”
§A amo^ræmm : e(l)… þhækko ⁓ staa^r ⁓ t-… §B a^go auro : uos ⁓ …-(l) ⁓ sa^nro^r(o)^(n) · gasdaer a^ng…
§A Amorem … … … … §B ago auro vos … … … …
”§A Love … §B with gold I drive you …”
§A …im ¶ …onho ¶ …nmhm^(l)o ¶ …hil(s)h §B noro… ¶ hlþoh… ¶ horþ(l)…
§A … … … … §B … … …
”§A … §B …”
§A bøndi × ris×ti × mal×runu §B araʀ × ara × æru × fiaþraʀ (×)
§A Bondi risti malrunu, §B arar ara æru fiaþrar.
§A Bóndi risti málrúnu, §B árar ara eru fjaðrar.
”§A Bóndi carved runes of speech, §B eagle's oars are the feathers.”
”Bonde ristade målrunor. Örnens åror är fjädrar.”
ia^ko^b
Iakob.
Jakob.
”Jakob.”
l(i)-(l)a(t)(i)sartam(a)l(u)(k)i(k)koi--/---l-(i)-(u)artam-l---koi-- ¶ bariumfut(g)(æ)t(a)^um/bariumkutgæta^um
… …
”…”
a^ndres : p + farmaðr +
Andrés p[restr], Farmaðr.
”Andrés the priest. Farmaðr.”
oþinkar
Óðinkárr.
”Óðinkárr”
§A … olafs … §B …to ⁓ mik
§A … Ólafs … §B [se]ttu(?) mik
”§A … Ólafr's … §B placed me”
§A þo^rfyts §B …-its…
§A Þorfinns §B …
”§A Þorfinnr's §B …”
+ þæ(t)(t)a · hus · er · u…¶kt · dt^rotne · ua^ro… ¶ o^k mo^ðo^r · ha^ns · ma^riu ¶ a^k pet^re postola
Þetta hús er v[í]gt Drótni váru[m] ok móður hans Maríu ok Pétri postola.
”This house is dedicated to our Lord and his mother Mary and Peter the apostle.”
stein · þænnna · gærðe · ¶ botolfr · steinmeist^aræ
Steinn þenna gerði Bótulfr steinmeistari.
”Bótulfr the stonemaster made this stone.”
+ stina^r lahþe osm
Steinarr lagði Ásm[undarsonr].
”Steinarr Ásmundr's son laid (the fence).”
+ sa m^aþr ⁓ r(æ)ist ⁓ ru^n-a^r þ(e)sa^r ⁓ er ⁓ k--(t)eko a : præsti ia
Sá maðr reist rúnar þessar, er g[is]tingu(?) á presti já.
”That man carved these runes who was willing to offer the priest accommodation.(?)”
§A + sagta maria : a mik ouk hnar sun kriister §B øuk alir hlk|u| |k|uþrs ouk alir bostolar hans
§A Sankta María á mik ok hennar sonr Kristr §B ok allir helgu Guðs ok allir postolar hans.
”§A Saint Mary and Christ her son own me, §B and all of God's saints and all of His apostles.”
§A + øuk : atla : til : aflas : §B s¶¶ynta ¶ øuk §A siol¶¶fum ser : øuk ølu : kristn folke
§A ok Atla til afláts §B synda, ok §A sjǫlfum sér ok ǫllu kristnu folki.
”§A … and (for) Atli for pardon of §B his sins and §A for himself and for all Christian folk.”
§A aslacar : gerþe^ ^mik : runar : ek · rist : au^k · raþ:na : sta·ue : uer · §B sici
§A Áslakr gerði mik. Rúnar ek ríst ok ráðna stafi. … §B …
”§A Áslakr made me. Runes I carve and interpreted (interpretable?) staves … §B …”
+ nikulas at^lasu^n ¶ ke^rþe ru^na^r ¶ a mrkom hal
Nikulás Atlasonr gerði rúnar á mǫrgum hall.
”Nikulás Atli's son made runes on many rock-slabs.”
§A fuþorkhniastblmyøæc + §B rk fuþoork hfu
§A <fuþorkhniastblmyøæc> §B … <fuþoork> …
”§A <fuþorkhniastblmyøæc> §B … <fuþoork> …”
…
…
”…”
+ stæin : þena ⁓ le(t) : auhmuntr skialhe : lækia ⁓ ifir : kunu : kuþustotor æn ar(t)iþ henar lykasmeso
Steinn þenna lét Ǫgmundar Skjalgi leggja yfir Gunnu Guðulfsdóttur, en ártið hennar [er] Lúkasmessu.
”Ǫgmundr the Cross-eyed had this stone laid over Gunna Guðulfr's daughter and her anniversary-of-death is Luke's-mass.”
anfinir
Arnfinnr
”Arnfinnr”
+ suæin : a mik a iaþri en her huilir : untir : asa
Sveinn á mik á Jaðri, en hér hvilir undir Ása.
”Sveinn of Jaðarr owns me and hereunder rests Ása.”
[…uþ · sihni þen man er gerþe auk þen er gera let þat e^r ellingr lo----…]
[G]uð signi þann mann er gerði, ok þann er gera lét, þat er Erlingr Lo[ptssonr](?).
”God bless the man who made (me) and he who had (me) made: that is Erlingr Loptr's(?) son.”
---ss-------
…
”…”
§A æinriþi §B kæirþi §C k(æ)r u(æ)l
§A Eindriði §B gerði §C kar vel.
”§A Eindriði §B made §C the vessel well.”
[þeser ⁓ hurþir ⁓ gerþe ⁓ þorþr a stafi ⁓ en ka^ri ringænæ guþo]
Þessar hurðir gerði Þórðr á Stafi, en Kári [gerði] hringana góðu.
”Þórðr of Stafr made these doors and Kári [made] the good rings.”
ha… mik : aue maria
… mik. Ave Maria.
”… me. Hail Mary.”
: aumutær : geþe mik : aø^slikær a mik
Auðmundr gerði mik. Ásleikr á mik.
”Auðmundr made me. Ásleikr owns me.”
hti
…
”…”
m^a^r^i^a
María
”Mary”
[a^u… …r]
Av[e] …
”Hail …”
[un]
…
”…”
× bater noster
Pater noster.
”Our Father”
?
…
”…”
a^ni - hualis r^eis
Áni(?) [á] Hváli's reist.
”Áni of Hváll carved.”
-r---
[K]r[ist](?)
”Christ(?)”
t^r^o^t^i^n in^ri
Dróttinn, INʀI.
”Lord. INʀI (= Jesus of Nazareth, King of the Jews).”
(u)iko
viku(?)
”week(?)”
(e)(r)li…
Erli[ngr](?)
”Erlingr(?)”
nir
…
”…”
gristr ' healb(i) ' þorstæini ' þores'syni ' ¶ huarhe sim han fær
Kristr hjalpi Þorsteini Þórissyni, hvargi sem hann ferr.
”May Christ help Þorsteinn Þórir's son wherever he may travel.”
hic uærsum scribo
Hic versum scribo.
”Here I write a verse.”
sihurþr
Sigurðr
”Sigurðr”
au
…
”…”
stat : i friþi · kuþs · osa
Statt í friði Guðs, Ása.
”Stand in God's peace, Ása.”
rahna
Ragna
”Ragna.”
i(o)f kiutlk/kitutlki/kitutlks
… …
”…”
ek hæfi ue^ærit/uerit þ^ar mani na kranne + ¶ bo/bærþor
Ek hefi verit þar muni na kránni, Bó[tulfr](?)/Bergþórr(?).
”I have been where (one) could reach (into the) cranny. Bótulfr(?)/Bergþórr(?).”
bærþo^r
Bergþórr
”Bergþórr”
sihurþr
Sigurðr
”Sigurðr”
ranuaih
Rannveig
”Rannveig”
+ patær nostær kui æs inn celiss : s¶a^nktificetur nomen tu^um a^þueniaþ r¶ægnum t^uum fia^þ uoluntas tua sikuþ ¶ inn celo æþ inn tærra panæm nosst^rum kotid¶ia^num da^ ^nobis odie æþ dimitte no^bis debita^ ^nost¶ra sikuþ æþ nos dimittimuss debito^ribus noss¶t^riss æþ ne nos inndukass inn tæmtacio^næm sæþ li¶bera^ ^nos a malo amen + iohannæss maþ¶uss ma^þþeus markuss lu^k^ass
Pater noster qui es in cœlis sanctificetur nomen tuum adveniat regnum tuum fiat voluntas tua sicut inn cœlo et in terra panem nostrum cotidianum da nobis odie et dimitte nobis debita nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris et ne nos inducas in temtationem set libera nos a malo, amen. Johannes, Matthæus, Matthæus, Marcus, Lucas.
”Our Father who art in Heaven, hallowed be Thy name. Thy kingdom come, Thy will be done on Earth as it is in Heaven. Give us this day our daily bread and forgive us our trespasses, as we forgive those who trespass against us, and lead us not into temptation, but deliver us from evil, Amen. John, Matthew, Matthew, Mark, Luke.”
§A bet^rus … + markus ouk … s(e)^r(a)^fion ko^nsta(n)tinus §B (h)ia^lp(i) mer al(e)r þeir + a^uþun reist mik
§A Petrus … Marcus ok … Serapion, Constantinus §B Hjalpi mér allir þeir. Auðun reist mik.
”§A Peter … Mark and … Serapion, Constantinus §B may they all help me. Auðun carved me.”
[× kuneitr : eit : marki]
Gunnsitr(?) setti merki.
”Gunnsitr(?) placed the landmark”
[× kunstin : siti : marki]
Gunnsteinn setti merki.
”Gunnsteinn placed the landmark”
[× kunhitr : let : mærkia]
Gunnhildr lét merkja.
”Gunnhildr had … marked.”
: fø^yri alæ s
fyrir alla s[álir]/s[ál].
”for all souls / bring the fortunate”
⁓ her uar ha^n o^k heþan fo^r han u
Hér var hann, ok heðan fór hann út.
”Here he was and from here he travelled out.”
[þorþær : a huæim(e) : (e)r h(e)r : ia- :]
Þórðr á Hveimi er hér jarðaðr.
”Þórðr of Hveimr is interred here.”
[… …ikkar u-sir kunnar æ hola snatuson × uoniu : san- + innar · il : tær ⁓ þæu ⁓ kranar : ialtrar kuþ sinir · inar kitla kir-ø isril-i inkæri]
… [l]iggr u[n]dir Gunnarr á Holi <snatuson> … … … … … … Granar(?) … Guð signi(?) … … … … …
”… Gunnarr of Holl, <snatu>'s son, lies underneath … Grǫn … May God bless …”
[loden a : kion : læt (:) rænttæ : þætta]
Loðinn á Kjós lét penta þetta.
”Loðinn of Kjóss had this painted.”
[loþen × mærkæþe uer × raknilti × systur×totor ¶ sini]
Loðinn markaði ver Ragnhildi, systurdóttur sinni.
”Loðinn marked the coverlet for Ragnhildr, his niece.”
barþr : andres:son : ¶ gerþi : mik :
Bárðr Andréssonr gerði mik.
”Bárðr Andrés' son made me.”
[her huilir ælin nræisitotr/ne^ræistote^r · altiþ ¶ hænnar ær klemiþmesoaftan]
Hér hvílir Elín Neriðsdóttir. Artíð hennar er Klementsmessuaptan.
”Here rests Elín Neriðr's daughter. Her anniversary-of-death is the eve of Klemetr's mass.”
[kuþman kerþe + mik]
Guðmann gerði mik.
”Guðmann made me.”
r ⁓ p ⁓ k ⁓ iii sss ttt iii lll
… … … … … … … …
”…”
n------
…
”…”
ræiþulfr : kærþi : þer ork
Hreiðulfr gerði þar ǫrk.
”Hreiðulfr made the chest there.”
ælæng⁓r ⁓ anason ⁓ ræist ⁓ runar ⁓ þesar
Erlingr Árnasonr(?) reist rúnar þessar.
”Erlingr Árni's son(?) carved these runes.”
+ her ⁓ huilir ⁓ þo^ra (⁓) moder ⁓ eirih ⁓ prest ⁓ pater (⁓) noster ⁓
Hér hvílir Þóra, móðir Eiríks prests. Pater noster.
”Here rests Þóra, mother of Eiríkr the priest. Our Father”
m^a^r(i)(a)
María
”Mary”
ifs
…
”…”
…--…
…
”…”
[æintriþi (:) skar (:) mia:finkr : s(o)^nr : olafs (:) ila]
Eindriði skar mjáfingr sonar Ólafs illa.
”Eindriði cut the little-finger of Ólafr's son badly.”
[æintriþi (:) skar (:) mia:finkr : s(o)^nr : olafs : (a) l(o)]
Eindriði skar, Mjáfingr, sonr Ólafs á Ló.
”Eindriði Slenderfingers, son of Ólafr of Ló, cut.”
askrimr
Ásgrímr
”Ásgrímr”
ba^rþ
Bárðr
”Bárðr”
m^a^r^i^a
María
”Mary”
a sigridhi
Á Sigríði.
”(curse?) on Sigríðr”
a gunnu
Á Gunnu
”(curse?) on Gunna.”
[barþir hæ--… ¶ kirikþni-kr]
Bárðr He[lgasonr] …
”Bárðr Helgi's son …”
[+ þorgeir : pre(s)ter : let : gera : mik : ion : gerðe : mik : með : guc : misku]
Þorgeirr prestr lét gera mik. Jón gerði mik, með Guðs miskunn.
”Þorgeirr the priest had me made. Jón made me with God's mercy.”
[---urþr - ris-- -…]
[Sig]urðr … ris[ti](?) …
”Sigurðr … carved(?) …”
[… … … … …]
Hér hvílir Páll Hallvarðssonr Víðihol.
”Here rests Páll of Víðihol, Hallvarðr's son.”
her huilir guþo^rmr slæikir : litlagahndahadahr e^r a^rtiþ ¶ ha^ns
Hér hvílir Guðormr/Guðþormr Sleikir. Litla-gangdagadagr er ártíð hans.
”Here rests Guðormr/Guðþormr the Licker. The Minor Rogation day is his anniversary-of-death.”
§A þa : ræist : mik : oa^k : ræisti ¶ [: a]mundi : o^rmstæins:a:sun : a : sot^range §B hær : er : ændimærgi ⁓ o^r austæ^r : i : la^ngæ:fosn §C fur[a :] §D …u…/…r…
§A Þá reist mik ok reisti Ámundi Ormsteinssonr á Sótrangi. §B Hér er endimerki ór austr í Langaforsinn. §C fura §D …
”§A Ámundi Ormsteinn's son of Sótrangr carved and raised me then. §B The border-mark is from here east into Langaforsinn. §C fir §D …”
× þ--
…
”…”
fuþo
<fuþo[rk]>
”<fuþork>”
þe(t) : h…
þat(?) h[efir](?)
”that has(?)”
sim(e)on : risti : runar þa : æs : þeir : foru : bali (:) ouk : kolbiorn : m naþ : þorbini : s(e)nd(i)(:)man(i)
Simeon risti rúnar, þá er þeir fóru, Balli ok Kolbjǫrn. Mun náð Þorbirni sendimanni.
”Simeon carved runes when Balli and Kolbjǫrn travelled (out). (They) should have reached Þorbjǫrn the Messenger.”
§A ek hæitk iesus naþarenum §B ek þolde ha^rþan dauþ §C to:mas
§A Ek heiti Jésús Nazarenus §B Ek þolða harðan dauð. §C Thomás.
”§A I am called Jesus of Nazareth. §B I suffered the hard death. §C Thomás.”
§A ek haitit esus naþarenum
§A Ek heiti Jésús Nazarenus
”§A I am called Jesus of Nazareth.”
§A þorolfr : gærþi : kirku þesa ⁓: askrimr ⁓ hakon ⁓ ælikr ⁓ pal ¶ æinriþi ⁓ siønti ⁓ þorolfr §B þorer ⁓ ræist §C olafr
§A Þórolfr gerði kirkju þessa. Ásgrímr, Hákon, Erlingr, Páll. Eindriði, Sjaundi, Þórulfr. §B Þórir reist. §C Ólafr.
”§A Þórolfr made this church. Ásgrímr, Hákon, Erlingr, Páll, Eindriði, Sjaundi, Þórulfr. §B Þórir carved. §C Ólafr.”
[furru ræþir]
… ræðr(?)
”… interprets(?)”
askrimr
Ásgrímr
”Ásgrímr”
þmþr s s þ : gærþi mik
Þormóðr … s[onr] [á] Þ[orpum] gerði mik.
”Þormóðr of Þorpr, …'s son made me.”
m^a^r^i^a
María
”Mary”
fuþork
<fuþork>
”<fuþork>”
i^h^s^u^s
Jésús
”Jesus”
oau/a^tua/t^aua
…
”…”
þo(-)
…
”…”
þorolfr : kærþi : kirkiu þesa : en : kæræ:stæin : ua^r filakr : ok þæir : kuna^r : uiþa^r : æyint^r : æirikkr : kuna^r : nu hæfi ek ristit : alra a^lfr uar ok
Þórulfr gerði kirkju þessa, en Geirsteinn var félagi ok þeir Gunnarr, Víðarr, Eyvindr, Eiríkr, Gunnarr. Nú hefi ek ristit allra. Alfr var ok.
”Þórulfr made this church and Geirsteinn was (his) partner and Gunnarr, Víðarr, Eyvindr, Eiríkr, Gunnarr: now I have carved all. Alfr was also.”
þa^r e^r a^lr : sem unir : æiki er : sliht sem| |m(u)(n)(i)(r) (:) (þ)o^(r)þ(r) (:) (r)(æ)--t^ ^(r)ua^r +
Þar er allr sem unir, eigi er slíkt sem munir. Þórðr re[is]t rúnar.
”One feels complete where one feels satisfaction; nothing is comparable to desire. Þórðr carved runes.”
þeta hefir æyitr
Þetta hefir Eyvindr
”Eyvindr has this …”
uiþ aui {PI}
Víðar(?) Ave [Maria]. {Pa}[ter](?)
”Víðarr. Hail [Mary], (Our) Father(?)”
[+ þissa ⁓ kloko ⁓ leto ⁓ stæypæ a^luer ⁓ prest^r ⁓ i ⁓ sig(d)a^le ⁓ o^k ⁓ þr(d)^r ⁓ bo^n(d)e ⁓ a -a^uku(m) ⁓ st(æ)ypti ⁓ to^ue ⁓ þo^rr⁓so^(n)]
Þessa klokku létu steypa Ǫlvir prestr í Sigdali ok Þórðr bóndi á [H]augum, steypti Tófi Þórðarsonr.
”Ǫlvir, priest of Sigdalr and Þórðr, the husbandman of Haugar, had this bell cast. Tófi Þórðr's son cast (it).”
[sailgærþr hyilir her guþ gætie ¶ þina ¶ aslakr markaþi mik]
Salgerðr hvílir hér. Guð gæti þín-na. Áslakr markaði mik.
”Salgerðr rests here. God protect you. Áslakr marked me.”
gæirmuntr gerþe mik
Geirmundr gerði mik.
”Geirmundr made me.”
[⁓] þ(o)r(g)autr : fifil : m(i)k : g(e)rþ(e)
Þorgautr Fífill mik gerði.
”Þorgautr Dandelion made me.”
un þu m(e)r als kþrs
Unn þú mér alls góðs.
”Grant to me all good.”
ltlsssiiikutramsstltttll
…
”…”
haluoar ⁓ a mik
Hallvarðr á mik.
”Hallvarðr owns me.”
[iesus]
Jésús
”Jesus”
a^u^æ ⁓ maria ⁓ grakia ⁓
Ave Maria gratia
”Hail Mary, (full of) grace”
per ies
Per Jes[um].
”through Jesus.”
irk^e
…
”…”
[+ aue : maria : gracia : plena : dominus : tecum : benedicta : tu : in : mulieribus : æ^þ : b : f : u : tui : {A}]
Ave Maria gratia plena. Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus, et b[enedictus] f[ructus] v[entris] tui. {A[men]}.
”Hail Mary, full of grace. The Lord is with Thee: blessed art Thou among women, and blessed is the fruit of your womb. {Amen}.”
[+ dehtera domini f^eck uirtutem dehtera domini ehlauit me dehtera]
Dextera Domini fecit virtutem, dextera Domini exaltavit me, dextera.
”The right hand of the Lord did mighty work, the right hand of the Lord raised me up, the right hand”
n hiukri(þ) u
… hjúkrið …
”… nurse! …”
[ko^ra ⁓ neris⁓sun ⁓ reist ⁓ mik]
Kári Neriðssonr reist mik.
”Kári Neriðr's son carved me.”
-m-rn/mmrn
…
”…”
ra^n^na^r : biskop : uigþi : kir:kiu : þessa : þa : fygþi : honom : fylgþi : þa : þorþr : ka^palæin ¶ ok : æina^r : na^fr : o^k þro^ntr : mo^kr : ok : þorstæin : ra^uþi : ok þo^nt^r : kin : o^k han : ræist : runa^r : þesar
Ragnarr biskup vígði kirkju þessa. Þá fýlgði honum, fylgði þá Þórðr kapaleinn ok Einarr Nafarr ok Þróndr munkr ok Þorsteinn Rauði ok Þróndr Kinn, ok hann reist rúnar þessar.
”Bishop Ragnarr dedicated this church. He was then assisted, then assisted by Þórðr the Chaplain and Einarr Nave-borer/Auger and Þróndr the monk and Þorsteinn Red and Þróndr Chin, and he carved these runes.”
…eta : er : guþas : hus · æk · guþ · blæsi · þan · er · gera · let · æk · sua · huæn · þan [·] som · up · hæl(t)(a)(r)
[Þ]etta er Guðs hús, ok Guð blezi þann er gera lét, ok svá hvern þann sem upp heldr.
”This is God's house and may God bless he who had (it) made and whosoever maintains (it).”
+ aslagr : pr(e)str · reit · runa^r þessa^r
Áslakr prestr reit rúnar þessar.
”Áslakr the priest wrote these runes.”
þostæin bengæir ræit runar þessar sutah þan er nesr net iolom
Þorsteinn Bengeirr reit rúnar þessar sunnudag þann, er næstr … jólum.
”Þorsteinn Sore-spear wrote these runes on the Sunday which is closest … Christmas.”
olafar -…lsr
Ólafr …
”Ólafr …”
…
…
”…”
… …aþr ræist runar þesar er hæitir kætil suæisun i aby + þormo^þr hilt mer meþan han mæirkti mik · kætil smiþr
[Sá(?) m]aðr reist rúnar þessar er heitir Ketill Sveinssonr í Ábý. Þormóðr helt mér, meðan hann merkti mik. Ketill Smiðr.
”That man carved these runes who is called Ketill Sveinn's son of Ábýr. Þormóðr held me while he marked me. Ketill the smith.”
hæila se a^þ uote
Hella sé at vátti.
”Rock-slab be as witness!”
§A iotna sk… §B tr
§A Jǫtna … §B Dr[óttinn](?)
”§A giants(') … §B Lord(?)”
+ o^kmole : ræisl ru^na^r þesa^r - u^k biþr þø^rs a^lma^ka^n kuþ ⁓ at ha^n ta^ke ⁓ ¶ uiþr s-l kamas : er þesse slæin tikr ibir +
Ǫgmundr reist rúnar þessar, ok biðr þess almátkan Guð, at hann taki viðr s[á]l Gamals, er þessi steinn liggr yfir.
”Ǫgmundr carved these runes, and prays to the almighty God that he receive the soul of Gamall, whom this stone lies over.”
+ unnulfer perþ(e) kloko þe(s)sa :
Unnulfr gerði klokku þessa.
”Unnulfr made this bell.”
a-r--s ⁓ ræse runar þesar um| |meærþi ⁓ þeta it fysta purþari(a)n ⁓ muþ --
A[nd]r[é]s(?) reist rúnar þessar ok gerði þetta it fyrsta hurðarjarn. Guð(?)/Guði(?) …
”Andrés(?) carved these runes and made this, the first door-hinge. God (be praised?) …”
[her : huilir : pet^r : prest^r :+]
Hér hvílir Pétr prestr.
”Here rests Pétr the priest.”
---r · (o)(n) · (g)ripr · (g)unar
… Ánn(?)/Ónn(?), Grípr, Gunnarr.
”… Ánn(?)/Ónn(?), Grípr, Gunnarr.”
ru(n)(a)r …
Rúnar …
”Runes …”
… ¶ …llllliiiii fuþ(o)r(k)(h)… …
… … <fuþorkh…> …
”… <fuþorkh…> …”
------sb-------------------(h)us---u---n
…
”…”
þesar runar ræist uistæin hæil ea en ræist øuk su^a ba sa in r(æ)þar
Þessar rúnar reist Vésteinn. Heill sá en reist, ok svá bæði sá en ræðr.
”Vésteinn carved these runes. Hail both he who carved, and he who interprets (the runes).”
⁓ sigurþr ⁓ ialssun : ræist : runar : þesar : lo^uga^r:dagen : æftir : botolfs:mæso : e^r : a^n : flyþi : higat : o^k · uildi : æigi : ga^ga : til · sæta^r : uiþ : su^ærri : fo^þ^ur:bana : sin : o^k : brøþra :⁓
Sigurðr Jarlssonr reist rúnar þessar laugardaginn eptir Bótulfsmessu, er hann flýði hingat ok vildi eigi ganga til sættar við Sverri fǫðurbana sinn ok brœðra.
”Sigurðr Jarl's son carved these runes on the Saturday after Bótulfr's-mass when he fled here and did not want to undergo reconciliation with Sverrir, the slayer of his father and brothers.”
… h-lu-rþr · krenske · ræist uinar þesr · sæl er · sa er sui(k)(i) · -(f)yla · so^rh · r(e)ika^r · tohe · græitis · sot · at · kæte · ge^lt^r æiþa^r · þæs · (a)^lt^ri · era · fenbra^uhþum · flahþa · fa^lner · niþr · meþ · a^ulu · ha^uka^r · ba^lts · a^uk · ha^lta · huhstriþi · byr·…
… H[a]llv[a]rðr Grenski reist rúnar þessar. Sæll er, sá er svíki, fýla, sorg á reikar torgi Grettis sótt at gæti, geldr eiðar þess aldri. Er-a feiknbrǫgðum flagða fallnir niðr með ǫllu haukar Baldrs, ok halda hugstríði byr[skíða].
”… Hallvarðr from Grenland (lower Telemark) carved these runes. Never is he fortunate, the brute who betrays: (he can) expect to get sorrow on the hair-part's turf (ie on his head); (he will) pay for this (broken) oath. The breeze-blown skis ( = ships) of Baldr's hawks ( = the warriors) (ie the sea-warriors) are not all felled through the baleful deeds of ogresses, and (they) hold the memory of battle.”
⁓ þæsse : kirka : æ^r (:) uig^d (:) sa(k)^t(s) (:) (o)l(a)^u(e) (:) ko(n)o^g(e)
Þessi kirkja er vígð Sanctus Ólafi konungi.
”This church is dedicated to Saint Ólafr the King.”
§A math(e)us §B lukas §C mar(k)us §D ioh(a)(n)(n)(e)s
§A Matthæus §B Lucas §C Marcus §D Johannes
”§A Matthew §B Luke §C Mark §D John”
[mi(:)m æ(:)lifu : neta^r : til : botolps:søku : (o)ltiþ s a]
Mem[orandum]: Ellifu nætr til Bótulfsvǫku ártíð S[…] A[…].
”Memorandum: eleven nights until Bótulfrs-vigil, S-… A-…'s anniversary-of-death.”
[⁓ h(e)^r : likar ⁓ þors-ouar ⁓ þnr…iun]
Hér liggr Þor… …
”Here lies Þor-… …”
[arnæ]
Árni
”Árni”
[olai]
…
”…”
ane þostæisun (k)æirþi mik : en halæikr kæutasun a mik ¶ hæilum hotom kere han soa : þeta oar : ristit koal suta nar koalt
Árni Þorsteinssonr gerði mik, en Háleikr Gautasonr á mik. Heilum hǫndum geri hann svá. Þetta var ristit … sunnudag nær kveldi.
”Árni Þorsteinn's son made me and Háleikr Gautr's son owns me. Thus he did with healthy hands. This was carved … Sunday towards evening.”
hake ⁓ beanar⁓sun ⁓ a mik ⁓ suæn ⁓ os-(u)-dar⁓sun ⁓ slo ⁓ mik ⁓ osofar ⁓ ræs⁓t ⁓ mik ⁓ auk ⁓ læiste ⁓ oþesndhen ⁓ nesta ⁓ eptir ⁓ olafs⁓foku ⁓ a seta ⁓ are ⁓ rikes ⁓ f(o)s ⁓ firþulhs ⁓ hæra ⁓ mahnusar ⁓ norihs ⁓ konohs
Haki Bjarnarsonr á mik. Sveinn Ás[m]u[n]darsonr sló mik. Ásulfr reist mik ok læsti óðinsdaginn næsta eptir Ólafsvǫku á sétta ári ríkis várs virðulegs herra Magnúsar, Noregs konungs.
”Haki Bjǫrn's son owns me, Sveinn Ásmundr's son hammered me, Ásulfr carved and read me on the first Wednesday after Ólafr's-vigil in the sixth year of the reign of our worthy Sire Magnús, King of Norway.”
her li(k)(a)r þ(o)læfar sun (k)[una(s) (a) birt- +]
Hér liggr Þorleifr, sonr Gunnars(?) á Birt[i](?).
”here lies Þorleifr, son of Gunnarr(?) of Birti(?).”
fuþorkhniastlbmy ¶ ⁓⁓ þeir ⁓ gærþo ⁓ runar þæsar ¶ finr ⁓ auk olafr
<fuþorkhniastlbmy> Þeir gerðu rúnar þessar, Finnr ok Ólafr.
”<fuþorkhniastlbmy> They made these runes, Finnr and Ólafr.”
o^not^r : a mik : a ho^no^m
Ǫnundr á mik á Hornum.
”Ǫnundr of Hornar owns me.”
kun^nar girþi mik hlhi a mik
Gunnarr gerði mik. Helgi á mik.
”Gunnarr made me. Helgi owns me.”
ra raist
Hreiðarr(?) reist.
”Hreiðarr(?) carved.”
ek uilta kusa may þ(a) er fahst er i^ ^þ^haiminum
Ek vilda kjósa mey, þá er fegrst er í Þursheiminum(?).
”I wanted to choose the maid who is the fairest in the home of the giants(?).”
k(u)na^(r) h…
Gunnarr …
”Gunnarr …”
kuni
Gunni
”Gunni”
þer er huit haur
Þér er hvíld hǫrð.
”Rest is hard for you.”
--r----------(r)---------h--
…
”…”
--þ------e---(m)…
…
”…”
uifil bo hir
Vifill bjó hér.
”Vifill lived here”
ai-----
…
”…”
s þ
S[almundr](?) Þ[orgeirssonr](?)
”Salmundr(?) Þorgeirr's(?) son”
fuþorkhniastblmøæ hi
<fuþorkhniastblmøæ> …
”<fuþorkhniastblmøæ> …”
fuþorkhniastbm-
<fuþorkhniastbm>
”<fuþorkhniastbm->”
fuþorkhniastblmæø
<fuþorkhniastblmæø>
”<fuþorkhniastblmæø>”
fuþor
<fuþor[k]>
”<fuþork>”
fuþ
<fuþ[ork]>
”<fuþork>”
-…or-…
…
”…”
fuþ(o)rkhn
<fuþorkhn[ias]>
”<fuþorkhnias>”
her skipter : mørkone
Hér skiptir mǫrkunni.
”(This) divides here the (outlying-)forests.”
rist : (a)inriþi (:) (a)t [:] u(s)tæn (:)
Reist Einriði at Eystein.
”Einriði carved in memory of Eysteinn.”
[gunr : rioas:sun : ligr : hr]
Gunnarr Bjǫrnssonr(?) liggr hér.
”Gunnarr Bjǫrn's(?) son lies here.”
§A [pkrus ⁓ paullus : an(t)ræas markus : maria ⁓ mathius uukis : iohannisi t(æ)tra⁓krama⁓ton ⁓ ag(l)a ⁓ akios ⁓ annail ⁓ missæai ⁓ iesuk ⁓ gristi ⁓ gu…] §B [maria s m · hila ⁓ iesus ⁓ krists ⁓ tit(r) hakon]
§A Petrus, Paulus, Andreas, Marcus, Maria, Matthæus, Lucas, Johannes, Tetragrammaton, Agla, Agios, <annail>, Messias, Jesus, Kristus, Gu[ð]. §B María s[æl] m[ær] helga. Jésús Kristus. Tetr[agrammaton]. Hákon.
”§A Peter, Paul, Andrew, Mark, Mary, Matthew, Luke, John, Tetragrammaton, 'agla' (= Thou art strong in eternity, Lord), holy, Emmanuel?/Adonai? (Lord), Messiah, Jesus Christ, God. §B Fortunate Mary, the holy maiden. Jesus Christ. Tetragrammaton. Hákon.”
[ra^ngn(e) (s)]
Ragni(?) s[acerdos](?)
”Ragni(?) the priest(?).”
[ranu^aig]
Rannveig
”Rannveig.”
[ilþa]
…
”…”
l(i)k(i) (m)unu l(i)fa (:) hn(t)a
Lengi munu lífa hegna(?).
”Long may (they) live, defend!(?)”
[artiþ : er ⁓ ikibrha^r : kara:totr : þru : nom : æpter : krosmesst : um · uarst ¶ + huær (:) sa : maþ-r ⁓ runar : þec : sar : þa : sy-e : bater : no-ter : fyrer : søl : heþnar : haalbe ⁓ kuþ : þæim : er : suæ : kerer]
Ártíð er Ingibjargar Káradóttur þrim nóttum eptir krossmessu um várit. Hverr sá maðr rúnar þessar sér, þá sy[ng]i Pater no[s]ter fyrir sál hennar. Hjalpi Guð þeim er svá gerir.
”Ingibjǫrg Kári's daughter's anniversary-of-death is three nights after Cross-mass in spring. Whoever the man who sees these runes may be, may he sing Our Father for her soul. May God help him who does thus.”
fuþorkhniasl-…
<fuþorkhniast[bmly]>
”<fuþorkhniastbmly>”
+ artiþa(:)t(a)hr : s(t)(æ)ins … ¶ + suæins : er : siøu notom æft[ir ⁓ høl-…]
Ártíðadagr Steins … <suæins> er sjau nóttum eptir Hel[gramessu].
”Steinn's anniversary-of-death-day … <suæins> is seven nights after All-hallows mass.”
§A [+ kyþa : a^ntaþish : tu]æm natum [fyrir :] ka-[ntaha · rlo : ahmutr] §B [+ st-…n (:) antaþesk (:) æi]ni ⁓ not ⁓ æftir [× bøn…us⁓mæsu] §C [þo--io… htaiask : tio þiom · farir ol^u ×]
§A Gyða andaðisk tveim nóttum fyrir gangdag … Ǫgmundr. §B St[einu]nn(?) andaðisk einni nátt eptir Ben[edikt]usmessu §C … andaðisk tíu nóttum(?) fyrir Ól[afs]v[ǫku].
”§A Gyða met her end two nights before Rogation day … Ǫgmundr §B Steinunn met her end one night after Benediktus-mass §C … met her end ten nights before Ólafr's-vigil.”
+ artiþa:tahr : biarnar : ulfkæis:sunar : ¶ er : tuæim : notom : fyrer : mario:… ¶ stæin
Ártíðadagr Bjarnar Ulfgeirssonar er tveim nóttum fyrir Maríu[messu]. Steinn.
”The day of the anniversary-of-death of Bjǫrn Ulfgeirr's son is two nights before Mary's [mass]. Steinn …”
-(l)(h)usmin ræisto stæin þana æf(t)ir skarþ^a (:) (æ)(n) (:) þæir tr(u)(k)(o) ¶ -rfi hans
[Ǫ]lhúsmenn reistu stein þenna eptir Skarða, en þeir drukku [e]rfi hans
”The drinking-companions raised this stone in memory of Skarði when they drank his funeral-feast.”
§A + esse krucem tomini fugite pa^rtes atu^erse : uicit leo · de tribu iuta ratiks ta^uit §B kuatuo^r grana : in penta^lum : kuo (f)on… …-i aa^ro^n · iessus · kristus §C ma^rikus ma^þeus lukas ioh--hannes §D tetragramato^n ⁓ atpha e^t o ⁓
§A Ecce crucem Domini, fugite partes adversæ. Vicit leo de tribu Juda, radix David. §B Quatuor grammis in petalon quo fron[te tul]it Aaron, Jesus Christus. §C Marcus, Matthæus, Lucas, Johannes. §D Tetragrammaton. Alpha et O[mega].
”§A Behold the cross of the Lord; flee, you hostile powers. The lion of the tribe of Juda, the root of David, has conquered. §B Four letters on the forehead-plate that Aaron bore on his forehead, Jesus Christ. §C Mark, Matthew, Luke, John. §D Tetragrammaton. Alpha and Omega.”
× k(o)^lbiørn : het ma^þ(r) : (e)(r) (b)(i)(o)(k)e : her
Kolbjǫrn hét maðr er bjó hér.
”The man who lived here was called Kolbjǫrn.”
[ø^yulfr r r]
Eyjulfr r[eist] r[únar].
”Eyjulfr carved runes.”
… …luarc ⁓ er : æine : not :: æfter : ¶ … …hra : mæso:tah : bruse : ræist :
[Ártíð Ha]llvarðs er eini nótt eptir [Allra heila]gra messudag. Brúsi reist.
”Hallvarðr's anniversary-of-death is one night after All-hallows mass-day. Brúsi carved.”
-imu(n) : prester : læ(t) : (b)e… … …sso
[S]ímun prestr lét be[rja](?) … [me]ssu.
”Símun the priest had (me) struck(?) … mass.”
[⁓ aotam ⁓⁓ biku ⁓+⁓ euæ ⁓⁓ kaim]
Adam, <biku>, Eva, Kain.
”Adam … Eve, Cain.”
[⁓ addam ⁓ bi ⁓ gus ⁓+⁓ eu(a) ⁓ kaim]
Adam, <bi> <gus>, Eva, Kain.
§A … uiþ : a^nlat : sit ⁓ -… §B …es ⁓ kirkio : þæsse · til : ke^rþa^r … §C …t(e) : til : uista^r : ua^l-… §D … …l : dyrþa^r : o^uk : ga^f : til : se^gs : …
§A … við andlát sitt … §B … kirkju þessi til gerðar … §C … til vistar … §D … [ti]l dýrðar ok gaf til sex …
”§A … at his demise … §B … to the making of this church … §C … to provision … §D … to magnificence, and gave six to …”
þessa^r : runar : reist : eind^riþ(i) : prest^r : io^ns:so^n : o^k : b(i)(þ)(i)t : fyr(i)r : mik
Þessar rúnar reist Eindriði prestr Jónssonr, ok biðið fyrir mik.
”Eindriði Jón's son the priest carved these runes and prayed for me.”
[artiþa^rtahe^r osolfs a hælhalante ⁓ e^r feo^ro^u no]…m æfte^r halua^rs⁓m(æ)…
Ártíðardagr Ásulfs á Helgalandi er fjórum nó[ttu]m eptir Hallvarðsme[ssu].
”Ásulfr of Helgaland's anniversary-of-death-day is four nights after St. Hallvarðr's mass. [St. Hallvarðr's mass = 15 May]”
§A adonai in : ici §B k-a^n krtto §C m a^b li i
§A Adonai … ecce §B … credo §C M[atthæus](?) ap[ostolus](?) L[ucas](?) J[ohannes](?)
”§A Adonai (Lord) … behold §B … Credo. §C Matthew, the apostle, Luke, John.”
§B … m s a krtto
§B [Sancte](?) M[ichael](?) s[uscipe](?) a[nimam](?) credo
”§B Saint Michael receive my/his/her soul. Credo.”
§A i--^khitdiush §B ba^kmik §C kr{U} §D … §E … §F serbens a^ri(e)s leo §G ue^rmis §H a^reto^n §I {OLAUUS} §K {JHVH}
§A … §B … §C crux(?) §D … §E … §F serpens, aries, leo, §G vermis §H arreton §I {Olaus} §K {Jehovah}
”§A … §B … §C cross(?) §D … §E … §F serpent, ram, lion, §G worm §H Arreton (divine) §I Olaus §K Jehovah”
§B ba^kmsk
§B …
”§B …”
§A [biþer : kiþi-] §B + biþir firir · sial · [ranuils ·+]
§A Biðið fyri[r] §B Biðið fyrir sál Randviðs(?).
”§A Pray for §B Pray for Randviðr's(?) soul.”
§B + biþir firir · sial · [ransual a^u-]
§B Biðið fyrir sál Ragnvalds …
”§B Pray for Ragnvaldr's soul …”
fr · gregorius
fr[ater] Gregorius
”Brother Gregorius”
[kuiaæ iariu nisir]
Mikjáll(?) Maríu næstr.
”Michael next (after) Mary.”
-- (:) (t)-----f-k---(u)a^k(a)(l)--(a)u(a)
… …
”…”
suæin {P}res{T}r : {LET} br-- mik
Sveinn {p}res{t}r {lét} ber[ja] mik.
”Sveinn the priest had me struck.”
§A …gr ⁓ erlin… ¶ …e hans §B …ghr ⁓ e… ¶ …on ⁓ k-e…
§A [Ártíðarda]gr Erlin[gs] … hans §B [Ártíðarda]gr(?) E[rlings] … …
”§A Erlingr's day of anniversary-of death … his §B Erlingr's day of anniversary-of-death …”
§A ha^ra^lr §B ko^n^u^nkr leifr §C ur
§A Haraldr §B konungr Leifr §C …
”§A Haraldr §B King Leifr §C …”
ketil : seti : stein : þena : ebtir/eptir : fin : mak : sin
Ketill setti stein þenna eptir Finn, mág sinn.
”Ketill placed this stone in memory of Finnr, his kinsman-by-marriage.”
ormo^r gun:ilta^rsun (g)ær(i) mæk
Ormr Gunnhildarsonr gerði mik.
”Ormr Gunnhildr's son made me.”
§A [a^f · uilirr ⁓] §B [ka^rtur ⁓ o^mmunt…r⁓(s)]
§A Hér(?) hvílir §B Garðr Ǫgmundars[onr].
”§A Here(?) rests §B Garðr Ǫgmundr's son.”
østæin baþ þæs (a)t þæna stæin sky^lti læ-… …
Eysteinn bað þess at þenna stein skyldi le[ggja] …
”Eysteinn ordered that this stone should be laid …”
[+ tn ⁓ artiþ : æikibiarkrar ⁓ ir ⁓ þrimr ⁓ iattim ¶ firæ ⁓ mariu⁓messo ⁓ i ⁓ kostu]
… Ártíð Ingibjargar er þrimr nóttum(?) fyrir Maríumessu í fǫstu.
”… Ingibjǫrg's anniversary-of-death is three nights before Mary's-mass in Lent.”
mar(k)(u)(s) markþi
Markús markaði.
”Markús marked.”
[+ ir]tiþ æiriks er · þa : er fim no--- er -…--
Ártíð Eiriks er þá er fimm nó[ttum] er …
”Eirikr's anniversary-of-death is when it is five nights …”
[+ …eþ hui--- ma^rkuæia]
[H]ér hví[lir] Margréta(?).
”Here rests Margréta(?).”
[+ …riahp · ioru---r -- m-----k noiam æ(p)tir brþt- ·]
[Ártíða]rdagr Jǫru[nda]r [er] … nóttum eptir Barthol[omeusmessu](?).
”The day of Jǫrundr's anniversary-of-death is … nights after Bartholomew-mass(?).”
…
…
”…”
§A + þo^r(b)erker ⁓ erlens⁓son … §B …nuo^ru ⁓ ko^no ⁓ sna §A ⁓ þri⁓m nottom ⁓ æftir ⁓ b(o)… … §B …(r)ar : en fi(þ)r gerþi +
§A Þorbergr Erlendssonr … §B [Gu]nnvǫru, konu sína. §A Þrim nóttum eptir Bó[tulfsmessu](?) … §B [Gunnva]rar. En Finnr gerði.
”§A Þorbergr Erlendr's son … §B Gunnvǫr, his wife. §A Three nights after Bótulfr's-mass(?) … §B Gunnvǫr. But Finnr made.”
uikigr-
Víkingr
”Víkingr.”
§A (t)rotin^n : um a^lla : fram ⁓ o^k þu styrk : mik : til a^l^lra go^þra : lut… §B …otin^n : iis⁓us krist^ur ⁓ sa (i)r bæþe : er guþ o^k : maþa^r : høyr : a^kal^l mit : -… §C … þik : o^k biþia mer : miskuna^r : uiþa^r : þi(k) o^k ma^riu (:) mo^þ(o)(r)
§A Dróttinn um alla fram! Ok þú styrk mik til allra góðra hlut[a]. §B [Dr]óttinn Jésús Kristr, sá er bæði er guð ok maðr, heyr ákall mitt … §C … þik ok biðja mér miskunnar viðr þik ok Maríu, móður.
”§A Lord above all! and You strengthen me for every good lot. §B Lord Jesus Christ, who is both God and man, hear my invocation … §C … You and pray for mercy for me from You and Mary, (Your) mother.”
§A × rani × §B fuþorkhniast
§A Hrani §B <fuþorkhniast[bmly]>
”§A Hrani §B <fuþorkhniastbmly>”
§A hagon ræist mig o^g en suæinen a mig §B ba^rþ a mæ(g) mart a fa^n n þææm er ræist mig
§A Hákon reist mik, ok en sveinninn á mik. §B Bárðr á mik. Mart at(?) fann [ha]nn(?) þeim er reist mik.
”§A Hákon carved me, but the lad owns me. §B Bárðr owns me. He found much to put upon him(?) who carved me.”
fuþo
<fuþo[rk]>
”<fuþork>”
§A isakr þor(e)-r a mik i ro^ni §B -- §C isakr §D fuþorkhnisa
§A Ísakr. Þórir á mik í Rónni. §B … §C Ísakr §D <fuþorkhnisa>
”§A Ísakr. Þórir in Róin(?) owns me. §B … §C Ísakr §D <fuþorkhnisa>”
fuþor
<fuþor[k]>
”<fuþork>”
-(o)(k)(k)(f)(a)---æ(f)-/-(o)(k)i(m)(a)---æ(g)
…
”…”
[orm : iati : iþ : k(l)þri : þisu : (þ)ah : þorra : k-]
… … … … … … … …
”…”
her : nid^ri ⁓ firir ⁓ huilir ⁓ iumfru ⁓ ma^rgretta ⁓ bidir ⁓ pate^r ⁓ nosd^e^r ⁓ firir ⁓ henna^r : saal ⁓
Hér niðri fyrir hvílir jumfrú Margréta. Biðið Pater noster fyrir hennar sál.
”Here below rests the virgin Margréta. Pray Our Father for her soul.”
ilo u(e)n(:)r tuan þr hulf oisk ⁓ ok fpkl þr t(e)k þo(g)u
Illu vinnr dúfan þar hvolf óisk ok fugl þar tekr þoku.
”The dove resists evil where he fears (the sky's) vault, and the bird there takes shelter.”
hip---
…
”…”
§A pa^l æi(n)(a)^(r)so^n : ræist : run(a)^(r) (:) þæs… §B … stæin þæna æ(f)tir …
§A Páll Einarssonr reist rúnar þess[ar] §B … stein þenna eptir …
”§A Páll Einarr's son carved these runes §B … this stone in memory of …”
[ba^l ræist runa^r þesar um þrilri/þrilrk]
Páll reist rúnar þessar um Þrining(?).
”Páll carved these runes at (the time of the) Trinity(?).”
§A {A ABCDEFGHIKLMNOPQR} §B {STVXYZ AMOR VINI OOM} §C {CD…AB} §D a ' f…
§A {… <abcdefghiklmnopqr>} §B {<stvyz> Amor vincit(?) omnia(?)} §C {…} §D … …
”§A … abcdefghiklmnopqr §B <stvyz> Love conquers all §C … §D …”
hika ihkiporh (þ)
Helga(?), Ingibjǫrg …
”Helga,/Holy(?) Ingibjǫrg …”
askautr
Ásgautr
”Ásgautr”
alf^a e^t …
Alpha et [Omega].
”Alpha and Omega.”
aue maria gracia btena dominus lecum benedicla lu in mutie
Ave Maria gratia plena. Dominus tecum, benedicta tu in mulie[ribus].
”Hail Mary, full of grace. The Lord is with Thee: blessed art Thou among women.”
kuþ
Guð
”God”
(t)r(o)ten min ty mer til þes at ek fa bet^ra
Dróttinn minn, tý mér til þess at ek fá betra.
”My Lord, assist me so that it gets better for me.”
mai/ma(n)
…
”…”
mai --
… …
”…”
nikol(a)^uc ⁓ -------- ⁓ (p)rec(b)iter ⁓ in : lerþal +
Nikolaus … presbyter in Lerdal.
”Nikolaus … Minister in Leradalr.”
nieu kri
… …
”…”
sa^nkte : nikula^us : kirkia
Sancti Nikulás kirkja.
”Saint Nikulás' church.”
i : my/m<n>
… …
”…”
h…esk : dy…
… …
”…”
…er er ioron : ia^rþaþ
[H]ér er Jórunn jǫrðuð.
”Jórunn is interred here.”
--(u)(k)-(ø)mr · huh-r · se(n)(d)ir · uin sinum astsaml(e)ha kuæþiu
… … sendir vin sínum ástsamlega kveðju.
”… sends his friend a loving greeting.”
(h)a^(l)(d)i (⁓) hin ⁓ hæ^lhi ⁓ d^roten ⁓ ho^n(d) ⁓ yuir (⁓) brynio^lfs ⁓ on⁓d ⁓ þ^at ⁓ se (⁓) satt
Haldi hinn helgi dróttinn hǫnd yfir Brynjulfs ǫndu. Þat sé sat.
”May the holy Lord hold (His) hand over Brynjulfr's spirit. May it be true.”
[ha^ld](i) (⁓) (h)(i)(n) (⁓) hæ^lhi ⁓ d(r)oti(n) ⁓ h
Haldi hinn helga dróttinn h[ǫnd]
”may the holy Lord hold (His) hand”
hin
hinn
”the”
mag hin hilg
Mag[nús] hinn helgi.
”Magnús the Holy.”
lofaþum
lofuðum
”praised”
blæcaþer s
blezaðr s[á](?)
”blessed he (who)”
b^eine
Beini
”Beini”
maria
María
”Mary”
-----(r)--(k)--ir
…
”…”
r(o)a^r ru(e)
Hróarr …
”Hróarr …”
× a^rnfiþr ræist mik
Arnfinnr reist mik.
”Arnfinnr carved me.”
ga^ut^e
Gauti
”Gauti”
k b s
… … …
”…”
blæs
blez[aðr](?)
”blessed(?)”
+ askrimr +
Ásgrímr
”Ásgrímr”
or------------
…
”…”
§A ion §B ion
§A Jón §B Jón
”§A Jón §B Jón”
a^rne prestr ui(l) hafa ig<u>
Árni prestr vill hafa Ingu.
”Árni the priest wants to have Inga.”
§A (a)(s) -(b)(m)-(y) : (h)(m)(k) : (m) §B {ABCDE(F)GHLIKMOPQ (H)}
§A <[hni]as [t]bm[l]y> … … §B {<abcdefghlikmopq> …}
”§A <hnias tbmly> … §B abcdefghlikmopq …”
t mir
… mér(?)
”… me(?)”
-r-uþ-
…
”…”
io^n
Jón
”Jón”
ornesi
Órnesi
”Órnes”
a^ue
ave
”Hail”
§A lige^r i : pa^le^ ^lifir hæimsleha hin^n er bæþ undir ser beleitir sdundum §B þa^r munu matka^r ma^rher ga^uga sem a duni søfe^r dote^r at^l^la
§A Liggr í palli, lifir heimskliga hinn er beð undir sér bleytir stundum. §B Þar munu maðkar margir gaufa, sem á dúni søfr dóttir Atla.
”§A (He) lies on the bench, lives foolishly; he who beds underneath him is sometimes soaked. §B There will many maggots swarm, as Atli's daughter sleeps on down.”
§A gut^rit ⁓ in nomine ⁓ pat^ris ⁓ et fili ⁓ et §B spiri¶¶tu ⁓ santo ⁓ amen ⁓ tominus iesus crit^us ame
§A Guðríðr. In nomine patris et filii et §B spiritus sancti. Amen. Dominus Jesus Christus. Amen.
”§A Guðríðr. In the name of the Father and of the Son and §B of the holy Spirit, Amen. Lord Jesus Christ. Amen.”
guþ hia^be þer trautto
Guð hjalpi þér …
”May God help you …”
+ hafe maria krasia blena tomius stekum benatit|a| |t|aus in mulieribus æþ be
Ave Maria gratia plena. Dominus tecum benedicta tu in mulieribus, et be[nedictus].
”Hail Mary, full of grace. The Lord is with Thee: blessed art Thou among women and blessed is.”
§A emanuel sabaoþ aþo¶nai usion agios oþan¶naþos ælæison ¶ alfa æþ o §B messias soþer §C filæhs artifæhas ¶ deus iesus saluat¶or agios oþonna¶þos ælæison aæl ¶ (g)aagelai ag(e^)la
§A Emanuel Sabaoth Adonai … agios athanatos eleison Alfa et O[mega] §B Messias Soter §C Filex artifex Deus Jesus salvator agios athanatos eleison … … agla.
”§A Emanuel, Sabaoth, Adonai (Lord)(from the five names of God in Messias, Soter, Emanuel, Sabaoth, Adonai) … Holy, Immortal, Have mercy, Alfa and Omega. §B Messias, Soter §C fortunate, maker, lord Jesus the saviour. Holy, Immortal, Have mercy … agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord).”
§A + bono bena fin bona bena §B bæiofæ
§A bona benigna … bona benigna §B …
”§A good, favourable … good, favourable §B …”
þettas {K}ir{K}ia^n a {K}irkiuuelle
Þetta's {k}ir{k}jan á {K}irkjuvelli.
”This is the church of Kirkjuvǫllr.”
þo^rir · ræist · runa^r · þessa^r · þan · olaus·mess·o^æpþa^n ¶ …r han · fo^r · he^r um ¶ ⁓ bæþe^ ^ge^rþo^ ^no^(r)ne^r · uæl · o^k · il^la · mikla · møþe ¶ g skapaþu · þær mer
Þórir reist rúnar þessar þann Ólausmessaptan, [e]r han fór hér um. Bæði gerðu nornir vel ok illa, mikla mœði … skǫpuðu þær mér.
”Þórir carved these runes on the eve of Olaus-mass, when he travelled past here. The norns did both good and evil, great toil … they created for me.”
raþ ret þu runar ¶ uh blint (e)s lo at
Ráð rétt þú rúnar. … blint er …/uglu(?) át(?).
”Interpret the runes rightly! … Blind is(?) … the owl's(?) nourishment(?) (ie obscure are the words of the owl).”
<hor-->
hór…(?)
”adultery-(?)…”
<hor> --
hórr(?) …
”whore …”
pati
pati
”gossip”
{K} æ ' b {K}
{K}[yrie](?) e[leison](?) B[enedictus](?) {q}[ui](?)
”Lord have mercy, blessed is he who(?)”
kirkia^n a^ ^kirkiuuelli a mik
Kirkjan á Kirkjuvelli á mik.
”The church of Kirkjuvǫllr owns me.”
kuþ styþi huæn er mik styþer til utfærþar
Guð styði hvern er mik styðr til útferðar.
”May God support whosoever supports my expedition.”
r<a>n t^r<yll>
Ragn[ar](?) Dryllr.
”Ragnarr(?) the Stout.”
kn(u)(a)(s)
…
”…”
m(a)tig biorn siriþ
Máttig/málig Bjǫrn [ok] Sigríðr.
”Mighty/Talkative Bjǫrn and Sigríðr”
trnralaba^la^lisa^rnþa^la^ln
…
”…”
tistil mistil ok <h>n þiriþi þistil
Tistill, mistill ok, hinn þriði, þistill.
”'tistill', mistletoe and - the third - thistle.”
tistilsmiso<h>nþrl(e)--
…
”…”
tilsbnr
…
”…”
klemetr · ræist ru(^n)ar þesar sunutah þan er nestr e^r æpt(e)r iol guþ gæte (h)ans o^k in hælka m(æ)r
Klemetr reist rúnar þessar sunnudag þann, er næstr er eptir jól. Guð gæti hans ok hinn helga mær.
”Klemetr ræist these runes on the Sunday which is next after Christmas. May God and the holy maiden protect his.”
-(u)(þ) fani sal þira bæikia
[G]uð fagni sál þeira beggja.
”May God welcome both of their souls.”
------------/…
…
”…”
m^a^ria
María
”Mary”
mnri
María
”Mary”
n : iþ : rh : i
… … … …
”…”
ka^nuli
Knúti
”Knútr's”
kirkia ⁓ sa^nkus ⁓ kalikr
Kirkja. Sanctus. Kalikr.
”Church. Sanctus-bell. Chalice.”
fuþorkh
<fuþorkh[nias]>
”<fuþorkhnias>”
hi banaþo …
Hin bǫnnuðu …
”the forbidden/accursed …”
besse
Bessi
”Bessi”
a^u^e m^a
Ave Ma[ria]
”Hail Mary”
þe^nna (:) sta^(f) : (g)a^f : siþhriþ : a hu… …irir so^lo a^r^ndo^rs o^k se^r til misku^na^r
Þenna staf gaf Sigríðr á Hv[áli f]yrir sálu Arnþórs ok sér til miskunnar.
”Sigríðr of Hváll gave this staff for mercy towards the souls of Arnþórr and herself.”
asuin
…
”…”
olafr kunukr skaut mili stæina þe(s)a
Ólafr konungr skaut milli steina þessa.
”King Ólafr konungr shot between these stones.”
ionsmæsodahr er nu
Jónsmessudagr er nú.
”Now is the day of Jón's-mass.”
ek t^rui a guþ
Ek trúi á Guð.
”I believe in God.”
petronile
Petronilla
”Petronilla”
[+ koþ trotin hialli ia(l)o + k(æ)tila +]
Guð dróttinn hjalpi sálu Ketils.
”May Lord God help Ketill's soul.”
[+ hær huilir : unþir : a^rn¶finþr ⁓ iaua^r(t)c:son]
Hér hvílir undir Arnfinnr Jatvarðssonr/Hávarðssonr.
”Hereunder rests Arnfinnr Jatvarðr's son/Hávarðr's son.”
loka^r fa^l loka^r sin i loka^rspo^nom
Lokarr fal lokar sinn í lokarspónum.
”Lokarr ('plane') concealed his plane in the plane-shavings.”
nu · er · ba^lm·sunua^fta^n ¶ troten· hia^be · þæim| |manni · ¶ er · þesa^r · runa^r · ræist · sua þæim · ¶ er · þær · ræþr +
Nú er palmsunnuaptann. Dróttinn hjalpi þeim manni, er þessar rúnar reist, svá þeim, er þær ræðr.
”(It) is now the eve of Palm Sunday. May the Lord help the man who carved these runes; likewise he who interprets them.”
fuþorkhains
<fuþorkhnias>
”<fuþorkhnias>”
a^ue ma
Ave Ma[ria]
”Hail Mary”
kuþ min ok hi ælak ma^ria
Guð minn ok hin helga María.
”My God and the holy Mary.”
kirkiu
kirkju
”church”
su^nr
sonr/suðr
”son/south”
glo^ri-
glori[a]
”Glory”
hælh(e)
Helgi
”Helgi”
sol(i) si-
soli(?) si[t](?)
”alone be(?)”
au- --r--…
Av[e](?) [Ma]r[ia](?)
”Hail Mary(?)”
styllaug
Styrlaugr
”Styrlaugr”
sa^n^ta^ ^mic
Sankt Mik[jáll]
”Saint Michael”
… m(a^)rtiri(b)us : l^eti(m)ini · e{X}ult^ent · iusti · mirabilis (a)…
… martiribus, letamini e{x}ultent justi mirabilis …
”… You rejoice with the martyrs! The righteous exult with wonders …”
§A a ⁓ ra^n §B mac
§A … … §B …
”§A … §B …”
synri
syðri(?)
”southerly(?)”
r^ ^r ra^r
R[áð] r[étt] r[ún]ar.
”Interpret the runes rightly!”
(m)-(t)---(i)(k)/(h)-(d)---(i)(k)
…
”…”
fu
<fu[þork]>
”<fuþork>”
guþ hia^lpe þæim er mik ræist in þat ua haukr
Guð hjalpi þeim, er mik reist, en þat var Haukr.
”May God help he who carved me and that was Haukr.”
ma^ria
María
”Mary”
⁓ --n ⁓ (s)(s)(r) (a)(a)^(r)(b)
… … …
”…”
…(r) rist
… reist
”… carved”
eirikr
Eiríkr
”Eiríkr”
…r · uaskor · s(o)nr · þores · a …
… vaskr(?), sonr Þóris á …
”… the intrepid, son of Þórir of …”
kristr : hialb : os : uæl
Kristr, hjalp oss vel.
”Christ, help us well.”
þo^rþr
Þórðr
”Þórðr”
atres
Andrés
”Andrés”
her : lago þeir men er komo af ¶ risalade meþ lo^þnu skipi af (g)ulli ¶ o^k þet er i þesum steini
Hér lágu þeir menn, er kómu af Risalandi með hlǫðnu skipi af gulli. Ok þat er í þessum steini.
”Here lie the men who came from Risaland with ships laden with gold. And that is in this stone.”
… …-þe runa^r þæ-…
… [bar]ði(?) rúnar þe[ssar]
”… struck(?) these runes”
ai(k)--… · -(o)^rtir ⁓ ra(-)--
… … …
”…”
ræist : ramr : iotun · ru^n(a)^r
Reist rammr jǫtunn rúnar.
”The strong giant carved the runes.”
okhænta-
…
”…”
ømotr (:) ræst · þæir (:) --þo : sa--
Ǫgmundr reist. Þeir [li]ðu(?) …
”Ǫgmundr carved. They passed(?) …”
sa ma^þr : resti : runar : þæsar : er uas : utanb…
Sá maðr risti rúnar þessar, er var útan…
”That man carved these runes who was outside/without …”
kliþie æi a : mi(k) : gose
Gleðizk ei, á mik Gási.
”Ever rejoice: Gási owns me.”
h(e)(r) (e)r gull o^k uilur un(d)ir
Hér er gull ok villur undir.
”Hereunder are gold and enchantment.”
(e)(m)(h)r…
…
”…”
ura^n---ais/ury---ais
…
”…”
[ko^r r mik]
Kárr r[eist] mik.
”Kárr carved me”
rrr---
…
”…”
hantria
handhrjá(?)
”affliction of the hand(?)”
…a : yfir : leh : þo^ro : ko^no : sin… ¶ … (t)omasmesso^ ^þ…
… yfir leg Þóru, konu sinn[ar]. … Thomásmessu …
”… over the burial-place of his wife Þóra … Thomás-mass …”
io^n gaf hæinnr-
Jón gaf Heinr[ek].
”Jón gave to Heinrekr.”
þo^rotr risti r(u)(n)(a)r þesar
Þóroddr risti rúnar þessar.
”Þóroddr carved these runes.”
þo…r(u)…r…
…
”…”
[…]
…
”…”
øst<ain> : <ra>i<st> :
Eysteinn reist.
”Eysteinn carved.”
lit guþ^rs uit · ek ·
Til Guðs vil ek.
”I want (to go) to God.”
+ ek : biþ : firi : guþrs : sakar : yþr : lær^þa : men^n : er ¶ uarþuæita : staþ : þæn^na : ok : al^la : þa : er : raþa : ku^n^nu ¶ bøn : mina : min^nick : sa^lo : min^na^r : i hælgum : bønom : en ¶ ek : et : gun^na^r : ok : gærþi : ek : hus : þæt^ta + ua^lete
Ek bið fyrir Guðs sakar yðr lærða menn, er varðveita stað þenna, ok alla þá, er ráða kunnu bœn mína: minnizk sálu minnar í helgum bœnum. En ek hét Gunnarr, ok gerða ek hús þetta. Valete!
”I pray for God's guilt to you learned men who are in charge of this place, and all of you, who can interpret my prayer: remember my soul in holy prayers. And I was called Gunnarr and I made this house. Farewell!”
+ iuar · (e)(f)--r/(s)(m)--r : ke^rþe · mik · en · maria · a · mic
Ívarr …/Sm[ið]r(?) gerði mik, en María á mik.
”Ívarr …/the smith(?) made me but María owns me.”
[biorg simunar(d)oter : (i)…]
Bjǫrg Símunardóttir …
”Bjǫrg Símun's daughter …”
kætil a
Ketill á.
”Ketill owns.”
snalt^r
snáldr
”spindle-whorl”
⁓ eirikur ⁓ þossteis⁓son
Eiríkur Þorsteinssonr
”Eiríkr Þorsteinn's son”
§A inga §B …s ⁓ asmunda^r⁓so^n ⁓ a mik
§A Inga §B … Ásmundarsonr á mik.
”§A Inga §B … Ásmundr's son owns me.”
i^o^n
Jón
”Jón”
+ {HER ⁓ HVILIR · BRYNILDR ⁓ ENDRIDA ⁓ (D) P(R)EST ⁓ EN …[RI]DI PRET : GEIRALDA:SUN : BAS ⁓ FA}þer ⁓ henær ger… ¶ --- : h--(r) (·) (e)r ¶ (m)ik : ser : sY-ggi ¶ fi(r)ir · hen(æ)- (:) --
{Hér hvílir Brynhildr Eindriða d[óttir] prests, en [Eind]riði prestr Geiraldasonr <BAS>, fa}ðir hennar ger[ði mik.] H[ve]rr, er mik sér, sy[n]gi fyrir henna[r] [sál].
”Here rests Brynhildr, Eindriði the priest's daughter, and Eindriði the priest, Geiraldi <BAS>'s son, her father, made me. Whoever sees me, sing for her [soul]!”
þtæ : ska^rfa^þi : ulæf : fa^rby^nsun
Þetta skarfaði Olafr/Oleifr Farbjǫrnssonr.
”Olafr/Oleifr Farbjǫrnsson joined this together.”
unak mæy(i)u -----latre oælens fulku i fæsta ha(f)þe
Unn-ak mæyju, [mikil]látri … fulgu(?) í(?) festa(?) hafði(?).
”I loved the arrogant maiden … had(?) maintenance(?) in pledge(?)”
liut--(r) : ouk : iohan : erusk : uinir
Ljót[gei]rr ok Jóhan erusk vinir.
”Ljótgeirr and Jóhan are friends with each other.”
fuþorkhniastbml-
<fuþorkhniastbml[y]>
”<fuþorkhniastbmly>”
krimr : a
Grímr á.
”Grímr owns.”
b(i)rn
Bjǫrn
”Bjǫrn”
fuþorkhniaslbm--
<fuþorkhniastbm[ly]>
”<fuþorkhniastbmly>”
ik ' fan ⁓ knif(p) '
Ek fann kníf.
”I found the knife.”
asa
Ása
”Ása”
sakum r
sǫkum …
”guilt / for the reason that …”
lafra^ns a
Lafranz á.
”Lafranz owns.”
[þorualr sigurþr ristit ru--ar þisi]
Þorvaldr Sigurðr ristit rú[n]ar þessar.
”Þorvaldr (and) Sigurðr carved these runes”
[þorualr ⁓ sigurþr ⁓ ristit ⁓ runor · þesa ⁓]
Þorvaldr Sigurðr ristit rúnar þessar.
”Þorvaldr (and) Sigurðr carved these runes”
[þ--æ--þæ(u)ru--r---]
…
”…”
ion : (o)- · ---(a)(r) (⁓) uatu (o)la(s)(u)--u-(o)- h(e)r : r sim--n ⁓ ame(n) --
Jón o[k] [Ív]arr(?) vǫktu Ólafsv[ǫk]u[n]ó[tt] hér. R[éð](?) Sím[o]n(?) amen …
”Jón and Ívarr(?) kept vigil here on the eve of Ólafr's-vigil. Símon interpreted. Amen …”
guþ a mik
Guð á mik.
”God owns me.”
i(o)-i(s)(k)(y)-- (·) …(o)n : res ¶ mek · ma^ria
… … reist(?) mik. María.
”… carved(?) me. Mary.”
guþ · ok : hin : hiælgi : olafr : kongr (:) hialpe (:) þæim (:) mane (:) er : þesar : runar : ræist : meþr : sinu : hæilahu : arnaþar:orþe
Guð ok hinn helgi Ólafr konungr hjalpi þeim manni, er þessar rúnar reist með sínu heilagu árnaðarorði.
”May God and the holy King Ólafr with their holy intercessions help the man who carved these runes.”
ala brum
árla(?) brum(?)
”early in spring(?)/budding(?)”
-uar -- (:) --l(l)
[Í]varr(?) … …
”Ívarr …”
huriag
…
”…”
(p)ila^l--
píla[grímr](?)/pílárr(?)
”pilgrim/piller(?)”
maria
María
”Mary”
[…- þu run…]
[Ráð](?) þú rún[ar].
”Interpret the runes!”
iæk · hiæk hæ(l)
Ek hjǫ hell.
”I cut the rock-slab.”
sigurþr ar
Sigurðr …
”Sigurðr …”
-i(u)(n)sk (m)oiþr
[h]imnesk(?) móðir(?)
”heavenly(?) mother(?)”
he^r ⁓ huilir ⁓
hér hvílir
”here rests”
[---- þo^rs:da^g -------------------]
… þórsdag …
”… Thursday …”
heþen ranæih
Heðinn, Rannveig
”Heðinn, Rannveig”
r(e)rurir(e)rærøry
…
”…”
(k)uþ ta^ki sa^l ketil^lss
Guð taki sál Ketils.
”May God take Ketill's soul.”
kuþ kæti þin ærlingr sikmuntarson nu o^k iafna^n
Guð gæti þín, Erlingr Sigmundarsonr, nú ok jafnan.
”May God protect you, Erlingr Sigmundr's son, now and always.”
amu(n)(t)(i)
Ámundi
”Ámundi”
[sei kþ a^ ^m]
Sé Guð á m[ik].(?)
”God, see over me.”
þess(i)r ⁓ suku i fi¶orþ ⁓ ¶ ioan æirikr ¶ lo^þenn bkb ¶ ka^pa^læin ¶ p-(r) : ---a^r
Þessir sukku í fjǫrð Jóhan, Eiríkr Loðinn biskup(?) kapaleinn … …
”These sunk in the fjord: Jóhan, Eiríkr, Loðinn the Bishop(?), Chaplain …”
fuirkul/fþirkþl
…
”…”
------þkb--n---þ…r--lgu(þ)…
…
”…”
kætil
Ketill
”Ketill”
--(k)(t)r
…
”…”
niku(l)(a)(s) ua^r h(e)^r in(e) (e)^r -- -(r)
Nikulás var hér inni, er [hann fó]r.
”Nikulás was inside here, before he travelled.”
griot^ga^rþr
Grjótgarðr
”Grjótgarðr”
kuþ ⁓ ha ⁓ s(e)tu
Guð hafi(?) sálu(?).
”May God have the soul(?)”
stæin
Steinn
”Steinn”
amute han risti mik guþ sihni han
Ámundi hann risti mik. Guð signi hann.
”Ámundi, he carved me. May God bless him.”
ame ¶ oyin
amen nomine
”Amen. In the name …”
fu
<fu[þork]>
”<fuþork>”
… þo^rstæn ¶ …(s)t run…r …
… Þorsteinn [rei]st rún[a]r …
”… Þorsteinn carved runes …”
…- up(l)iotr| |ræist runa^r þesar
… Ulfljótr reist rúnar þessar.
”… Ulfljótr carved these runes”
[… æihu : hæl^lur (:) þesar]
… eigu hellur þessar.
”… own these rock-slabs.”
[u](n)di[r a^us](t)(a)-(u)-(r)(þ)re o^rf er gul g-(y)-- niu a^lna --þr
Undir austa[n]v[e]ðri horf er gull g[e]y[mt] níu alna [ni]ðr.
”Gold is hidden nine ells below under the eastern corner.”
--------- --is(t)^ ^ru(n)(a)r
… [re]ist rúnar.
”… carved runes.”
her er f^e fo^lget untir st-ni þess(u)m
Hér er fé folgit undir st[ei]ni þessum.
”Wealth is concealed here under these stones.”
§A f §B f
§A … §B …
”§A … §B …”
petr a mi
Pétr á mik.
”Pétr owns me”
he^r sto^þ k^no^r uti
Hér stóð knǫrr úti.
”The cargo-ship stood outside here.”
-uþorkhniastbmly
<[f]uþorkhniastbmly>
”<fuþorkhniastbmly>”
rumfa^re
Rúmfari
”Traveller to Rome”
ua^lþr ok is r þir(i) ru(m)fa^re
Válaðr(?) ók í r[eið] þeirri, Rúmfari.
”The pauper(?) went in this wagon, the traveller to Rome.”
a^ue ma^ria gracia
Ave Maria gratia.
”Hail Mary, (full of) grace.”
her sto^þ ro^þ(a^)(r) --rt^rat^(u)ba
Hér stóð róðr …
”The rudder stood here …”
fuþo(r)k --
<fuþork> …
”<fuþork> …”
(k)iæte guþ þes er k o^(l)ma^þa
Gæti Guð þess er ek olmaða.
”May God protect him whom I enraged.”
' margret · a · mek ·
Margrét á mik.
”Margrét owns me.”
her ⁓ huilr (:) sra ⁓ -l-metter ⁓ prester : faþer ⁓ marga(r)… ¶ …(þ) (s)(a)(l)læ iui ⁓ rani ⁓ akku ⁓ biþir ⁓ pater ⁓ noster ⁓ firrit sol han ¶ þorsstein ¶ gerþe mi
Hér hvílir Síra [K]l[e]metr prestr, faðir Margar[étu]. [Fri]ð(?) sælu(?) yfir(?) Hrana(?) ekkju(?). Biðið Pater noster fyrir sál hans. Þorsteinn gerði mik.
”Here rests Sir Klemetr the priest, Margaréta's father. Peace(?), fortune(?) for Hrani's(?) widow(?). Pray Our Father for his soul. Þorsteinn made me.”
rooo
…
”…”
abcþ(e)fghik(l)(m)(n)op(u)rstø(y)
<abcdefghiklmnopurstøy>
”abcdefghiklmnopurstøy”
þo^la{K}r ⁓ a mik
Þorla{k}r á mik.
”Þorlakr owns me.”
klkr
klukkari(?)
”bell-ringer(?)”
[abctefkhiklmnopqbstuhy-øæ ifæb ⁓ grþe mik son ⁓ þores ⁓ sindras]
<abc> Ívarr gerði mik, sonr Þóris Sindras[onar].
”<abc> Ívarr made me, son of Þórir Sindri's son.”
+ olafr : let : læg… … … … … …ur sins : have hu^æær e^r ræþr þæssa list himinrikis : uisst
Ólafr lét legg[ja stein þenna yfir …] [fǫð]ur/[bró]ður síns. Hafi hverr, er ræðr þessa list, Himinríkis vist.
”Ólafr had this stone laid over … his father/brother. May each who interprets this riddle have the provisions of Heaven.”
þe(t) : sæ(k)ir : biskup : at : þi
Þet segir biskup at því.
”This (is what) the bishop says about that.”
{KUIK}na ⁓ {KK}a ⁓ a (m)ik ⁓
{Kvik}na {k}[ir]{k}[j]a á mik.
”The church of Kviknar owns me.”
--- (g)æte þin klemetr o^k a^l(^l)er hælger men(^n) (þ)at se --t
… gæti þín Klemetr ok allir helgir menn, þat sé [sa]tt(?).
”… may Klemetr and all holy men protect you. May it be true(?).”
p · patær ⁓
… pater.
”… Father.”
+ æ(g)h-
…
”…”
patær
pater
”Father.”
-uþorkhniastblmy
<[f]uþorkhniastblmy>
”<fuþorkhniastblmy>”
fuþorkhniastb(m)l(y)
<fuþorkhniastbmly>
”<fuþorkhniastbmly>”
…kiu
[kir]kju(?)
”church(?)”
maria
María
”Mary”
maria
María
”Mary”
m^a^r^i^a
María
”Mary”
þ(a) ⁓ um ⁓ þat ⁓ su(m)(a)(r) (⁓) ---- (:) (þ)(æ)ir : brøþr : ælling(r) (:) (o)k : auþun : hokoa : til : kirkiu : þessar : er : ærlinkr : i(a)… …(l) : i · niþar:ose ⁓
Þá, um þat sumar [létu] þeir brœðr Erlingr ok Auðun hǫggva til kirkju þessar, er Erlingr ja[rl fe]ll í Niðarósi.
”That was the summer which the brothers Erlingr and Auðun had (the wood) cut for this church, when Earl Erlingr fell in Nidaros.”
-ri(s)t aaa mik
[K]ristr á(?) mik.
”Christ owns(?) me.”
(g)ys a mik þiat ek erfiþar
Kyss á mik, þvíat ek erfiða.
”Kiss me because I am troubled.”
fuþ
<fuþ[ork]>
”<fuþork>”
hlbiork
Hallbjǫrg
”Hallbjǫrg”
⁓ kekhnke ⁓ ekng ⁓ pddadrdtkkd ⁓ ednnr ⁓ ardd ⁓ skpsdd :⁓ kfididmsdefkeddatafisif :⁓ ¶ : t(o)tas ¶ ⁓ ego ⁓ dini ⁓
… … … … … … … … ego …
”… I …”
pater noster k(i) (e)(s) in slis
Pater noster qui es in cœlis.
”Our Father who art in Heaven.”
non siþ
Non sit.
”Be not.”
kekhnke
…
”…”
æ t þ f f s s a n t æ t þ f f s s a n t
e[inn] t[veir] þ[rír] f[jórir] f[imm] s[ex] s[jau] á[tta] n[íu] t[íu] e[llifu] t[olf] þ[rettán] f[jórtán] f[imtán] s[extán] s[jautján] á[ttján] n[ítján] t[uttugu]
”One, two, three, four, five, six, seven, eight, nine, ten, eleven, twelve, thirteen, fourteen, fifteen, sixteen, seventeen, eighteen, nineteen, twenty.”
kekhnke
…
”…”
ra^þ rett ru(^n)a^r þesar
Ráð rétt rúnar þessar.
”Rightly interpret these runes!”
sku-a æih(i)
Sku[nd]a eigi!
”Do not hurry!”
þet--
þett[a](?)
”this(?)”
asiuh nayr ay ' (e)s raon þ rey^ras
Ástug nœr æ! Er raun at hrerask.
”Beloved, nourish (me) (= spiritually) for ever! (Human) decay is a trial.”
ma^rka^rita^r : eiriks(:)totto^r : olafs sylua^r:smiþs :
Margarétar Eiríksdóttur, Ólafs Silfrsmiðs.
”Margarét Eiríkr's daughter's, Ólafr the silversmith's.”
⁓ þæssa^r ⁓ run^ne^r ⁓ rest ⁓ eiriker ⁓ ba^r--r ⁓ fe(i)(t) þa^n^n ⁓ ueter ⁓ (æ)r ⁓ ho^n^n ⁓ ua^r reist ⁓ uallet^e ⁓
Þessar rúnar reist Eiríkr pr[est]r(?). Fecit þann vetr er hon var reist. Valete.
”Eiríkr the priest carved these runes. He made (them) that winter when it (the church) was carved (= built). Farewell!”
þæssa^r : runa^r
Þessar rúnar.
”These runes”
-f(r)-(þ)(r) · -a-t- · ku-(n) --u-
… … … …
”…”
(o) gu(þ) e^r alt m(a)(t)i : a(r)la kæt(e) · (r)-a-- r-n-rso-ar han^n ræis- ru^na^r
Ó Guð, er alt mátti árla, gæti … R[a]gn[a]rsso[n]ar. Hann reis[t] rúnar.
”O God, who since the beginning has presided over all, protect … Ragnarr's son. He carved runes.”
s(a)-----(s)(a) : i : (h)(a)s(i)ra : minum : i : biorh(u)-(n) (a)r : m(i)r : kæ(i)nti : (r)(o)(k) (:) at (:) (h)(o)mni : (m)(i)l
… … … mínum í Bjǫrgv[i]n, er mér kendi … at … …
”… mine(?) in Bjǫrgvin, who knew me … that …”
ælntir
Erlendr
”Erlendr”
bal(i) brat(i) rist
Páll Bratti reist.
”Páll the Proud carved.”
þo^rir
Þórir
”Þórir”
olafr
Ólafr
”Ólafr”
þossæin
Þorsteinn
”Þorsteinn”
fuþ(o)rkhniastblme(æ)
<fuþorkhniastblmeæ>
”<fuþorkhniastblmeæ>”
samson
Samson
”Samson”
æltriþ a
Eldríðr á.
”Eldríðr owns.”
þo ¶ o^l^a^f
… Ólaf
”… Ólafr”
§A … -g(r)(e):gie : igni:bus : ka^l(e)sko : æius : koti:die : in amo^re : græs:ko … §B …--(s) : agam : teneri : uirgo : sik · agamus : ambos : (s)umus … §C …-n--a : lusis : agone : Yilum·ena : kuæruli : tæria (r)-… …
§A [Virginis e]gregie ignibus calesco [et] eius cotidie in amore cresco; … §B … agam teneri virgo sic agamus ambos sumus … §C … lucis agone. Philomena querule Terea r[etractat], …
”§A I am becoming inflamed with the fires (of love) for the exquisite maiden, and grow daily (more) in love with her … §B … §C … with life's(?) despondency. Philomena lamenting struggles with Tereus …”
§A d^ucite ⁓ diskrete : uita^m ⁓ ku^e ⁓ --(n)-… §B uæst^ra ⁓ salus ⁓ mete : siþ : næcia : …
§A ducite discrete vitam, que … §B vestra salus mete sit nescia …
”§A Lead a life discreetly, which … §B May your (good) health know no bounds …”
amor uin
amor vin[cit]
”Love conquers.”
§A ⁓ §B × al^len uar ek §C (a)l §D dekor : amenita : flos : amoris
§A §B Alinn var ek §C … §D decor amenitas, flos amoris
”§A §B I was born. §C … §D A charm of delightfulness, a flower of love.”
§A ru·ma · kapud · mundi §B ut ⁓ uar ⁓ ek i kær
§A Roma, caput mundi. §B Út var ek í gær.
”§A Rome, capital of the world. §B I was out (there) yesterday.”
§A midet ⁓ h(u)c §B (i)on :
§A medeor(?) huic(?) §B Jón
”§A Heal this(?). §B Jón(?)”
⁓ (o)n^n(o)^(r) deo (u)en-aþ meo
Honor(?) Deo [v]en[i]at(?) meo.
”Let honour(?) come(?) to my(?) God(?) …”
fæcumisi
…
”…”
⁓ furin^ns uita^lis paritir
furens(?) vitalis(?) pariter(?)
”raging(?) - vital(?) - in like measure(?)”
uenit
venit
”He came.”
oleæ
olea
”oil”
§A ari : a §B santi : ula^b- …
§A Ari á. §B Sendi/Sancti Ólaf[r]/Olav[i] …
”§A Ari owns. §B Saint Ólafr's / Ólafr may send …”
pater ⁓ noster ⁓ kui| |is in selo ⁓ santaf(i)setur ⁓ nomen tum ⁓ aþf(e)n(i)aþ reno-
Pater noster, qui es in cœlis. Sanctaficetur nomen tuum, adveniat regnu[m]
”Our Father who art in Heaven, hallowed be Thy name. [Thy] kingdom come.”
§A ⁓ þo^rgisl : ut^løa^ubr ⁓ ma^(n)us : sihurþr : ha^r(o)^ld^r : --… §B …- : a^rnuþr ⁓ sihurþr : iøn : sihurþr : klumr : §C b batær : nøstær
§A Þorgísl Úthlaupr, Magnús, Sigurðr, Haraldr, … §B … Arnviðr, Sigurðr, Jón, Sigurðr, Glúmr §C … Pater Noster
”§A Þorgísl, Úthlaupr(?), Magnús, Sigurðr, Haraldr … §B … Arnviðr, Sigurðr, Jón, Sigurðr, Glúmr §C … Our Father”
§A a(u)e (m)aria gracia (p)lena tominus tekom §B benetikta t^u in mulieribus æþ benetikt^us §C fruktus uentris tui amen
§A Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum, §B benedicta tu in mulieribus, et benedictus §C fructus ventris tui. Amen.
”§A Hail Mary, full of grace. The Lord is with Thee: §B blessed art Thou among women, and blessed is §C the fruit of your womb. Amen.”
§A …s : æt : benedikdus : fruktus : §B …(k)us : uilelmus
§A [mulieribu]s et benedictus fructus §B … Vilhelmus
”§A among women and blessed is the fruit §B … Vilhelmus”
aue maria kracia blena
Ave Maria, gratia plena.
”Hail Mary, full of grace.”
aue maria
Ave Maria
”Hail Mary”
aue maria
Ave Maria
”Hail Mary”
⁓ a^ue ma^ria
Ave Maria
”Hail Mary”
§A a^ue ma^ria §B {K}b/b{K}
§A Ave Maria §B …
”§A Hail Mary §B …”
a^u^e ma
Ave Ma[ria]
”Hail Mary”
aue
Ave
”Hail”
ma^ria
María
”Mary”
kiri alæisun : krist alæison
Kyrie eleison, Christe eleison.
”Lord, have mercy; Christ, have mercy.”
§A sisesisisesilsisiþaniralat §B dihsse dominos domios sede a dæhstris m(e)oe
§A … §B Dixit Dominus Domino, sede a dextris meis
”§A … §B The Lord said unto my Lord, Sit thou at my right hand.”
§A + ka^ute : tie · kinit^r · suermo: in·mokulata · ga^ute §B k-- … §C ga^ute : kue : genuisti : eterni · lumi(n)- §D k[l]-… …
§A Gaude, Dei genetrix, virgo immaculata. Gaude, §B q[uae] … §C Gaude, quae genuisti aeterni lumin[is] §D cl[aritatem] …
”§A Rejoice, Mother of God, immaculate Virgin, rejoice §B … §C Rejoice, Thou who created clarity from eternal light §D …”
rec iudeorum in nomini patris nacarenus
Rex Judæorum. In nomine patris. Nazarenus
”King of the Jews. In the name of the Father, Nazareth.”
§A maria ⁓ peperit ⁓ cristum ⁓ elisabet ⁓ peperit ⁓ iohan^nem ⁓ baptistam ⁓ in ⁓ illarum §B u^(e)nerac(i)o-(e) ⁓ sis ⁓ absoluta ⁓⁓ æcsi ⁓ inkalue ⁓ dominus te ⁓ uacat ⁓ ad ⁓ lu
§A Maria peperit Christum, Elisabet peperit Johannem Baptistam. In illarum §B veneratio[n]e sis absoluta. Exi, incalve. Dominus te vocat ad lu[cem]/lu[men].
”§A Mary bore Christ, Elisabeth bore John the Baptist. Receive redemption in veneration of them. §B Go out, hairless one (= child). The Lord calls you into the light.”
§A ⁓ in nomne (p)at^ric æ^þ fi(l)i æ^þ cprit^uc| |ca^nti am^en : surraa §B pia sruc æ^þ pasio sricte ??i m(a) pacmauit æ^þ casrobat §C ?(a)^l(r) ?i?(e) (d)(e)i cin medisina cin medisina mii o §D cagine la^uit febrac (a)(d)(i)(k)oui(a)(d) fu(i) (m)(a) uecca^re lr
§A In nomine patris et filii et spiritus sancti, amen. Currat(?) §B pia crux et passio Christe, qui me plasmavit et sacrabat §C Vulnera quinque Dei sint medicina. Sint medicina mei … §D sangvine lavit. Febres depellat qui me vexare laborant.
”§A In the name of the Father and of the Son and of the Holy Spirit, Amen <currat> §C May God's Five Wounds be (my) medicine. May my medicine be §B Holy Cross and Christ's passion. He who moulded and washed me §D with Holy Blood. May he expel the fever which strives to torment me.”
§A ? uiþ auhum : to^bias : sannat : okulus : istas ominnis f(a)-?fau?fao?? §B sidra^k : missa^k : æ^þ og : benagog myl o^gum : eomos uiþb(l)o^þ
§A … Við augum. Tobias sanat oculus istius hominis … §B Sidrak, Misak et auk Abdenago. … … … …
”§A For the eyes. Tobias heals the eyes of this person. … §B Shadrach, Meschach and Abdenago …”
§A o a^lfa kristu^s et a^lfa §B ie¶¶sus et ma^ria ma^rcus §C mateus lucas §D iohannes mateus lucas
§A O Alpha, Christus et Alpha §B Jesus et Maria. Marcus §C Matthæus, Lucas §D Johannes, Matthæus, Lucas.
”§A O Alpha, Christ and Alpha. §B Jesus and Mary. Mark, §C Matthew, Luke, §D John, Matthew, Luke.”
{M}(a){THEU}c {M}(a){RCUS LUS}? ??a{NNE}c
{M}a{tthæu}s {M}a{rcus, Luc}[as, Joh]a{nne}s.
”Matthew, Mark, Luke, John.”
§A ⁓ a⁓g⁓l⁓a ⁓ guþt ⁓ sateor ⁓ a(r)(e)… §B rafael : gabriel : (m)---… §C uasus krst : mariua : gæt min (f)…
§A Agla. Guð. Sator, are[po] §B Raphael, Gabriel M[ichael] §C Jesus Kristr. María gæt mín. …
”§A Agla. ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord). God. Sator, arepo.(= from the 'Devil's Square' palindrome: Sator, Arepo, Tenet, Opera, Rotas). §B Raphael, Gabriel, Michael. §C Jesus Christ. Mary, protect me …”
§A teo^nesius · ioha^nes · serafiho^n §B --us masifia^nesus : tenisius o §C sussbissusbirumæþano^le
§A Dionysius, Johannes, Serapion §B [Malch]us, Maximianus, Dionysius … §C …
”§A Dionysius, Johannes, Serapion, §B Malchus, Maximianus, Dionysius … §C …”
§A suspissuspiriure(s)(n)^oli ok a^r¶ton ⁓ iio[h]a^nis ma^rkus ma^þios lukas o^ræei §B þ(o)(y)s(o)(i)(p)ie(æ)eþnnkoapnac(s)ia ¶ a^ue ma^ria (t)isus kristr a^ue ma^ria
§A … ok arreton. Johannes, Marcus, Matthæus, Lucas. Orate. §B … Ave Maria, Jesus Kristr. Ave Maria.
”§A … and arreton (divine). John, Mark, Matthew, Luke. Pray! §B … Hail Mary. Jesus Christ. Hail Mary.”
§A suebsicuisubiriumeþo^n(l)(i)um §B agla delaon ·
§A … §B agla …
”§A … §B agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) …”
§A sator ⁓ arebo ⁓ teneþ ⁓ obera ⁓ rotas §B æekræ r⁓kre ærman numænsiknumt æram r §C æekræ r:kre ærman numænsiknumt æram §D koncummatum æct ¶ klas a
§A sator arepo tenet opera rotas §B Acre, acre ærnem … ærnem … §C Acre, acre ærnem … ærnem §D Consummatum est. Klas á
”§A Sator, Arepo, Tenet, Opera, Rotas (= from the 'Devil's Square' palindrome). §B <acre acre ærnem> … <ærnem> … §C <acre acre ærnem> … <ærnem> §D It is fulfilled. Klas owns.”
§A …--(a)--(n)pan(t)^kno ⁓ kae ⁓ amen in(q)^ninikolaia ⁓ nknaa §B …n-- (u)a-ete in domino §C onalcuilia
§A … … Amen. Nikolai(?) … §B … Va[l]ete in Domino §C …
”§A … Amen. Nikolai(?) … §B … Fare well in the Lord! §C …”
§A benatit ⁓ ¶ ⁓ marhret ¶ ⁓ a⁓g⁓l⁓a⁓l agla ⁓ -l^nbastii §B ⁓ ag⁓l⁓a ⁓⁓⁓ (b)a · flkarel ⁓ ¶ ⁓ a⁓g⁓la ¶ ⁓ (b)ara^þoles ⁓
§A Benedit Margret. Agla, agla … §B Agla … … agla …
”§A Benedit, Margret. Agla, agla … §B agla … agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) …”
§A ⁓ a⁓g⁓l⁓a ⁓ a⁓g⁓l⁓a ⁓ §B ⁓ a⁓g⁓l ⁓ laua : loahki
§A Agla, agla §B agla … …
”§A agla agla §B agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) …”
§A þu irt ør §B bo(b)(i)nafibobæshaf(i)(b)(o)…
§A Þú ert œr/œrr. §B …
”§A You are crazy. §B …”
§A …(r)(o)(a)s · u · uas · r · bas : la^ua^re : ma^riuas ¶ na^u^þ §B …
§A … … vas … … lavare … nauð(?) §B …
”§A … vessel … to wash … need(?) §B …”
§A amoþ : oþo : oþum : roma §B lus : rota : kyua : mus
§A … … … … §B … … … …
”§A … §B …”
…-(o)^r(e)aa · þn(i) : tsemut(o)muinok : ioigannisabsic(a)^msic
… … … …
”…”
§A ⁓ hau⁓grimi : felag ⁓ sinum ⁓ sen⁓dir ⁓ þorer ⁓ fagr ⁓ (k)æiþ⁓iu ⁓ guþs ⁓ ok ⁓ si⁓nn^a ⁓ san:na^n : flaskap ⁓ ok uinato mart skorter §B mik felag eki : er · mun:gatet æin⁓ki : fis:ka^r:nir ⁓ uil ⁓ ek : at ⁓ þu · uitir ⁓ en ⁓ ægi : kræf §C þu biþ : bondan^n koma suþr til^l uar ok sia hut os liþr egga ha^n til en kræf þu eiskis luta mer ok ægi la þu §D þostæin lan^k uita sen mer hacka nokora eu ⁓ sigriþ þæru nokos þa bioþ henne hiit þu mer ekki ueta hyþ ua^laþi
§A Hafgrími, félag sínum, sendir Þórir Fagr kveðju Guðs ok sína, sannan félagskap ok vináttu. Mart skortir §B mik, félagi! Ekki er mungátit, eingi fiskarnir. Vil ek at þú vitir, en eigi kref §C þú. Bið bóndann koma suðr til vár ok sjá hvat oss líðr. Eggja hann til, en kref þú einskis hluta mér, ok eigi lát þú §D Þorstein Lang vita. Send mér hanzka nǫkkura. Ef Sigríðr þarf nǫkurs, þá bjóð henni. Heit þú mér ekki vetta hýð válaði.
”§A Þórir the Fair sends to Hafgrímr his partner his own and God's greeting, and true partnership and friendship. I am lacking much, §B partner; there is no beer, nor fish. I want you to know this, and not make demands. §C Order the husbandman to come south to us and see how we are suffering. Urge him to it, and don't make demands for more lots from me; and do not let §D Þorsteinn Long know. Send me some gloves. If Sigríðr is in need of anything, then offer her. Promise that you will not beat me (at all) for my poverty!”
§A ⁓ lun(a)næyu hu(i)spræyiu sinni sint-… … §B guþs ok sinna ek uil at otu kapp-… … §C skreiþar er þu fær nokkora mor…---… ---- §D eigi er oftyr
§A Lunaneyju, húsfreyju sinni, send[ir] … §B Guðs ok sína. Ek vil at Óttu Kapp[a]/Kap[alein] … §C skreiðar, er þú fær nǫkkura mór[enda(?) váð(?)] §D eigi er ofdýr.
”§A … sends to Lunaney, his wife, … §B his and God's. I want Ótto the champion/chaplain … §C stock-fish, (for) which you will get some russet(?) cloth(?) §D … is not overpriced.”
§A ⁓ æin^nriþi ⁓ þeta ⁓ at| |tu mer at gia^l^lda ⁓ tua mæla ok ⁓ þriu sa^lld ⁓ en ahngarstihi ⁓ sihta^n mæla §B en þu ska^l^lt ⁓ æin^ndriþi ⁓ taka ⁓ þat ko^nn ⁓ sem ⁓ berþor ⁓ a mer at luka ⁓ eihi min^na ⁓ en sehsta^n mæla §C ska^l^lt| |tu ta^ka ⁓ eþa ⁓ el^lihar : tak þu ehi ⁓ en ⁓ fa^þur min^n ⁓ biþ ek ⁓ a(t) ha^n^n kil^lti ⁓ mer ⁓ þriu sa^l^ld ⁓ i
§A Eindriði. Þetta átt þú mér at gjalda: tvá mæla ok þrjú sáld, en annarstveggi(?) sextán mæla. §B En þú skalt, Eindriði, taka þat korn sem Bergþórr á mér at lúka. Eigi minna en sextán mæla §C skalt þú taka eða elligar tak þú eigi. En fǫður minn bið ek at hann gildi mér þrjú sáld. …
”§A Eindriði! This you owe in payment: two measures and three casks, or else(?) sixteen measures. §B And you should, Eindriði, take the corn which Bergþórr has to discharge. (You should take) no less than sixteen measures §C or otherwise take nothing. And I order my father that he pay me three casks …”
þo^rkæl myntære senter þer pipar
Þorkell Myntari sendir þér pipar.
”Þorkell Moneyer sends you pepper.”
: sikurþr ha^lfan ask : æirikr
Sigurðr: halfan ask. Eiríkr.
”Sigurðr: half an 'ask' (unit of liquid measure). Eiríkr.”
§A helga · aon…-(æ)(k)(e)-… §B (f)(o)(l)(t)(æ)^(l)… ⁓ gu^nna^r : pa^rfæ- : pu^nd : ogmundr · -- · oæ--…
§A Helga/helga … §B … Gunnarr Parve[l](?): pund. Ǫgmundr … …
”§A Helga/Helgi/holy … §B … Gunnarr the Small(?): pound. Ǫgmundr …”
§A bet^r^ ^let| |t^uær mærkr · o^la^fr : þreta^n bu^(n) §B suærþo^lfr --- enku lo…
§A Pétr lét tvær merkr, Ólafr þrettán pund. §B Sverðolfr … engu lo[kit].
”§A Pétr let (gave) two marks, Ólafr thirteen pounds. §B Sverðolfr … nothing discharged.”
§A · (k) · barþr · t^ra^uan : ha^luan : a^nan : øyri : hein:rekr : tuær : ærtogar : brek · i ¶ uihi §B ingimundr : sauþr : ha^lfa : þriþiu : ærtog ¶ uihi §C h- ¶ (h) §D uihi
§A G[oldit](?): Bárðr: trauðan halfan annan eyri. Heinrekr: tvær ertogar brek í. Vígi. §B Ingimundr Sauðr: halfa þriðju ertog. Vígi. §C … … §D Vígi.
”§A Paid(?): Bárðr: scarcely one and a half öre. Heinrekr: two ertogar, fradulently. Vígi/Acknowledged. §B Ingimundr the Sheep: two and a half ertogar. Vígi/Acknowledged. §C … §D Vígi/Acknowledged.”
§A -- halluarþe sloþa þrim (p)-… … §B loþne faus haluan niunnda æyri ok h-…
§A … Hallvarði Slóða: þrim p[und](?) … §B Loðni Faus: halfan níunda eyri, ok …
”§A … To Hallvarðr the Slothful: three pounds(?) … §B To Lodinn the Reckless(?): eight and a half öre and …”
§A … mankerþ : t^ueir : øurar §B … …n:kerþ : tueir : øura^r
§A … manngerð tveir aurar. §B … [ma]nngerð tveir aurar.
”§A … conscription-levy: two öre. §B … conscription-levy: two öre.”
gus… …amur seætr kuæþiu
Gus[ir](?) [S]ámr(?) sendir kveðju.
”Gussir(?) the Dark(?) sends greetings.”
§A … …(r) : þe^r : g(e)^uæþiu^(a) §B …(k) : hene : klofa
§A … [sendi]r þér kveðju. §B … henni glófa.
”§A … sends you greetings. §B … her gloves.”
arni
Árni
”Árni”
arne a
Árni á.
”Árni owns.”
a^rni a
Árni á.
”Árni owns.”
a^rni
Árni
”Árni”
§A arni §B an
§A Árni §B Ánn
”§A Árni §B Ánn”
askær a
Ásgeirr á.
”Ásgeirr owns.”
æuþ-…
Auð…
”Auðr/Auð-…”
binitikt : a
Benedikt á.
”Benedikt owns.”
be^rgsæin
Bergsveinn
”Bergsveinn”
biani a
Bjarni á.
”Bjarni owns.”
botlæifr æ
Bótleifr á.
”Bótleifr owns.”
br--tr a
Br[an]dr á.
”Brandr owns.”
bura(l)mar : a
Búr-Almarr á.
”Storeman-Almarr owns.”
bu ra(u)mar : a
Búi Raumr á.
”Búi the Oaf owns.”
þiþrik
Didrik
”Didrik”
æinar : a
Einarr á.
”Einarr owns.”
æinar a mik
Einarr á mik.
”Einarr owns me.”
æinriþi
Eindriði
”Eindriði”
æinriþi
Eindriði
”Eindriði”
ænri a sek þ(e)na
Eindri[ði] á sekk þenna.
”Eindriði owns this sack.”
æirikr a
Eiríkr á.
”Eiríkr owns.”
æirekr a
Eiríkr á.
”Eiríkr owns.”
æirekr a
Eiríkr á.
”Eiríkr owns.”
æirikr
Eiríkr
”Eiríkr”
ærikr a
Eiríkr á.
”Eiríkr owns.”
æirikr a
Eiríkr á.
”Eiríkr owns.”
æltia^rn · a
Eldjarn á.
”Eldjarn owns.”
ællendr
Erlendr
”Erlendr”
øiulfr a sek þena
Eyjulfr á sekk þenna.
”Eyjulfr owns this sack.”
eo^lfr a ik
Eyjulfr/Þólfr á mik.
”Eyjulfr/Þólfr owns me.”
østæin a
Eysteinn á.
”Eysteinn owns.”
æyuintr
Eyvindr
”Eyvindr”
fiþr a
Finnr á.
”Finnr owns.”
fiþ^r
Finnr
”Finnr”
fþr æ
Finnr á.
”Finnr owns.”
fitr : a : tæta tre
Finnr á þetta tré.
”Finnr owns this wood.”
kisl
Gísl.
”Gísl”
guþmunr : a
Guðmundr á.
”Guðmundr owns.”
kuþmutr a
Guðmundr á.
”Guðmundr owns.”
§A kunar a §B þ u
§A Gunnarr á. §B … …
”§A Gunnarr owns. §B …”
§A kuna^r a §B a
§A Gunnarr á §B á(?)
”§A Gunnarr owns. §B owns(?)”
guna^r a
Gunnarr á.
”Gunnarr owns.”
kunnar : a
Gunnarr á.
”Gunnarr owns.”
gunar a
Gunnarr á.
”Gunnarr owns.”
ha^lta^n a
Halfdan á.
”Halfdan owns.”
§A halto^r §B ka^rs so^nr a
§A Halldórr §B Kárs sonr á.
”§A Halldórr §B Kárr's son owns.”
…alkisl a
[H]allgísl á.
”Hallgísl owns.”
inkiatr · a mik
Ingjaldr á mik.
”Ingjaldr owns me.”
ioa^n
Jóan
”Jóan”
ifar a
Ívarr á.
”Ívarr owns.”
ifar a
Ívarr á.
”Ívarr owns.”
ka^l
Karl
”Karl”
ko^lbi(ø)n a
Kolbjǫrn á.
”Kolbjǫrn owns.”
liutr a
Ljótr á.
”Ljótr owns.”
lucia : grims : toter : a
Lucia Gríms dóttir á.
”Lucia Grímr's daughter owns.”
munan
Munán
”Munán”
nigulas a mik
Nikulás á mik.
”Nikulás owns me.”
olafr a
Ólafr á.
”Ólafr owns.”
urmr a
Ormr á.
”Ormr owns.”
urmr
Ormr
”Ormr”
ormrik
Ormríkr
”Ormríkr”
palne a
Palni á.
”Palni owns.”
rannr a : ka^rn : þætta
Ragnarr á garn þetta.
”Ragnarr owns this yarn.”
runulfr
Rúnulfr
”Rúnulfr”
samr a
Sámr á.
”Sámr owns.”
samr a
Sámr á.
”Sámr owns.”
sih:bal : a
Sigbaldr(?)/Sigvaldr(?) á.
”Sigbaldr(?)/Sigvaldr(?) owns.”
sihuatr r
Sighvatr/Sigvaldr r[eist].
”Sighvatr/Sigvaldr carved.”
(s)(i)go^lfr a
Sigolfr á.
”Sigolfr owns.”
sigriþ a
Sigríðr á.
”Sigríðr owns.”
sihurþær
Sigurðr
”Sigurðr”
…(i)hurþr
[S]igurðr
”Sigurðr”
simun : a mik
Símun á mik.
”Símun owns me.”
sehuni a
Sægunni á.
”Sægunni owns.”
§A couæk a þræþr þisa §B ho^f : fimta mo^rk
§A Sǫlveig á þræðr þessa. §B Hǫlf fimta mǫrk.
”§A Sǫlveig owns these threads. §B Four and a half marks.”
sørkfiþ · a
Sørkviðr(?) á.
”Sørkviðr(?) owns.”
tiutr
Ljótr/Þjóðarr
”Ljótr/Þjóðarr”
tona
Tonna
”Tonna”
þura a mik
Þóra á mik.
”Þóra owns me.”
þoral
Þóraldr
”Þóraldr”
þo^rbio^rn a
Þorbjǫrn á.
”Þorbjǫrn owns.”
þorgæir : a
Þorgeirr á.
”Þorgeirr owns.”
: þo^rgils : a :
Þorgísl á.
”Þorgísl owns.”
þyrkils a
Þorgísl/Þyrgísl á.
”Þorgísl/Þyrgísl owns.”
þo^rgrimr · þufa
Þorgrímr Þúfa
”Þorgrímr the Clump.”
þurha^la^r a
Þórhallr á.
”Þórhallr owns.”
§A þorer : a mik §B (r)aþ
§A Þórir á mik. §B <raþ>
”§A Þórir owns me. §B <raþ>”
þurkæt (a)
Þorkell á.
”Þorkell owns.”
þorlakr a mik
Þorlakr á mik.
”Þorlakr owns me.”
þo^rmo^þr
Þormóðr
”Þormóðr”
§A þorstæin §B (s)iuhorþr
§A Þorsteinn §B Sigurðr
”§A Þorsteinn §B Sigurðr”
§A þorstæin §B sirhorþr
§A Þorsteinn §B Sigurðr
”§A Þorsteinn §B Sigurðr”
þostein : a mek
Þorsteinn á mik.
”Þorsteinn owns me.”
þostin
Þorsteinn
”Þorsteinn”
þo^ruaþr
Þorvarðr
”Þorvarðr”
okmundr
Ǫgmundr
”Ǫgmundr”
§A aulrekr §B heinrekr
§A Ǫlrekr §B Heinrekr
”§A Ǫlrekr §B Heinrekr”
oluir a
Ǫlvir á.
”Ǫlvir owns.”
…--(s)(æ)-(s)(i)(n) a mik
… á mik.
”… owns me.”
þa-(a)-al^l
…
”…”
bl/br/bu
…
”…”
de^(l)us
…
”…”
§A …glamar(o)--(r)(a)(i)(l)-(i)naohao(o)(g)lama^rku ¶ …---tha-(m)thi--pppalfai… §B + a + imisanma^ko^u §C +' agl(a) ma^ræm(i)taim(æ)r---…f(o)glama^r-- ¶ agla m(o)^(r)mi(t)(a)imæ + §D airia ⁓ miso^n
§A … … §B … … §C Agla … Agla … §D … …
”§A … §B … §C Agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) … Agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) … §D …”
§A …krcbnakrctinakrcætþøsomorþkuekatþersmstamariakua(a) se(r)þ(þ)(r)(k)(h)(i)na(u)(l)-… §B …-kuslukseuhneimaþiustomenmostkeskritutmmuttrotminhtmæltrþaeþsaihstamum…
§A … … §B …
”§A … §B …”
þorbhr þo^rstæinssu^nr bar stæin
Þorbergr Þorsteinssonr bar stein.
”Þorbergr Þorsteinn's son carried the stone.”
§A ⁓⁓⁓⁓⁓⁓⁓⁓⁓⁓ §B (u)(i)olkp(u)sisteiust(y)isis §C -rku^(u)s nukaus mælkus §D t¶¶itragramalon amui(n)
§A … §B … §C Marcus, Lucas, Matthæus(?). §D Tetragrammaton. Amen
”§A … §B … §C Mark, Luke, Matthew(?). §D Tetragrammaton. Amen.”
-l ¶ fuþ(o)rkhniastblmy ¶ ----
… <fuþorkhniastblmy> …
”… <fuþorkhniastblmy> …”
§A nikulos a^n ko^no^ ^þeiri uæl er gyriþ hei(t)er stiufdoter ⁓ §B pit(a)srahnu
§A Nikulás ann konu þeirri vel er Gýríðr heitir, stjúpdóttir §B Pitas-Rǫgnu
”§A Nikulás loves well the woman called Gýríðr, step-daughter of §B Pitas-Rǫgnu.”
+ akla +
Agla
”Agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord).”
a ria k
A[ve] [Ma]ria g[ratia]
”Hail Mary full of grace”
fuþo^rkhnias(t)bmly
<fuþorkhniastbmly>
”<fuþorkhniastbmly>”
þosten a^ ^mik
Þorsteinn á mik.
”Þorsteinn owns me.”
§A fuþorkhniastblm --(æ)istþ(n)iobuþ(t)(æ) §B itubþæaya^nana(e)iasaiastaþn
§A <fuþorkhniastblm> … §B …
”§A <fuþorkhniastblm> … §B …”
§A -(i)um nam ik þita þ(i) (:) fe fu fa fø §B fuþo`r´khnieø-sbpmtlæy §C fat-atratkatnatpatbatmat
§A … nam ek þetta því: fe fu fa fø §B <fuþork…> §C …
”§A I learned this therefore: fe fu fa fø. §B <fuþork…> §C …”
fuþorkhn(i)(l)(t)(m)(y)
<fuþorkhniltmy>
”<fuþorkhniltmy>”
§A domine kon?e?(u)md-- - §B pa?t
§A Domine … … §B …
”§A Lord … §B …”
kuþ ⁓ maria
Guð Maria
”God Mary.”
(p)atærnostær
Paternoster
”Our Father”
kþur
…
”…”
iuar
Ívarr
”ívarr.”
ri(k)^(r)(a)^r · a m(a)(g)
Rikarðr á mik.
”Rikarðr owns me.”
§A ⁓ þoraaklarakaramttoi ⁓ §B ⁓ ai(a)rakaramttoi ⁓ a^klakuþi ⁓ §C ⁓ akla ⁓ rakaramattokuþ ⁓ §D ⁓ aiarakaramttoii ⁓ kuþi ⁓
§A … §B … … §C Agla … §D … …
”§A … §B … §C Agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) … §D …”
§A uak(a)t : hæfi ek ala not · ok æ-h- -… §B ængi st^riþa nu sem ia^rlsins m(i)n(n) -…
§A Vakat hefi ek alla nótt, ok e[i]g[i] … §B … stríða nú, sem jarlsins menn …
”§A I have kept vigil all night, and not … §B battle now, as the earls men …”
o^la^fr a mik
Ólafr á mik.
”Ólafr owns me.”
§A (b)(e)n(e)(t)iktuc a §B fuþo
§A Benediktus á. §B <fuþo[rk]>
”§A Benedictus owns (me). §B <fuþork>”
§A an sa × þer × es × risti × runa þesar × þortis §B þora ek kan kilia
§A Ann sá þér, er risti rúnar þessar, Þordís! §B Þóra! Ek kann gilja.
”§A He who carved these runes loves you, Þordís! §B Þóra! I can beguile (any woman).”
karl
Karl
”Karl.”
utarkr · reis
… …
”…”
§A æilifr · uiri·uæhr · a mek · mit : stæin:grimr : ha^fum : mælt : ma^rt : o^kka^r imilli : firir : þa so^k : at ek : uil : nema : a^f þi : runa^r : §B eaa^uo : knor : ek : spu:r þek : uilt · tu · gifta · mer · æina·þa · en · þa^r er : <þisar> mrthkiiiiissssstttttiiiiilllll · §C æ t þ f f s s a n t æ t þ f f s s a n t §D : þa^u : ero : bæþe : i buþ : saman : kla^uua:kare : o^k : ko^na : uilia^lms : hæil^lþu : hæil^l · sæl · þu · þa §E -------
§A Eilífr Virðivægr á mik. Vit Steingrímr hǫfum mælt mart okkar ímilli fyrir þá sǫk at ek vil nema af því rúnar. §B … … ek spyr þik: vilt þú gipta mér einaþá er þar er, þessar, <mistill/ristill/tistill/histill/kistill> §C e[inn], t[veir], þ[rír], f[jórir], f[imm], s[ex], s[jau], á[tta], n[íu], t[íu], e[llifu], t[olf], þ[rettán], f[jórtán], f[imtán], s[extán], s[jautján], á[ttján], n[ítján], t[uttugu] §D Þau eru bæði í búð saman Klaufa-Kári ok kona Viljalms … Heit sæl/sæll þú þá. §E …
”§A Eilífr the Worthy owns me. We two, Steingrímr and I, have spoken much between ourselves for the reason that I want take/learn runes of it. §B … …, I ask you: do you want to marry me, one of these these: mistletoe, ploughshare, 'tistill', 'histill', casket. §C One, two, three, four, five, six, seven, eight, nine, ten, eleven, twelve, thirteen, fourteen, fifteen, sixteen, seventeen, eighteen, nineteen, twenty. §D They are both lodging together, Clumsy-Kári and Vilhjalm's wife. Hail! Hail and good fortune to you then! §E …”
kYs mik
Kyss mik.
”Kiss me.”
+ kkaa(n)^(n) +
…
”…”
bm(t)(o)^(k)
…
”…”
sbita
spýta
”stick/(wooden) pin”
ø^þøæøæøææ
…
”…”
(k)hrþar
…
”…”
-t · þo · uar · en · fl(a)-
… þó var in/inn …
”… it was nevertheless …”
l-þur
L[ó]ðurr(?)
”Lóðurr”
§A onp{N}(þ) §B akla ⁓ a ⁓ ak(l)-
§A … §B Agla … Agl[a]
”§A … §B Agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) … agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord)”
§A -(k) · (b)ilr §B ------- §C þoir §D latir
§A … … §B … §C … §D …
”§A … §B … §C … §D …”
f(u)
…
”…”
amundi a mik
Ámundi á mik.
”Ámundi owns me.”
suanpora-
…
”…”
ø þo^rgæir
… Þorgeirr
”… Þorgeirr”
guþ er als
Guð er alls.
”God is all (powerful).”
§A f…-…(r)(k)(h)…(s)(t)b(m)my §B fuþ(o)---(h)…--(s)(t)-my ⁓
§A <f[uþo]rkh[nia]stblmy> §B <fuþo[rk]h[nia]st[bl]my>
”§A <fuþorkhniastblmy> §B <fuþorkhniastblmy>”
aue maria gracia plena dominus tekum benedicta tu in mulieribus
Ave Maria, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu in mulieribus.
”Hail Mary, full of grace. The Lord is with Thee: blessed art Thou among women.”
§A unas §B øl ælæntr ¶ þusi
§A Únáss §B … Erlendr, Þursi(?).
”§A Únáss §B … Erlendr, Giant(?).”
? <fuþoo>
… <fuþo[rk]>(?)
”fuþork”
Ya^nba^lþm^mt
…
”…”
fu
<fu>
”…”
-tatifb-
…
”…”
§A markus maþios lukas rafelesen §B gafeles gabeles iohanes §C faofaifaufauaonima §D suspespisuskurusifihsusam
§A Marcus Matthæus Lucas Raphael §B … … Johannes §C … §D …
”§A Mark, Matthew, Luke, Rafael §B … John … §C … §D …”
§A ⁓ pate^r nostær gui §B es i clis maþeu ⁓ §C markus lukas §D au maria gracia
§A Pater noster qui §B es in cœlis. Matthæus, §C Marcus, Lucas §D Ave Maria gratia.
”§A Our Father who §B art in Heaven. Matthew, §C Mark, Luke. §D Hail Mary, (full of) grace.”
§A … --niam o^rta^n(t)o kom- §B -ro §C -facie(t) sta^n(t) o^r-
§A … [quo]niam (h)ortando com… §B … §C faciet stant(?) or…
”§A … quoniam (h)ortando com-… §B … §C faciet stant(?) or-…”
§A -a^ua^rþær : cender : g(u)----- : (g)-(þ)ærs : kueþiu : ok sina^ ^uigan §B ok nu er min fuler uili : at : biþia þin : ef þu uilt : æihi meþ §C -b(æ)ini : ue(r)- : ---a : þit ra^þ : ok lat (s)(e)hia mer §D þin uilia
§A [H]ávarðr sendir … G[u]ðs kveðju ok sína vingan. §B Ok nú er minn fullr vili at biðja þín, ef þú vilt eigi með §C [Kol]beini ver[a]. [Hug]a þitt ráð, ok lát segja mér §D þinn vilja.
”§A Hávarðr sends Guny/Gunnhildr(?) his friendship and Gods greeting. §B And now it is my full desire to ask you (for your hand in marriage), if you do not want to be with §C Kolbeinn. Think over your intentions … and have me told §D your desire.”
a^k an kuþ
Ek ann Guð.
”I love God.”
nynþba^l
…
”…”
§A kyr(e)r(o)ta ioha^n¶¶næs §B marcus §C lu¶¶cas matþias pax §D porta^ndis salus
§A … Johannes, §B Marcus, §C Lucas, Matthias/Matthæus. Pax §D portanti! Salus
”§A … John, §B Mark, §C Luke, Matthew. Peace §D for the bearer! Health! (and happiness to the bearer)!”
her(h)-
…
”…”
kunnar
Gunnarr
”Gunnarr”
· h · ·
…
”…”
recl(e)t^ku^æ
…
”…”
munaman-k(þ)(a)-(s)(u)(r)--(y)--(u)r---auhr(f)(o)(t)
…
”…”
kuþ gæ
Guð gæ[ti].
”May God protect.”
guþ g
Guð g[æti].
”May God protect.”
gud gæte
Guð gæti.
”May God protect.”
ur(þ) · · b(u)ra^p
… …
”…”
knucmæsodahr --------
Knútsmessudagr …
”Knútrs-mass-day …”
sih^urþr ⁓ reist^ ^r^una^r þessa^r
Sigurðr reist rúnar þessar.
”Sigurðr carved these runes.”
nikolas
Nikulás.
”Nikulás.”
æias(b)ii
…
”…”
þo^rs-æino-su(h)--(r)i-a--rþaþrs--aþæirhæilirbaþ(i)simþatr(s)(i)t
…
”…”
þorgarima^r : hla:sun : ræ(s)t : runa^r þesa^r
Þorgrímr Hallasonr/Hallssonr reist rúnar þessar.
”Þorgrímr Hallasonr/Hallssonr carved these runes.”
§A (+) þo^re^r ka^lfr ræst runa^r þesa^r a^lsua^lta^nt kuþ bæini firi §B h^onom
§A Þórir Kalfr reist rúnar þessar, allsvaldandi Guð beini fyrir §B honum.
”§A Þórir Calf carved these runes; may almighty God aid §B him.”
(y)u(n)þ
…
”…”
-hihæltrinra hans
… hans
”… his …”
§A martæn brestr a þeta §B søkhus
§A Marteinn prestr á þetta §B sǫnghús.
”§A Marteinn priest owns this §B sanctuary.”
§A suæfn banar mer : sot er bna §B fion sfinkata : fials ibui §C hect ærfaþe : øuk huhis hui¶¶(t)i §D ⁓ þrls unsæla ⁓ þt sklu raþa
§A Svefn bannar mér, sótt er barna, §B fjón svinkanda, fjalls íbúi, §C hests erfaði, ok heys víti, §D þræls vansæla. Þat skulu ráða.
”Jeg får ikke sove, det er barns sykdom den arbeidendes hat fjellets beboer hestens slit og høyets skade trellens ulykke det skal de/man tyde”
aue
Ave
”Hail”
(r)ifro^n(r)
…
”…”
iæuyasrtin
…
”…”
is ur ar : ræiþ(^iuar) <rais>…
Íss, úr, ár, reið(=Ívarr) reis[t].
”Íss, úr, ár, reið (= Ívarr) carved.”
…-(u)--…(h)a ⁓ a kapalæin
… á kapalein/kapaleinn.
”… owns the chaplain / the chaplain owns …”
§A fu §B a^n^n
§A <fu[þork]>(?) §B …
”§A <fuþork>(?) §B …”
§A gy⁓þa ¶ g(u)(þ):r(u)(n) §B æld⁓riþ §C fuþorkhniastbml(y)
§A Gyða, Guðrún §B Eldríðr §C <fuþorkhniastbmly>
”§A Gyða, Guðrún §B Eldríðr §C <fuþorkhniastbmly>”
o^c^æ
Ása
”Ása”
otr
Oddr(?)
”Oddr(?)”
…ra^u^nsbe^r(e^gr)e^næ^er(ki) r^una^r
… rúnar
”… runes”
§A ⁓ ka^þ(a^n^n)`n´a^þ`k´m`a´a^þ`k´a^þþ^þþnþa^þnp ⁓ §B ⁓ nkhpna^þa^þn(a^n^n)my`k´rp⁓n⁓ §C (y) + kr`k´a^þka^þþ^þþynhpnra
§A … §B … §C … …
”§A … §B … §C …”
§A … --kop kredo -- hel(y) --- §B -t^ren^n soter ag-- §C - æi(a) deus- §D agla lond^u §E agla ala-
§A … [Ja]cob(?), Credo … Hely … §B … Soter, Ag[ios] §C … Eia. Deus §D Agla <londu>, §E Agla, Agla.
”§A … Jacob(?), Credo … Hely … §B … Soter, Agios §C … Eia. Deus §D Agla <londu>, §E Agla, Agla. ('agla'= Thou art strong in eternity, Lord).”
§B + a·g·la · pater §A n¶¶oster · ki es in ¶ celis sanctificet^u^r §B nomen t^uum · aduenia¶¶tþ §A regnum t^u¶um (f)-(þ) §B uoluntas t^u ¶ -(k)ut^þ in clo æþ §A … -(r)ra · siþ supe¶r nos · ab omn¶¶ni §B ma^lo am¶¶men §A (a)^(l)(f)a · aiþonai ·+ §B a¶¶bracalara · + abraca · + a^braca · + a^bra · §A pah · no¶bis · (a)(b) om¶¶ni §B malo am¶men
§B Agla. Pater §A noster, qui es in cœlis. Sanctificetur §B nomen tuum. Adveniat §A regnum tuum. F[ia]t §B voluntas tua [si]cut in cœlo, et §A [in te]rra. Sit super nos! Ab omni §B malo, amen. §A Alpha(?), Adonai. §B Abracalara, abraca, abraca, abra. §A Pax nobis! Ab omni §B malo, amen.
”Agla (= Thou art strong in eternity, Lord). Our Father who art in Heaven, Hallowed be thy Name. Let Thy Kingdom come. Let Thy Will be done, on earth as it is in heaven. This (the cross) be over us. From all evil, amen. Alpha(?), Lord. Abracalara, abraca, abraca, abra. Peace for us! From all evil, amen.”
§A þarai + §B --u ⁓⁓⁓ fao ⁓⁓
§A … §B … …
”§A … §B …”
⁓ abcdefghiklmnopkrstu
<abcdefghiklmnopqrstu>
”abcdefghiklmnopqrstu”
arni a
Árni á.
”Árni owns.”
§A kolbiorn a §B culr
§A Kolbjǫrn á §B Sullr.
”§A Kolbjǫrn owns §B of Sullr(?) / the swelling(?)”
hoskulr a
Hǫskuldr á.
”Hǫskuldr owns.”
§A nt^(n)rmnt^n þly(s) §B (a^n) n
§A … … §B … …
”§A … §B …”
§A ⁓ þora : a mik : ok ho^n §B g(e)rþi mik --- §C (m)
§A Þóra á mik ok hon §B gerði mik. … §C …
”§A Þóra owns me and she §B made me. … §C …”
iluhi a
Illugi á.
”Illugi owns.”
antres a mik
Andrés á mik.
”Andrés owns me.”
kunar ⁓ a
Gunnarr á.
”Gunnarr owns.”
þo^r(þ)
Þórðr/Þórr
”Þórðr/Þórr”
halr · a
Hallr á.
”Hallr owns.”
§A iorn fuþor----astblmeø (e)hane §B fuþorkhniaslblmeø
§A Jórunn/Ǫrn <fuþor[khn]iastblmeø> Hani §B <fuþorkhniastblmeø>
”§A Jórunn/Ǫrn fuþorkhnniastblmeø Hani §B <fuþorkhniastblmeø>”
§A kroa^l · · þ · · §B kkþþrraaan^n ·
§A … … §B …
”§A … §B …”
§A sa skYli : runar : rista : ir (r)a (u)(i)l : §B (c)unni : þat^ ^uirr : mo^rgum : ma^nni : at §C so
§A Sá skyli rúnar rísta, er ráða(?) vel §B kunni. Þat verðr mǫrgum manni, at §C …
”He should carve runes who can understand(?) them well; it happens to many a man, that …(?).”
§A × §B þ(o)
§A … §B …
”§A … §B …”
§A spyr actriþi h-… §B --- act -…
§A Spyr Ástríði … §B … ást …
”§A Ask Ástríðr … §B … love …”
krekores
Gregores
”Gregores”
ari a
Ari á.
”Ari owns.”
ærligr a
Erlingr á.
”Erlingr owns.”
§A illt er mer nu · iYar · goþa : kuþ : bø-(-) : þ(e)r · - §B ek · hugi : at · firir · se komet · o^pt · (r)(o)-(-)(t)(a)(o)(l)-f(s)d-
§A Illt er mér nú, Ívarr, góða, Guð bø … … §B Ek hugi at fyrir sé komit opt …
”§A I am in a bad way now, Ívarr, concerning friendship/earnings. God prayer(?) … §B I think that ??? often stands in …'s way.”
§A barþr a §B ha^llkrimsso^nr
§A Bárðr á §B Hallgrímssonr.
”§A Bárðr owns, §B Hallgrímsson.”
… …po tnþt opera rotas
[sator are]po tenet opera rotas
”Sator, Arepo, Tenet, Opera, Rotas (= from the 'Devil's Square' palindrome).”
§A ⁓ a⁓g⁓a^l⁓a ⁓ §B a⁓glal a^gla ⁓
§A Agla §B Agla Agla
”§A Agla … ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) §B Agla Agla”
fifafufofyfi
…
”…”
§A kina : ræist runar þesa^r : friakoælt §B × fþuorkhniactbmly × lio(n)a §C þat er mǫnǫþruo^rmǫnǫþrti
§A Ginna/Gína reist rúnar þessar … §B <fþuorkhniactbmly> … §C Þat er …
”§A Ginna/Gína carved these runes. … §B <fþuorkhniactbmly> §C That is …”
§A ⁓ a^gla ⁓ a^gla ⁓ §B ⁓ a^gla ⁓ a^gla ⁓ §C ⁓ --(a)^(r)iu(f)(a)^(u)(a)l(a) + (e)l ⁓ §D ⁓ (a)gla ⁓⁓ --(a)ia^gios
§A Agla Agla §B Agla Agla §C … … §D Agla …
”§A Agla Agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) §B Agla Agla §C … §D Agla …”
§A a §B kuna^r a
§A … §B Gunnarr á.
”§A … §B Gunnarr owns.”
a^rni a
Árni á.
”Árni owns.”
(t)(u)rfi auk burkr
Torfi ok Bǫrkr.
”Torfi and Bǫrkr.”
s(e)kr min
Sigr minn.
”My victory”
§A (æ)(r)i sa (e)a (e)r i sa sa sik sa sa (e)r i sa sa §B ælæt^r ræit^ ^runa^r þ(e)sa^r : (m)ah(i)it(r)
§A … sá sá er í sá sá? Sik sá sá er í sá sá. §B Erlendr(?) reit rúnar þessar, magistr(?).
”§A … §B Erlendr(?) wrote these runes, magister(?).”
hrifla a
Hrifla á.
”Hrifla owns.”
þiuþar ⁓ a
Þjóðarr á.
”Þjóðarr owns.”
fuþorkhniastbmly
<fuþorkhniastbmly>
”<fuþorkhniastbmly>”
§A l(y)kil s(k) §B s(k)
§A Lykill … §B …
”§A key … §B …”
a barþr sihurþarsonr
Á Bárðr Sigurðarsonr.
”Hagbarðr Sigurðarsonr owns.”
iuar : ræist : runar : þæsar : her : ero : þaer : uer : uaromn þorstæin-
Ívarr reist rúnar þessar. Hér eru þeir(?) … várum(?) Þorsteinn/Þorstein[s]
”Ívarr carved these runes. Here they are … our Þorsteinn/þorsteins..”
lutr
hlutr
”amulet”
iurlurukiaikuaitu
…
”…”
§A bater · nuster · kui es in seli : santibisetur §B suæen : ouþunar : sunr : ræist : r`u´nar : þesar §C fuþorkh
§A Pater noster qui es in cœlis, sanctificetur. §B Sveinn Auðunar sonr reist rúnar þessar. §C <fuþorkh[nias]>
”§A Our Father who art in heaven, hallowed be §B Sveinn Auðun's son carved these runes. §C <fuþorkhnias>”
ku- : n · ---(i)i
… … …
”…”
…as tbmly
<[hni]as> <tbmly>
”<hniastbmly>”
kirir a
Gyríðr(?) á.
”Gyríðr(?) owns.”
§A (×) irik : ak : iui : kumukis-irl(t)il × §B × (r)-(u) : i(r)(n)uhi------(r)uar(n)(i)sr
§A Eirík ok … … §B … …
”§A Eirík and … §B …”
-(i)rþ(e)unana
…
”…”
§A …ifr : lota : ahtuaþr : bryþn- §B …(i) : fiortif : iohanko-…
§A … … … … §B … … …
”§A … §B …”
§A kari : kral : s(r)fuyu (×) §B × uras(t)anrþaanik
§A … … … §B …
”§A … §B …”
ia^urusalem nekoe kon(k)(r)idit^ur ino^riu^m a^m^e^n
Jerusalem neque congreditur/concreditur, inorium(?), amen.
”Jerusalem! Not even in the barn / to the attic does it congregate / is it admitted(?). Amen.”
§A fuþor §B iuar a suirþ
§A <fuþor[k]> §B Ívarr/Jóarr á sverð.
”§A <fuþork> §B Ívarr/Jóarr owns the sword.”
§A il(i)r : men : æro : þeir : er a:mela §B os
§A Illir menn eru þeir er ámæla §B oss.
”§A Evil men are they who slander/criticize §B us.”
kkk · kk · kkkk · k
… … … …
”…”
- × -þu(u) × þ
… … …
”…”
amb(a^l)
…
”…”
§A …pa^rsin- --ka^r(e)t^ro(s)s-----… ¶ …(e)gents-sumote · in^lu---s-nka(k)e-… ¶ …o^rdan · go^rdin · ingo^r--- §B …k(a)… …(k)--…
§A … … … … [G]ordan, gordin, ingor[dan]. §B … …
”§A … Gordan, gordin, ingordan. §B …”
a^lrf(e)(t)i(n)n(æ)
…
”…”
§A fuþ §B +
§A fuð §B …
”§A cunt §B …”
þorþr × ræit i runar
Þórðr reit í rúnar.
”Þorðr carved in the runes.”
§A asa × an × st- §B ek × uæit
§A Ása ann <st->. §B Ek veit.
”§A Ása loves <st->. §B I know.”
§A fro §B <raþ> <þat>
§A fró §B Ráð þat!
”§A Alleviation/Help/Relief §B Interpret that/this!”
”§A Lindring/hjelp råd/gi råd §B Tyd dette!”
(k)(k)i(k)fr
…
”…”
-(u)(i)þrr(i)tyir
…
”…”
fuþorkhniastblmy
<fuþorkhniastblmy>
”<fuþorkhniastblmy>”
asa
Ása
”Ása”
fuþorkhniastbmly
<fuþorkhniastbmly>
”<fuþorkhniastbmly>”
æirika^r rit mer : runa^r
Eiríkr, rít mér rúnar!
”Eiríkr, write me runes!”
§A a(a)---(s) §B lonk(i)aaiu : rumkrira(o)m-(r)u-e(i)u(i) §C a------ s(o)(n)ut(i)s s(o)pie akie æþ kienkie l(a)tus
§A … §B … … §C … salutis(?) sopiet(?)/sophiae(?) … et(?) … latus(?)
”§A … §B … §C … health's(?) from(?)/visdom(?) … and … side(?)”
§A uiltu ei nada mi{K} so taci þi{K} §B fien¶¶den amen
§A Viltu ei náða mi{k}, só taki þi{k} §B fján¶¶dinn! Amen!
”If you wont show me grace/protect me, then may the devil take you. Amen.”
intiberc min -e-seta nada mi{K}
Ingibjærg(?) mín … náða mi{k}.
”My Ingibjærg(?), show me grace.”
(i)(k)ih : þ(e)rþuk
… …
”…”
maksnaksba{H}
…
”…”
§A fuþorkhniastbmly §B fuþoi §C -bi(o)-(t)(a)
§A <fuþorkhniastbmly> §B <fuþoi> §C …
”§A <fuþorkhniastbmly> §B <fuþoi> §C …”
asb(i)(o)n
Ásbjǫrn
”Ásbjǫrn”
ssþlrþnmrr(s)sræni(s)(s)k
…
”…”
-(i)s iuii-s
… …
”…”
§A -(r) · asck · ga §B -(t)bua · ui §C -a · læggia §D -- · man · ok §E --ota · glæþ
§A … … … §B … … §C … … §D … … … §E … …
”§A … §B … §C … §D … §E …”
cubiærn ⁓ hn cahþ fyrct lhnknæ
Sigbjǫrn(?) hann(?) sagði(?) fyrst(?) …
”Sigbjǫrn he said first …”
a^ni a
Árni á.
”Árni owns.”
§A … …(æ)ins · sonar ¶ ckula : sonar · §B … …-r · þesar · þa es han for (a)…
§A … [Sv]eins sonar Skúla sonar §B … [rúna]r þessar þá er hann fór …
”§A … Sveins son, son of Skúli §B … these runes(?) when he travelled …”
a^ui
Ave.
”Hail”
fuþor^k
<fuþork>
”<fuþork>”
iilliin
ilin
”sole of the foot(?)”
lat mik s(o)fa i nad · a(t) …
Lát mik sofa í náð, at …
”Let me sleep in grace, …”
fuþorkhni(a)stmly
<fuþorkhniast[b]mly>
”<fuþorkhniastbmly>”
: iuuku---
…
”…”
þorkisl a
Þorgísl á.
”Þorgísl owns”
þorer a ⁓ miserere min
Þórir á. Miserere mín.
”Þórir owns. Take pity on me!”
urmr a sek
Ormr á sekk.
”Ormr owns the sack.”
brantr a
Brandr á.
”Brandr owns.”
ufæikr a
Ófeigr á.
”Ófeigr owns.”
(y)isa-rs
…
”…”
(n)nuun : in : (n)
… … …
”…”
§A urna : þoisar §B unt ⁓ rist
§A … þessar(?) §B … reist.
”§A … these(?) §B … carved”
(t)iua · a^uaft
… …
”…”
§A × una ek · mhiu · en beþr · §B · en beþr
§A Unna ek meyju(?) enn betr. §B Enn betr.
”§A I love the maiden even better! §B Even better.”
kuibrantr
Guðbrandr/Gulbrandr
”Guðbrandr/Gulbrandr”
hil(i)uri
…
”…”
sihurþ-
Sigurð[r]
”Sigurd”
§A rrm^þ(r)a^m^þc §B a^nm^uha^r
§A … §B …
”§A … §B …”
fuþ
<fuþ>
”…”
§A þra^nt^(þ)þ(m^n)(a^n)h §B iþhnnf-rrh-
§A … §B …
”§A … §B …”
- · nsnælla : la^ncbyh(þ) : uiþiþ : ira-
… … landsbygð … …
”… settlement …”
þorir a(u)r-(e)
Þórir …
”Þórir …”
ruhta
rótta
”'type of stringed instrument'”
§A sikmuntr a sæk §B þena
§A Sigmundr á sekk §B þenna.
”Sigmundr owns this sack.”
isisa ⁓ isisa --
… … …
”…”
+ æ(u)kil risti runar þissa(r)
Auðkell risti rúnar þessar.
”Auðkell carved these runes.”
fþr
<f[u]þ[o]r[k]>
”…”
× --- (:) (k)us : mik mir ir …
… kyss mik. Mér er …
”… kiss me. Me is …”
× ---kus : mik · m(e)rir
… mik meirir
”… me more.”
§A ⁓ aaa · þ^þþ^þ^þþ^þ^þ^þ--aaaaaa :· a^gla ⁓ mikael · ga^br¶¶iel §B · rafael ⁓ raguel ⁓ omnæs a^ngeli æþ §C a^r¶¶ka^ngeli ⁓ pa^ntasero^n : gunla^(u)g ⁓ p n a §D a^ga i
§A … … Agla Mikjáll, Gabriel, §B Rafael, Raguel. Omnes angeli et §C arkangeli pantaseron Gunnlaug p[ater] n[oster] a[men]. §D … …
”§A … Agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) Mikael, Gabriel, §B Rafael, Raguel. All the angels and §C archangels … Gunnalug pater noster, amen. §D …”
§A … ¶ … ¶ … ¶ … §B … ¶ … ¶ …
§A … … … … §B … … …
”§A … §B …”
na^leuila(s)
…
”…”
fuþo`r´khniastblm
<fuþorkhniastblm[y]>
”<fuþorkhniastblmy>”
fu
<fu[þork]>
”<fuþork>”
------ur--n : sin
… sinn/sín
”… his/her/their …”
fu
<fu[þork]>
”<fuþork>”
iaþ
…
”…”
…k · misak · eþ aptinako
[Sidra]k, Misak et Abdenago.
”Shadrach, Meschach and Abdenago.”
fuþorkhniastblmy
<fuþorkhniastblmy>
”<fuþorkhniastblmy>”
kia(þ)
…
”…”
+ (h)er : ligr : k---lr : er : halr …
Hér liggr G[unnhi]ldr/G[unnva]ldr er hallr …
”Here lies Gunnhildr/Gunnvaldr who (this) rock-slab / crooked …”
asla^kr(·)s (·) þil (·) riti : ok: þokel suærþ
Áslakr's þil riti, ok Þorkell sverð.
”Áslakr, who wrote (on) this plank and Þorkell (on the) sword.”
æieþin (k)…
… …
”…”
arni
Árni
”Árni”
§A ki §B k i
§A … §B … …
”§A … §B …”
(a)^gætir
ágætir/gætir
”famous /protector / he protects”
-u(þ)(o)(r)(k)
<[f]uþork>
”<fuþork>”
iiii iii ii i kkk kkkkkkkk kkk k
… … … … … … … …
”…”
as-akr
Ás[l]akr
”Áslakr”
§A ottar a §B klokær m^(a)^(þ)^r
§A Óttarr á §B klókr maðr.
”§A Óttarr owns. §B clever man.”
ion ⁓ ihu
Jón <ihu>
”Jón <ihu>”
(þ)m-þih-
…
”…”
an(m)(l)
…
”…”
an (k)(u)
ann(?) Guð(?)
”love(s)(?) God(?)”
fuþo
<fuþo[rk]>
”<fuþork>”
karl · ricti
Karl risti.
”Karl carved.”
????????????
…
”…”
??????
…
”…”
??????
…
”…”
ufr
Ulfr(?)
”Ulfr(?)”
þut
þýt(?)
”hum(?)”
sigrit : hth(a)
Sigríðr …
”Sigríðr …”
⁓ (g)unar · nem · þa · -(u)--- : h(æ)-o--…
Gunnarr, nem þá … …
”Gunnarr learn these …”
§A kales : fales : akla §B h akla
§A <kales fales> agla §B … agla
”§A <kales fales> agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord) §B … agla”
§A huæsso : for · ma^l · þet · er þu · reist : i kroskirkiu ¶ væl er þa §B o^le er oskǫynt^r a^uk st^roþen i racen þor : uæl : fo^r : þet
§A Hversu fór mál þat er þú reist í Krosskirkju. Vel(?) er(?) þá(?) §B Óli er óskeyndr ok stroðinn í rassinn. … vel fór þat.
”§A How did that statement which you carved in the Church of the Cross sound? Well(?) it is then(?) §B Óli('s rear) is unwiped and (he is) fucked in the anus … that sounded good.”
§A kuþ : giti §B þæs er mik §C (p)-(r) ouk iu- §D þæs ær þik
§A Guð gæti §B þess er mik §C b[e]rr(?) ok(?) … §D þess er þik.
”§A May God protect §B those who §C carry(?) me and … §D those who for you(?)”
þæta risti ?
Þetta risti …
”… carved this.”
§A kank : hrapn · nar (h)-… §B (m)- ⁓ no(þ) : matit
§A Kann'k hrafn/Hrafn nár … §B … … mátit
”§A I know Hrafn/the raven corpse/reach … §B … couldn't.”
kirstr hio
Kristr/Gestr hjó.
”Christ/Gestr cut.”
birdor
Bergþórr/Berdor
”Bergþórr/Berdor”
§A ???u??h?????? §B ?ruu??? ?rrf??urf?þ?????hu?
§A … §B … …
”§A … §B …”
okt(a)(l)(a)me(i)-…
…
”…”
§A kloba §B bræstotir bylar þer §C …(æ)þ(s)…
§A Gloppa/Kloppa §B Prestdóttir byrlar þér. §C …
”§A Gloppa/Kloppa §B Priest-daughter pour out for you. §C …”
§A bæþi -- §B (r)
§A bæði(?) … §B …
”§A both(?) … §B …”
…(r) þessom : …
… þessum …
”… these …”
uininiu
…
”…”
f-(b)o--
<fuþo[rk]>
”<fuþork>”
a^(þ)þþa
…
”…”
(y)-a(o)a
…
”…”
??????????
…
”…”
kþ
…
”…”
⁓ sægs : o^k æyrir
seks ok eyrir
”Six (marks?) and (one?) øre”
§A … (þ)rius(t) ha^n a^ld^rr(e)h -… §B …iustha^na^l · t^(þ)r(æ)h(u)
§A … þrífsk(?) hann(?) aldregi(?) … §B … …
”§A … thrives(?) he() never(?) … §B …”
[…aærta(þ)e + …]
… …
”…”
{EIDK}ln{DK}
…
”…”
a^ue ma^ria
Ave Maria.
”Hail Mary.”
-(a)(u)/-(o)/(r)
…
”…”
…-unu : o^rmar
… ormar/Ormarr/Ormar
”… snakes/Ormarr”
ha^fr : prest^r
Hafr prestr
”Hafr the priest”
þorkæir
Þorgeirr
”Þorgeirr”
§A + esse krusem tomi¶ni : fugite pa^rtes ¶ at^uerse uisit le(o) ¶ te t^ribu iuta -----… ----… ¶ kua(t)^uo^r gra^na in pen¶talum in--… ¶ fo(n)te t^utit : ¶ aaron : iesus + §B -(o)hannes ¶ ma^rkus ¶ maþeus ¶ lukas §C -a^gla al¶pha et ¶ o + - :
§A Ecce crucem Domini, fugite partes adversæ. Vicit leo de tribu Juda, [radix David]. Quatuor grammis in petalon … fronte tulit Aaron, Jesus. §B [J]ohannes, Marcus, Matheus, Lucas. §C Agla. Alpha et O[mega] …
”§A Behold the cross of the Lord; flee, you hostile powers. The lion of the tribe of Juda, the root of David, has conquered. Four letters on the forehead-plate that Aaron bore on his forehead, Jesus. §B John, Mark, Matthew, Luke. §C Agla. Alpha and Omega …”
a^ue ma^ria
Ave Maria.
”Hail Mary.”
þo^re(r)
Þórir
”Þórir”
-------
…
”…”
illan ⁓ (k)u-…
Illan …
”Wretched …”
§A … spir… … §B … …-it^us s… … ¶ …(u)m--…
§A … spir[itus] … §B … [spir]itus(?) s[anctus](?) … …
”§A … spirit … §B … holy(?) spirit(?) …”
(i)(a)(m)(i)(a)^s : afyln--furbisken fu
… … …
”…”
§A øystein ⁓ a mi §B hærmaþr §C haæþrmþr §D (m)aria : §E hærmaþr
§A Eysteinn á mik, §B hærmaðr, §C hærmaðr, §D María, §E hærmaðr.
”§A Eysteinn owns me, §B the warrior, §C the warrior. §D Mary, §E warrior.”
§A + ^a^u + §B + ma
§A Av[e] §B Ma[ria].
”§A Hail, §B Mary!”
ioa^n a
Jóhan á.
”Jóhan owns.”
-(n)ma^nþkalm^næruþka(t)-
…
”…”
§A <fuþor> §B þbiss
§A <fuþor> §B …
”§A <fuþor> §B …”
tar
…
”…”
§A ⁓ felleg : er : fuþ : sin : bylli §B ⁓ fuþorg lbasm
§A Ferlig er fuð, sin byrli. §B Fuð-ǫrg …
”§A Monstrous is the cunt, may the penis serve. §B Cunt-perverse/nymphomania …”
”§A Fæl er fua (=fitta/rauva), måtte pikken skjenke. §B Fitte-pervers/nymfoman …”
inra
…
”…”
§A (m)-kæl · petr · ioanes · andres · lafranc · tomas · olafr · klemet · nikulas · aller hælger §B men giæte min · not ouk dah lfs mins ouk salo kuþ se mik ok s(i)hni §C <kuþ> <kifi> <o>s <byr> <ok> <kafo> <mar>i<a> §D h(i)-lbe mer <klim>et hialbe m(e)^r alle gc hlk(e)r h(i)(a)
§A Mikjáll, Pétr, Jóhannes, Andrés, Lafranz, Thomás, Ólafr, Klemet, Nikulás. Allir helgir §B menn, gæti mín nótt ok dag, lífs míns ok sálu. Guð sé mik ok signi. §C Guð gefi oss byr ok gæfi María. §D hj[a]lpi mér Klemet, hjalpi mér allir Guðs helgir [menn].
”§A Mikjáll, Pétr, Jóhannes, Andrés, Lafranz, Thomás, Ólafr, Klemet, Nikulás. May all holy §B men protect me by night and day, my life (ie body) and soul. May God see me and bless me. §C May God give us good wind, and Mary good luck. §D Help me, Klemet, help me, all of Gods holy (men).”
iuair fuþo
Tveir fuþo…
”Two fuþorks ?”
§A f·uþork : hnias · tbmly §B ost : min : kis : mik §C (-) ki
§A <fuþork> <hnias> <tbmly> §B Ást mín, kyss mik. §C … …
”§A <fuþork> <hnias> <tbmly> §B My beloved, kiss me. §C …”
§A --kl ⁓ kolota ⁓ ko^lahbohaso^lar ⁓ fiartar ⁓ tahs(a)- §B nuka ⁓ æld(e)riþsua^nahiþa^r ⁓ sa^u(d)ælakumlyn(h)uita^n ⁓ h(a)- §C --þr ⁓ inliossa ⁓ (l)og ⁓ (r)ostirriþ ⁓ atbiþa : a^þyþ(e)nþu(æ)t- §D -(-)kuiþi §E þækanukabækiiar
§A … … … … … §B … … … … §C … … … … … … §D … §E …
”§A … §B … §C … §D … §E …”
-(y) : (k)æyrfi : ar-
… … …
”…”
§A (f)uþorhniastb-m- §B (f)--(o)(r)(k)(h)(n)-(a)(s)-(b)l(m)-
§A <fuþorhniastb-m-> §B <f--orkhn-as-blm->
”§A <fuþorhniastb-m-> §B <f--orkhn-as-blm->”
§A ykmartm-lf--munm--- §B (f)----
§A … §B …
”§A … §B …”
i(æ)kkkkimmk ·
…
”…”
§A okui §B srþlt^rssþ : smnmuursmnmuh
§A … §B … …
”§A … §B …”
§A frþoræsamær §B fuþorkhn §C kuþorkhnisætbmly
§A … §B <fuþorkhn> §C <kuþorkhnisætbmly>
”§A … §B <fuþorkhn> §C <kuþorkhnisætbmly>”
§A i⁓a⁓ss⁓tbm⁓ly⁓c ⁓ §B ⁓⁓⁓
§A <iasstbmlyc> §B …
”§A <iasstbmlyc> §B …”
fuþorkhniastbmly
<fuþorkhniastbmly>
”<fuþorkhniastbmly>”
§A foro^þlam(e)uþarunka^rat`s´yriaþun-- §B ⁓ foro^þlameuþarunkratspyriiarunkr(u)(r)(o)--(r)-------(r)-(r)(u)----
§A … §B …
”§A … §B …”
--l--t : --hrar : a a^l(a) · luti
… …grar á alla hluti.
”… in all parts.”
(r)-- · (æ)ihi · -a--s · (a^f) · þæri · hirþ ilom · þoa · ek · som --
… eigi … af þeirri hirð … þoat ek sem …
”… not … from the retinue … even if I who …”
”… ikkje … av den hird … enda om jeg som …”
salt
salt
”salt”
§A <aba> §B fuþorthniaslbtmyiæ §C fuþorkhniastblmeycoæø
§A … §B <fuþorthniaslbtmyiæ> §C <fuþorkhniastblmeycoæø>
”§A … §B <fuþorthniaslbtmyiæ> §C <fuþorkhniastblmeycoæø>”
§A grimr a ia §B fuþorkhniastbmly §C grimr
§A Grímr á … §B <fuþorkhniastbmly> §C Grímr
”§A Grím owns … §B <fuþorkhniastbmly> §C Grímr”
§A smiþur ⁓ saa^rþ ⁓ uiktisi §B af ⁓ snæltu⁓benum
§A Smiðr sarð Vígdísi §B af snældubeinum.
”§A Smiðr fucked Vígdís §B of the Snelde-legs (ie, the Snelde-legs folk)”
§A fuþorkhniastm(b)- §B lnrɴsþrsr
§A <fuþorkhniastmb-> §B …
”§A <fuþorkhniastmb-> §B …”
§A (s)ra(a)n h(i)r §B ioan tua þorkil æ(y)ri ana^rt^uær þioþkæir §C fuþorkhniastbmly
§A … … §B Jóhan tvá Þorkell eyri … Þjóðgeirr. §C <fuþorkhniastbmly>
”§A … §B Jóhan, two, Þorkell øre … Þjóðgeirr. §C <fuþorkhniastbmly>”
kuþ ?
Guð …
”God …”
æ t þ f f s s a n t æ t þ f f s s a n t r-(s)t^rt-k(s)(e)hme^r
e[inn] t[veir] þ[rír] f[jórir] f[imm] s[ex] s[jau] á[tta] n[íu] t[íu] e[llifu] t[olf] þ[rettán] f[jórtán] f[imtán] s[extán] s[jautján] á[ttján] n[ítján] t[uttugu] …
”One, two, three, four, five, six, seven, eight, nine, ten, eleven, twelve, thirteen, fourteen, fifteen, sixteen, seventeen, eighteen, nineteen, twenty …”
· ttttt · iisiiii · llllll · rrrrr · -i-
… … … … …
”…”
hælhi ola^fr a
Helgi Ólafr á.
”Ólafr the holy owns.”
--sf
…
”…”
-bæis
…
”…”
her · færr · ha^fdiæfr
Hér ferr Hafdjarfr/hafdjarfr.
”Here sails Hafdjarfr/the seabold.”
ra^þ| |þ^u fi f(e)mbul --
Ráð þú fé, fimbul …
”Interpret for wealth, great-”
eikils · yti·blǫkum
Ekkils ýti-blǫkkum
”(For the) sea-kings launching-horses (= ship)”
”Sjøkongens utstøtt-hest (=skip)”
-- naþr ulata -
… naðr úlata …
”…”
æikari ⁓ ioramr ⁓ iai
… … …
”…”
kkkrrrkkkrrrrkkkrrrr-<þo(r)>-
…
”…”
- sa(þ)- ⁓ a- -
… … … …
”…”
yniltr
…
”…”
§A æ(e)r(e)gir §B (f)(u)þ(o)rkhnias-b--y
§A … §B <fuþorkhnias-b--y>
”§A … §B <fuþorkhnias-b--y>”
fuþorkhniastbmly ⁓ asa ⁓ ion ⁓ sigriþ ⁓ þok
<fuþorkhniastbmly> Ása, Jón, Sigríðr, þǫkk(?)
”<fuþorkhniastbmly> Ása, Jón, Sigríðr, thanks(?)”
- (u)kr ⁓ ilant^linui
… … …
”…”
-(f)þuk · an : æ(i)(l)eira : af(m)-
… … … …
”…”
tmrm
…
”…”
þorer
Þórir
”Þórir”
§A ba §B ba
§A … §B …
”§A … §B …”
(k)---r
…
”…”
hall(e)
Halli(?)
”Halli(?)”
§A (m) §B (m)
§A … §B …
”§A … §B …”
o fuþorkhniastbmly
<o> <fuþorkhniastbmly>
”… <fuþorkhniastbmly>”
§A (f)uþ §B -uþrokhlinsmyl
§A <fuþ> §B <-uþrokhlinsmyl>
”§A <fuþ> §B <-uþrokhlinsmyl>”
- -(f) siþir ⁓ a^lin ua^r (e)^k þa^r (e)r amær upl(e)ndkær b(e)do nu : u(e)^r(þ) (e)(k) u(þ)--
… [o]f síðir. Alinn var ek þar er alma upplendingar bendu. Nú verð ek …
”… om sider. Født ble jeg der opplendinger spente buene. Nå blir jeg …”
§A -hurþrlslrþsr lafra^nc r rr þr -- §B s m t o þ f l æ t þ f f s s a n t æ -
§A … Lafranz r[eist] r[úna]r þ[essa]r … §B s[unnudagr], m[ánadagr], t[ýrsdagr], ó[ðinsdagr], þ[órsdagr], f[reyjudagr], l[augardagr], e[inn], t[veir], þ[rír], f[jórir], f[imm], s[ex], s[jau], á[tta], n[íu], t[íu], e[llifu] …
”§A Lafranz carved these runes … §B Sunday, Monday, Tuesday, Wednesday, Thursday, Friday, Saturday; one, two, three, four, five, six, seven, eight, nine, ten, eleven …”
goþr uar æin lutr
Góðr var einn hlutr.
”One piece was good.”
ilohe
…
”…”
olafr olafr
Ólafr Ólafr
”Ólafr Ólafr”
fuþ(o)-
<fuþo->
”<fuþo->”
at(a^r)i sk^yldi a^uþ foltu| |una þæims lifom u--
Aldri skyldi Auðr fǫldu unna þeim's lyfum u[nnu].
”Never should the woman (= I) love them who resisted magic.”
”Aldri skulle kvinnen (= jeg) elske dem som stod imot trolldommen.”
-(ø)rgɴiæcdpY ⁓ fu ⁓ fo ⁓ fi ⁓ fy ⁓ uf ⁓ uþ ⁓ (u)-
… … … … … … … …
”…”
§A ---- §B þuic(m) §C -a-(o)nþ-at-(e)ta--(r)-
§A … §B … §C …
”§A … §B … §C …”
---- · -kista : -(u)--
… … …
”…”
iþ-
…
”…”
§A … … §B ⁓ bot:ildr : halk:ala : igb⁓iorh : §C -------(t)e(u)-a----n---n §D ioron^(n) :
§A … … §B Bóthildr Hallkatla Ingibjǫrg §C … §D Jórunn
”§A … §B Bóthildr Hallkatla Ingibjǫrg §C … §D Jórunn”
§A ------- §B fuþh(a)--fk
§A … §B …
”§A … §B …”
-ufar
…
”…”
-a--- · sa-(n)(a)--(æ)-ts-r(a)(-^r)m(a)þ--
… …
”…”
§A snot gat : la^ussa^n lata lingunir fyrir ur §B ---(o)m : æ- --r h(o)- mær fyrir mo^nnom §C -æ(k)(u)mbæi(þ)iba^r(þ)(o)
§A Snót gat lausan láta, Lín-Gunnr, fyrir ver §B [sín]um, e[nn] [e]r hó[n] mær fyrir mǫnnum, §C …
”Den kloke kvinnen må gi slipp på … for husbonden[/elskeren] sin - ennå er hun ei møy for menn [dvs. ennå regner folk henne for møy] - …”
yuþorkhniactbmly
<yuþorkhniactbmly>
”<yuþorkhniactbmly>”
§A (b)- §B --h--
§A … §B …
”§A … §B …”
§A l §B þorfinr §C fuþor(k)hniastbml
§A … §B Þorfinnr §C <fuþorkhniastbml>
”§A … §B Þorfinnr §C <fuþorkhniastbml>”
”§A … §B Torfinn §C <fuþorkhniastbml>”
þora : sæh : m(e)r
Þora seg mér.
”Si meg mengden.”
§A u^n þu · mær · a^n (e)^k · þær · gunnild^r · kys mik §B kan ek þik
§A Unn þú mér, ann ek þér. Gunnhildr! Kyss mik, §B kann ek þik.
”§A If you love me, then I love you. Gunnhildr! Kiss me, §B I know you well.”
f(u)(þ)(o)r(k)hn(i)a(s)-----
<fuþorkhnias>
”<fuþorkhnias>”
ingiriþ ' i(e)ngo(o^m)
Ingiríði, Ingu
”Ingerid, Inga”
§A þat er mælt (a)(þ) -----------------s----(b)(þ)- §B ⁓ ---þæn(e)s-(b)--------(æ)no-----(r)æ^(þ)n--(k)-----
§A Þat er mælt at … §B …
”§A It is said that … §B …”
§A fuþ(o)(r)khn(i)as-(b)(m)- §B -bþ--þ-----
§A <fuþorkhnias-bm-> §B …
”§A <fuþorkhnias-bm-> §B …”
æ---æ-n---(r)þ(a)^(n)þ · am^unda · ha^ra^ll ·
… Amunda, Harald
”… Amundr, Haraldr”
ha^lua^rþr ⁓ haua^r
Hallvarðr Hávarr
”Hallvarðr Hávarr”
§A kuna^r §B fuþorkhniastblmy
§A Gunnarr §B <fuþorkhniastblmy>
”§A Gunnarr §B <fuþorkhniastblmy>”
”§A Gunnar §B <fuþorkhniastblmy>”
§A s(k)þ §B kolbein kupu læstr ko^lbe(i)(n) f(i)n(a)o-os(-)-
§A … §B Kolbeinn … … Kolbeinn …
”§A … §B Kolbeinn … Kolbeinn”
gut(r)(æ)l--
…
”…”
(b)
…
”…”
⁓ m(e)^þ : hui : g(e)k : gasi
… … … …
”…”
§A -kkns(e) · tsim · h · anhola^u §B (æ)rþr ⁓ æinha^uns(a)^ka^(n)ha--
§A … … … … §B … …
”§A … §B …”
--sihønt^um : e(n^u)i ⁓ þrumu(e)--
… … …
”…”
§A -uþ(o)(r)-hn(i)(a)s-(b)--y §B -(u)þ(o)(r)
§A <[f]uþor[k]hnias[t]b[ml]y> §B <fuþor[k]>
”§A <fuþorkhniastbmly> §B <fuþork>”
ktr^am
…
”…”
§A fe^ll · til · friþra^r · þ(e)^llu · fa^rl(e)^gh^ra^r · m(e)^r · a^rla · fiska^ll · festiba^la · fo^rn · byr hama^r¶¶no^r^na §B · þæim (u)ihdi · he^uir þunda^r · þo^rnluþrs · (e)o^lun·buþa^r · g^lo^uma^r · gyghia^rto^uma §C ka^lt^rs falkha · haldet ⁓ omnia : uinsciþ · amo^r · æþ nos c^(c)itam(m)-- · amori · §D ga^ld^rs fasl(e)^gha · haldet ⁓ omnia · uinciþ · amo^r · æþ · nos · c(e)damus · amori ·
§A Fell til fríðrar þellu fárligrar mér árla fiskáls festibála forn byrr hamarnorna; §B þeim lundi hefir Þundar þornlúðrs jǫlunbúðar glauma gýgjartauma §C galdrs fastliga haldit. Omnia vincit Amor, et nos cedam[us] Amori. §D galdrs fastliga haldit. Omnia vincit Amor, et nos cedamus Amori.
”§D trolldoms, holdt fast. Kjærlighet overvinner alt: la også oss gi etter for Kjærlighet.”
”§A Fjellhammer-nornenes gamle bør (dvs. sinnet/kjærligheten) vendte seg for meg tidlig til den vakre, skadelige kvinnen (= ungt bartre av fiske-rennens/havets bål, dvs. gull); … er blitt holdt fast … Kjærlighet overvinner alt; la også oss gi etter for Kjærlighet. §D trolldoms, holdt fast. Kjærlighet overvinner alt: la også oss gi etter for Kjærlighet.”
g(-)m(-)-
…
”…”
§A gya : sæhir : at þu : kak hæim §B þa^nsak : a^b(a)kista^n : rþis
§A Gyða segir at þú gakk heim. §B … … …
”§A Gyða says that you should go home. §B …”
-(l) : e- : (k)-(þ)
… … …
”…”
þirokotoioio^r
…
”…”
--sat ⁓ (k)ut^lbæni(n)t
… …
”…”
ssiuæ ⁓ irniþ : a<n>a
… … …
”…”
--(u)þ(r)(ub)m · ikma(e)k
… …
”…”
§A -(u)at(r)um · (ø)ia^r · (i)(þ)------ §B -- · - · - : -(s)- · -- --
§A … … … §B … … … … … …
”§A … §B …”
--uþur
…
”…”
--m r
… …
”…”
þorguna a^n þeta
Þorgunna á þetta.
”Þorgunna owns this.”
§A -(b)mly §B -(r)uararar : arisataoarþkkaø(t)ototo
§A <-bmly> §B … …
”§A … §B …”
§A -(k)minum ⁓ sot- §B --m(n) §C + uældrnotok(d)- §D okmæyiarsih-
§A … … §B … §C … §D …
”§A … §B … §C … §D …”
§A h(a)^(n)(s)(a)^rþþ b §B h-ua^rþrm §C þnb
§A … … §B … §C …
”§A … §B … §C …”
-y--
…
”…”
§A þorir- §B fuþorkhniastbly-
§A Þórir §B <fuþorkhniastbly>
”§A Þórir. §B <fuþorkhniastbly>”
mtaioi
…
”…”
§A ma^þr : ska^l ho^nom^n : hæift : n(e)(n)- : --(a)t : uist - §B slit : uiha : lǫ^utomk : hio ek : g(e)rþ-(ɴ)g : (r)-- §C n : fǫurum : sɴyra : knæfa : þøy(k)-- -- : k(r)aka §D (:) -- §E uak(e) : hyka^þ : fylk(i)a : manat : hirþum : -
§A Maðr skal honum heipt nenn[a] [hv]at vist … §B slett vega látumk hjó ek gyrð[i]ng … §C … fǫrum snýra knefa þeyg[ir] … kráka §D … §E vaki hykk-at fylgna manat hirðum …
”§A … §B … §C … §D … §E …”
fanabælti iok biacku þina
Fanabelti jók bjarzku þina
”May the belt from Fana increase your beauty(?).”
§A ---an §B -kata(d) · kunak · tsap · æ-n(r)iþi ⁓ aiku(i) : þr-
§A … §B … … … … … …
”§A … §B …”
fuþorkh
<fuþorkh>
”<fuþorkh>”
§A -mraeþrmnþm- §B -knmertyoaokm-
§A … §B …
”§A … §B …”
n^u er skøra mykyl kaʟdhørþa^rþiri
Nú er skæra mikil. …
”Now is a great uproar. …”
fuþorkh ss ----
<fuþorkh> … …
”<fuþorkh>”
slika^ ^uilda · ek · mina sem þu est
Slíka vilda ek mína sem þú est.
”Just as you are is how I wanted mine.”
n-(k)oloþ ⁓ næmþr --
… nefndr …
”… mentioned …”
§A þorkæl anpiorh(s)ta^fan §B þor(i)r §C halstæin : anpion : guna-(r)- §C gu^nnar ⁓ pupahæinrækirr(-^r)(u)n
§A Þorkell … §B Þórir, §C Hallstein … Gunnarr §C Gunnarr …
”§A Þorkell … §B Þórir, §C Hallsteinn … Gunnarr §C Gunnarr …”
⁓ bot haf þu ⁓ uillkomm-
Bót haf þú, velkom[inn].
”You shall have a cure, welcome.”
§A ala^rþra^fbrimum ¶ fo^lkua^rþr : a^fa^kapma^rkua^rþra^f(b)a^u(u)(f)- §B ah(e) a^f a^l^labogo^k-
§A … Folkvarðr … §B … af …
”§A … Folkvarðr … §B … av …”
þar : er runar · r · -
Þar(?) er(?) rúnar(?) … …
”There(?) are(?) runes(?) …”
§A a-sk-----(s)----- §B k-(s)l- -- §C --as-blmy--
§A … §B … … §C <--as-blmy-->
”§A … §B … §C <--as-blmy-->”
§A hamar kunkal(u) §B (k)(u)(n)---
§A … … §B …
”§A … §B …”
§A (y) §B þþiþiþiiþiknikinikinink-b-- §C (a)^nihi
§A … §B … §C …
”§A … §B … §C …”
§A heþen : ræit : runa : þorbiorh ⁓ þorer : §B þoralte
§A Heðinn reit rúnar. Þorbjǫrg, Þórir §B Þoraldi
”§A Heðinn carved the runes. Þorbjǫrg, Þórir §B Þoraldi”
--ra
…
”…”
: þus : ris : (t)--ka--ro^(u)-þr-a s(a)^(b)-o^þ -o-
… … … Sab[a]oth(?) …
”… Sabaoth …”
botofar : seh : mer
Bótolfr sé mér.
”Bótolfr sees me.”
- a(s)a -
… Ása(?) …
”… Ása(?) …”
-- (a^u)st^r
… austr(?)
”… east(?)”
-(l)t^þosr
…
”…”
--o^(n)
…
”…”
-nnnlnnnnn
…
”…”
a^lþi
…
”…”
(b)
…
”…”
olo(l)-
…
”…”
<raþ> <þa->
Ráð þa[t]!
”Interpret that/this!”
--u : - : -ar--(a)-(s)(r)(o)
… … …
”…”
…(i)(s)(æ)(i)…
…
”…”
§A ek sørø þik o^þen mæþ hiþuto mæstr fiata §B (i)¶¶ata þuæi cæh mær namn þæs mas æir ctal §C fir kirictini ih mer nu þæ(i)n otaþ §D æit niþik aþa^lrr n(i)þik iehh mær oþen §E nu er cørþ o^k karafa^r maþ ǫlu hiþum §F t^u þu nu ǫþilc(k) mær namn þec ær ctal a
§A Ek sori þik, Óðinn, með …, mestr fjánda; §B j¶¶áta því; seg mér nafn þess manns er stal; §C fyr kristni; seg mér nú þína ódáþ. §D Eitt níðik, annat(?) níðik; seg mér, Óðinn. §E Nú er sorð ok … með ǫllu … §F … þú nú ǫþlisk mér nafn þess er stal. A[men.]
”Jeg maner deg, Odin, med (hedendom), den største blant djevlene. Gå med på det. Si meg navnet til den mann som stjal. For kristendom. Si meg nå (din) udåd. Ett håner jeg, (det andre) håner jeg. Si meg, Odin! Nå er (mengder av djevler?) manet fram med all (hedendom). Du skal nå skaffe/odle meg navnet til den som stjal. (Amen.)”
o^ruæria^rg
…
”…”
§A -(n)ar a §B gunar (a)-
§A … á. §B Gunnarr á.
”§A … owns. §B Gunnarr owns.”
§A + f §B if §C guþrs sakar
§A … §B … §C … …
”§A … §B … §C …”
æinar · sikr · a mek (a)inar sikr · e mak
Einarr Sínkr(?) á mik. Einarr Sínkr(?) á mik.
”Einarr the Greedy(?) owns me. Einarr the Greedy(?) owns me.”
erlinkr · r`a^u´(þ)r · (a^b) · kareh
Erlingr Rauðr … …
”Erlingr the Red …”
§A sæint er þat er suæin fan dynta silfrberh : i : mol d^uærga þat sæg^hir hær meþ harra hæiþmil^lc : i : giof ræiþa ⁓ ⁓ ha^u sa er la^uh at lǫþe lohryranda dyrum þes uitis biþ ek þriote þægnlæiþum guc ræiþi §B sigurþr : amunda:son : a mik
§A Seint er, þat er Sveinn fann dynta, silfrberg, í mǫl dverga, þat segir herr með harra, heiðmilds í gjǫf reiða. Hafi sá er laug at logis logrýranda dýrum, þess vítis bið ek þrjóti þegnleiðum, Guðs reiði. §B Sigurðr Amundasonr á mik.
”§A Seint er, det (= sølvberget) som Svein dynta fant, sølvberg, i dvergens grus/krystaller - det sier hæren sammen med kongen - redet ut som gaven til den gavmilde. Måtte den ha som løy til den dyre havets lues/flammes (dvs. gull) forminsker (dvs. kongen) - den straffen ber jeg om for stivnakken som mennene er lei - guds vrede. §B [Norska] Sigurd Amundson eier meg.”
”§A Seint er, det (= sølvberget) som Svein dynta fant, sølvberg, i dvergens grus/krystaller - det sier hæren sammen med kongen - redet ut som gaven til den gavmilde. Måtte den ha som løy til den dyre havets lues/flammes (dvs. gull) forminsker (dvs. kongen) - den straffen ber jeg om for stivnakken som mennene er lei - guds vrede. §B Sigurd Amundson eier meg.”
fu(þ)
<fuþ>
”…”
imi stæin hæitti a^ldri røykr riuki : a^ldri sæyþir soþni : ut yl : in^n kyl imi stæin hæitti :
Ími stein heitti. Aldri reykr rjúki! Aldri seyðir soðni! Út yl, inn kyl! Ími stein heitti!
”Ime varmet steinen. Aldri skal røyken ryke. Aldri skal maten bli kokt. Ut med varmen, inn med kulda! Ime varmet steinen.”
(s)uæin
Sveinn
”Sveinn”
”Svein”
fuþorkhniast(b)mly · : arne
<fuþorkhniastbmly> Árni.
”<fuþorkhniastbmly> Árni.”
§A ⁓ myttar bol^la katr haluan^n bol^la auþr hal^luin an^nan bo tast §B hal^l¶¶a^uan b holmr hal^luan b §C uar ken^nir uira uitr ugllaþan sitita §D air nemr opt ok storom alun^ns grun^ntar mik blun^nti
§A Myttar bolla, Kǫttr/Kattr/Kátr halfan bolla, Auðr halfan annan bo[lla], Tast §B hal¶¶fan b[olla], Holmr halfan b[olla]. §C Vár kennir [mér] víra vitr úglaðan sitja. §D Eir nemr opt ok stórum ǫluns grundar mik blundi.
”§A Myttar(?) en bolle, Katt/Kåt en halv bolle, Aud halvannen bolle, Tast(?) §B [Norska] en halv bolle, Holm en halv bolle. §C [Norska] Den kloke kvinnen (= gulltrådenes Vår) får meg til å sitte uglad. §D [Norska] Kvinnen (= Eir av ormejord/gull) tar ofte og i høy grad søvn fra meg.”
”§A Myttar(?) en bolle, Katt/Kåt en halv bolle, Aud halvannen bolle, Tast(?) §B en halv bolle, Holm en halv bolle. §C Den kloke kvinnen (= gulltrådenes Vår) får meg til å sitte uglad. §D Kvinnen (= Eir av ormejord/gull) tar ofte og i høy grad søvn fra meg.”
§A rist e^k : bot:runa^r : rist : e^k biabh:runa^r : eæin:fa^l uiþ : a^luom : tuiua^lt uiþ : t^rolom : þreua^lt : uiþ : þ(u)-- §B uiþ e^nne : skøþo : skah : ua^lkyrriu : sua:at : eæi mehi : þo:at æ uili : læuis : kona : liui : þinu g- - §C e^k sende^r : þer : ek se a þe^r : ylhia^r : e^rhi o^k oþola : a þe^r : rini : uþole : a^uk : i(a)luns : moþ : sittu : ald^ri : sop þu : ald^r(i) - §D a^nt : mer : sem : sialpre : þer : beirist : rubus : rabus : eþ : arantabus : laus : abus : rosa : ga^ua --
§A Ríst ek bótrúnar, ríst ek bjargrúnar, einfalt við alfum, tvífalt við trollum, þrífalt við þurs[um], §B við inni skoðu skag(?) valkyrju, svát ei megi, þótt æ vili, lævís kona, lífi þínu g[randa], … §C ek sendi þér, ek sé á þér, ylgjar ergi ok úþola. Á þér hríni úþoli ok ioluns(?) móð. Sittu aldri, sof þú aldri … §D ant mér sem sjalfri þér. Beirist(?) rubus rabus et arantabus laus abus rosa gaua …
”I cut runes of help; I cut runes of protection; once against the elves, twice against the trolls, thrice against the ogres … against the harmful 'skag'-valkyrie, so that she never shall, though she ever would-evil woman!-(injure) your life … I send to you, I look at you (= cast on you with the evil eye): wolfish evil and hatefulness. May unbearable distress and 'ioluns' misery take effect on you. Never shall you sit, never shall you sleep, … (that you) love me as yourself. [Latinate magical words] and [magical words] …”
§A · §B ⁓ llnn<(þ)>ifɴ : n : · : (n) ⁓ ns ⁓ i §C (l)ur ⁓ nt{P} · ⁓ · nessk : · ·
§A … §B … … … … … §C … … …
”§A … §B … §C …”
l b(e)ry : r(n)ir
… … …
”…”
østin a mik : iloa^rk(e)n
Eysteinn á mik. …
”Eysteinn owns me. …”
§A seuuruiriarþuimerkatkatgrisa §B -þi
§A … §B …
”§A … §B …”
§A -(a)sigæiþiaþr(e) : til fio^rs · ⁓ sæl · e^k þa þottomk · er uit satomk · i hia · o^k komat o^kka^r : m · a meþa^l · iuir ne · undir : saka^þaa^te^k · um o^kat §B m-- -k- k--mlt f(u)þ (b)la- g(u)-- §C --ø------(o)s-(a)(r)--e(n)(t)(o)m(n)(t)om g(a)(þ)(a)(n)-t(æ)-g---æ(n)gg-tf-(þ)- (þ)akt(þ)-temf-ht^laþ-f--(þ)---(t)am-ko^k--g(þ)-mt-þ(æ)-d-
§A … til fjǫrs. Sæll ek þá þóttumk er vit sátumk í hjá, ok komat okkar maðr á meðal. Yfir né undir sakaðatk um okkart [ráð?] §B … … … … … … §C … … …
”§A … til livet. Sæl jeg da syntest, da vi sat sammen, og ikke et menneske kom mellom oss. Ikke noe sted (verken over eller under) så jeg om vår [tilstand] at …”
þorþr fuþorkhniastblmy <þorþr>
Þórðr. <fuþorkhniastblmy> Þórðr.
”Þorðr <fuþorkhniastblmy> Þórðr”
nub
…
”…”
(u)l
…
”…”
§A ------r §B fþye §C u(r) fl ⁓ næiþu
§A … §B … §C … … …
”§A … §B … §C …”
§A ohmuntr- §B -(b)--y
§A Ǫgmundr §B …
”§A Ǫgmundr §B …”
§A mrþa^ris §B mrai
§A … §B …
”§A … §B …”
---(u)(u)-f(o^k)-(a^þ)fs-(r)-a^þ(i)(n)----(e)(m)
…
”…”
-ml-
…
”…”
§A (o)(n) a^rra(m)(r) §B (a)(t)
§A … … §B …
”§A … §B …”
§A (f)uþorkhniastblmy §B (u)(k)
§A <fuþorkhniastblmy> §B ok(?)
”§A <fuþorkhniastblmy> §B and(?)”
”§A <fuþorkhniastblmy> §B og(?)”
§A si(m)un keuk- §B - æ
§A Símon(?) … §B … …
”§A Símon(?) … §B …”
§A æ t þ f f s s a n t æ t þ f (f) §B grþþ----- · · · rau(i)(i)ua^lg<ar(a)i> §C <arii> · <a(o)a>
§A e[inn] t[veir] þ[rír] f[jórir] f[imm] s[ex] s[jau] á[tta] n[íu] t[íu] e[llifu] t[olf] þ[rettán] f[jórtán] f[imtán] §B … … §C … …
”§A One, two, three, four, five, six, seven, eight, nine, ten, eleven, twelve, thirteen, fourteen, fifteen §B … §C …”
-s(e)ta · þo^rlæifr (i)sopr
… Þorleifr …
”… Þorleifr …”
· o(r)i(þ)(b)na : tel : ek : io(þ)(r)nu : (-)l(i)(t) : (u)(a)(t)-
… … … … … …
”…”
a--ua-(r)(r)--e--þ-rþ-
…
”…”
§A subær §B sbak rsbte mik sb-
§A … §B pax(?) … ex/mix-(?) super(?)
”§A … §B peace(?) … eks-/miks-(?) … over/above”
g : e : u : o : þ : n
… … … … … …
”…”
þ^þa^l(p)i
…
”…”
eon(u)isimerriþrþn(i)
…
”…”
f(u)þ(o)r-h--
<fuþor-h-->
”<fuþor-h-->”
§A bæþora ælikr a {P(A)PI}-- §B hiu(þ)ih hiu-
§A … Erlingr á … §B … …
”§A … Erling owns … §B …”
fuþorkhniastbmty
<fuþorkhniastbmty>
”<fuþorkhniastbmty>”
§A pantalion §B sihriþ : æirikr : guþrun : (o)i
§A … §B Sigríðr, Eiríkr, Guðrún …
”§A … §B Sigríðr, Eiríkr, Guðrún …”
--iær : ilta
… …
”…”
(u)bh
…
”…”
(a)(i)(i)(k)
…
”…”
§A þo^rkis §B -rkhniaslbmly
§A Þorgísl §B <[fuþo]rkhniaslbmly>
”§A Þorgísl §B fuþork”
(m)ynta : (e)k : myklu o^pda^r miǫ^þ:ra^nci koma na^la
Mynda ek miklu optar mjǫð-ranni koma náliga.
”If (only) I might come nearer the mead-house much more often.”
§A ×· uini (o) ··· (k)(e)(a) -- §B ··· §C ·· (f)---(a)---(a) · (a) ima-- §D (a)
§A … … … … §B … §C … … … §D …
”§A … §B … §C … §D …”
§A fuþo-- §B (k)---
§A <fuþo[rk]> §B …
”§A <fuþork> §B …”
(a)-(-)-(k)(u)nt(e)k---(æ)-(k)-(u) · a(u)þun-p ·
… …
”…”
falt of(g)ama^l
Fald ofgamal.
”Eldgammelt sammenfoldet stykke.”
sbaþe : bit^ri(t^l)ititidah-
… …
”…”
-bmytu
…
”…”
§A --o----r---þ-- ⁓ ---- : (k) : hæfi ⁓ o^þllast ⁓ - §B -mm-(-) ⁓ til ⁓ huganna^r : en : huhsot ⁓ til : fahna^(þ)- §C ---- ⁓ er ⁓ e^k ⁓ huhþa ⁓ mer ⁓ til ⁓ fahna^þþa^r ⁓ um : hia^(b) §D --þ ⁓ boþi ⁓ r(a^f) : skirru ⁓ o^k : sotrift ⁓ meþ : so^rh ⁓ nu : -(a)-
§A … … … hefi … … §B … til hugannar en hugsot til fagnað[ar] §C … er ek hugða mér til fagnaðar um … §D … … … skirru ok sótdript með sorg nú …
”§A … ha … §B [Norska] … til tanken men bekymring til fagnad §C [Norska] … som jeg tenkte meg til fagnad om … §D [Norska] … ok veggduk med sorg nu …”
”§A … ha … §B … til tanken men bekymring til fagnad §C … som jeg tenkte meg til fagnad om … §D … ok veggduk med sorg nu …”
(b)(a) ·
…
”…”
-uþor-ha---lb-y
<-uþor-ha---lb-y>
”<-uþor-ha---lb-y>”
-(k)uþnrun
…
”…”
-(u)-k(u)þ(u)----(t^u)----
…
”…”
⁓ uin : a (e)k : uæs : (a)(t)^ ^(l)a^una : ueret
Vin á ek vers at launa verit.
”I ought to reward the friend for the verse.”
§A - þu^ul^lan(e)nnkll · §B illlnlnm ·· l^lu^u(u)lauit^t^ty
§A … … §B … …
”§A … §B …”
nnþnnnþ
…
”…”
§A sira : ion ¶ s(e)n^ndir : gun^nari : huit : ku(i)þiu guþrs o^k §B sina hakon^n …
§A Síra Jón sendir Gunnari Hvít kveðju Guðs ok §B sína. Hákon …
”§A Sire Jón sends Gunnar White Gods and his greeting. §B Hákon …”
loþin
Loðinn.
”Loðinn.”
moldaæm--
…
”…”
§A -ric : a¶m--- §B -rik¶r : --
§A … … §B … …
”§A … §B …”
--þþþkkk · l · l · l · ¶ · · bbb · (i)(i)(i) · (s)(s)(s) · ttt · nnn ⁓
… … … … … … … … …
”…”
-þieariþ^þ
…
”…”
þure
Þóri(?)
”Þóri(?)”
-(n)(u)þ(u)æn
…
”…”
§A i-i- -- §B ifar : gilk : ku^riþ
§A … … §B … … Gyrið(?)
”§A … §B … Gyrid(?)”
þurk(e)^l a
Þorkell á.
”Þorkell owns.”
(i) (i)(n)(n)(i)(n)(æ)
… …
”…”
mǫtakma^þi
…
”…”
--(t)-u(i)smeþfǫrelehkona
…
”…”
<stan>a<r>
Steinarr(?)
”Steinarr(?)”
ma
Ma[ria]
”Mary”
§A -anm-a §B þostæin §C sslt^rltsþ §D -(e)(s)l-(a)^(r)(e)þ
§A … §B Þorsteinn §C … §D …
”§A … §B Þorsteinn §C … §D …”
gun^na^r · a · mik · k · a-
Gunnarr á mik. … …
”Gunnarr owns me …”
-ara^r(o)-
…
”…”
kuþ
Guð
”God”
§A þes : uil · ek · biþia ⁓ þik : at| |t^u ⁓ fa^r · ¶ o^r : þema : po^l:o^ke ⁓ sntd : rit ⁓ til ⁓ s¶yst^ur ⁓ o^la^us ⁓ hæt^usuæins ⁓ h¶o^n : e^r ⁓ i ⁓ bia^ruin : at^ ^n:unu:set^ri §B o^k læita : ras ⁓ uiþ : ha^na ⁓ o^k ¶ uiþ : prønbr ⁓ þina er þu : uil¶dir : sætas : æki : at| |t^u : s(y)sni : ¶ iarls ⁓ at^u : kena : nu · r(æ)t^u ·
§A Þess vil ek biðja þik, at þú far ór þeima flokki. Snid rít til sýstur Ólafs Hettusveins. Hon er í Bjǫrgvini at nunnusetri, §B ok leita ráðs við hana ok við frændr þína, er þú vildir sættask. Eigi átt þú synsemi jarls … … … …
”§A I would ask you this, that you leave your party. Cut a letter in runes to Ólafr Hettusveinn's sister. She is in the convent in Bergen. §B Ask her and your kin for advice when you want to come to terms. You, surely, are less stubborn than the Earl.”
· þirbio^rn
Þorbjǫrn
”Þorbjǫrn”
§A fuþorkhni(a)- §B olafr · kyst(i) · (d)(t)(k)-
§A <fuþorkhnia-> §B Ólafr kysti …
”§A <fuþorkhnia-> §B Olaf kissed …”
r-(þ)(u)mina(e)mþuma(t)finamysmi(s)næsima lirunum
… …
”…”
§A ra^u ra^Fr · asa · on (:) - §B fuþorkhnias(t)-
§A … … … … … §B <fuþorkhniast->
”§A … §B <fuþorkhniast->”
kyrþir a lykil
Gyrðir á lykil.
”Gyrðir owns (the) key.”
§A hæil ⁓ se þu : ok : i huhum : goþom §B þor : þik : þig⁓gi : oþen : þik ⁓ æihi :
§A Heil(l) sé þú ok í hugum góðum. §B Þórr þik þiggi, Óðinn þik eigi.
”§A Hail to you and good thoughts. §B May Þórr receive you, may Óðinn own you.”
-ø r
… …
”…”
· ka^ntuþ(e)t(t)-
…
”…”
§A fuþorkhniastbmly §B fuþorkhniastbmly
§A <fuþorkhniastbmly> §B <fuþorkhniastbmly>
”§A <fuþorkhniastbmly> §B <fuþorkhniastbmly>”
…<o> : <sim> <libi> : <sinu>
… sem lífi sínu.
”… as his/her life.”
sigriþ a mek
Sigríðr á mik.
”Sigriðr owns me.”
---(r)- (:) -d-(l) (:) --lmþ--(r) (:) d-(r) (:) (u)- (:) (l)---
… … … … … …
”…”
onun--
Ǫnun[dr].
”Ǫnundr.”
inkebiørk uni mer þa (e)r (e)k uar i sþafa^kri
Ingibjǫrg unni mér þá er ek var í Stafangri.
”Ingibjǫrg loved me when I was in Stavanger.”
mtpkrgbiiiiiiissssssstttttttiiiiiiilllllll
<mistill/tistill/pistill/kistill/ristill/gistill/bistill>
”mistletoe, "tistill", "pistill", casket, ploughshare, "gistill", "bistill"”
§A lsrlrsþ⁓ §B sihurþr ko^þ(i)-
§A … §B Sigurðr …
”§A … §B Sigurðr …”
ion
Jón.
”Jón.”
fuuki
…
”…”
§A t^rut §B h(g)g gua^na^r a §C (a)(þ) : (a)(n)(n)
§A … §B … Gunnarr á. §C … …
”§A … §B Gunnarr owns. §C …”
§A --(r)- : (a)(þ)-- : (a)(r)(a)(n) (:) (s)(ø)---- §B (a)^(g)t^um : rataba^rum : rat : aft(o)- §C (o)ld(r)(i)hg(i)
§A … et(?) … … §B actum ratabarum(?) … … §C …
”§A … and(?) … §B act/deed(?) … §C …”
þorir
Þórir.
”Þórir”
§A -----(k)(r)m-(r)-(r)-(r)m(r)-(k)---(æ)-(r)umekhæyra ⁓ f(a)t-- §B - · (a)--(e)h(a)--hæ--(g)o-ase(g)e(g)hæiman(g)orh(i)unu · (m)-
§A … … §B … … …
”§A … §B …”
§A f · - §B þora---
§A … … §B Þóra[ldi].
”§A … §B Þóraldi”
guþ : er : alt : ma : blese : sigurþ : prest : er : mek · a
Guð, er alt má, blessi Sigurð prest, er mik á.
”May God, who presides over all, bless Sigurr the priest, who owns me.”
sese · se · sese · snot · uliota ·
Sessi! Sé sessi snót óljóta!
”…”
§A (a)(i) munma^rtseritþinu §B munmart`s´e
§A … … §B …
”§A … §B …”
§A nas n §B rrþrr þþþurþurrr
§A … … §B … …
”§A … §B …”
§A fuþorkhia §B f(u)-
§A <fuþorkhia> §B …
”§A <fuþorkhia> §B …”
⁓ geukaukcuk : liui : a mik : en guþ : bl(i)sci þik
<geukaukcuk> <liui> á mik, en Guð blessi þik.
”… owns me, and God may bless you.”
þorbiorn · guþm
Þorbjǫrn, Guð…
”Þorbjǫrn, Guð…”
§A -(o)lua §B k · ræiþar : munr : rit---
§A … §B … … … …
”§A … §B …”
§A halua(r)- §B fuþ-
§A Hallvarðr §B <fuþ[ork]>
”§A Hallvarðr §B <fuþork>”
§A (i)(a)t----------tamkl--(þ)ha(r)i-fr(e)n^n--- §B hiaim (k)orh (c)-------------------(a)--------- §C ----------------a--a- solin
§A … §B … … … §C … …
”§A … §B … §C …”
§A … -ø(g)na^n t^reng · a · bloþ(e) · (s)(p)(r)(e)ngir §B --ota · r^æyni · ga^utu- · ra^nar · lioma · (g)o^no^n-s · -o-- §C -þ · urab(e)t^r(e) · hlufu §D - · hia · o^rlæik · þin^num · æinskis · u^ærþr · um · kumna · færþir
§A … [fr]oknan dreng, á blóði sprengir, §B <--ota> reyni gautu[m] Ránar ljóma konun[g]s [d]ó[mi]. §C … <urabitri> <hlufu> §D … hjá ǫrleik þínum einskis verðr um gumna ferðir.
”§A … den modige mannen, med blodet sprenger, §B [Norska] … (mot) prøve-gauter (= menn) Ráns (= havgudinnens) glans (dvs. gull) med kongens (dom). §D [Norska] … [min sparsommelighet?] er ingenting verd blant grupper av mennesker i forhold til din gavmildhet.”
”§A … den modige mannen, med blodet sprenger, §B … (mot) prøve-gauter (= menn) Ráns (= havgudinnens) glans (dvs. gull) med kongens (dom). §D … [min sparsommelighet?] er ingenting verd blant grupper av mennesker i forhold til din gavmildhet.”
þetta ræist blinder ma^þer til þin h(y)-
Þetta reist blindr maðr til þín …
”A blind man carved this to you …”
§A ⁓ þui ⁓ a^tt ⁓ af ⁓ dirþa^r⁓taf-e : -eka^r : ma^rk:sko^na- §B elender a^lam : sæt(i)at : bioþa
§A Því at af dirfðar-taf[l]i [t]ekr margskona[r] §B Erlendr … … …
”For: av høgt (vågalt) terningspel kjem mangt slags …”
(f) · (a)(k)(q)
… …
”…”
a mi
á mi[k]
”owns me.”
a mi
A[ve] M[ar]i[a]
”Hail, Mary!”
uemud^r a mik
Vémundr á mik.
”Vémundr owns me.”
fuþorkhniaslbmty
<fuþorkhniaslbmty>
”<fuþorkhniaslbmty>”
§A ar n · §B r
§A … … §B …
”§A … §B …”
---t · f-m : (b)-ft---(s)(a)-
… … …
”…”
tok : anremnik
… …
”…”
--e-erg--r--o----g
…
”…”
guþ : blæci : yþr : ranuæih
Guð blessi yðr Rannveig.
”God bless you, Rannveig.”
§A ion silkifuþ a mek en guþormr fuþcllæikir §B ræist mik en : ion fuþkula ræþr m(e)k
§A Jón Silkifuð á mik, en Guðþormr Fuðsleikir §B reist mik, en Jón Fuðkula ræðr mik.
”§A Jón Silky-cunt owns me, and Guðþormr Cunt-licker §B carved me, and Jón Ball-cunt interprets me.”
-(p)pppppppppp-
…
”…”
fuþorkhniastblmy ⁓ kyþa ⁓ ua ⁓ (s)(i)(k)urþr ⁓ un ⁓ ra^nuæih ⁓ ane ⁓ un ⁓ -
<fuþorkhniastblmy>, Gyða <ua> Sigurðr <un> Rannveig <ane> <un> …
”<fuþorkhniastblmy>, Gyða … Sigurðr … Rannveig …”
- ⁓ bbb ⁓ bb ⁓ b ⁓ ll ⁓ l ⁓ <fu>-
… … … … … … …
”…”
(h)(s)(a)(i)
…
”…”
f : ff : fffo : oo : oooh : hh ⁓ hhha : aa : aaab : bb : bbb
… … … … … … … … … … …
”…”
-fomi ¶ þart ⁓ fuþorkh¶niastblmy ¶ bursima^ria^rsfofafi
… … <fuþorkhniastblmy> …
”… <fuþorkhniastblmy> …”
§A (b)kotris §B f asa
§A … §B … …
”§A … §B …”
§A ⁓ sigurþr : la^ua^r(þ)r · sændir : kuæþi(o) -- · guþs o^k sina : s(m)iþ : (þ)ina : uildi : k : ha^ua : um §B ua^pnabunaþ : dt : --- : spio(t) : (a) : a--an a^lnum : iarns : ær : ek : sændi : þir : mæþ : ioani : §C øra : nu : er : þa(t) : bøn : min : ai biþia : þik : at : þu : sir : mer : a^uþbøn : nu : um : þæta : mal : i §D in : æf : þu : girir : nu : min : uilia : þa : ska^lt : þu : sa^nna : uinga^n : ua^ra : ha^ua : i gægn : nu : o^k : iamnan
§A Sigurðr Lávarðr sendir kveðju … Guðs ok sína. Smíð þína vilda ek hafa um §B vápnabunað at … spjót af á[tj]án alnum jarns, er ek sendi þér með Jóhani §C Øra. Nú er þat bœn mín at biðja þik at þú sér mér auðbœnn nú um þetta mál … §D En ef þú gerir nú mín vilja, þá skalt þú sanna vingan vára hafa í gegn nú ok jafnan.
”§A Sigurðr Lávarðr sends God's and his greetings to … The King (or I) would like to have your forgings for §B arms … spears from the iron worth eighteen ells of russet, that I send with John §C Øri. I now pray you that you will do as I ask in this matter, §D and if you do as I say, you shall receive our true friendship now and forever.”
§A ⁓ sigurþr : la^ua^r(þ)r · sændir : kuæþi(o) -- · guþs o^k sina : s(m)iþ : (þ)ina : uildi : k : ha^ua : um
§A Sigurðr Lávarðr sendir kveðju … Guðs ok sína. Smíð þína vildi konungr hafa um
fuþ
<fuþ>
”…”
fuþorkhna(i)tblml · yboi--
<fuþorkhnaitblml> …
”<fuþorkhnaitblml>”
kuaa
…
”…”
§A an e s i §B -hh- · · · - : m-þ-- · -i
§A … … … … §B … … … …
”§A … §B …”
k(u)?f(o)b : aþ(o)
… …
”…”
§A {AVR}o{V} §B {AVROVE}
§A … §B …
”§A … §B …”
ymym
…
”…”
k · k · k · k · k · a · a · a · a · arrrrsssss
… … … … … … … … … …
”…”
innþþn
…
”…”
{BIOM^N}
…
”…”
§A r^y §B (o^r) §C ra^þ^(u)(a)yþ(i)r
§A … §B … §C …
”§A … §B … §C …”
--no(k)æla : þa : børøtek · kønu
… … … …
”…”
§A suæin : riste : runar : þæsar : ǫk pa^þ §B (e)^luucio rata
§A Sveinn risti rúnar þessar ok bað §B Lúciu ráða.
”§A Sveinn carved these runes and asked §B Lúcia …”
a--þ--(n) · þorþr
A[u]ð[u]n(?). Þórðr.
”Auðun(?). Þórðr.”
§A mun þu mek man ek §B þ¶ek un þu mer an ek þer
§A Mun þú mik, man ek §B þ¶¶ik. Unn þú mér, ann ek þér.
”Think of me, I think of you. Love me, I love you.”
arni : katu : leia
Árni(?) … …
”Árni(?) …”
§A -(u)na^rikæþir(e)t(e)o^k(e)ui §B --ma^þræritrun(a)(-)-
§A … §B …
”§A … §B …”
halbiar(h)
Hallbjǫrg
”Hallbjǫrg”
§A -iillll §B unas
§A … §B …
”§A … §B …”
§A -<----> §B ---<--> · hunst^urþil §C m r^r §D m m
§A … §B … … §C … … §D … …
”§A … §B … §C … §D …”
fuþ
<fuþ>
”<fuþ>”
-(n)^(þ)^(r)(n)^(þ)^(r)n^þ^rn^þ^rn^þ^rn^þ^rn^þ^rn^þ^r
…
”…”
fuþ(o)(r)(k)----
<fuþork---->
”<fuþork---->”
--(l)(i)(n) · meþ knifi · s--(u)m · (þ)-n-(æ)--(n)-(u)--
… með knífi s[ín]um …
”… with his knife …”
r þ
… …
”…”
pkn
…
”…”
a^r^þ`(þ)^(n)´m^r
…
”…”
§A (k)(r)--(e)k : kona · kanik : (o)- §B ar(i) : lakaþi : unim(e)(r)(k)- §C : (m) : ka(u)nostof^nakraunosta-
§A … kona kanik … §B Ari lagaði … §C … …
”§A … kona kanik … §B [Norska] Are bryggde … §C [Norska] …”
”§A … kona kanik … §B Are bryggde … §C …”
fuþork ⁓ hnias ⁓ tblmye
<fuþork> <hnias> <tblmye>
”<fuþork> <hnias> <tblmye>”
ha^lkat^la
…
”…”
uar
…
”…”
bylli min un mer an ek þer af astom a^u^k af <allum> <huha>
Byrli minn! Unn mér! Ann ek þér af ástum ok af ǫllum huga.
”Min elskede/skjenkesvenn: Elsk meg! Jeg elsker deg med hele mitt hjerte og med all min hug.”
§A a^ne a mek §B a^lueþa^r--
§A Árni á mik. §B …
”§A Árni owns me. §B …”
§A --------hæt snh--k- §B ⁓ (e)--(n)(g)(e)-(h)(a)-- e^n ek ma^n h- §C ⁓ be^r i briost m(e)^r s(u)a^(r)-
§A … … §B … en ek man … §C berr í brjǫst mér …
”§A … §B … §C …”
§A ⁓ an ek : sua : ko^no : ma^nc : (k)(i)þa : taka : fioll ⁓ uiþ : lægiumk : sua : hugi a ⁓ ringæiþr : at : io^rþ : sprin(g)r ⁓ §B : ram en skal aþr en ek hoskge hamna huit er su miol er liggr
§A Ann ek svá konu manns víða taka fjǫll við leggjumk svá hugi á, hring-reið, at jǫrð springr. §B Hrafn … skal áðr en ek horskri hamna hvítr er sú mjǫll er liggr.
”§A Slik elsker jeg en (annen) manns kvinne/kone, de vide fjell begynner å svinge [før jeg glemmer henne?]. [Høye/fornemme] kvinne (= ring-vogn), vi elsker hverandre slik at jorden sprenges. §B [Norska] Ravnen skal, før jeg vraker den kloke (kvinnen), (bli) hvit [som] den snø som ligger [på fjellene].”
”§A Slik elsker jeg en (annen) manns kvinne/kone, de vide fjell begynner å svinge [før jeg glemmer henne?]. [Høye/fornemme] kvinne (= ring-vogn), vi elsker hverandre slik at jorden sprenges. §B Ravnen skal, før jeg vraker den kloke (kvinnen), (bli) hvit [som] den snø som ligger [på fjellene].”
(u)
…
”…”
(a)^þorbærkr : ræist
Þorbergr reist.
”Þorbergr carved.”
-(b)-(k) : (n)(æ)(r)--hli(o)þa : h(o)rn : (r)(i)(n)a(r) : (r)(i)lm(i)nu : dul^ld(r)
… … … … … …
”…”
samsun
Samson
”Samson”
(a)^(u)(a)^(b)
…
”…”
r(o)(u)þ(a)
…
”…”
-þ^nþ^nþ^nþ^nþ^nþ^nþ^nþ^nþ^n --
… …
”…”
h ------(o)^um(u)-(u)(r)
… …
”…”
fuþorkhniastbmly
<fuþorkhniastbmly>
”<fuþorkhniastbmly>”
§A -ririaoio §B --þam(a)l
§A … §B …
”§A … §B …”
-(r)n a sæk --
… á sekk …
”… owns the sack …”
mb(æ) ⁓ rmb(æ) ⁓ (u^u)br
… … …
”…”
(-)(k)(u)(r)(r) a m(i)k
<-kurr> á mik.
”<-kurr> owns me.”
§A her skal san (o)a k(e)r(m)(e)t til þes er þu læter i(s)(u)t §B utaflarmersut- §C si- §D er þ-
§A Hér skal <san> <oa> <kermet> til þess er þú lætr <isut> §B <utaflarmersut-> §C … §D er <þ->
”§A Here will … until you let … §B … §C … §D …”
g-(t) a mik
G[unna](?) á mik.
”Gunna(?) owns me.”
+ ikibiorh-
Ingibjǫrg
”Ingibjǫrg”
fuþ
<fuþ>
”<fuþ>”
§A ⁓ hæilagr : andreas : bostole : foru- §B and : at : boda : ord guds : auk : gærdi : han : m(a)-- §C : iartæknir : i : nafne : drotens : ukytreuk-- §D se se sæsse se kono uena : se þu : huar : sitter :
§A Heilagr Andreas postoli fór §B and at boða orð Guðs, ok gerði han mar[gar] §C jartegnir í nafni dróttins … §D Sé, sé, Sessi. Sé konu væna. Sé þú hvar sittir.
”§A Heilag Andreas apostel for §B [Norska] … at forkynne Guds ord, ok gjerde han mange §C [Norska] jartegn i Herrens namn … §D [Norska] Se, se, Sessi. Se kona ven. Se du kvarhelst sitter.”
”§A Heilag Andreas apostel for §B … at forkynne Guds ord, ok gjerde han mange §C jartegn i Herrens namn … §D Se, se, Sessi. Se kona ven. Se du kvarhelst sitter.”
§A ⁓ pendihta : a bosa : þena : han : gerþe : goþ : m(a)- §B af : af:skurþum : þæim : ær ægo uøro nyti--
§A Benedikta á posa þenna. Hann gerði góð <ma-> §B af afskurðum þeim er e(n)gu váru nýti[r].
”§A Benedikta eier denna pose. Han gjerde god … §B [Norska] av de avskurder som ikkje var dugande.”
”§A Benedikta eier denna pose. Han gjerde god … §B av de avskurder som ikkje var dugande.”
⁓ otar ⁓
Óttarr
”Óttarr”
§A fræsstatt : æin^nuiat : -e^l(s)s-a : tæ-na · øter : fe^k : sin^nas-- §B e^(u)ifdahr : --or : (k)ahrra : -o(k)(s)(e)t^um : s-in^na : sno-(a)(s)(t) §C ⁓ o--e^la : e-nda : laten^n : ea(t)(k)al-la : -atale- : aeten^nekæi-a §D ta^l(s)ha : oter : en(þ)(e)(æ) : l- : -(g)l^l-(o)ssei : fat : e^r(h)ae^r · (m)(a)(æ)t
§A … … … … … … … §B … … … … … … §C … … … … … … §D … … … … … … … …
”§A … §B … §C … §D …”
æsþrþ : nsrlrlrrr-(r)
… …
”…”
fuþ(a)(i)rkhnios
<fuþairkhnios>
”<fuþairkhnios>”
§A -(h)niastbmly ⁓ c §B -(æ)dpc ⁓ halle ⁓ ma^rga^reta
§A <-hniastbmly> … §B … Halli, Margareta.
”§A <-hniastbmly> … §B … Halli, Margareta.”
§A ---r §B -(r) · (i)(r) · þ(ø)(þ)-
§A … §B … … …
”§A … §B …”
---(o) ka^n ek : sæhia : þer ⁓ sem þu ma^nt ⁓ rǫyna ⁓ af ⁓ mer : at ek ⁓ skal : una : þer ⁓ ænku ⁓ uær en mer : u-
… kann ek segja þér, sem þú mant reyna af mér, at ek skal unna þér engu verr enn mér. …
”… I can say to you, as you will experience with me, that I will love you no less than myself. …”
§A -uaria §B -uaria
§A … §B …
”§A … §B …”
ær-a--rr--r--nar-
…
”…”
kis þu mik
Kyss þú mik.
”Kiss me.”
++ mero^kar · o^kfle
… …
”…”
§A ⁓ dadudodidedydædø ⁓ gagugogigegygægø ⁓ cac-(c)(o)(c)-(c)(e)----(c)(ø) §B ⁓ iaiuioiiieiyiæiøhahuhohihehyhæhøsasusosisesysæsø
§A … … … §B …
”§A … §B …”
+ nn(a)ne--(r) · (þ)sssssh ·· iiiii(r) · (r) · (þ) · mþ(r)
… … … … … …
”…”
§A ⁓ o^l ber·ek · ypisæliu · a^rmg(l)(a)- §B sek færþ a^þ^u(s)u ærþa ygi(r) - §C : uil^ldae^k ⁓ grimnis ⁓ gil^ldi : (f)(a)^r(u)n^ ^n- §D n^u ha^ua ska^ld af stælda^r (s)-
§A Ǫl ber'k yppi-selju arm-glóðar(?), §B sé'k ferð Ásu(?) ærða, Yggjar … §C Vilda'k Grímnis gildi grun … §D Nú hafa skald af stældar …
”Jeg bærer fram et dikt (= Yggs/Odins øl) til selja som løfter armgloen (= kvinnen), - jeg ser Åses(?) ferd vokse - (Yggs) … Jeg ville diktet (= drikke(laget) til Grimner/Odin) … Nå har skaldene ?? stålsatt (= forsynt et dikt med innskutt setning) …”
§A -s(t)a^þ : þor(k)(e)þr : na^rfas^u^n : §B -(þ)(s)u^n : (æ)læ(n)(d)^r : b-^r(k)(i)sun : sih^urþr : hælhas^un : §C ki
§A … Þorgarðr(?) Narfasonr §B …sonr Erlendr B[i]rgisonr(?), Sigurðr Helgasonr §C …
”§A … Þorgarðr(?) Narfasonr §B …-sonr Erlendr Birgisonr(?), Sigurðr Helgasonr §C …”
---- øs(i)asris
… …
”…”
sigurþr| |rib(e) ræist runar
Sigurðr Ribbi(?) reist rúnar.
”Sigurðr Ribbi(?) carved the runes.”
ila hefer sa maþr er -(e)-(e)r sliga go(n)o (s)ein(i)uer
Illa hefir sá maðr er [h]e[f]ir slíka konu …
”Evil has the man who has such a woman …”
-(n)(l)(s)tmil(h)uhaþ--
…
”…”
§A -<b> þþþ · -- §B -u mik man ek þik
§A … … … §B [þ]ú mik man ek þik.
”§A … §B you me, I love you.”
skeke
…
”…”
(g)a^r
…
”…”
§A --(t)ul^lotansn(a)- §B -(æ)tiumar(t)ah ⁓ traum ⁓ runar ⁓ afa ⁓ t^ua^u-
§A … §B … … … … …
”§A … §B …”
§A (s)(n)ar(o)`(þ)´m(e)þika^r(i)(s)o(s)arnauþ §B ilot^nliomra^rra(e)sit^nrco^ntsegha^þr
§A … §B …
”§A … §B …”
iokair
Jógeirr
”Jógeirr”
§A huat sa sa er i sa sa sik sa sa (e)r i sa sa ⁓ sis(i)- §B ekaþeræimeranmæ(r^u)morran-
§A Hvat sá sá, er í sá sá? Sik sá sá, er í sá sá. … §B …
”Hva så han som så i karet? Seg selv så han som så i karet.”
---h--s
…
”…”
-akboi · hæY(i)ratan(i)lan`s´kiæik/(s)u(i)rki(n)(i)sgrausuarþiohs--
… …
”…”
hn for at fruþum
Hann fór at fróðum/frœðum.
”…”
----m(þ)-n-(r)(o^u)u--æ---hl-ah(a^n^n)(s)(t^r)a^umdaensf^ha^ri(a)^n ⁓ asgæ-n^n-
… …
”…”
§A þeta : ræist æirrikr : baki : um : not f §B þeta ræist a^rne (t)-(þ)(r)
§A Þetta reist Eiríkr baki um nót … §B Þetta reist Árni …
”§A This carved Eiríkr … §B This carved Árni …”
(b)(i)(a)
…
”…”
§A b §B (þ)
§A … §B …
”§A … §B …”
ha^lfor-
…
”…”
ui
[A]ve(?)
”Hail!(?)”
(-)c(d)efghiklmn(o)pk(r)stux(y)(-)
<[ab]cdefghiklmnopqrstuxy->
”abcdefghiklmnopqrstuxy-”
§A sa·to^r · a^repo · teneþ · opera · rotas · pags · po^rtan^ntibus · salus aben^ntibus ⁓ §B a⁓g⁓¶¶l⁓a ⁓ iohan^nes · lukas · maþeus · markus §C sua erom| |mit skyld til sl
§A Sator arepo tenet opera rotas. Pax portantibus, salus habentibus. §B Ag¶¶la. Johannes, Lucas, Matthæus, Marcus. §C Svá erum mit skyld til …
”§A 'Sator arepo tenet opera rotas.' Peace for those who carry [this amulet]; salvation for those who have [it]. §B Agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord). John, Luke, Matthew, Mark. §C Such are we indebted to Sl- …”
sæst ⁓ niþær ⁓ o^k · rat ⁓ runa^r ⁓ ris ⁓ up · o^k · fis : uit ⁓
Sezt niðr ok ráð rúnar, rís upp ok fís við!
”Sit down and interpret the runes, stand up and fart!”
”Sett deg ned og råd/tolk runene, reis deg opp og fis!”
§A na^u(þ) §B na^(u)
§A nauð §B nau[ð]
”§A need §B need”
æirikr
Eiríkr
”Eiríkr”
a^nne
…
”…”
oiai
…
”…”
brirsr
…
”…”
kuþmriusua
…
”…”
§A ⁓ fuþorkhniastbmlyfuþ(o)rkhn`i´a f §B fuþo(b)khniarmlyfuþorkhni`s´abmly
§A <fuþorkhniastbmlyfuþorkhnia> <f> §B <fuþobkhniarmlyfuþorkhnisabmly>
”§A <fuþorkhniastbmlyfuþorkhnia> <f> §B <fuþobkhniarmlyfuþorkhnisabmly>”
§A uiþælkinen(e)a^lmat(e)æssi §B + gessukamtsogessukae §C (s)unaifanuuiifYi + §D pagissunarnuii +
§A … §B … §C … §D …
”§A … §B … §C … §D …”
§A + gordin : kordan : inkorþar §B uælkakr
§A Gordin, kordan, inkorþar. §B …
”§A [Rhyming powerful/magical words: Gordin, kordan, inkorþar.] §B …”
§A þisielapriudt^ro(t) · eslæmæ dux : ixtlutrþi : naäl §B maukrs · kkmaæsamianus · man martiliitnus muintttloilusi §C ok(c)(ä)a(æ)^l(a)^kþæ? dtroke (t)omane deoi meos konsomatm æst naä(l) §D tiu netr eeero fra e(o)hnesikuatoeh markus tlh^fas oa^fanss §E naal §F naäl
§A … … dux(?) … … §B … Maximianus, Malchus(?), Martinianus … §C … Dirige(?), Domine, Deus meus. Consummatum est. … §D Tíu nætr eru frá … Marcus, Lucas(?), Johannes(?) §E … §F …
”§A … leader(?) … §B … Maximianus, Malchus, Martinianus (= three of the Seven Sleepers of Ephesus) … §C … Determine(?), Lord, my God. It is fulfilled. … §D Ten nights are from … Mark, Luke, John. §E … §F …”
riste
risti(?)
”carved(?)”
§A d^um · das : ka^rus · e^ris : da^re : des-- §B …ris :
§A Dum das, carus eris, dare des[ine], §B [despicie]ris.
”§A As long as you give, you will be held dear; if you abandon giving, §B you will be despised.”
§A styrkaa^r : iua^r : io^n : þo^re^r : ha^ua^rþr : finþr : sikkurþr : io^n : a^rnne : -- §B þo^rmo^þr : baa^rþ^r : o^la^lfr : ko^lbio^rn : asla^kr : ællænt^r : ko^lbæin : sikkurþr : -(r)- §C ro^lfr : æina^r : þo^rþr : ha^lkæl : o^la^fr : ællæ`n´t^r : bia^rnni : þor(r) : sikkurþr
§A Styrkárr, Ívarr, Jón, Þórir, Hávarðr, Finnr, Sigurðr, Jón, Árni, … §B Þormóðr, Bárðr, Ólafr, Kolbjǫrn, Áslakr, Erlendr, Kolbeinn, Sigurðr, … §C Hrólfr, Einarr, Þórðr, Hallkell, Ólafr, Erlendr, Bjarni, Þórr, Sigurðr
”§A Styrkárr, Ívarr, Jón, Þórir, Hávarðr, Finnr, Sigurðr, Jón, Árni, … §B Þormóðr, Bárðr, Ólafr, Kolbjǫrn, Áslakr, Erlendr, Kolbeinn, Sigurðr, … §C Hrólfr, Einarr, Þórðr, Hallkell, Ólafr, Erlendr, Bjarni, Þórr, Sigurðr”
fuu
…
”…”
gl(o)ria in eksælsis deo
Gloria in excelsis deo.
”Glory to God in the highest.”
haldor hfuþorkhnias
Halldórr. <hfuþorkhnias>
”Halldórr. <hfuþorkhnias>”
§A ar sol maþr ur nauþ tur ræiþ §B gleme ⁓ æie ⁓ (g)ein(e)r ⁓ beime^r · god
§A Ár sól maþr úrr nauþ Týr reiþ §B … … … … …
”§A year, sun, man, aurochs, need, Týr, riding §B …”
§A imulil amo^r §B u¶¶iciþ omnia oþ
§A … amor §B v¶¶incit omnia, et
”§A Love §B conquers all; also(?)”
mka^nþkkþnkl/ki
…
”…”
---(r)-rfirþet^reroruerrerruyermruunruiouþiu(r)-
…
”…”
(s)(i)mun
Símon.
”Símon.”
§A ætþraralar(t)barrararalralh §B hliþlilialal(n)ial(n)i(þ)ui(þ)ihnlil(n)i §C hlþanlralararararaþrr §D hlllaualuailþllualalralolai §E aralrau^utþaialuhlo(n)laaualu(t)la §F huaaþouiþihrara(u)llhl(l)
§A … §B … §C … §D … §E … §F …
”§A … §B … §C … §D … §E … §F …”
-- (n)na(m^m) sek
… … sekk
”… sack”
aue ma-
Ave Ma[ria]
”Hail, Mary!”
§A h(a)siin §B fui
§A … §B …
”§A … §B …”
a mik
á mik
”… owns me.”
--- -- (-)---(i) : þi-(r)m-o^btu(l)(i)(i)mi
… … … …
”…”
frþo(k)(b)hniasl{B}-my
<frþokbhniasl{B}-my>
”fuþork”
§A fak : m(e) -(t)u : perare te §B non : ue:re
§A Fac me(?) … … te. §B Non vere.
”§A Get me to … you. §B Not true.”
§A uat-l---(l)--asiksasai(r)isasa §B (e)kuaitu
§A … §B …
”§A … §B …”
§A ⁓ (o) (d)(o)mine iesu c(r)--t- kui a^p(e)ruit oculos c(e)ci nati salua oculos §B inmensus pater -nmensus filius inmensus §C spiritus sanc(t)us ⁓ §D istius hom--- -um tua mis(e)ricordia ⁓ m(e)sias sot^(e)r §E emanuel sa^baot ado^(n)(a)i ⁓ fo^ns e^t o^rigo^ ^bo^nis pa^raclitus ac media^to^r
§A O Domine Jesu Chr[is]t[e], qui aperuit oculos caeci nati, salva oculos §B Immensus Pater, [i]mmensus Filius, immensus §C Spiritus Sanctus. §D Istius hom[inis] [c]um tua misericordia. Messias, Soter, §E Emanuel, Sabaoth, Adonai. Fons et Origo bonis, Paraclitus ac Mediator.
”O Lord, Jesus Christ, who opened the eyes of the blind new-born, save the eyes of that man with Your mercy! Messiah, Soter (= Saviour), Emanuel, Sabaoth, Adonai (= Lord). Source and Origin of goodness ['bonis' = for the good], Comforter and Mediator. Immense Father, immense Son, immense Holy Ghost.”
i(p)ikia
…
”…”
fan ek bæin : athat
Fann ek bein …
”I found the bone …”
§A -- ⁓ dominus ⁓ te-- §B - benedictus ⁓ -
§A … Dominus te[cum] §B … benedictus …
”§A … The Lord is with you … §B … blessed …”
§A ⁓ guþ · signi ·· þr · sira · pro^fast^r · oddr · kom · til · min · o^k · mærkti · ek · yþr · seks · la^upa §B salls · sua · at · firi · uinnr · um · t^uau · (p)u(n)d · (o)^(k) · (a) · þorer · sa^ltet · o^f ha^rþr · engi · ua^r · sa^lt·punda^ren · hæima §C · o^k · lita · matt · þu · þessa^ri · lykt · at · m(i)nn(i) · (u)(i)(t)end · en þa^r · liggr · at þæi(r)(r)(a) · (s)(a)l(e)(t) · (o)(k) (·) (s)(k)(a)^(l) · (e)(k) · (þ)-- ---- §D sem fyrst · fæ · ek · pundara · o^k · þat · til · ia^rþtegna · at · ek · ga^f ··· þriu · skinn · a^f · bo^kfælli · o^k riþ · til · min · huæso þer …
§A Guð signi yðr, sira prófastr. Oddr kom til mín, ok merkti ek yðr sex laupa §B salts, svá at fyrir vinnr um tvau pund. Ok á Þorir saltit of harðr. Engi var saltpundarin heima. §C Ok hlíta mátt þú þessari lykt at minni vitend. En þar liggr at þeira salit, ok skal ek þ[at senda] §D sem fyrst fæ ek pundara. Ok þat til jartegna at ek gaf [yðr] þrjú skinn af bókfelli. Ok rít til mín hversu þér …
”Gud signe Dem, sira prost. Odd kom til meg, og jeg merket for Dem seks laup salt, slik at det rekker ut over to pund; og Tore Ovhard eier saltet. Det var ingen saltvekt hjemme (hos meg). Og du kan stole på denne betalingen ved mitt vitende. Men betalingen ligger der hos dem, og jeg skal (sende det?) så snart jeg får en vekt. og det (skal være) til tegn (dvs. pant, garanti?) at jeg gav Dem tre skinn av pergament. Og skriv til meg hvordan De …”
§A --riþ : a mik §B (m)
§A …rið á mik §B …
”§A …-rið owns me §B …”
þo(r)ib(a)-
…
”…”
§A rannuæih ⁓ rauþu (s)(k)a--(u) : st^erþ §B þat : se : mæira : in : man^ns:-æþr ⁓ ok : min^na : en §C hæstræþr §D a
§A Rannveig Rauðu ska[lt]u streða/serða. §B Þat sé meira enn manns[r]eðr ok minna enn §C hestreðr. §D …
”§A You will fuck Rannveig the red. §B It will be bigger than a mans prick and smaller than a horses prick.”
asgri¶mr a
Ásgrímr á.
”Ásgrímr owns.”
þ þþ---
… …
”…”
i(u)m
…
”…”
s(n)ry(n)(n)(i)(i)(s)
…
”…”
ro(i)
…
”…”
-nfiþr a
[A]rnfinnr á.
”Arnfinnr owns.”
siguþrr
Sigurðr
”Sigurðr”
þos
…
”…”
(f) (i)r
… …
”…”
ikii(i)-------
…
”…”
§A a^n ek sua ⁓ kono mans at mer ⁓ þyki kaltr æltr ⁓ en ek em uinr ⁓ ui`f´s þæsu^a §B asa §C {PPS} §D ir
§A Ann ek svá konu manns, at mér þykkir kaldr eldr. En ek em vinr vífs þessa. §B Ása. §C {PPS} §D …
”§A Jeg elsker så en (annen) manns kvinne/kone, at ilden tykkes meg kald. Og jeg er en venn av denne kvinnen. … §B [Norska] Åse. (P- P-son).”
”§A Jeg elsker så en (annen) manns kvinne/kone, at ilden tykkes meg kald. Og jeg er en venn av denne kvinnen. … §B Åse. (P- P-son).”
-u(þ)s · ui(l)(a)k · m(æ^r)k · ami(n)ium
… … … …
”…”
§A fai fao fau iksi krusim §B tomini ' aea akl(a)
§A Fai, fao, fau. Ecce crucem §B Domini! Aea, Agla.
”§A Fai, fao, fau. Behold, the cross §B of the Lord! Aea, Agla.”
§A (f)(a)(f)(o)-o-o--o--a---þ-- §B fufafefifoþoþaþiþu §C fund ⁓ pund ⁓ rund ⁓ gund ⁓ lund ⁓ hind ¶ sund ⁓ þond
§A … §B … §C fund, pund, rund, gund, lund, hind, sund, þond
”§A … §B … §C fund, pund, rund, gund, lund, hind, sund, …”
-(k) b-gn^nn^n
… …
”…”
si-(g)i a
Siggi á.
”Siggi owns.”
ha^luarþ(r)r : a mik
Hallvarðr á mik.
”Hallvarðr owns me.”
§A kuþion §B pan
§A … §B …
”§A … §B …”
r : (i)-imrsoræar : lit
… … …
”…”
-mbbm?
…
”…”
arne
Árni
”Árni”
§A fuþ (s)fb(s)(y)l(u)miþ §B mi(k)(s)---a-ki
§A <fuþ[ork]> … §B …
”§A <fuþork> … §B …”
§A … §B …
§A … §B …
”§A … §B …”
aspiørg ⁓ hit pæsta parn ⁓ ¶ -urat^a(r)…ranæ
Ásbjǫrg hit bezta barn. …
”Ásbjǫrg the best child. …”
fuþork ænmb--…
<fuþork> …
”<fuþork> …”
§A (a)bra(b)-(l)raba §B ---- (b)-r--ra-
§A abrab[a]lraba §B … b[a]r[kal]ra[r](?)
”§A abrabalraba §B … barkalrar(?)”
a^u^þ/a^{P}/a^þ
…
”…”
§A þor §B me^lt^n^n/me^lt^o
§A Þórr/Þor… §B …
”§A Þórr/Þor-… §B …”
si um baþ i(k)
Sé(?) um(?) bað(?) ek(?).
”Look after, I begged/prayed ?”
sium baþ i(k)
Séum(?) bað(?) ek(?).
”Let us see, I begged/prayed ?”
+ (i)umbaþik
…
”…”
⁓ umbaþik
…
”…”
maen ?
… …
”…”
þo^rkæl ⁓ o^no^nda^r su^n ¶ a^ustma^þr af ruha¶la^nde × bygþe (⁓) þe(n)¶a : sa^þ ⁓ fyst ×
Þorkell Ǫnundar sonr, austmaðr af Rogalandi, bygði þenna stað fyrst.
”Þorkell Ǫnundr's son, man of the east from Rogaland, lived in this place first.”
… (i)(s)l(i) ¶ …(g)isl(a) ¶ …m(e)r
… Ísli(?) …gísl/Gísl… …
”… Íisli(?) …-gísl/Gísl-… …”
(g)(e)fas a mik
Kefas(?) á mik.
”Kefas(?)/Cephas(?) owns me.”
⁓ olaf(r)
Ólafr
”Ólafr”
§A + -(i)ksharþr §B þuiufu- §C þi(n)-…(u)-
§A [V]ígsharðr(?) §B … §C …
”§A Vígsharðr(?) §B … §C …”
§A l(i)ni §B (-)arkr §C (t)a(i) §D fu
§A … §B … §C … §D <fu[þork]>(?)
”§A … §B … §C … §D <fuþork>(?)”
⁓ el^likr · sikuaþs : so^n:r · ok · baan^ne : torta^r son : ¶ ⁓ ok : enriþi · os son : laukardak·in : fyrir · gakndag ¶ hloþu · ua^rda te · ok rydu : ??????
Erlingr Sighvats sonr ok Bjarni Þórðar sonr ok Eindriði Odds sonr laugardagin fyrir gagndag hlóðu varða þe[ssa] ok … …
”Erlingr Sighvatrs son and Bjarni Þorðr's son and Eindriði Oddr's son, constructed these cairns the Saturday before Rogation Day, and …”
laiþi ink^ibiarkar
Leiði Ingibjargar.
”Ingibjǫrgs grave.”
… …r øssur : asbiæ?na^r so^n (·)
… [hvíli]r/[epti]r Ǫssur Ásbjarnar sonr.
”… rests/in memory(?) of Ǫssurr Ásbjǫrn's son.”
uigdis : m^ : ^(d) : h¶uilir : her : gl¶eðe : guþ : sal : he¶nar:
Vígdís … d[óttir] hvílir hér. Gleði Guð sál hennar.
”Vígdís … daughter rests here. May God gladden her soul.”
… ---(i)r : si(g)u(o)^r (:) ¶ …--- ¶ ----r- :
… … Sigvǫr … …
”… Sigvǫr …”
… …(þ)(u)r : sin : ua^r ⁓ ¶ … -- so--r ⁓
… [fǫ]ður/[bró]ður sin <uar> … … …
”… her/his father/brother <uar> …”
maria
María
”Mary”
maia
María
”Mary”
kYþ almat(i)kr kæ kYþliba^r ¶ uæl
Guð almáttigr gæ[ti] Guðleifar vel.
”Almighty God, protect Guðleifr well.”
þurlibr ⁓ kor¶þi krYs t^ana ¶ til| |lu^fs o^k (t)^yr^ku^n(a)(r) ¶ kYþi o^lmokku¶m
Þórleifr gerði kross þenna til lofs ok dýrkunar Guði almátkum.
”Þorleifr made this cross to praise and worship almighty God.”
maia
María
”Mary”
ma^ria : mika(l) ¶ a mik br(i)kil ¶ torir
María, Mikjáll á mik, Brigit(?). Þórir.
”Mary, Mikjáll owns me, Brigit(?). Þórir.”
ma^ria : mika(i) ¶ a mik brakil ¶ torir
María, Mikjáll! Á mik Brakil/Brigit. Þórir.
”Mary, Mikjáll! Brakil/Brigit owns me. Þórir.”
§A (ᴘ)maa^(l) §B ikla tet^rakram^a esus so(a)i(a) o^nlote ᴘater ksra(t)o^n §C filii ¶ (i)(o)¶ia(i)
§A … §B agla tetragramma[ton] Jesus soter(?) … pater arethon(?) §C filii/fili[us] …
”§A … §B Agla ('agla' = Thou art strong in eternity, Lord), Tetragrammaton, Jesus, soter(?) … Father, arethon(?) §C son/of the son …”
§A (ᴘ)m a a^l §C filii(s) (o) §B ikla tet^rakrama esus soaiao^nlote ᴘ(æ)(i)erksraio^n
§A P[rincipiu]m a[lpha](?) et(?) §C finis(?) o[mega]. §B agla tetragramma[ton] Jesus … pantocrathon.
”§A Beginning Alpha(?) and(?) §C end(?) Omega. §B Agla, Tetragrammaton. Jesus … pantocrathon.”
§A ?ma a^u §B ikla tet^rakram^a esus so aia o^n lo te ᴘater ks r a(t)o^n §C filii i(a)^(t)
§A M[aria] a[ve] §B agla tetragramma[ton] Jesus so[ter] a[don]ai on lo de[us] pater Ch[ristus] r[ex] adon[ai] §C filii …
”§A Mary, Hail. §B Agla, Tetragrammaton, Jesus, soter, Lord, on lo God, Father, Christ, King, Lord. §C of the son …”
ma^ria : ilYihi-- ¶ iY i(Y)a^nis fa^þi(i)(r) ¶ (-)isu tius (·) mius ilYi ¶ Yk sunr Yk anti
María, Eloihi[m], Jó[hannes] Jóhannes faðir [J]esus deus meus Eloi ok sonr ok andi.
”Mary, Eloihim, John, John, father, Jesus, my God, Eloi, and the son and the spirit.”
(·) isus · kristr (·) (h)ialbi ¶ -ristus (n)atus ist nubis
Jesus Kristr hjalpi. [Ch]ristus natus est nobis.
”May Jesus Christ help. Christ was born for us.”
+ þæsi : kona : uar : lagþ ⁓ firi : borþ : i : grøna¶laz : haf(e) : ær : guþu(e)h : het
Þessi kona var lagð fyrir borð í Grœnalands hafi, er Guðveig hét.
”This woman, who was called Guðveig, was laid overboard in the Greenland sea.”
…(l)·dur : a : mik ⁓ (t)
<…ldur> á mik …
”<…ldur> owns me …”
r·o·k·n⁓…
Rǫgn[valdr]
”Rǫgnvaldr”
⁓ (a)·k·o·r…
…
”…”
…(i)l : d…
… …
”…”
g^r^i (u)
Grímr(?) …
”Grímr(?) …”
a^ue
Ave
”Hail”
§A -g^(n) §B + ^k^u
§A … §B …
”§A … §B …”
… (k)u…
… …
”…”
? ¶ (o)(a)(d)
… …
”…”
+ ^(r)? ¶ (a)(l)
… …
”…”
…ri(a)
[Ma]ría
”Mary”
aue mari(a) : grasia blna
Ave Maria gratia plena.
”Hail Mary, full of grace.”
hæl(k)i ?
Helgi …
”Helgi …”
”Helgi …”
hæl(k)i (y)(-)
Helgi …
”Holy(?) …”
”Helgi …”
§A fuþork(h)---l????? §B fi
§A <fuþorkh[niastbmly]> §B …
”§A <fuþorkhniastbmly> §B …”
§A +· i:g·ura(a) mari⁓a §B (a)^(n)
§A … María §B …
”§A … Mary §B …”
”§A … María §B …”
§A +· i?g·ur-- mar⁓ia
§A … María
”§A … Mary”
”§A … María”
talkr<k>u(d)(i)o^ræ
…
”…”
talkr <k>ut (k) o^ ^ræ
Dálkr kút g[erði] o[k] re[ist].
”Dálkr made the keg and carved (the runes).”
(t)a(l)kr<k>u(t)(i)o^r-
…
”…”
(t)brþrfk
…
”…”
-(a)^(n)rþrk(i)k
…
”…”
t(y)(r)þrik
Þjóðríkr
”Þjóðríkr”
bunt
pund/…
”pound/…”
(a)^(l)(l)a^ruk^r
…
”…”
(a)^lla^rur
…
”…”
liþuadr
Liðvarðr/Liðvandr
”Liðvarðr/Liðvandr”
§A ⁓ ilon ⁓ (æ)(l)rikum : nonim ⁓ ilon ¶ illy : þ : ilon : r : br · sabaot : zion §B ilion : giun : a^þ:o(n)ay : luc : (i)a(i)r :¶ gr(a)maton : saba:ag : mizial : gabrel §C rafa(e)l
§A Elon … … Elon … … Elon … … Sebaoth Zion §B Elion … Adonai lux(?) … grammaton Sebaoth(?) Mikjáll Gabriel §C Rafael.
”§A Elon … Elon … Elon … Sebaoth Zion §B Elion … Adonai lux(?) … grammaton Sebaoth(?) Michael Gabriel §C Rafael.”
§A ⁓ elon ⁓ (a)^ᴘriqum : nonem ⁓ elon ¶ il(i)y : þ : (e)lon : r : a^br sabaot : sion §B (e)lion : giu(n) : a^þ:onay : luc : -a(t)ra¶(g)r(a)maton : saða:ag : misia(l) : gabr(e)e^l §C rafa(e)l
§A Elon … … Elon … … Elon … … Sabaoth Zion(?) §B Elion … Adonai lux [t]etragrammaton Sadai(?) Mikjáll Gabriel §C Rafael.
”§A Elon … Elon … Elon … Sabaoth Zion(?) §B Elion … Adonai lux tetragrammaton Sadai(?) Michael Gabriel §C Rafael.”
(t)u(t)^(l)(t)u
…
”…”
(i)u-(i)u
…
”…”
k(o)(t)ahe(t)l(e)rkan-t-
…
”…”
k-(t)ahe(d)(s)(i)rk(a)-(s)t-
…
”…”
þat : uin:(i)uin:iuinuin ⁓ (þ)(a)(t)(i)…
Þat … …
”That …”
§A -nu- §B --
§A … §B …
”§A … §B …”
§A · (i)(n)u ·
§A …
”§A …”
ar…---rirkisa
…
”…”
(m)aria m(e)mor (e)- tu u(e)bit ti suo auo ¶ i ko^n miki sm oi(a)ii
Maria. Memor e[s] tu verbum(?) tui(?) s[er]vo(?) tuo(?), in(?) quo(?) mihi(?) s[pe]m(?) dedisti(?).
”Mary. You are mindful of the word of your servant, in which you gave me hope(?).”
uok^nim
…
”…”
…rfulsar (·) (s)-(u)--…
… …
”…”
mra- ¶ klia^r
María(?) kljár.
”Mary(?) Loom-weight.”
⁓ fledin : t^udo : une deus · meus : omnis : {P}atris · e^þ selo · (e)^þ in teram · num(i)m^numnat^ur
… … unus deus meus omnis {P}atris et [in] celo et in terram nominatur(?)
”… He is called my one God of all lands in heaven and on earth(?).”
----
…
”…”
aki a
Áki á.
”Áki owns.”
§A ------------ §B hæltri
§A … §B …
”§A … §B …”
liot^r a mk
Ljótr á mik.
”Ljótr owns me.”
§A (?)tr(a)tiseli(d)es- §B s:(i)
§A … §B …
”§A … §B …”
+ þurfinna +
Þórfinna.
”Þórfinna.”
§A [sboa¶n ¶ sbon] §B [r]
§A Spón spón. §B …
”§A Spoon spoon. §B …”
…- : ask-(-)…
… …
”…”
§A (e)aloorunittri⁓þukirþi §B roast
§A … §B …
”§A … §B …”
§A (e)aloorunittri ⁓ þu kirþi¶r §B oast
§A … þú(?) gerðir(?) §B óast(?).
”§A … You(?) did(?) §B fear(?).”
+^ ^g^unnar a^+
Gunnarr á.
”Gunnarr owns.”
magne
Magni
”Magni”
k^ua^ra(d)i
…
”…”
… …rþe sikri…
… [ge]rði(?) Sigrí[ðr](?)/Sigrí[ðu](?).
”… made(?) Sigríðr(?)/to Sigríðr(?).”
bæn
bein(?)
”bone(?)”
?(?)+/t^ki+
…
”…”
maria ¶ saitl
María …
”Mary …”
”María …”
§A ----so-t--(-) §B kar--(l)(u)--
§A … §B …
”§A … §B …”
§A snimt is at ulask §B aulsllutkusi
§A Snemmt(?) er(?) at(?) … §B …
”§A It is too early to … §B …”
(·) iariara
…
”…”
§A iø/øi §B {E}
§A … §B …
”§A … §B …”
§A k(i)lt-- §B ba^(l)(k)(l)(a)
§A … §B …
”§A … §B …”
§A ---k(o)- (:) -- (:) --- (:) g- (:) ---k(o)i (:) (a)^þ(i)ᴘþa : sank:u(b) : §B glr : o^ra : sank ⁓ siesi(t)
§A … … … … … … sanctus(?) §B … ora sanc[tus](?) …
”§A … holy(?) §B … pray/mouths, holy(?) …”
+ t^o^r
Þórr(?)
”Þórr(?)”
+^ ^b^ardr -
Bárðr [á].
”Bárðr [owns].”
sbors(t)ol
sporðstóll(?)
”tail-chair(?)”
…- : -a : (d)ur
… … …
”…”
… o(r)(a) ᴘ(r)¶o no(b)-- (u)-- ¶ … (s)(o)g(t)(t)-(l)gran ¶ … rfae^l
… ora pro nob[is] … … … … Rafael.
”… pray for us … Rafael.”
i(u)(a)r(þ) ⁓ h-- ¶ (s)----…
Ívarr(?)/Ívarðr(?) … …
”Ívarr(?)/Ívarðr(?) …”
fin
Finnr(?)
”Finnr(?)”
g^u(e)(+)
…
”…”
iii(k)þin · m(b)(o)?iii??
… …
”…”
bia^urk
Bjǫrg
”Bjǫrg”
§A : hier hafa høliba^uruar har¶t tial^ltaþan^nstaþan^nrartatan^n §B hy¶¶(g)i ag laþ gotalyþum la(g)hara^þ ¶ an^nstaþan^nuaruriþum ræfuil
§A Hér(?) hafa(?) hælibǫrvar(?) <hart> … §B … á'k(?) láð(?) gotalyðum(?) … … Ræfils(?)
”§A Here(?) the praising trees (= warriors)(?) have(?) … §B … I have(?) the people of the landhorses (= sea warriors) … Ræfils(?)”
§A (t)tiiiiuiuiit(þ)iiiþiiui(i) §B (s)mirin
§A … §B …
”§A … §B …”
§A fuþork §B -stbmly
§A <fuþork> §B <[hnia]s><tblmy>
”§A <fuþork> §B <hnias><tblmy>”
nau^ar : ha^l(d)os :
Nafarr Halldórs.
”Halldórr's auger.”
kylbæ
kylfa
”club/mallet”
hier ⁓ huiler ⁓ (b)(r)eti-- (⁓) orms ¶ dotter ⁓ lese (⁓) þu (⁓) paternoste¶r ⁓ fyrer ⁓ sal ⁓ hennar
Hér hvílir Bretti[fa] Orms dóttir, lesi þú paternoster fyrir sál hennar.
”Here rests Brettifa Ormr's daughter. Read Our Father for her soul.”
her huil(e)r ma…
Hér hvílir Ma[rgrét](?)/Ma[gnús](?).
”Here rests Margrét(?)/Magnús(?).”
her ⁓ huilir (:) marg(r)…
Hér hvílir Margr[ét].
”Here rests Margrét.”
her ⁓ h(u)…-(r) ⁓ ingibrig ⁓¶ …of⁓s ⁓ dote(r)
Hér hv[íli]r Ingibjǫrg [L]opts dóttir.
”Here rests Ingibjǫrg Loptr's daughter.”
[her h… … ¶ ok : inghir …]
Hér h[víla](?) … ok Ingir[íðr](?) …
”Here rest … and Ingiríðr …”
[her ⁓ huiler ⁓ d… …¶er ⁓ hennar sa…]
Hér hvílir … [fyr]ir hennar sá[l].
”Here rests … for her soul.”
her ⁓ huiler ⁓ iuar : ualgards ⁓ son : suein ⁓ o(k) ¶ annar ⁓ air ⁓ sem ⁓ gud ⁓ þeira ⁓ sal ⁓ hafi '⁓
Hér hvílir Ívarr Valgarðs sonr, sveinn, ok annarr Ari(?), sem Guð þeira sál hafi.
”Here rests Ívarr Valgarðr's son, a lad, and also Ari(?); may God have their souls.”
her ⁓ huiler ⁓ gils ⁓ ions ⁓ son ⁓ gils ⁓ sonar
Hér hvílir Gísl Jóns sonr Gísls sonar.
”Here rests Gísl, son of Jón Gísl's son.”
+ her ⁓ huiler ⁓ pall ⁓ haldors ⁓ son ¶ sem ⁓ gud ⁓ hans ⁓ sal · hafe
Hér hvílir Páll Halldórs sonr, sem Guð hans sál hafi.
”Here rests Páll Halldórr's son, may God have his soul.”
[(þ)orsteinn : þo]
Þorsteinn <þo>.
”Þorsteinn <þo>”
[her : huiler : semundr :¶ gamla : son :]
Hér hvílir Sæmundr Gamla sonr.
”Here rests Sæmundr Gamli's son.”
[her ⁓ huiler ⁓ þordr : ualga¶rds ⁓ son ⁓ gud : hans ⁓ sal ⁓ hafe ⁓]
Hér hvílir Þórðr Valgarðs sonr, Guð hans sál hafi.
”Here rests Þórðr Valgarðr's son; may God have his soul.”
[her ⁓ huiler kudmuntr ions| |son kud ha¶… …lu haf…]
Hér hvílir Guðmundr Jóns sonr, Guð ha[ns sá]lu haf[i].
”Here rests Guðmundr Jón's son; may God have his soul.”
[hier huiler kudmuntur ions| |son gudmunds| |sonar · hai]
Hér hvílir Guðmundr Jóns sonr Guðmunds sonar …
”Here rests Guðmundr, son of Jón Guðmundr's son …”
[gautr sigmu… …]
Gautr Sigmu[ndar sonr]
”Gautr Sigmundr's son.”
[her (⁓) huiler ⁓ ion ⁓ o⁓la… …]
Hér hvílir Jón Óla[fs sonr].
”Here rests Jón Ólafr's son.”
her ⁓ huiler ⁓ hallbiorg ⁓ -…
Hér hvílir Hallbjǫrg …
”Here rests Hallbjǫrg …”
hier ⁓ huiter ⁓ hatur (⁓) (h)ra^na s^o^n
Hér hvílir Hallr Hrana sonr.
”Here rests Hallr Hrani's son.”
§A …(r) hui…e(r) (u)nder þ(o)…(g)ils … §B eiiolf(s) (s)…
§A [Hé]r hví[l]ir undir Þo[r]gísl … §B Eyjulfs s[onr].
”§A Hereunder rests Þorgísl … §B Eyjulfr's son.”
[her huiler unndir uatgerdur gunnars dollir og bidid firir mer]
Hér hvílir undir Valgerðr Gunnars dóttir, ok biðið fyrir mér.
”Hereunder rests Valgerðr Gunnarr's daughter, and pray for me.”
[+ her huiler margreta geirm… …]
Hér hvílir Margréta Geirm[undar dóttir].
”Here rests Margréta Geirmundr's daughter.”
+ hier ⁓ liggur ⁓ undir ⁓ gamaliel ⁓ þorleifs ⁓ son +
Hér liggr undir Gamalíel Þorleifs sonr.
”Hereunder lies Gamalíel Þorleifr's son.”
her ligr hallr ara son
Hér liggr Hallr Ara sonr.
”Here lies Hallr Ari's son.”
her ⁓ ligur ⁓ þo^rþr ⁓ iuars? ⁓ son
Hér liggr Þórðr Ívars sonr.
”Here lies Þórðr Ívarr's son.”
her ⁓ huilir ⁓ sira ⁓ ma(r)(t)einn ⁓ prestr
Hér hvílir síra Marteinn prestr.
”Here rests Sir Marteinn the priest.”
§A … …(l)ir hlad^kerdr þorlaks dot §B … …ir (·) ioceip · maknus · son (·) bid · fyrir
§A [Hér hví]lir Hlaðgerðr Þorlaks dóttir. §B [Hér hvíl]ir Jósep Magnús sonr. Bið fyrir.
”§A Here rests Hlaðgerðr Þorlakr's daughter. §B Here rests Jósep Magnús' son, pray for (him).”
§A … … ⁓ udir ⁓ hialti ⁓ gudm(u)… … §B … … sigmundr ⁓ prest^r ⁓ gudmu(n)… …
§A [Hér hvílir] undir Hjalti Guðmu[ndar sonr]. §B [Hér hvílir] Sigmundr prestr Guðmun[dar sonr].
”§A Hereunder rests Hjalti Guðmundr's son. §B Here rests Sigmundr the priest, Guðmundr's son.”
[… helga …]
… Helga …
”… Helga/Helgi's …”
… (u)(i)(g)dis ⁓ arna ⁓ dott(e)(r) ⁓ gud ⁓ fride ⁓ hennar ⁓ sal ¶ ⁓ er ⁓ hennar ⁓ artid ⁓ tueim … (n)(o)ttum ⁓ fi(r)(i)(r) (⁓) (m)(a)(r)… …
… Vígdís Árna dóttir, Guð friði hennar sál, er hennar ártíð tveim nóttum fyrir Mar[íu] …
”… Vígdís Árni's daughter. May God repose her soul. Her anniversary-of-death is two nights before Mary's …”
her [⁓] huiter [⁓] hall[dora ⁓ þo](g)ils : d
Hér hvílir Halldóra Þorgísls d[óttir].
”Here rests Halldóra Þorgísl's daughter.”
§A her ⁓ huitir ⁓ sigrid ⁓ hrafns ⁓ doller ⁓ kuinna ⁓ biarnar ⁓ bondda §B semundz ⁓ sonar ⁓ gud ⁓ fride ⁓ hennar ⁓ sat ⁓ lit ⁓ godrar ⁓ uonnnar ⁓ §C huer ⁓ er telrid ⁓ tes ⁓ bid ⁓ firir ⁓ btidre ⁓ sal ⁓ syagge ⁓ sigand ⁓ ues
§A Hér hvílir Sigríðr Hrafns dóttir, kvinna Bjarnar bónda, §B Sæmunds sonar. Guð friði hennar sál til góðrar vonanar. §C Hverr, er letrit les, bið fyrir blíðri sál, syngi signat vers.
”§A Here rests Sigríðr Hrafn's daughter, wife of Bjǫrn the husbandman, §B Sæmundr's son. May God repose her soul to good redemption. §C Whosoever reads this lettering, pray for this gentle soul. Sing the blessed verse.”
… rikia kYnYng ⁓ her grapin ⁓ er ua {D}^reka þænna
… ríkja konung hér grafinn er vá {d}reka þenna.
”… powerful king here buried/engraved who slaughtered this dragon.”
… [h](u)iler ' biorn
[Hér] hvílir Bjǫrn.
”Here rests Bjǫrn.”
…(k) hnias tbmly
<[fuþor]k hnias tbmly>
”fuþork hnias tbmly”
þo^ra ⁓ a mig
Þóra á mik.
”Þóra owns me.”
: maria fuþorkhniastbmly
María. <fuþorkhniastbmly>
”Mary. fuþorkhniastbmly”
boat tiat mik ' inkialt^r ' kærþi
Páll lét mik, Ingjaldr gerði.
”Páll had me, Ingjaldr made.”
§A …krhknhinai(s)… §B …-rssþnlþerlrnr-…
§A <krhknhinais> §B …
”§A <krhknhinais> §B …”
+ her ⁓ huiler ⁓ ion : gils ⁓ son fins ⁓ sonar · les : eina : p-ter · noster · firir · hans · sal ·
Hér hvílir Jón Gísl sonr Finns sonar. Les eina p[a]ter noster fyrir hans sál.
”Here rests Jón, son of Gísl Finnr's son. Read one paternoster for his soul.”
§A … grimr grimr … §B …--a----n--r : -m-… ¶ reanus
§A … Grímr Grímr … §B … … …
”§A … Grímr Grímr … §B …”
…ynk ⁓ pa…
… …
”…”
ingiridr
Ingiríðr
”Ingiríðr”
{S} : {TOR}leic{O}i · æei · fili
{S[igillum]} {Þor}leiki … filii.
”{Sigillum} Þorleikr …'s son.”
iua^nha
Jóhanna(?)
”Jóhanna(?)”
bly
blý
”lead”
{REPFA}stvr
reipfastur
”…”
m^a^r
Mar[ía]
”Mary”
a^u^æ ma^ria^ ^gr¶a^kia
Ave Maria gratia
”Ave Maria gratia”
a^u^æ ma^ria^ ^agra^kia ¶ bl^æna^ ^tominu¶s
Ave Maria, gratia plena, Dominus.
”Ave Maria, gratia plena, Dominus.”
{B} ual^æ
Bene vale
”Live well!”
+ þenna staen --…(n)-(n)(i)o-…
þenna stein …
”This stone …”
…-uko^ktu
…
”…”
ik ir girgia koþ (l)(i)uf (:) s-… …
Eng(?) er kirkja goði(?) ljúf(?) s[em](?) …
”No(?) church is pleasing(?) to(?) God(?) as(?) …”
þorst--n (æ)inar(s) (s)unr : ræist : ru-ar þ(i)sar
Þorst[ei]nn [E]inars sonr reist rú[n]ar þessar.
”Þorsteinn Einarr's son carved these runes.”
§A …(i)rasab(i)… §B …y(n)iþik-…
§A … §B …
”§A … §B …”
… -s in silis| |santifits(i)(t)or
… [e]s in cœlis sanctificetur
”… art in heaven hallowed”
…bymþ(o)rkhnin(s)
<[fu]þorkhnins>
”<fuþorkhnins>”
þat ir uikin^kr … -a^ ^kom utir hir til
Þat er víkingr/Víkingr … [þ]á kom undir hér til.
”That is a viking/Víkingr … then came here underneath.”
?o^lfr ko^lbæins so^nr ræest^ ^ru^nar þesa^r haut
Eyjulfr Kolbeins sonr reist rúnar þessar hátt.
”Eyjulfr Kolbeinn's son carved these runes high.”
þorer fomir
Þórir Fómir(?).
”Þórir Fómir(?).”
”Þórir <fómir>”
þat · man · sat · er (·) ek · sæhe · at fe · uar · ført · a brot · þrim · notom · uar fe · brǫt · ført · hæltr · æn þæir br(e) hǫh þ(e)na
Þat mun satt, er ek segi, at fé var fœrt á brott. Þrim nóttum var fé brott fœrt, heldr en þeir bryti haug þenna.
”That which I say will be true, that wealth was brought away. Wealth was brought away three nights before they broke this mound.”
uemuntr ræist
Vémundr reist.
”Vémundr carved.”
fuþork hnias tbynu
<fuþork hnias tbynu>
”fuþork hnias tbynu”
otar fila ræist runar þisar
Óttarr <fila> reist rúnar þessar.
”Óttarr <fila> carved these runes.”
§A …h(a) -r m-r (s)--t (a)t f- -r --r f-l--t -r-(t) u(i)l sæhia f--r som (o)tr §B orka sonr sahþi a runom þæim ir han rist-
§A … [e]r m[é]r s[ag]t at f[é e]r [hé]r f[o]l[gi]t [œ]r[i]t vel. Segja f[ái]r sem Oddr §B Orka sonr sagði á rúnum þeim er hann reist.
”§A … is said to me that wealth is concealed well enough here. Few say as Oddr §B Orki's(?) son said in those runes which he carved.”
§A ingibiorh · hin fahra · æhkia §B mǫrhk · kona · hæfer · faret · lu(t) in her mihgil oflate §C ærlikr
§A Ingibjǫrg, hin fagra ekkja. §B Mǫrg kona hefir farit lút inn hér. Mikill ofláti. §C Erlingr.
”§A Ingibjǫrg, the fair widow. §B Many a wife has travelled stooping in here. A great show-off. §C Erlingr”
§A þorny sarþ §B hælhe ræist
§A Þorný sarð. §B Helgi reist.
”§A Þorny fucked. §B Helgi carved.”
a-isris
<a-isris>
”<a-isris> (… carved?)”
-h--(n)tr … …--(k)
[A]g[mu]ndr [reist] …
”Ǫgmundr carved …”
r-(s)- (o)rm- -(n) y-(i)
R[ei]s[t] Orm[r i]nn ý[r]i(?).
”Ormr the <yri> carved.”
iorsalamin burtu hauk þ(æ)--
Jórsalamenn brutu haug þe[nna].
”Jerusalem men (crusaders) broke this mound.”
-r--- ræist runar þesar
… reist rúnar þessar.
”… carved these runes.”
§A (t) arnfiþr ræist runar þesar so^nr stæins §B þ(u)-st --t
§A <t> Arnfinnr reist rúnar þessar, sonr Steins. §B <þu-st> …
”§A Arnfinnr, Steinn's son, carved these runes.”
§A [o^framr sih]urþa^r sonr §B ræist r[u]n[ar] þæs(a)^r
§A Óframr Sigurðar sonr §B reist rúnar þessar.
”§A Óframr, Sigurðr's son, §B carved these runes.”
arnfiþr matr ræist^ ^runar þæsar
Arnfinnr Matr reist rúnar þessar.
”Arnfinnr Food carved these runes.”
§A hærmuntr harþeksi ræis §B ru^n¶¶ʙar
§A Hermundr Harð<eksi> reist §B rúnar.
”§A Hermundr Hard-<eksi> carved §B runes.”
§A <þisar runar> §B rist sa maþr · er · runstr er · fyrir §C uæstan haf §D mæþ · þæiri øhse · er ate · kǫukr · trænils| |sonr fyrir · sunan lant
§A Þessar rúnar §B reist sá maðr, er rúnstr er fyrir §C vestan haf, §D með þeiri øxi, er átti Gaukr Trandils sonr fyrir sunnan land.
”§A That man who is most rune-skilled west of the sea carved these runes §D with that axe which Gaukr Trandill's son owned in the south of the country (= Iceland).”
igikærþ ir kynæna in u^ænsta
Ingigerðr er <kynæna> in vænsta.
”Ingigerðr is the most beautiful woman(?)”
binitit k(i)rþi kros þæ(n)a
Benedikt gerði kross þenna.
”Benedikt made this cross.”
§A sia · hǫuhr · uar · fyr · laþin : hælt^r · loþbroka^r · syner · hænar §B þæir uǫro · huater · slit uǫro · mæn · sæm þæir uǫro fyre ser
§A Sá haugr var fyrr hlaðinn heldr Loðbrókar. Synir hennar, §B þeir váru hvatir, slíkt váru menn, sem þeir váru fyrir sér.
”§A This mound was constructed before Loðbrók's. Her sons, §B they were daring; such were men as they were of themselves (= they were the sort of people you would really call men).”
§A iorsalafarar brutu orkǫuh · lif mtsæilia ia^rls §B ræist
§A Jórsalafarar brutu Orkhaug. Hlíf, matselja jarls, §B reist.
”§A Jerusalem-travellers broke Orkhaugr. Hlíf, the earl's houskeeper, §B carved.”
utnorþr : er fe · folhit · mikit
Útnorðr er fé folgit mikit.
”In the north-west is great wealth concealed.”
· þat ua^r lǫko er her uar fe folhket miket
Þat var lǫngu, er hér var fé folgit mikit.
”It was long ago that great wealth was concealed here.”
sæl er sa er fina ma þan ǫuþ hin mikla
Sæll er sá, er finna má þann auð hinn mikla.
”Fortunate is he who can find the great riches.”
· ǫkǫn æin ba^r fe yr ǫuhi þisum
Hákon einn bar fé ór haugi þessum.
”Hákon alone carried wealth out of this mound.”
simon
Símon
”Símon”
sih(r)(-)
Sigr[íðr](?)
”Sigríðr”
…(?)
…(?)
”…”
sihriþ
Sigríðr
”Sigríðr”
…(?)
…(?)
”…”
(+) (n)[ik]ul(o)(s) (:) [a] (h)(æ)[n]e [:] ræist (:)
Nikulás á Hæni reist.
”Nikulás of Hæn carved.”
su(æ)in
Sveinn
”Sveinn”
ono(n)tr : r(a)-st : ru
Ǫnundr re[i]st rú[nar].
”Ǫnundr carved the runes.”
amudar
Ámundr
”Ámundr”
uiglæikr s-alla^re ræi-s(t)
Vígleikr s[t]allari re[i]st.
”Vígleikr [the king's] marshal carved.”
ioan
Jóan
”Jóan”
ola(b)r
Ólafr
”Ólafr”
+ rikarþ : he : m^e : i{Ƿ}r(o)kt^e : {⁊} : to : þis : me:r{Ð} : {Ȝ}er : -- : m^e : brokt^e
Ricarþ he me i{ƿ}rocte. {⁊} to þis mer{ð} {Ȝ}er … me brocte.
”Ricarþ he made me. And to this splendour … brought me.”
§A tolf(i)n urait þ-sar| |runr a þ-sa stain §B ai-
§A Dólgfinnr vreit þ[e]ssar rúnar á þ[e]ssa stein. §B …
”§A Dólgfinnr carved these runes on this stone. §B …”
hnirm
…
”…”
… kml : leta : þena : kirk : -ub-rt : masun : --- : ----… +
… Gamall(?) léta(?) þenna kirk. [H]ub[e]rt mason/Mássonr [vann](?) …
”… Gamall(?) … this church. Hubert the mason/Már's son produced(?) …”
dotbrt
Dotbert
”Dotbert”
r--n(a)lt
R[ag]nvaldr
”Ragnvaldr”
+ krisþ : malaki : ok baþr(i)k : (a)þ(a)(n)man (×) ¶ ⁓ […nal] · sauþ · a… · iuan · brist · i kurnaþal ·
Kristr, Malaki ok Patrik. Adamnán … … … Jóan prestr í Kornadal.
”Christ, Malachi, and Patrick. Adamnán … Joán the priest in Kornadalr.”
(i)(u)an + brist + raisti + þasir + runur +¶ [f]uþor(k)(h)niastbml +
Jóan prestr reisti þessar rúnar. <fuþorkhniastbml>
”Jóan the priest carved these runes. fuþorkhniastbml”
ormr (:) kæit : a : høys þena
Ormr Geit(?)/<kæit> á haus þenna.
”Ormr the goat(?) owns this walrus-cranium.”
§A þuyh §B (s)uærri §C ?
§A … §B Sverri(?) §C …
§A … §B Swærri(?) §C …
”§A … §B Sverrir(?) §C …”
agerot(r)(a) : mosel- ¶ mahtelt ok pætær r--
… Mosel(?) Mekthildr(?) ok Pétr …
… Mosel(?) Mekthild(?) ok Pætær …
”… Mosel(?) Mekthildr(?) and Pétr …”
ænua^rs
Ernvars(?)/Ernvarðs(?)
Ærnwars(?)/Ærnwarðs(?)
”Ernvarr's(?)/Ernvarðr's(?)”
t·þ·i·m·n·h/<boalin> · a·l·a·s·n·o/<systir> · b·n·h/<min> · <raþ> <þa->
Pálín, systir mín, ráð þat!
”Pálín, my sister, interpret that/this!”
ber min : erinde : þat : ik : ei : hafa : skyrte
Berr mín ørendi þat ek ei hafa skorti(?)
Bær min ærindæ þat ek æi hafa skørtæ(?).
”Convey my errands so I don't get [any] disadvantage(?).”
§A -ak : eigi : ha : a : hafi : uti : heltr : tak : hu… §B …uran : marum
§A [T]ak eigi há á hafi úti, tak heldr hú[n](?). §B <…uran> <marum>
§A [T]ak æigi ha a hafi uti, heldr tak hu[n](?). §B <…uran> <marum>
”§A Don't take the oarlock out at the sea; rather take the top of the mast (for hoisting the sail)(?) §B <…uran> <marum>”
fuþorkhniastbmlʀ
<fuþorkhniastbmlʀ>
”<fuþorkhniastbmlʀ>”
§A si{X}riþ §B f f
§A Sigríðr §B … …
§A Sigrið §B … …
”§A Sigríðr §B …”
andres ¶ gerdi mik
Andrés gerði mik
”Andrés made me”